VII U 603/16
Sądy powszechne2017-12-21
Sygnatura
VII U 603/16
Data orzeczenia
2017-12-21
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Aleksander Kasprowicz (PRESIDING_JUDGE)
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt: VII U 603/16</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>
<span class="anon-block">W.</span>, dnia 21 grudnia 2017 r.</p>
<p>Sąd Rejonowy dla miasta stołecznego Warszawy w Warszawie VII Wydział</p>
<p>Pracy i <span class="anon-block"> (...)</span>
</p>
<p>w następującym składzie:</p>
<p>Przewodniczący: Sędzia SR Aleksander Kasprowicz</p>
<p>Protokolant: Anna Bańcerowska</p>
<p>po rozpoznaniu na rozprawie w <span class="anon-block">W.</span> w dniu 15 grudnia 2017 r.</p>
<p>sprawy <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">E. K.</span>
</strong>
</p>
<p>przeciwko <strong>
<!-- -->Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych III Oddziałowi w <span class="anon-block">W.</span>
</strong>
</p>
<p>o zasiłek pogrzebowy</p>
<p>na skutek odwołania <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">E. K.</span>
</strong>
</p>
<p>od decyzji <strong>
<!-- -->Zakładu Ubezpieczeń Społecznych III Oddziału w <span class="anon-block">W.</span>
</strong>
</p>
<p>z dnia 19 października 2016 r. Nr <span class="anon-block"> (...)</span>
</p>
<p>oddala odwołanie.</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>W dniu 24 listopada 2016 r. (<em>
<!-- -->data nadania – k. 3 – 3v akt</em>) ubezpieczona <span class="anon-block">E. K.</span> reprezentowana przez pełnomocnika procesowego będącego radcą prawnym złożyła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych III Oddziału w <span class="anon-block">W.</span> z dnia 19 października 2016 r., znak: <span class="anon-block">(...)</span>, wnosząc o zmianę powyższej decyzji poprzez przyznanie ubezpieczonej prawa do zasiłku pogrzebowego w związku ze zgonem <span class="anon-block">B. K.</span>. Ubezpieczona wskazała m. in., że wniosek o zasiłek został złożony w dniu 10 września 2015 r., jednak organ rentowy odmówił jego przyjęcia z uwagi na nieprzeprowadzenie pogrzebu (<em>
<!-- -->odwołanie - k. 2 akt</em>).</p>
<p>W odpowiedzi na odwołanie z dnia 15 grudnia 2016 r. (<em>
<!-- -->data nadania – k. 6 – 6v akt</em>) organ rentowy wniósł o jego oddalenie, ponieważ wniosek o zasiłek pogrzebowy po <span class="anon-block">B. K.</span> został zgłoszony po upływie 12 miesięcy od daty jej śmierci, a ponadto załączono do niego kserokopię rachunku dokumentującego poniesione koszty pogrzebu bez rachunku za trumnę/urnę (<em>
<!-- -->odpowiedź na odwołanie - k. 4 akt</em>).</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny.</strong>
</p>
<p>
<span class="anon-block">B. K.</span>, matka ubezpieczonej <span class="anon-block">E. K.</span>, zmarła w dniu 16 kwietnia 2015 r. w miejscowości <span class="anon-block">D.</span> Bar w Stanach Zjednoczonych (USA). Zmarła miała ustalone prawo do emerytury.</p>
<p>DOWÓD: - odpis skrócony aktu zgonu - k. 6 akt rentowych.</p>
<p>- oryginał wniosku o zasiłek pogrzebowy - k. 24 – 26v akt sądowych.</p>
<p>Na mocy decyzji z dnia 23 września 2016 r., nr <span class="anon-block"> (...)</span>, Prezydent miasta stołecznego <span class="anon-block">W.</span> zezwolił na sprowadzenie urny z prochami <span class="anon-block">B. K.</span>, celem dokonania pochówku zmarłej na Cmentarzu <span class="anon-block">B.</span> w <span class="anon-block">W.</span>.</p>
<p>DOWÓD: - decyzja - k. 7 akt rentowych.</p>
<p>Ciało <span class="anon-block">B. K.</span> zostało skremowane w dniu 20 kwietnia 2015 r. Amerykański akt zgonu wraz z tłumaczeniem na język polski został złożony w Urzędzie Stanu Cywilnego <span class="anon-block">(...) W.</span> we wrześniu 2015 r., zaś odpis skrócony aktu zgonu <span class="anon-block">E. K.</span> uzyskała we wrześniu 2016 r.</p>
<p>Pogrzeb <span class="anon-block">B. K.</span> na Cmentarzu <span class="anon-block">B.</span> odbył się w dniu 3 października 2016 r.</p>
<p>DOWÓD: - dokument prywatny – pismo ubezpieczonej z dnia 4 października 2016 r.</p>
<p>(częściowo – co do wskazanych wyżej okoliczności faktycznych) - k. 8 akt</p>
<p>rentowych.</p>
<p>W dniu 5 października 2016 r. ubezpieczona złożyła wniosek o wypłatę zasiłku pogrzebowego po zmarłej w dniu 16 kwietnia 2015 r. <span class="anon-block">B. K.</span>.</p>
