Ppolska.starec← UrzadnikВойти

I C 2514/17

Sądy powszechne2017-12-13
Sygnatura
I C 2514/17
Data orzeczenia
2017-12-13
Rodzaj
SENTENCE

Sędziowie

Agnieszka Orlik-Seligowska (PRESIDING_JUDGE)

Treść orzeczenia

<p>Sygn. akt I C 2514/17</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 13 grudnia 2017 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy we Włocławku Wydział I Cywilny w składzie:</strong> </p> <p>Przewodniczący: SSR Agnieszka Orlik-Seligowska</p> <p>Protokolant: stażysta Katarzyna Rydzik-Cypryjańska</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2017 r. we Włocławku</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">P. D.</span>, <span class="anon-block">M. D.</span>, <span class="anon-block">D. P.</span>, <span class="anon-block">M. P. (1)</span>, <span class="anon-block">R. K.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">P. P. (1)</span>, <span class="anon-block">E. P.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>1.  oddala powództwo;</p> <p>2.  zasądza od powodów <span class="anon-block">P. D.</span>, <span class="anon-block">M. D.</span>, <span class="anon-block">D. P.</span>, <span class="anon-block">M. P. (1)</span>, <span class="anon-block">R. K.</span> solidarnie na rzecz pozwanych <span class="anon-block">P. P. (1)</span>, <span class="anon-block">E. P.</span> solidarnie kwotę 917 zł (dziewięćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Powodowie <span class="anon-block">P. D.</span>, <span class="anon-block">M. D.</span>, <span class="anon-block">D. P.</span>, <span class="anon-block">M. P. (1)</span>, <span class="anon-block">R. K.</span> wnieśli o zasądzenie od pozwanych <span class="anon-block">P. P. (1)</span>, <span class="anon-block">E. P.</span> niżej wymienionych kwot tytułem wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości położonej we <span class="anon-block">W.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> (działka oznaczona <span class="anon-block">geodezyjnie nr (...)</span>) za okres od 17 listopada 2009 r. do 31 grudnia 2012 r. <span class="anon-block">P.</span> i <span class="anon-block">M.</span> małżonkowie <span class="anon-block">D.</span> oraz <span class="anon-block">D.</span> i <span class="anon-block">M.</span> małżonkowie <span class="anon-block">P.</span> solidarnie wnieśli o zasądzenie solidarnie od pozwanych <span class="anon-block">P.</span> i <span class="anon-block">E.</span> małżonków <span class="anon-block">P.</span> kwot po 1000 zł, zaś <span class="anon-block">R. K.</span> o zasądzenie na jego rzecz od pozwanych <span class="anon-block">P.</span> i <span class="anon-block">E.</span> małżonków <span class="anon-block">P.</span> kwoty 1000 zł. Nadto powodowie wnieśli o zasądzenie od pozwanych kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz kosztów opłaty za pełnomocnictwo w kwocie 17 zł.</p> <p>W uzasadnieniu pozwu wskazali, że są właścicielami nieruchomości gruntowej oznaczonej geodezyjnie jako <span class="anon-block">działka nr (...)</span> położonej we <span class="anon-block">W.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> o powierzchni 00.06.77 ha, dla której Sąd Rejonowy we Włocławku prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą (...)</span>. Powodowie nabyli przedmiotową nieruchomość stanowiącą drogę dojazdową w udziałach po 1/3 części od <span class="anon-block">I. G.</span> na mocy umowy sprzedaży z dnia 17 listopada 2009 r. zawartej przed notariuszem <span class="anon-block">A. S.</span> we <span class="anon-block">W.</span> (Rep. A Nr 7632/2009). Nieruchomość ta obciążona jest ograniczonym <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 ()">prawem rzeczowym</a> tj. służebnością gruntową polegającą na swobodnym i nieodpłatnym poruszaniu się od strony <span class="anon-block">ulicy (...)