II FNP 2/10

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Zbigniew Kmieciak, Sędzia NSA Bogusław Dauter (sprawozdawca), Sędzia WSA del. Maciej Kurasz, po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi H. N.i K. N. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 marca 2010 r., sygn.akt II FSK 1957/08 oddalającego skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 stycznia 2008 r. sygn. akt I SA/Wr 1515/06 w sprawie ze skargi H. N. i K. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 23 marca 2006 r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r. 1) oddala skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku, 2) odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów tego postępowania. UZASADNIENIE II FNP 2/10 UZASADNIENIE 1.Wyrokiem z 30 marca 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny w punkcie 1) oddalił skargę kasacyjną H. N. i K. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 10 stycznia 2008 r., I SA/Wr 1515/06 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r. Jednocześnie w punkcie 2) wyroku zasądził od H. N. i K. N. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w W. kwotę 7200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 2. Od tego wyroku, który stał się prawomocny w chwili ogłoszenia skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, w części dotyczącej punktu 2), tj. zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego wnieśli H. N. i K.N. Zarzucili wyrokowi bezpodstawne zastosowanie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. oraz rażące naruszenie norm Unii Europejskiej, gdyż jak wskazał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w orzeczeniu Brassarie du Pecheur (C46/93 ECR 1993, s I-1029) prawo wspólnotowe przyznaje odszkodowanie za jego naruszenie, jeżeli naruszony przepis przyznaje jednostkom uprawnienia, naruszenie jest wystarczająco poważne i istnieje bezpośredni związek przyczynowy między naruszeniem a szkodą poniesioną przez jednostkę. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia stwierdził co następuje. 3. Skarga nie ma uzasadnionych podstaw. Jej formalnoprawną podstawę stanowi art. 285a § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym od orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga nie przysługuje, z wyjątkiem gdy niezgodność z prawem wynika z rażącego naruszenia norm prawa Unii Europejskiej. Orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego traktuje się jak orzeczenia wydane w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi. Przez normy prawa Unii Europejskiej należy rozumieć normy prawa wynikające ze źródeł prawa Unii Europejskiej, zwłaszcza z przepisów prawnych wydawanych na podstawie obowiązujących traktatów, tj. Traktatu o Unii Europejskiej, Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Energii Atomowej. Źródła prawa Unii Europejskiej można podzielić na źródła prawa pierwotnego i prawa pochodnego. Do pierwszej kategorii zaliczamy: wszystkie traktaty założycielskie, ich kolejne modyfikacje, traktaty akcesyjne, ogólne zasady prawa oraz prawo zwyczajowe. Natomiast źródłami prawa pochodnego są akty poszczególnych instytucji Unii Europejskiej. Zgodnie z art. 288 Traktatu o Unii Europejskiej aktami prawnymi Unii Europejskiej są: rozporządzenia, dyrektywy, decyzje (mające charakter wiążący), oraz zalecenia i opinie (mające charakter niewiążący). Każdy z podstawowych typów wiążących aktów prawnych Unii Europejskiej (tj. rozporządzenie, dyrektywa, decyzja) może występować w formie prawodawczej, delegowanej i wykonawczej. Ponadto do aktów prawa pochodnego należy zaliczyć umowy zawierane przez Unię albo przez państwa członkowskie. Niewątpliwie normy prawne nie wynikają z treści konkretnego orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, jeżeli orzeczenie to nie kształtuje określonej zasady ogólnej stanowiącej element źródeł prawa pierwotnego. Wtedy bowiem zasada ta ma wiążący charakter w procesie stosowania prawa przez sądy krajowe, w tym w trybach nadzwyczajnych jakim niewątpliwie postępowanie ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. W sprawie niniejszej strona skarżąca jako podstawę swojego żądania powołała wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie Brasserie du Pechuer, który jakkolwiek istotny z punktu widzenia prawa unijnego, bowiem doprecyzowuje on unijną zasadę odpowiedzialności odszkodowawczej państwa członkowskiego, ale tylko za naruszenie prawa unijnego. W związku z tym, w kontekście wskazanego orzeczenia, jak również treści art. 285a § 3 p.p.s.a. obowiązkiem wnoszącego skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia było wskazanie konkretnego przepisu prawa unijnego i wynikającej z niego normy, której rażące naruszenie dawałoby podstawę do wydania prejudykatu dla skutecznego dochodzenia - w postępowaniu cywilnym - odszkodowania. Ponadto opisywana w przywołanym przez stronę skarżącą wyroku zasada odpowiedzialności odszkodowawczej państwa członkowskiego za naruszenie prawa unijnego nie ma charakteru zasady ogólnej Tym samym bez odniesienia jej do konkretnego przepisu prawa unijnego, który został naruszony, nie ma ona charakteru wiążącego. Reasumując należy stwierdzić, że orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej nie mające charakteru wiążącego dla sądu krajowego nie może stanowić samodzielnej podstawy prawnej do stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego na podstawie art. 285a § 3 p.p.s.a. Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 285k § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.