<p>DOWÓD: - oryginał wniosku o wypłatę zasiłku pogrzebowego - k. 24 – 26v akt</p>
<p>sądowych.</p>
<p>Do wniosku o wypłatę zasiłku pogrzebowego <span class="anon-block">E. K.</span> dołączyła kserokopię rachunku za pochówek oraz kserokopię za kremację w Stanach Zjednoczonych.</p>
<p>DOWÓD: - kserokopie faktur - k. 9 - 10 akt rentowych.</p>
<p>Decyzją z dnia 19 października 2016 r., znak: <span class="anon-block">(...)</span>, Zakład Ubezpieczeń Społecznych III Oddział w <span class="anon-block">W.</span> odmówił <span class="anon-block">E. K.</span> prawa do zasiłku pogrzebowego po zmarłej w dniu 16 kwietnia 2015 r. <span class="anon-block">B. K.</span>. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ rentowy wskazał, że wniosek o świadczenie wpłynął dopiero w dniu 5 października 2016 r., a ponadto nie zawierał wymaganych dokumentów, bowiem ubezpieczona przedłożyła jedynie kserokopię rachunku dotyczącego kosztów pogrzebu bez rachunku za trumnę/urnę.</p>
<p>DOWÓD: - odmowna decyzja w sprawie prawa do zasiłku pogrzebowego - k. 1 akt</p>
<p>rentowych.</p>
<p>Powyższy stan faktyczny Sąd Rejonowy ustalił na podstawie wymienionych wyżej dokumentów zawartych w aktach sprawy, a także w oparciu o dokumenty w aktach rentowych, które nie były kwestionowane przez strony, wobec czego również Sąd nie znalazł podstaw do podważania ich prawdziwości.</p>
<p>Sąd pominął dowód z przesłuchania stron wobec ich nieusprawiedliwionego niestawiennictwa na terminie rozprawy w dniu 15 grudnia 2017 r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Rejonowy zważył, co następuje.</strong>
</p>
<p>Odwołanie <span class="anon-block">E. K.</span> nie zasługiwało na uwzględnienie.</p>
<p>Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 77;art. 77 ust. 1;art. 77 ust. 1 pkt. 2)">art. 77 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1383, ze zm.), zasiłek pogrzebowy przysługuje m. in. w razie śmierci osoby pobierającej emeryturę lub rentę. Zgodnie zaś z treścią art. 78 ust. 1 powołanej ustawy, zasiłek pogrzebowy przysługuje osobie, która pokryła koszty pogrzebu.</p>
<p>Jak stanowi natomiast art. 81 ust. 1 cytowanej wyżej ustawy, prawo do zasiłku pogrzebowego wygasa w razie niezgłoszenia wniosku o jego przyznanie w okresie 12 miesięcy od dnia śmierci osoby, po której zasiłek przysługuje.</p>
<p>Od powyższej zasady ustawodawca wprowadził wyjątek uregulowany w art. 81 ust. 2 i 3 ustawy, bowiem jeżeli zgłoszenie wniosku o zasiłek pogrzebowy w terminie określonym w ust. 1 było niemożliwe z powodu późniejszego odnalezienia zwłok lub zidentyfikowania osoby zmarłej albo z innych przyczyn całkowicie niezależnych od osoby uprawnionej, prawo do zasiłku pogrzebowego wygasa po upływie 12 miesięcy od dnia pogrzebu. Okoliczności lub przyczyny, o których mowa w ust. 2 powinny zostać potwierdzone zaświadczeniem Policji lub prokuratury, odpisem zupełnym aktu zgonu lub innym dokumentem urzędowym potwierdzającym zaistnienie okoliczności lub przyczyn uniemożliwiających zgłoszenie wniosku.</p>
<p>Przenosząc powyższe przepisy na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że <span class="anon-block">E. K.</span> w treści odwołania podnosiła, iż Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił przyjęcia od niej wniosku o zasiłek pogrzebowy, który jakoby próbowała złożyć w dniu 10 września 2015 r. Należy jednak podkreślić, że ubezpieczona w żaden sposób nie wykazała prawdziwości swojego twierdzenia. Okoliczność taka nie wynika z dokumentów znajdujących się w aktach sądowych sprawy ani też w aktach rentowych.</p>
<p>Natomiast w aktach sprawy znajduje się oryginał wniosku o świadczenie złożonego przez <span class="anon-block">E. K.</span> dopiero w dniu 5 października 2016 r., tj. po upływie ok. półtora roku od daty śmierci <span class="anon-block">B. K.</span>. Wprawdzie wniosek został przez ubezpieczoną opatrzony datą 10 kwietnia 2016 r. (<em>
<!-- -->k. 26 akt</em>) to za decydującą należy uznać datę prezentaty organu rentowego, na której uwidoczniono dzień 5 października 2016 r. (<em>
<!-- -->k. 24 akt</em>). Na dokumencie tym pojawia się również pieczątka – najprawdopodobniej pracownika organu rentowego - z datą 4 października 2016 r. (<em>
<!-- -->k. 25 akt</em>), jednakże nawet przyjęcie tej daty jako daty złożenia przedmiotowego wniosku nie powoduje, iż powinien zostać uznany za złożony w terminie, skoro został wniesiony już po upływie roku od daty śmierci osoby pobierającej emeryturę – <span class="anon-block">B. K.</span>. Brak jest podstaw do kwestionowania dat pieczęci organu rentowego widniejących na oryginale wniosku o zasiłek pogrzebowy.</p>
<p>Co więcej, w wyjaśniającym piśmie z dnia 4 października 2016 r. skierowanym do III Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – Wydziału Zasiłków (<em>
<!-- -->k. 8 akt rentowych</em>), <span class="anon-block">E. K.</span> zawarła stwierdzenie, iż o wypłatę zasiłku mogła (jak twierdzi) wystąpić dopiero po pogrzebie. Należy zatem uznać za okoliczność pośrednio przyznaną, że wniosek o świadczenie złożyła dopiero w październiku 2016 r., bowiem bezsporna jest data pogrzebu <span class="anon-block">B. K.</span> na Cmentarzu <span class="anon-block">B.</span> w <span class="anon-block">W.</span> w dniu 3 października 2016 r. Należy dodać, że we wskazanym wyżej piśmie wyjaśniającym ubezpieczona nie wspomniała ani słowem o wniosku o zasiłek pogrzebowy, jaki rzekomo usiłowała złożyć w organie rentowym we wrześniu 2015 r. (jak to później twierdziła w odwołaniu od decyzji).</p>
<p>Tym samym trzeba przyjąć, iż wniosek o przyznanie świadczenia został złożony przez <span class="anon-block">E. K.</span> z uchybieniem terminowi zakreślonemu w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 81;art. 81 ust. 1)">art. 81 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>.</p>
<p>Ubezpieczona nie wykazała ponadto, iż brak zgłoszenia wniosku o zasiłek pogrzebowy w 12 – miesięcznym terminie od dnia śmierci <span class="anon-block">B. K.</span> wynikł z przyczyn całkowicie od niej niezależnych, co jest niezbędne do przedłużenia prawa do ubiegania się o świadczenie (zasiłek pogrzebowy) do czasu upływu 12 miesięcy od daty pogrzebu osoby, po której ono przysługuje – w świetle art. 81 ust. 2 i 3 ustawy emerytalnej.</p>
<p>W odwołaniu oraz w wyjaśnieniach złożonych pisemnie organowi rentowemu ubezpieczona wskazywała wprawdzie, że formalności związane z rejestracją zgonu i organizacją pogrzebu były długotrwałe, jednak w ocenie Sądu <span class="anon-block">E. K.</span> nie przedstawiła materiału dowodowego pozwalającego na przyjęcie, iż złożenie wniosku o świadczenie po upływie terminu z art. 81 ust. 1 powołanej wyżej ustawy nastąpiło z przyczyn, które nie były od niej zależne.</p>
<p>Podkreślenia wymaga, że ubezpieczona miała możliwość potwierdzenia swoich tez w toku przesłuchania przez Sąd w charakterze strony postępowania, jednakże nie stawiła się, mimo iż była wzywana na termin rozprawy celem przesłuchania, w związku czym Sąd postanowił pominąć dowód z jej zeznań. Dodatkowo nie można zapominać, iż to na ubezpieczonej, reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego będącego radcą prawnym, spoczywał ciężar dowodu – a więc obowiązek wykazania zaistnienia przesłanek z art. 81 ust. 2 i 3 ustawy emerytalnej, zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a> stanowiącym, iż ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi [korzystne dla siebie – przypis Sądu] skutki prawne oraz w myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232;art. 232 zd. 1)">art. 232 zd. 1 k.p.c.</a> stanowiącego, że strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne.</p>
<p>Reasumując powyższe rozważania trzeba powiedzieć, że ubezpieczona nie wykazała, iż niezłożenie przez nią wniosku o zasiłek pogrzebowy w terminie nastąpiło z przyczyn od niej niezależnych, związanych np. z początkową odmową jego przyjęcia przez organ rentowy, a tym samym należało uznać, że wniosek ten został złożony z naruszeniem terminu wskazanego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 81;art. 81 ust. 1)">art. 81 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>, zatem prawo do zasiłku pogrzebowego po zmarłej <span class="anon-block">B. K.</span> wygasło (wobec braku zaistnienia przesłanek do przedłużenia terminu złożenia wniosku o zasiłek, określonych w art. 81 ust. 2 i 3 cytowanej wyżej ustawy).</p>
<p>W konsekwencji, w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477<sup>
<!-- -->14</sup> §1 k.p.c.</a> i z uwagi na <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 81;art. 81 ust. 1)">art. 81 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> Sąd oddalił odwołanie <span class="anon-block">E. K.</span> jako bezzasadne, nie znajdując podstaw do jego uwzględnienia.</p>
</div>