</span>, po tejże nieruchomości pasem gruntu o szerokości 4,5 m przylegającym do działek oznaczonych nr <span class="anon-block">(...)</span> oraz na korzystaniu z umieszczonych dotychczas na nieruchomości mediów służących do doprowadzania lub odprowadzania płynów, energii elektrycznej i innych urządzeń w postaci łączy telewizyjnych i telefonicznych na rzecz każdoczesnego właściciela nieruchomości oznaczonych numerami <span class="anon-block">działek nr (...)</span> objętej księgą wieczystą <span class="anon-block">(...)</span> oraz nr 17/9 objętej księgą wieczystą <span class="anon-block">(...)</span>. Właścicielami nieruchomości władnących są <span class="anon-block">P.</span> i <span class="anon-block">E.</span> małżonkowie <span class="anon-block">P.</span>. Korzystają oni z nieruchomości powodów w zakresie przekraczającym zakres ustalonej służebności. Mimo ustnych wezwać do zaprzestania wykorzystywania nieruchomości powodów poza pasem służebności, małżonkowie <span class="anon-block">P.</span> oraz ich syn <span class="anon-block">M. P. (2)</span> nadal używali ją dla własnych potrzeb. Parkowali tam samochody, zajmujące niemal pół szerokości działki, wyrzucali gruz. Również skierowanie do pozwanych wezwanie do dobrowolnej zapłaty odszkodowania za bezumowne korzystanie z terenu, nie spotkało się z żadną ich reakcją. Powodowie zaznaczyli, że roszczenie o odszkodowanie za bezumowne korzystanie z terenu – podobnie jak pozostałe roszczenia tzw. uzupełniające uregulowane w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 224;art. 225;art. 226)">art. 224-226 kc</a> wynika z posiadania cudzej rzeczy i przysługuje jedynie właścicielowi. Podstawa roszczenia o zapłatę z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości ma charakter faktyczny, w tym sensie, że powstaje wskutek niepopartego tytułem prawnym wykorzystywania cudzej nieruchomości. Dla roszczeń tych nie ma znaczenia na jaki cel pozwany wykorzystywał grunt strony powodowej. Istotne jest jedynie korzystanie z gruntu przez pozwanego bez tytułu prawnego. Nie jest to świadczenie okresowe, a jego wysokość kształtuje się w oparciu o poziom czynszu, który przysługiwałby powodom z tytułu dzierżawy gruntu. Stąd powodowie wskazali, że ich żądanie na wskazanym poziomie w warunkach lokalnych, nie jest żądaniem wygórowanym i kształtuje się na średnim poziomie wynagrodzenia stosowanego przy zawieraniu umów dzierżawy.</p> <p>Pozwani <span class="anon-block">P. P. (1)</span>, <span class="anon-block">E. P.</span> wnieśli o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powodów na rzecz pozwanych kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego od każdego z powodów.</p> <p>Pozwani zaprzeczyli twierdzeniom powodów o faktach, których wprost nie przyznali, w szczególności zaprzeczyli zasadności i wysokości zobowiązania. Wskazali, że poza sporem pozostaje jedynie to, że pozwani są właścicielami nieruchomości władnącej i przysługuje im służebność gruntowa ustanowiona w treści aktu notarialnego z dnia 17 listopada 2009 r. W ramach treści tej służebności pozwanym przysługuje prawo swobodnego i nieodpłatnego poruszania się od strony <span class="anon-block">ul. (...)</span> po nieruchomości obciążonej (<span class="anon-block">działka nr (...)</span>) pasem gruntu o szerokości 4,5 mera przylegającego do <span class="anon-block">działek oznaczonych nr (...)