III Ca 1248/17

Sądy powszechne2017-12-19

Sygnatura

III Ca 1248/17

Data orzeczenia

2017-12-19

Rodzaj

SENTENCE

Sędziowie

Andrzej Dyrda (PRESIDING_JUDGE)

Podstawa prawna

art. 509 kc

Treść orzeczenia

Sygn. akt III Ca 1248/17 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 19 grudnia 2017 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Andrzej Dyrda po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2017 r. w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w W. przeciwko J. P. (1) o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku zaocznego Sądu Rejonowego w Rudzie Śląskiej z dnia 7 kwietnia 2017 r., sygn. akt I C 476/17 oddala apelację. SSO Andrzej Dyrda Sygn. akt III Ca 1248/17 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Powód (...) Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty w W. domagał się zasądzenia od pozwanej J. A. (sprecyzowane pismem z dnia 9 lutego 2017r. na P.) kwoty 496,12 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazał, iż pozwaną oraz (...) S.A. łączyła umowa o świadczenie usług telekomunikacyjnych oraz dostępu do Internetu o nr abonenckim (...). Strona pozwana nie wywiązała z przyjętego na siebie zobowiązania, nie regulując płatności na rzecz wierzyciela pierwotnego. Powód podał, iż nabył na podstawie umowy ramowej przelewu wierzytelności z dnia 5 lutego 2016r. oraz porozumienia nr 5 z dnia 20 maja 2016r. wierzytelność przysługującą (...) S.A. względem pozwanej w kwocie stanowiącej wartość przedmiotu sporu. Powód wskazał, iż na kwotę dochodzoną pozwem składają się kwota 457,83 zł stanowiąca wysokość zobowiązania strony pozwanej wynikająca z wystawionych not obciążeniowych oraz kwota 38,29 zł tytułem skapitalizowanych odsetek ustawowych za opóźnienie oraz wystawionych przez wierzyciela pierwotnego not odsetkowych. Powód poinformował stronę pozwaną o nabyciu wierzytelności oraz wezwał ją do dobrowolnego jej uregulowania. Strona pozwana nie spłaciła jednak zadłużenia względem powoda. Sąd Rejonowy wyrokiem zaocznym z dnia 7 kwietnia 2017r. oddalił powództwo. Orzeczenie to poprzedził ustaleniem, że dnia 5 lutego 2016r. pomiędzy (...) Spółką Akcyjną w W. (cedentem) a powodem (cesjonariuszem) została zawarta umowa ramowa cyklicznego przelewu wierzytelności, przedmiotem której było ustalenie zasad, w oparciu o które nastąpi przeniesienie wierzytelności przez cedenta na rzecz cesjonariusza. Na mocy porozumienia nr 5 z dnia 20 maja 2016r. do umowy ramowej cyklicznego przelewu wierzytelności z dnia 5 lutego 2016r. cedent przelał na rzecz powoda pakiet wierzytelności. Z wyciągu z elektronicznego załącznika do porozumienia wynika, iż przedmiotem cesji była między innymi wierzytelność przysługującą względem J. A. w kwocie 479,71 zł. Pismem z dnia 16 czerwca 2016r. powód zawiadamiał J. A. o cesji wierzytelności z tytułu usług mobilnych świadczonych przez (...) S.A. i wzywał do spłaty całej wymagalnej kwoty w nieprzekraczalnym terminie do 28 czerwca 2016 r. wskazując, iż saldo zadłużenia na dzień 16 czerwca 2016r. wynosi 482,87 zł. Dnia 14 listopada 2016r. powód wystawił wyciąg z ksiąg rachunkowych nr (...), z którego wynika, iż nabył wymagalną wierzytelność wobec J. A. z tytułu umowy pakietu telewizyjnego i radiowego. Wysokość zobowiązania dłużniczki wynosiła według stanu na dzień wystawienia wyciągu łącznie 496,12 zł i obejmowała kwotę 38,29 zł z tytułu odsetek i 457,83 zł z tytułu kosztów. W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Rejonowy stwierdził, że strona powodowa nie przedstawiła dowodów na poparcie swoich twierdzeń, do czego była zobowiązana na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a> Sąd wskazał, że po sprecyzowaniu oznaczenia strony pozwanej powództwo w sprawie zostało wniesione przeciwko J. P. (2), tymczasem wszystkie przedłożone przez powoda dokumenty dotyczyły J. A.. Rozbieżności te w żaden sposób nie zostały wyjaśnione przez powoda. Sąd nadto podkreślił, że dowodem istnienia zobowiązania nie mógł być przedłożony wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu. Sąd przytaczając treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041461546" title="Ustawa z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych - Dz. U. z 2004 r. Nr 146, poz. 1546 (art. 194)">art. 194 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych</a> oraz dokonując analizy treści tego przepisu w oparciu o przywołane orzecznictwo Sądu Najwyższego, w zakresie charakteru prawnego dowodu z wyciągu z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego, stwierdził, że samo dokonanie zapisu w księgach funduszu o istnieniu wierzytelności nie wiąże się z domniemaniem prawnym, iż wierzytelność ta istnieje. Sąd zwrócił uwagę, że regulacja przewidziana w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041461546" title="Ustawa z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych - Dz. U. z 2004 r. Nr 146, poz. 1546 (art. 194)">art. 194</a> o funduszach inwestycyjnych stanowi wyjątek od zasady swobodnej oceny dowodów i podlega ścisłej wykładani. Z tych względów Sąd uznał, że o ile wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu potwierdza fakt dokonania cesji (nabycia wierzytelności), o tyle do wykazania skuteczności tego nabycia w świetle prawa cywilnego, konieczne jest przedstawienie przez fundusz odpowiednich dowodów. Na tych podstawach Sąd stwierdził, że przedłożony wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu nie jest wystarczającym dowodem na istnienie zobowiązania dłużnika wobec pierwotnego wierzyciela i jego wysokości co skutkowało oddaleniem powództwa. Apelację od tego orzeczenia wniósł powód. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania, a to: a) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 231)">art. 231 k.p.c.</a> przez dowolną, a nie swobodną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, dokonaną w sposób wybiórczy, poprzez przyjęcie za niewykazane istnienie, zasadność oraz wysokość dochodzonego roszczenia mimo istnienia ku temu dostatecznej podstawy w zebranym materiale dowodowym, który w sposób wyczerpujący i wzajemnie uzupełniający się wskazuje na zasadność roszczenia, co jednoznacznie wskazuje na brak rozpoznania przez Sąd I instancji istoty sprawy. b) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">art. 232 k.p.c.</a> przez nieuzasadnione przyjęcie, że strona powodowa nie wywiązała się z obowiązku udowodnienia okoliczności, z których wywodzi skutki prawne, w szczególności w zakresie istnienia, wysokości oraz zasadności dochodzonego roszczenia, podczas gdy powód przedstawił dowód w postaci wyciągu z ksiąg funduszu, odpisu Umowy Ramowej Przelewu Wierzytelności z dnia 5 lutego 2016r., odpisu Porozumienia nr 5 z dnia 20 maja 2016r. do Umowy Ramowej Przelewu Wierzytelności z dnia 5 lutego 2016r., wyciągu z elektronicznego załącznika do Porozumienia nr 5 z dnia 20 maja 2016r. do Umowy Ramowej Przelewu Wierzytelności z dnia 5 lutego 2016r.. które to dowody wykazują wprost istnienie wierzytelności i wysokości zadłużenia pozwanego, a które wobec niestawienia się pozwanego na rozprawę powinny być przez Sąd I instancji uznane za prawdziwe. c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 339;art. 339 § 2)">art. 339 § 2 k.p.c.</a> przez nieprawidłowe uznanie, że przytoczone w pozwie okoliczności budzą wątpliwości lub zostały przytoczone w celu obejścia prawa, w sytuacji, gdy powód złożył odpowiednią dokumentację potwierdzającą zgłoszone fakty, w tym istnienie oraz wysokość dochodzonego roszczenia. Zarzucił także naruszenie prawa materialnego, a to: a) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a> przez jego niewłaściwą wykładnię polegającą na uznaniu, że powód nie zadośćuczynił spoczywającemu na nim ciężarowi dowodu i nie udowodnił faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, w tym w szczególności w zakresie istnienia oraz wysokości dochodzonego roszczenia, co stoi w sprzeczności z przedłożonymi do pozwu dokumentami, a w konsekwencji nierozpoznanie istoty sprawy i zaniechanie przez Sąd I instancji zbadania podstaw żądania powoda i bezpodstawne przyjęcie, że powód w żaden sposób nie wykazał istnienia, wysokości oraz zasadności dochodzonego roszczenia. b) art. 194 ust. 1 i 2 ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi przez ich niewłaściwą wykładnię i uznanie, że powód nie wykazał wysokości dochodzonego roszczenia, podczas gdy sam wyciąg z ksiąg rachunkowych fundusz stanowi dowód tego, że określona kwota wierzytelności jest wpisana w księgach rachunkowych względem określonego dłużnika na podstawie opisanego w tej księdze zdarzenia, co powoduje wobec nieprzedstawienia przez pozwanego odmiennych dowodów, konieczność uznania, że dokument w postaci wyciągu z ksiąg rachunkowych funduszu potwierdza wysokość dochodzonego roszczenia. Na tych podstawach wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez uwzględnienie powództwa w całości oraz zasądzenie na rzecz powoda kosztów postępowania za obie instancję, w tym kosztów postępowania apelacyjnego według norm przepisanych wraz z kosztami zastępstwa procesowego, ewentualnie uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, wraz z pozostawieniem temu Sądowi rozstrzygnięcia co do kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 505(1);art. 505(1) pkt. 1)">art. 505 1 pkt 1 k.p.c.</a>, a Sąd Odwoławczy nie przeprowadził postępowania dowodowego. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 505(13);art. 505(13) § 1)">Artykuł 505 13 § 1 k.p.c.</a> jest przepisem szczególnym do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 387;art. 387 § 1)">art. 387 § 1 k.p.c.</a> Jeżeli Sąd drugiej instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego, uzasadnienie wyroku winno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa. Mając na względzie powyższe unormowania, Sąd Odwoławczy dokonując oceny całości ustaleń i oceny prawnej uznał, że apelacja jest nieuzasadniona. Ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd Rejonowy są prawidłowe i jako takie Sąd Okręgowy uznaje je za własne. W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd I instancji stwierdził, że powód nie wykazał nabycia w stosunku do pozwanej określonej w pozwie wierzytelności która przysługiwała pierwotnemu wierzycielowi, tj. (...) Spółce Akcyjnej w W.. Sąd Okręgowy w pełni podziela obszerna wykładnię treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041461546" title="Ustawa z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych - Dz. U. z 2004 r. Nr 146, poz. 1546 (art. 194)">art. 194 ustawy z dnia 27 maja 2004r. o funduszach inwestycyjnych</a> zarówno co skutków tej regulacji jak również zakresu zawartego w nim domniemania. Wskazać należy, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 3)">art. 3 k.p.c.</a> strony i uczestnicy postępowania obowiązani są dokonywać czynności procesowych zgodnie z dobrymi obyczajami, dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek oraz przedstawiać dowody. Przytoczona powyżej regulacja prawna, w brzmieniu nadanym <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19960430189" title="Ustawa z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 1996 r. Nr 43, poz. 189 ()">ustawą z dnia 1 marca 1996r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw</a> (Dz. U. z 1996r. Nr 43, poz. 189) na mocy której skreślono <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 3 § 2)">§ 2</a>, nie obciąża sądu obowiązkiem dążenia do wykrycia prawdy obiektywnej (materialnej) bez względu na procesową aktywność stron. Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">art. 232 k.p.c.</a> to na stronach ciąży obowiązek przedstawienia dowodów dla stwierdzenia faktów z których wywodzą skutki prawne, a skoro ten uprawnienia tego nie wykonał prawidłowo, nie może usprawiedliwiać się przerzuceniem odpowiedzialności za postępowanie dowodowe na Sąd. Wskazany powyżej ciężar dowodu w znaczeniu formalnym uzupełnia ciężar dowodu w znaczeniu materialnym wyrażony w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a>, który nakłada na stronę ciężar udowodnienia faktów, z których wywodzi ona skutki prawne. Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 7 listopada 2007r., (II CSK 293/07), ciężar udowodnienia faktu należy rozumieć z jednej strony jako obarczenie strony procesu obowiązkiem przekonania sądu dowodami o słuszności swoich twierdzeń, a z drugiej konsekwencjami poniechania realizacji tego obowiązku, lub jego nieskuteczności. Tą konsekwencją jest zazwyczaj niekorzystny dla strony wynik procesu. Sąd Okręgowy w pełni podziela ocenę poczynioną przez Sąd Rejonowy, że powód nie wykazał w sposób należyty przejścia na jego rzecz uprawnień wynikających z umowy umowa o świadczenie usług telekomunikacyjnych oraz dostępu do Internetu o nr abonenckim (...). Przelew wierzytelności, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 509;art. 509 § 1)">art. 509 § 1 k.c.</a>, winien szczegółowo określać wierzytelność, której dotyczy, osobę wierzyciela, tytuł prawny, z którego wynika. Dołączona do pozwu kserokopia umowy przelewu wierzytelności z dnia 5 lutego 2016r. (k. 7), wykazuje wyłącznie okoliczność, że powód nabył od (...) Spółką Akcyjną w W. wierzytelności. Z powyższego nie wynika jednak jej wysokość, a czego nie dowodzi również wyciąg z ksiąg rachunkowych Funduszu Sekurytyzacyjnego (...) Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty w W. nr (...) z dnia 14 listopada 2016r. (k. 4). Wskazane w nim zadłużenie pozwanej nie korzysta z mocy dowodowej określonej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 244;art. 244 § 1)">art. 244 § 1 k.p.c.</a> a to wobec treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041461546" title="Ustawa z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych - Dz. U. z 2004 r. Nr 146, poz. 1546 (art. 194;art. 194 ust. 2)">art. 194 ust. 2 ustawy z dnia 27 maja 2004r. o funduszach inwestycyjnych</a> (tekst jednolity: Dz.U. z 2014r., poz. 157 z późniejszymi zmianami). Dokument ten, jako dokument prywatny, wykazuje wyłącznie, że osoba go podpisująca złożyła oświadczenie w nim zawarte, a nie tego, że miały miejsce podane w nim fakty (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 sierpnia 2012 roku, I CSK 25/12; wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 28 listopada 2013 roku, I ACa 688/13; wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 24 lipca 2013 roku, I ACa 443/13, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 października 2000 roku, I CKN 804/98). Z przyczyn wskazanych powyżej, Sąd Okręgowy oddalił apelację na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> SSO Andrzej Dyrda </div>