I OZ 898/10

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.) po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia C.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 6 października 2010 r. sygn. akt III SA/Gd 165/10 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi C.W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. z dnia [...] marca 2010 r. znak [...] w przedmiocie waloryzacji emerytury postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE C.W. pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. z dnia [...] marca 2010 r. znak [...] w przedmiocie waloryzacji emerytury. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 6 października 2010 r. sygn. akt III SA/Gd 165/10 odmówił skarżącemu prawa pomocy. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że zaskarżenie decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącej świadczeń emerytalno - rentowych jest równoznaczne z oczywistą bezzasadnością skargi na gruncie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej "P.p.s.a."), gdyż sprawy z tego zakresu nie należą do właściwości sądów administracyjnych. A zatem stosownie do treści art. 247 P.p.s.a. wyłącza to możliwość przyznania stronie skarżącej prawa pomocy. Powyższe postanowienie stało się przedmiotem zażalenia C.W. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym zakwestionował, stanowisko Sądu pierwszej instancji, iż sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych nie podlegają kognicji sądów administracyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 243 § 1 pkt 1 zd. 1 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednakże, zgodnie z art. 247 powołanej ustawy, prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Wyjaśnić należy, że o oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego. Oznacza, to że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi, W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 P.p.s.a. (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, str. 573). Przechodząc na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że jej przedmiotem jest decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2010 r. w przedmiocie waloryzacji emerytury. W związku powyższym, należy zauważyć, iż zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 1964 r., Nr 43, poz. 296 ze zm.), dalej K.p.c., sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych są sprawami cywilnymi, do których rozpoznania, stosownie do przepisu art. 2 K.p.c., powołane są sądy powszechne, chyba, że przepisy szczególne przekazują je do właściwości innych organów. Sprawami z zakresu ubezpieczeń społecznych objętymi właściwością sądów powszechnych, są sprawy dotyczące ubezpieczeń społecznych, emerytur i rent, a także sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych wszczęte na skutek niewydania przez organ rentowy decyzji we właściwym terminie (art. 476 § 2 i 3 K.p.c.). Z kolei, stosownie do treści art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 11, poz. 74), od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach K.p.c., a więc do właściwego sądu powszechnego. Przepis ten wyłącza zatem kognicję sądów administracyjnych w sprawach decyzji dotyczących indywidualnych spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych (por. postanowienie NSA z dnia 25 lutego 2009 r. sygn. akt I OSK 420/08 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W konsekwencji, oznacza to, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania sprawy ze skargi na decyzję organu emerytalnego w kwestii waloryzacji emerytury. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skoro w okolicznościach faktycznych i prawnych niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, że zaskarżona decyzja, nie podlega kognicji sądów administracyjnych, to Sąd pierwszej instancji zasadnie wywiódł, iż w tej sytuacji zachodzi oczywista bezzasadność skargi. A zatem złożony w tej sprawie wniosek C.W. o przyznanie mu prawa pomocy, na podstawie art. 247 P.p.s.a., podlegał oddaleniu. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2, art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.