</span>. Pozwani zaznaczyli, że powodowie jako podstawę materialnoprawną dochodzonych roszczeń wskazali <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 224;art. 225;art. 226)">art. 224-226 kc</a> dochodząc wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z rzeczy. Z treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 224;art. 224 § 2)">art. 224 § 2 kc</a> wynika, że samoistny posiadacz w dobrej wierze od kiedy dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy jest zobowiązany do wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy i jest odpowiedzialny za jej zużycie, pogorszenie, utratę. Treść tego przepisu nawiązuje bezpośrednio do dyspozycji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 222;art. 222 § 1)">art. 222 § 1 kc</a>, w którym mowa jest o roszczeniu właściciela przeciwko osobie, która faktycznie włada jego rzeczą. W kontekście tych uregulowań konstrukcja pozwu nie znajduje podstawy do uwzględnienia roszczenia. Z treści pozwu nie wynika bowiem, aby powodowie zostali pozbawieni faktycznego władztwa nad rzeczą i nie mogli wykonywać swoich praw podmiotowych, a w szczególności, aby podejmowali jakiekolwiek działania w stosunku do pozwanych mające na celu wydanie rzeczy stanowiącej ich własność Roszczenie o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy może przysługiwać właścicielowi tylko wobec posiadacza, który w danym okresie włada jego rzeczą i mógłby zatem być w tym okresie biernie legitymowany w świetle <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 222;art. 222 § 1)">art. 222 § 1 kc.</a> Ocena władania jako posiadania samoistnego, a więc w zakresie corpus i animus, musi przy tym odpowiadać prawom podmiotowym właściciela. Pozwani wskazali, że wkraczali incydentalnie w sferę własności powodów parkując swoje pojazdy zarówno w pasie służebności gruntowej, jak i poza tym pasem, jednakże było to efektem działań samych powodów. To powodowie bowiem w pasie służebności gruntowej parkowali swoje pojazdy przed swoimi posesjami, jak również wysypywali tam gruz, a także zimą zgarniali tam śnieg. W tej sytuacji pozwani zmuszeni byli omijać te przeszkody, korzystając z gruntu poza pasem służebności, jak również parkować tam pojazdy przed wprowadzeniem ich na teren swojej posesji. Ponadto w przeszłości dochodziło już pomiędzy stronami do konfliktów w zakresie korzystania przez pozwanych z przysługujących im praw z tytułu wykonywania służebności. W konsekwencji jak wskazali pozwani możemy tu mówić jedynie o sytuacji objętej treścią dyspozycji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 222;art. 222 § 2)">art. 222 § 2 kc</a>, która nie rodzi po stronie osoby, która narusza własność w inny sposób, aniżeli przez pozbawienie właściciela faktycznego władztwa nad rzeczą, obowiązku zapłaty za bezumowne korzystanie z rzeczy, a co najwyżej może rodzić odpowiedzialność odszkodowawczą w przypadku uszkodzenia. Pozwani nigdy nie byli posiadaczami samoistnymi nieruchomości stanowiących własność powodów, tak w zakresie corpus jak i animus. Pozwani kwestionując roszczenie powodów co do samej zasady, wskazali, że powodowie nie udowodnili w żaden sposób wysokości roszczenia, którego się domagają. Nie określono zasad, na jakich została wyliczona łączna kwota 3000 zł. Z ostrożności procesowej pozwani zgłosili zarzut z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 kc</a> tj. sprzeczności żądań powodów z zasadami współżycia społecznego poprzez nadużycie prawa podmiotowego w kontekście stanu faktycznego przedmiotowej sprawy.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił, co następuje:</strong> </p> <p> <span class="anon-block">P. D.</span>, <span class="anon-block">M. D.</span>, <span class="anon-block">D. P.</span>, <span class="anon-block">M. P. (1)</span>, <span class="anon-block">R. K.</span> są współwłaścicielami nieruchomości gruntowej oznaczonej geodezyjnie jako <span class="anon-block">działka nr (...)</span> położonej we <span class="anon-block">W.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> (Letnia) o powierzchni 00.06.77 ha, dla której Sąd Rejonowy we Włocławku prowadzi księgę wieczystą <span class="anon-block">(...)