I OSK 1966/21

SENTENCJA Dnia 19 listopada 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku M. G. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej M. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 22 lipca 2021 r., sygn. akt II SA/Ol 253/21 w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2021 r., nr [...] w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 22 lipca 2021 r., sygn. akt II SA/Ol 253/21 oddalił skargę M. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2021 r., nr [...] w przedmiocie zezwolenia Spółce [...] S.A. z siedzibą w [...] oddział w [...], na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości gruntowych, oznaczonych w ewidencji gruntów i budynków numerami działek: [...] o powierzchni [...] ha i [...] o powierzchni [...] ha, położonych w obrębie nr [...] miasta [...], stanowiących własność M.G., zgodnie z decyzją Starosty Powiatu [...] z dnia [...] grudnia 2020 r., zezwalającą na realizację inwestycji polegającej na założeniu i przeprowadzeniu urządzeń kablowej linii [...]. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, podnosząc, że wykonanie przedmiotowej decyzji spowoduje znaczną szkodę i trudne do odwrócenia skutki. Rozmiary szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu są większe, niż zwykle wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju. Tak więc odwrócenie skutków wywołanych wykonaniem zaskarżonego aktu musi być trudniejsze niż zwykle w tego rodzaju przypadkach. Wskazał ponadto, iż z powodu istniejącej linii wysokiego napięcia oraz wyznaczonych stref bezpieczeństwa podczas budowy na działce [...] powstał problem z umiejscowieniem budynku, co skutkowało zmniejszeniem jego gabarytów. Budynek został przesunięty ponadto maksymalnie do przodu, przez co parking został zaprojektowany za budynkiem. Z tego powodu będzie zmuszony ponieść dodatkowe koszty związane z wybudowaniem drogi dojazdowej do parkingu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przedmiotem niniejszego wniosku złożonego na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369, zwanej dalej: "p.p.s.a.") jest decyzja Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia 19 lutego 2021 r.r. zezwalająca Inwestorowi na niezwłoczne zajęcie nieruchomości w celu realizacji inwestycji celu publicznego. Została ona wydana na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n., zgodnie z którym w przypadkach określonych w art. 108 k.p.a. lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Wskazać w tym miejscu trzeba, że decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, w przeciwieństwie do decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości wydanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n., została wyłączona przez ustawodawcę z zakresu działania art. 9 u.g.n., który stanowi, że w sprawach, o których mowa w przepisach działu III, z wyłączeniem art. 97 ust. 3 pkt 1, art. 122, art. 124 ust. 1a, art. 124b ust. 1, art. 126 i art. 132 ust. 1a, wykonanie decyzji następuje po upływie 14 dni od dnia, w którym upłynął bezskutecznie trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi na decyzję do sądu administracyjnego. W przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego w tych sprawach organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie, w drodze postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie. Podkreślenia wymaga, że wyłączenia przewidziane w art. 9 u.g.n. są w pełni zrozumiałe, gdyż decyzje w tych sprawach są wydawane pod presją okoliczności, po to by uniknąć zbędnej zwłoki. Ratio legis art. 124 ust. 1a u.g.n. to przyśpieszenie rozpoczęcia i realizacji inwestycji linowych (por. m. in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 5 lutego 2015 r., sygn. akt I OZ 80/15; 11 grudnia 2015 r., sygn. akt I OSK 2432/15; 20 stycznia 2016 r., sygn. akt I OZ 1865/15; 28 stycznia 2016 r., sygn. akt I OZ 47/16; 21 czerwca 2016 r., sygn. akt I OZ 631/16, publ. https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z uwagi zatem na brak ustawowego obowiązku wstrzymania wykonania z urzędu decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, w niniejszej sprawie wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny może więc nastąpić jedynie w oparciu o ogólne zasady zawarte w art. 61 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Na skarżącym zatem spoczywa ciężar wykazania przesłanek, o których mowa w tym przepisie. Sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu jedynie wówczas, gdy jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostaną wykonane. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Przedstawione przez skarżącego w uzasadnieniu wniosku argumenty dotyczące zmiany wielkości i umiejscowienia budynku posadowionego na działce [...] same przez się nie są wystarczające, aby można było stwierdzić, że wykazane zostało niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Należy bowiem zauważyć, że na Inwestorze ciąży ustawowy obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu lub przeprowadzeniu ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości (art. 124 ust. 4 zd. 1 u.g.n.). W sytuacji natomiast jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego będzie niemożliwe albo spowoduje nadmierne trudności lub koszty, skarżącemu przysługiwać będzie stosowne odszkodowanie (art. 124 ust. 4 zd. 2 u.g.n.). Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji