I SA/Wr 608/17

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Katarzyna Radom, Sędziowie: sędzia WSA Piotr Kieres (sprawozdawca), sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska, Protokolant: starszy sekretarz sądowy Barbara Głowaczewska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi: A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia [...] marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 r. uchyla zaskarżoną decyzję. UZASADNIENIE Decyzją nr [...] z [...] marca 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. (dalej jako SKO) utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta W. (dalej jako Burmistrz) z [...] października 2016 r. nr [...] w sprawie ustalenia A. P. (dalej jako Podatnik, Strona skarżąca) wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2016 r. Przedmiotem sporu między organem podatkowym, a Stroną skarżącą był obiekt budowlany znajdujący się na działce nr [...] w miejscowości O. Rozstrzygając sprawę w pierwszej instancji, Burmistrz opierając się na dowodzie z opinii biegłego oraz oględzinach orzekł, że sporny obiekt budowlany jest budynkiem. Natomiast Strona skarżąca stoi na stanowisku, iż obiekt ów należy zaliczyć do budowli. W odwołaniu Strona skarżąca podważała wiarygodność dowodu z opinii biegłego powołanego przez organ I instancji, wskazując na opinię techniczną opracowaną na Jej zlecenie przez D. Po rozpatrzeniu odwołania SKO wskazało, że powoływaną przez Podatnika opinię techniczną można - co najwyżej - zakwalifikować jako uzupełnienie procesowego stanowiska Strony skarżącej. Ponadto skoro organ II instancji uznał za trafne spostrzeżenia i wnioski końcowe jakie zawarto w opinii biegłego powołanego przez organ I instancji, to opinii technicznej przedłożonej przez Podatnika należy odmówić wiarygodności. W złożonej skardze Strona skarżąca polemizuje z treścią opinii biegłego powołanego przez organ I instancji przeciwstawiając jej opinię D i wnosi o uchylenie decyzji SKO. Składając odpowiedź na skargę i wnosząc o jej oddalenie organ podtrzymał argumentację z zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016, poz. 1066 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017, poz. 1369) – dalej: jako p.p.s.a., ogranicza podstawy prawne uwzględnienia skargi do stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a., który nie ma zastosowanie w rozpatrywanej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu dostrzegł naruszenie przepisów postępowania, które powodują że jako przedwczesne uznać należy rozważania dotyczące merytorycznej strony rozstrzygnięcia SKO. Z akt wynika, iż już na etapie wszczęcia postępowania organ I instancji miał wiedzę o "OPINII TECHNICZNEJ z zakresu budownictwa" D, na którą powołuje się Strona skarżąca - opinia ta znajduje się w aktach. Co należy zauważyć, samo SKO decyzją z [...] czerwca 2016 r. nr [...] uchylając poprzednie rozstrzygnięcie organu I instancji w przedmiocie ustalenia Stronie skarżącej wysokości podatku od nieruchomości za 2016 r. – decyzja Burmistrza z [...] stycznia 2016 r. nr [...] – wskazało: "W niniejszej sprawie do jej akt została przedłożona prywatna opinia techniczna z zakresu budownictwa z lipca 2015 r., organ pierwszej instancji w piśmie przekazującym akta sprawy powołuje się z kolei na oględziny w dniu [...] kwietnia 2014 r., dokonane przez osobę uprawnioną. W ocenie składu orzekającego Kolegium przy przedłożeniu prywatnej opinii, należy wziąć pod uwagę z jednej strony, że opinii sporządzanej na zlecenie strony nie można przypisać waloru dowodu z opinii biegłego, nawet jeśli sporządzona została przez osoby posiadające wiedzę fachową (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2014 r, sygn. I GSK 747/12), ale też pamiętać trzeba, że musi być ona brana pod uwagę jako część materiału dowodowego." W decyzji Burmistrza z [...] października 2016 r. nr [...] próżno jednak szukać jakiegokolwiek odniesienia w tym zakresie. W skarżonej obecnie decyzji (po rozpoznaniu odwołania od decyzji wymienionej w zdaniu poprzednim) SKO jakkolwiek zauważa prywatną opinię D jednakże: 1) nie uznaje jej za dowód, 2) a priori przyjmuje, że owa opinia prywatna jest niewiarygodna z uwagi na podzielenie przez organ odwoławczy trafności spostrzeżeń i wniosków z opinii biegłego powołanego przez organ I instancji. Sąd uznaje takie działanie organów za naruszające przepisy postępowania w stopniu mającym istotnym wpływ na wynik sprawy - niezgodne z: zasadą zaufania do organów podatkowych (art. 121 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 613 ze zm.) – dalej jako o.p.), zasadą prawdy obiektywnej (art. 122 o.p.), zasadą otwartego katalogu środków dowodowych (art. 180 § 1, art. 181 o.p.), czy też zasadą równej mocy dowodów w postępowaniu podatkowym (art. 191 o.p.). Podnieść należy, że dowód z opinii biegłego, o którym mowa w art. 197 o.p. jest tylko jednym z dowodów w otwartym katalogu środków dowodowych. Sąd w składzie orzekającym nie podziela stanowiska zgodnie, z którym prywatna opinia rzeczoznawcy przedstawiona przez Stronę skarżącą, w myśl art. 180 § 1 i art. 181 o.p. nie jest dowodem. Zaakceptować należy pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2017 r. (sygn. akt II FSK 3402/15) – publikacja Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych: "Katalog dowodów w postępowaniu podatkowym jest katalogiem otwartym. Dowodem może być wszystko to, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2016 r., I FSK 1627/16). Może nim być zatem także opinia rzeczoznawcy sporządzona na zlecenie strony. Niewątpliwie nie jest ona opinią biegłego (tego może powołać tylko organ podatkowy - art. 197 § 1 O.p.). Będzie ona dowodem z dokumentu prywatnego, podlegającym takiej samej ocenie, jak inne dowody, czyli z uwzględnieniem zasady swobodnej oceny dowodów." Nawet jednak przychylając się do stanowiska zaprezentowanego przez SKO prywatnej opinii - jako prezentującej stanowisko Podatnika, organ nie powinien pomijać, czy też z góry zakładać że jest nierzetelna. Mając na uwadze naruszenie przepisów postępowania – art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1 i art. 191 o.p. Wojewódzki Sąd Administracyjny w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. obowiązany był uwzględnić skargę. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu należy mieć na uwadze zaprezentowane w uzasadnieniu wyroku poglądy dotyczące zasad postępowania w tym postępowania dowodowego.