</span>. Działka ta stanowi drogę dojazdową do nieruchomości położonych po jej obu stronach. Wjazd znajduje się od <span class="anon-block">ul. (...)</span>. Pierwsi po prawej stronie mieszkają małżonkowie <span class="anon-block">P.</span>, kolejną posesję zajmują pozwani, po lewej stronie patrząc od wjazdu znajduje się dom wolnostojący małżonków <span class="anon-block">D.</span>, a za ich posesją znajduje się wjazd na posesję powoda <span class="anon-block">R. K.</span>. Powodowie nabyli przedmiotową nieruchomość w udziałach po 1/3 części (małżonkowie <span class="anon-block">D.</span> i <span class="anon-block">P.</span> udział do 1/3 części w ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej, <span class="anon-block">R. K.</span> udział do 1/3 części) od <span class="anon-block">I. G.</span> na mocy umowy sprzedaży z dnia 17 listopada 2009 r. zawartej przed notariuszem <span class="anon-block">A. S.</span> we <span class="anon-block">W.</span> (Rep. A Nr 7632/2009). Nieruchomość ta obciążona jest ograniczonym <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 ()">prawem rzeczowym</a> tj. służebnością gruntową polegającą na swobodnym i nieodpłatnym poruszaniu się od strony <span class="anon-block">ulicy (...)</span>, po tejże nieruchomości pasem gruntu o szerokości 4,5 m przylegającym do <span class="anon-block">działek oznaczonych nr (...)</span> oraz na korzystaniu z umieszczonych dotychczas na nieruchomości mediów służących do doprowadzania lub odprowadzania płynów, energii elektrycznej i innych urządzeń w postaci łączy telewizyjnych i telefonicznych na rzecz każdoczesnego właściciela nieruchomości oznaczonych numerami <span class="anon-block">działek nr (...)</span> objętej księgą wieczystą <span class="anon-block">(...)</span> objętej księgą wieczystą <span class="anon-block">(...)</span>Właścicielami nieruchomości władnących są <span class="anon-block">P.</span> i <span class="anon-block">E.</span> małżonkowie <span class="anon-block">P.</span>.</p> <p>(dowód: okoliczności bezsporne, a nadto umowa sprzedaży – k. 5-7, oświadczenie o ustanowieniu służebności Rep. A Nr 7628/2009 – k. 8-10, treść <span class="anon-block">księgi wieczystej (...)</span> – k. 11-16)</p> <p>W dniu 28 marca 2014 r. pozwani <span class="anon-block">P.</span> i <span class="anon-block">E.</span> małżonkowie <span class="anon-block">P.</span> odebrali wezwanie do zapłaty kwoty 22.000 zł z tytułu wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości stanowiącej działkę oznaczoną <span class="anon-block">geodezyjnie nr (...)</span> w okresie od 17 listopada 2009 r. do 7 marca 2014 r.</p> <p>(dowód: wezwanie do zapłaty wraz z dowodem doręczenia – k. 17-18)</p> <p> <span class="anon-block">E.</span> i <span class="anon-block">P. P. (1)</span> oraz ich syn <span class="anon-block">M. P. (2)</span> korzystają z przedmiotowej drogi w ten sposób, że wykorzystują ją w pasie ustanowionej służebności, parkują samochody przed własnym ogrodzeniem, jak również po przeciwległej stronie drogi. Od listopada 2009 r. do 31 grudnia 2012 r. nie było takich sytuacji, aby powodowie byli pozbawieni prawa własności. Parkowania samochodów przez stronę pozwaną na części pasa będącej przedmiotem służebności jak i na części pasa drogi będącej współwłasność strony pozwanej ma charakter incydentalny i spowodowany okolicznościami konkretnej sytuacji, w szczególności wynikający z konieczności wjazdu na teren posesji, zatrzymania się i otworzenia bramy wjazdowej. Zdarzają się przypadki parkowania samochodów powodów, ich syna, czy też osób przebywających u nich w gościnie w pasie służebności i poza nią, ale są to sytuacje wywołane potrzebą chwili, głównie przed wprowadzeniem aut na teren posesji, nadto spowodowane wielokrotnie działaniem strony powodowej mającej związek np. z wysypaniem gruzu, zagarnianiem zimą śniegu, parkowaniem aut wzdłuż posesji powodów <span class="anon-block">P.</span>, wkopywania słupków, głazów, które to przeszkody powodowały konieczność ich omijania i chwilowego korzystania z gruntu poza pasem służebności. Zarazem takie zachowania powodów powodowały utrudnienia w korzystaniu ze służebności gruntowej przez pozwanych. Pozwani w większości przypadków parkują auta w pasie służebności, przy swoim płocie. Sporadycznie zdarza się, że pozwani czy ich goście parkują auta po lewej stronie drogi patrząc od wjazdu od <span class="anon-block">ul. (...)</span>. Na terenie swojej posesji mają dwa miejsca parkingowe. Pozwani małżonkowie <span class="anon-block">P.</span> wykonali drugi wjazd na posesję na drugiej działce, jednak powód <span class="anon-block">P. D.</span> zasadził tam tuje uniemożliwiając im korzystanie z tego wjazdu. Pozwani posiadają cztery samochody, często z uwagi na to, by nie utrudniać wjazdu i nie eskalować konfliktu z powodami parkują je poza teren posesji tj. przy sklepie, przy poczcie. Dopiero od 2014 r. powód <span class="anon-block">P. D.</span> zainstalował kamerę rejestrującą sposób korzystania przez powodów ze służebności gruntowej. Pozwani zakupili nieruchomość przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w 1993 r., pobudowali tam dom, do którego wprowadzili się w 2000 r. Do sąsiedniej nieruchomości w 2010 r. wprowadzili się powodowie <span class="anon-block">D.</span> i od tego czasu zaczęły się między stronami spory sąsiedzkie o korzystanie ze służebności gruntowej.</p> <p>(dowód: częściowo okoliczności bezsporne, a nadto zeznania świadka <span class="anon-block">M. P. (2)</span> – k. 71v=72v, informacja z <span class="anon-block">K.</span> we <span class="anon-block">W.</span> – k. 64, dokumentacja fotograficzna – k. 19, 43-58, 66)</p> <p>Pozwani wykonali przed swoją posesją chodnik, bez zgody właścicieli terenu. Decyzja administracyjna Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 31.10.2014r. z uwagi na samowolne wykonanie robót stwierdziła wykonanie obowiązku nałożonego na powodów decyzją z 11.10.2013 r. Chodnik ten był wykonany jeszcze za czasów poprzedniej właścicielki terenu.</p> <p>(dowód: decyzja z 31.10.2014 r. – k. 67-68)</p> <p>Pomiędzy stronami nie toczył się proces o wydanie nieruchomości, nie wytoczono powództwa negatoryjnego. W lipcu 2014 r. do tutejszego Sądu wpłynął pozew <span class="anon-block">P. P. (1)</span> przeciwko <span class="anon-block">M. P. (1)</span> i <span class="anon-block">D. P.</span> o ochronę naruszonego posiadania poprzez nakazanie pozwanym, aby zaniechali dalszych naruszeń posiadania polegających na parkowaniu samochodu na wyznaczonym pasie służebności przejazdu i przechodu oraz wysadzeniu krzewów i likwidacji krawężników w pasie ustalonej służebności przejazdu i przechodu. Z twierdzeń pozwu wynikało, że pozwani bez porozumienia z powodem we wrześniu 2013 r. posadzili tuje i wykonali krawężnik, które w znaczący sposób ograniczały korzystanie z przedmiotowej służebności</p> <p>(dowód: okoliczności bezsporne, dokumenty w aktach sprawy Sądu Rejonowego we Włocławku sygn. akt I C 1993/14)</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Powództwo w takim kształcie, jaki został określony w pozwie nie zasługiwało na uwzględnienie co do zasady, a co za tym idzie również co do wysokości. W tym zakresie w całości należało przychylić się do stanowiska zaprezentowanego przez pełnomocnika pozwanych. O oddaleniu powództwa orzeczono w oparciu o przepis art. 224 § 2 kc a contrario w zw. z art. 230 kc a contrario. Powodowie jako podstawę materialnoprawną dochodzonych roszczeń wskazali <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 224;art. 225;art. 226)">art. 