III OSK 6029/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosław Wincenciak po rozpoznaniu w dniu 12 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Skarbu Państwa - Starosty [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej Skarbu Państwa - Starosty [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 15 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Bk 223/21 oddalającego skargę Skarbu Państwa - Starosty [...] na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie z dnia [...] lutego 2021 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji UZASADNIENIE Wyrokiem z 15 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Bk 223/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, dalej również jako "WSA", oddalił skargę Skarbu Państwa - Starosty [...] na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie z dnia [...] lutego 2021 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego. Od w/w wyroku skarżący wniósł skargę kasacyjną, a pismem z 10 sierpnia 2021 r., złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] lutego 2021 r., nr [...], mocą której organ ten utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] z [...] grudnia 2020 r., nr [...], nakładającą na Starostę Powiatu [...] obowiązek przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego, tj. odtworzenia odcinka rowu odprowadzającego wodę, stanowiącego działkę numer ewid. [...] z obrębu [...], gmina [...]. W uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie skarżący wskazał, że wykonanie decyzji "spowoduje trudne do odwrócenia skutki oraz może wywołać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wykazano, że postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie decyzji przez organy I i II instancji było dotknięte poważnymi wadami polegającymi na niewyjaśnieniu istotnych okoliczności sprawy". Dalej skarżący wskazał, że organy nie dokonały szczegółowej analizy map geodezyjnych pod kątem istniejących stosunków wodnych, a odbudowa rowu spowoduje zmianę istniejących obecnie stosunków wodnych na terenach bezpośrednio sąsiadujących. Wskazał też, że w jego ocenie ustalenie stosunków wodnych wymagało dowodu w postaci opinii biegłego. Na zakończenie podniósł, że trudne do odwrócenia skutki wywołane decyzją polegają na zakłóceniu stosunków wodnych na sąsiednich działkach, powodując podtopienia i powodzie, co z kolei skutkuje wyrządzeniem znacznej szkody ich właścicielom. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 powołanego przepisu, jednak wyłącznie wtedy, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Chodzi przy tym o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Z kolei trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi więc wskazać konkretne zagrożenia płynące z wykonania decyzji lub postanowienia. Sąd musi dysponować wiarygodnie wykazanymi faktami, które pozwolą mu na zastosowanie przedmiotowej instytucji, która jest wyjątkiem od zasady wykonalności ostatecznych decyzji administracyjnych wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a. Użyte przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a. nieostre pojęcia "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności zaprezentować wnioskodawca. Samo powołanie się na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. Podkreślić także należy, że rozstrzygając wniosek o wstrzymanie, Sąd nie bada legalności zaskarżonego aktu, bowiem prowadziłoby to do tzw. przedsądu. Bada jedynie, czy wykonanie zaskarżonego aktu może prowadzić w okolicznościach danej sprawy, wskazanych przede wszystkim przez skarżącego we wniosku, do zagrożenia w postaci znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Wniosek o wstrzymanie złożony w przedmiotowej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Po pierwsze z powyższych wywodów, jak też przyjętego w judykaturze stanowiska wynika, że wniosek o wstrzymanie musi zawierać oddzielne uzasadnienie. Nie jest przy tym właściwe powoływanie się na uzasadnienie skargi kasacyjnej, ponieważ jak wskazano powyżej, badanie okoliczności podniesionych w skardze kasacyjnej może prowadzić do przedsądu. Po drugie zaistnienie przesłanek wstrzymania wykonania decyzji musi zostać co najmniej uprawdopodobnione. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że takie okoliczności nie zostały przez skarżącego wykazane. Wniosek autora skargi kasacyjnej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został uzasadniony w sposób pozwalający na ocenę czy zaistniały przesłanki przemawiające za wstrzymaniem wykonania decyzji. Nie można bowiem uznać za wystarczające ogólnikowe stwierdzenia i domysły jak wykonanie decyzji wpłynie na stosunki wodne sąsiednich działek. We wniosku o wykonanie zaskarżonej decyzji autor skargi kasacyjnej nie przedstawił żadnych dowodów wskazujących na możliwość zalania sąsiednich działek, nie przedstawił informacji, czy do takich sytuacji dochodziło, gdy sporny rów istniał, jak również, że w przypadku wykonania decyzji nie będzie możliwe przywrócenie stanu sprzed jej wykonania. Reasumując wniosek o wstrzymanie nie został wystarczająco uzasadniony, nie wykazano w nim na zaistnienie przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.