I S 89/17

<p>Sygn. akt I S 89/17</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p>Dnia 15 grudnia 2017 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Katowicach, I Wydział Cywilny</p> <p>w składzie następującym:</p> <table> <colgroup> <col width="167"/> <col width="445"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p>SSA Joanna Kurpierz</p> <p>SA Joanna Naczyńska (spr.)</p> <p>SA Ewa Solecka</p> </td> </tr> <tr> <td> </td> <td> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2017r., w Katowicach</p> <p>na posiedzeniu niejawnym</p> <p>skargi powoda <span class="anon-block">S. D.</span> </p> <p>na naruszenie prawa powoda do rozpoznania bez nieuzasadnionej zwłoki sprawy o zapłatę toczącej się z jego powództwa przeciwko pozwanemu Skarbowi Państwa – Dyrektorowi Aresztu Śledczego w <span class="anon-block">M.</span> przed Sądem Rejonowym w <span class="anon-block">M.</span> pod sygn. I C 1055/13, a przed Sądem Okręgowym w <span class="anon-block">K.</span> pod sygn. akt III Ca 1063/16</p> <p>p o s t a n a w i a:</p> <p>1.  stwierdzić przewlekłość postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w <span class="anon-block">K.</span> sygn. akt III Ca 1063/16;</p> <p>2.  przyznać skarżącemu <span class="anon-block">S. D.</span> od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w <span class="anon-block">K.</span> 2.500 (dwa tysiące pięćset) złotych;</p> <p>3.  oddalić skargę w pozostałym zakresie.</p> <p> <em> <!-- -->SSA Ewa Solecka SSA Joanna Kurpierz SSA Joanna Naczyńska</em> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Powód <span class="anon-block">S. D.</span> domagał się stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie o zapłatę, toczącej się z jego powództwa przed Sądem Rejonowym w <span class="anon-block">M.</span> pod sygn. I C 1055/13, a przed Sądem Okręgowym w <span class="anon-block">K.</span> pod sygnaturą III Ca 1063/16 i zasądzenia z tytułu tej przewlekłości 10.000zł zadośćuczynienia. Podniósł, że 25 sierpnia 2015r. Sąd Rejonowy wydał w sprawie wyrok, od którego 28 sierpnia 2015r. wniósł apelację, a jako że od tej daty nie został wyznaczony termin rozprawy apelacyjnej, to w jego ocenie doszło do przewlekłości postępowania, uzasadniającej przyznanie mu z tego tytułu rekompensaty.</p> <p>Prezes Sądu Okręgowego w <span class="anon-block">K.</span> wniósł o oddalenie skargi, jako bezzasadnej. Wywodził, że postępowanie w sprawie toczyło się bez zbędnej zwłoki, a termin rozprawy apelacyjnej został wyznaczony na 14 lutego 2018r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny ustalił i zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041791843" title="Ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz. U. z 2004 r. Nr 179, poz. 1843 (art. 2;art. 2 ust. 1;art. 2 ust. 2)">art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z 17 czerwca 2004r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki</a> (tekst jedn. Dz.U. z 2016r. , poz. 1259 ze zm.) skarga o stwierdzenie, że nastąpiło naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jest zasadna jeżeli postępowanie, którego skarga dotyczy trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a tę długotrwałość należy oceniać przez pryzmat terminowości i formalnej prawidłowości podjętych czynności sądowych, przy uwzględnieniu charakteru sprawy, stopnia faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenia dla osoby, która wniosła skargę, rozstrzyganych w niej zagadnień oraz zachowania się uczestników, a w szczególności uczestnika, który zarzucił przewlekłość postępowania.</p> <p>Oceniając, w aspekcie przywołanych kryteriów tok czynności sądowych podjętych w okresie zarzucanej przez skarżącego przewlekłości, Sąd Apelacyjny ustalił, że Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">M.</span> wyrokiem z 26 sierpnia 2015r. uwzględnił powództwo w części. 1 września 2015r. do Sądu Rejonowego wpłynęły wnioski pełnomocnika powoda i pozwanego o pisemne uzasadnienie wyroku, a 8 września 2015r. wpłynął kolejny, osobisty wniosek powoda o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz wniosek powoda o nadanie wyrokowi rygoru wykonalności w części uwzględniającej powództwo. Uzasadnienie wyroku zostało sporządzone 23 września 2015r. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem pełnomocnik powoda otrzymał 30 września 2015r. i 13 października 2015r. wniósł w imieniu powoda apelację, a 19 października 2015r. do Sądu Rejonowego wpłynęła osobista apelacja powoda. W tym też dniu 19 października 2015r. wpłynęła apelacja pozwanego. Zarządzeniem z 19 października 2015r. Przewodniczący zobowiązał pełnomocnika powoda do usunięcia braków formalnych osobistej apelacji powoda przez przedłożenie odpisów dołączonych doń załączników – pod rygorem zwrotu tej apelacji. Pełnomocnik powoda zarządzenie to wykonał 30 października 2015r., wnosząc jednocześnie o uznanie osobistej apelacji powoda za pismo uzupełniające apelację wywiedzioną przez pełnomocnika, nadto wniósł o zwolnienie go od obowiązku zastępowania powoda, który uzasadnił tym, że powód wielokrotnie wyrażał wątpliwość co do tego, czy pełnomocnik działa w jego interesie oraz tym, że powód wielokrotnie osobiście, bez konsultacji i niezależnie od pełnomocnika składa pisma procesowe w sprawie, co utrudnia pełnomocnikowi prowadzenie sprawy. Postanowieniem z 22 grudnia 2015r. Sąd Rejonowy oddalił wniosek powoda o nadanie wydanemu w sprawie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności oraz cofnął ustanowienie dla powoda pełnomocnika z urzędu. Odpisy tych postanowień zostały doręczone powodowi 22 stycznia 2016r. Powód zaskarżył postanowienie cofające ustanowienie pełnomocnika z urzędu zażaleniem, które wpłynęło do Sądu Okręgowego 3 lutego 2016r. Akta sprawy wraz z tym zażaleniem zostały przedstawione Sądowi Okręgowemu 23 lutego 2016r. W czasie oczekiwania na jego rozpoznanie Sąd udzielał informacji Rzecznikowi Praw Obywatelskich o stanie sprawy. W piśmie z 17 marca 2016r. powód ponowił wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Postanowieniem z 7 czerwca 2016r. Sąd Okręgowy uchylił postanowienie z 22 grudnia 2015r. cofające ustanowienie dla powoda pełnomocnika z urzędu. Po zwrocie akt, Sąd Rejonowy - postanowieniem z 12 lipca 2016r. - oddalił wniosek pełnomocnika z urzędu ustanowionego dla powoda o zwolnienie z obowiązku zastępowania strony, zarządził doręczenie odpisu apelacji powoda pozwanemu, a apelacji pozwanego powodowi. Postanowieniem z 9 sierpnia 2016r. odrzucił ponowny wniosek powoda o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Akta sprawy zostały przedłożone Sądowi Okręgowemu w celu rozpoznania apelacji obu stron 28 października 2016r. Przewodniczący Wydziału Odwoławczego poinformował powoda, że czas oczekiwania na termin rozprawy apelacyjnej wynosi średnio 8-9 miesięcy, zarządził dołączenie dowodów doręczenia odpisów apelacji, po czym 20 października 2017r. wyznaczył termin rozprawy apelacyjnej na 14 lutego 2018r. W dniu 26 października 2017r. Sąd Okręgowy umorzył postępowanie wywołane wnioskiem powoda z 11 października 2017r. o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.</p> <p>Przedstawiony tok procedowania wskazuje na to, że w postępowaniu międzyinstancyjnym prowadzonym przez Sąd Rejonowy nie doszło do przewlekłości postępowania. Sąd ten podejmował bez rażącej zwłoki czynności celowe, zmierzające do rozstrzygnięcia sprawy i rozpoznawał zgłaszane przez powoda wnioski incydentalne dotyczące pełnomocnika z urzędu. Natomiast przymiot rażąco przewlekłego należy przypisać postępowaniu apelacyjnemu prowadzonemu przed Sądem Okręgowym w <span class="anon-block">K.</span>, jako że termin rozprawy apelacyjnej został wyznaczony dopiero po roku od przedłożenia akt temu Sądowi i na termin 14 lutego 2018r., zatem sprawa zostanie rozpoznana po roku i czterech miesiącach od przedłożenia akt z apelacją. Wprawdzie tak odległy termin nie jest spowodowany zaniedbaniami, bądź zaniechaniami Sędziów Sądu Okręgowego, lecz brakami kadrowymi i ilością spraw oczekujących na nadanie im biegu, niemniej okoliczności te nie zwalniają Państwa Polskiego od odpowiedzialności za przewlekłość postępowania, jako że odpowiada on za właściwe zorganizowanie i funkcjonowanie wymiaru sprawiedliwości.</p> <p>Mając na względzie powyższe okoliczności - w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041791843" title="Ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz. U. z 2004 r. Nr 179, poz. 1843 (art. 12;art. 12 ust. 2;art. 12 ust. 3;art. 12 ust. 4)">art. 12 ust. 2, ust. 3 i ust. 4</a> powoływanej wyżej <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041791843" title="Ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz. U. z 2004 r. Nr 179, poz. 1843 ()">ustawy z 17 czerwca 2004r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki</a> - Sąd Apelacyjny stwierdził, że w postępowaniu prowadzonym przez Sąd Okręgowy w <span class="anon-block">K.</span> pod sygn. akt III Ca 1063/16 nastąpiła przewlekłość oraz przyznał skarżącemu od Skarbu Państwa 2.500zł, uznając tę kwotę za rekompensatę adekwatną do okoliczności i okresu zaistniałej przewlekłości. Jej wysokość odpowiada dyrektywom miarkowania zadośćuczynienia za przewlekłość postępowania, określonym w art. 12 ust. 4 przywołanej ustawy o skardze jako nie niższego niż 500zł za każdy rok dotychczasowego trwania postępowania (mimo że stwierdzona przewlekłość dotyczy tylko etapu postępowania apelacyjnego). Dalej idące żądanie zapłaty, Sąd Apelacyjny oddalił jako wygórowane.</p> <p> <em> <!-- -->SSA Joanna Naczyńska SSA Joanna Kurpierz SSA Ewa Solecka </em> </p> </div>