224-226 kc</a> dochodząc wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z rzeczy. Zaznaczyć należy, że z treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 224;art. 224 § 2)">art. 224 § 2 kc</a> wynika, że samoistny posiadacz w dobrej wierze od kiedy dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy jest zobowiązany do wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy i jest odpowiedzialny za jej zużycie, pogorszenie, utratę. Treść tego przepisu nawiązuje bezpośrednio do dyspozycji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 222;art. 222 § 1)">art. 222 § 1 kc</a>, w którym mowa jest o roszczeniu właściciela przeciwko osobie, która faktycznie włada jego rzeczą. W kontekście tych uregulowań konstrukcja pozwu nie znajduje podstawy do uwzględnienia roszczenia. Z treści pozwu i wyników przeprowadzonego postępowania dowodowego, w tym również bezspornych twierdzeń stron, jak również z zeznań świadka <span class="anon-block">M. P. (2)</span> nie wynika, aby powodowie zostali pozbawieni faktycznego władztwa nad rzeczą i nie mogli wykonywać swoich praw podmiotowych, a w szczególności, aby podejmowali jakiekolwiek działania w stosunku do pozwanych mające na celu wydanie rzeczy stanowiącej ich własność. W tej sytuacji co najwyżej można byłoby rozważać roszczenia negatoryjne dotyczące zaprzestania dalszych naruszeń i przywrócenia stanu zgodnego z prawem (kiedy nie doszło do pozbawienia władztwa nad rzeczą, jak w niniejszej sprawie). Roszczenie o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy może przysługiwać właścicielowi tylko wobec posiadacza, który w danym okresie włada jego rzeczą i mógłby zatem być w tym okresie biernie legitymowany w świetle <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 222;art. 222 § 1)">art. 222 § 1 kc.</a> Ocena władania jako posiadania samoistnego, a więc w zakresie corpus i animus, musi przy tym odpowiadać prawom podmiotowym właściciela. Pozwani wskazali, że wkraczali incydentalnie w sferę własności powodów parkując swoje pojazdy zarówno w pasie służebności gruntowej, jak i poza tym pasem, jednakże było głównie efektem działań samych powodów. To powodowie bowiem w pasie służebności gruntowej parkowali swoje pojazdy przed swoimi posesjami, jak również wysypywali tam gruz, a także zimą zgarniali tam śnieg. W tej sytuacji pozwani zmuszeni byli omijać te przeszkody, korzystając z gruntu poza pasem służebności, jak również parkować tam pojazdy przed wprowadzeniem ich na teren swojej posesji. Ponadto w przeszłości dochodziło już pomiędzy stronami do konfliktów w zakresie korzystania przez pozwanych z przysługujących im praw z tytułu wykonywania służebności. Sprawa o ochronę naruszonego posiadania tocząca się przed tutejszym Sądem Rejonowym w sprawie I C 1993/14 z powództwa <span class="anon-block">P. P. (1)</span> przeciwko małżonkom <span class="anon-block">P.</span> zakończyła się wskutek cofnięcia pozwu umorzeniem postępowania, a dotyczyła posadzonych tui i umieszczenia krawężnik, które to obiekty ograniczały możliwość wykonywania służebności gruntowej. W konsekwencji jak słusznie wskazywali pozwani możemy tu mówić jedynie o sytuacji objętej treścią dyspozycji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 222;art. 222 § 2)">art. 222 § 2 kc</a>, która nie rodzi po stronie osoby, która narusza własność w inny sposób, aniżeli przez pozbawienie właściciela faktycznego władztwa nad rzeczą, obowiązku zapłaty za bezumowne korzystanie z rzeczy, a co najwyżej może rodzić odpowiedzialność odszkodowawczą w przypadku uszkodzenia. Istnieje wprawdzie pogląd rozszerzający zastosowanie roszczeń uzupełniających także dla tych przypadków naruszenia prawa własności, które nie polegają na pozbawieniu posiadania i które usprawiedliwiałby podniesienie roszczenia negatoryjnego (R. Trzaskowski, Roszczenia uzupełniające, s. 54; zob. też G. Jędrejek, Dopuszczalność; M. Orlicki, w: M. Gutowski, Komentarz KC, t. 1, Legalis 2016, art. 224). Stanowisko to nie jest jednak powszechnie akceptowane i Sąd w niniejszym składzie również nie przychyla się do tego stanowiska albowiem w zależności od sposoby naruszenia prawa własności ustawodawca przewidział odrębne sposoby ochrony prawnej (zob. T. Dybowski, Ochrona własności, s. 358; E. Gniewek, Kodeks, s. 513; S. Wójcik, w: SPC, t. 2, s. 536; A. Zbiegień-Turzańska, w: K. Osajda, Komentarz KC, t. 2, Legalis 2017, art. 224; P. Księżak, Naruszenie własności). Pod względem podmiotowym przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 224;art. 225)">art. 224-225 kc</a> regulują stosunki między posiadaczem samoistnym a właścicielem, jednak z mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 230)">art. 230 kc</a> stosuje się je również odpowiednio do stosunków między właścicielem a posiadaczem zależnym, „o ile z przepisów regulujących ten stosunek nie wynika nic innego". Pozwani nigdy nie byli posiadaczami samoistnymi nieruchomości stanowiących własność powodów, tak w zakresie corpus jak i animus. Stąd bezprzedmiotowym było rozważanie kwestii wysokości dochodzonego roszczenia. W niniejszej sprawie drugorzędne znaczenie miało to, czy posiadanie powodów miałoby charakter samoistny, czy też zależny z uwagi na treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 225;art. 225 § 2)">art. 225 § 2 kc</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 230)">art. 230 kc.</a> Należy odróżniać bowiem charakter posiadania (samoistny lub zależny) od dobrej lub złej wiary posiadacza (podobnie jak ma to miejsce w sprawach o zasiedzenie). Niemniej jednak, aby w ogóle rozważać kwestię charakteru posiadania i dobrej lub złej wiary posiadacza, musiałyby zostać spełnione przesłanki do żądania wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 225;art. 225 § 2)">art. 225 § 2 kc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 230)">art. 230 kc.</a> A te na kanwie niniejszej sprawy w ogóle nie miały miejsca albowiem brak jest jakichkolwiek dowodów (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 kc</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">art. 232 kpc</a>), aby poza naruszeniem prawa własności doszło do pozbawienia powodów prawa własności. Zastosowanie przepisów o roszczeniach uzupełniających limituje podstawowa przesłanka ich uruchomienia, jaką jest pozbawienie właściciela władztwa nad rzeczą. Zdaniem tradycyjnego ujęcia doktryny, roszczenia te mogą bowiem „uzupełniać" wyłącznie roszczenie windykacyjne nieposiadającego właściciela przeciwko posiadającemu niewłaścicielowi. Funkcje roszczenia o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy są podobne do funkcji realizowanych przez roszczenia odszkodowawcze lub z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia. Mimo to należy je jednak traktować jako odrębne roszczenie. Stanowi ono wynikający z ustawy obowiązek wynagrodzenia z tytułu korzystania z cudzej rzeczy bez zgody właściciela. Dla wystąpienia skutków, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 224;art. 224 § 2)">art. 224 § 2 KC</a>, sposób dowiedzenia się o wytoczonym powództwie jest obojętny. Nie musi być to tylko fakt doręczenia pozwu. Ciężar dowodu w tym zakresie obciąża właściciela rzeczy (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 KC</a>). Na równi z powództwem windykacyjnym jest traktowane dowiedzenie się o podjęciu przez właściciela innych środków prawnych, np. powództwa o ustalenie, że powód jest właścicielem rzeczy (zob. <em> <!-- -->A. Zbiegień-Turzańska</em>, w: <em> <!-- -->K. Osajda</em>, Komentarz KC, t. 2, Legalis 2017, s. 224). Żadne tego typu roszczenia nie zostały dotychczas skierowane przeciwko pozwanym, co jest bezsporne między stronami. Z kolei naruszenia prawa własności przez pozwanych należałoby oceniać, o czym należy wspomnieć jedynie na marginesie, również w kontekście postawy powodów i ustalenia, czy ich zachowanie nie wymuszało zachowania pozwanych polegającego na czasowym korzystaniu z drogi w zakresie wykraczającym poza zakres ustanowionej służebności gruntowej. Celem i funkcją roszczenia określonego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 225;art. 225 § 2)">art. 225 § 2 kc</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 230)">art. 230 kc</a> jest bowiem zapewnienie należytej ochrony interesów właściciela, który został pozbawiony możliwości korzystania z należącej do niego rzeczy. W tym kontekście szczególnego podkreślenia wymaga okoliczność, iż zarówno powstanie roszczenia o zapłatę wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy, jak i wysokość należnego właścicielowi wynagrodzenia, nie zależą od tego, czy w rzeczywistości poniósł on określony uszczerbek, a posiadacz uzyskał pewną korzyść (por. wyr. SN z 15.4.2004 r., IV CK 273/03, <span class="anon-block">L.</span>). Jeżeli chodzi o zakres obowiązku wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy to objęte jest nim wszystko, co właściciel mógłby uzyskać, gdyby odpłatnie, na podstawie odpowiedniego stosunku prawnego (np. najmu, czy dzierżawy) oddał rzecz do odpłatnego korzystania innemu podmiotowi. Jak zasadnie wskazano w orzecznictwie sądowym o wysokości należnego właścicielowi wynagrodzenia z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości decydują stawki rynkowe za korzystanie z danego rodzaju rzeczy w określonych warunkach i czas posiadania rzeczy przez adresata roszczenia. Wynagrodzenie to nie dzieli się na świadczenia okresowe i nie może być dochodzone na przyszłość, jak np. alimenty czy renta, gdyż okresowej płatności nie przewiduje ustawa, lecz jest należnością jednorazową za cały okres korzystania z rzeczy przez posiadacza bez tytułu prawnego (por. wyr. SN z 7.4.2000 r., IV CKN 5/00, <span class="anon-block">L.</span>; zob. także wyr. SN z 6.10.2006 r., V CSK 192/06, <span class="anon-block">L.</span>, wyr. SN z 15.4.2004 r., IV CK 273/03, <span class="anon-block">L.</span>). Z twierdzeń powoda <span class="anon-block">P. D.</span> i pozostałych powodów, którzy stawili się na rozprawę w dniu 29.11.2017 r. wynikało, że już od 2010 r. zwracali uwagę pozwanym, że nie mogą parkować samochodów na części, której nie dotyczy służebność. Z twierdzeń powodów nie wynika, aby kiedykolwiek powodowie zostali pozbawieni faktycznego władztwa nad sporną nieruchomością. Co najwyżej można mówić o naruszeniu ich prawa własności poprzez inne działania, co z pewnością rodzić mogłoby ewentualne inne roszczenia, a nie o roszczenia o bezumowne korzystanie z nieruchomości. Nie zostało również wykazane, by powodowie ponieśli jakąkolwiek szkodę z uwagi na zachowanie pozwanych. Znamienne są słowa powódek <span class="anon-block">M. P. (1)</span> i <span class="anon-block">M. D.</span>, które zgodnie oświadczyły, że ich szkoda polega na doznaniu stresu, co w tym przypadku nie z pewnością nie podlega rekompensacie cywilnoprawnej.</p> <p>Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w punkcie 1 wyroku.</p> <p>O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 kpc</a> w oparciu o zasadę odpowiedzialności za wynik procesu. Powodowie przegrali sprawę w całości, a zatem winni ponieść koszty zastępstwa procesowego strony pozwanej, na które składały się wynagrodzenie fachowego pełnomocnika procesowego w kwocie 900 zł (§ 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych w brzmieniu obowiązującym od dnia 27.10.2016 r.) i kwota 17 zł tytułem opłaty skarbowej.</p> </div>