II OSK 2427/12

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Masternak – Kubiak po rozpoznaniu w dniu 11 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H. Z. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 996/12 odrzucającego skargę H. Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2012 r., znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 996/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę H. Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2012 r., znak [...], w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z zrządzeniem Sądu z dnia 27 kwietnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pismem z dnia 15 maja 2012 r., wezwał skarżącego na podstawie § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193, ze zm.), do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 200 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżący otrzymał w/w pismo w dniu 21 maja 2012 r., a więc wyznaczony przez Sąd termin do uiszczenia wpisu sądowego upłynął z dniem 28 maja 2012 r. W tym czasie skarżący nie dokonał nakazanej przez Sąd czynności. Po sprawdzeniu w Rejestrze opłat sądowych ustalono, że do dnia 12 czerwca 2012 r. nie zidentyfikowano do niniejszej sprawy wpłaty z tytułu wpisu sądowego od skargi. Sąd podniósł, że czynność skarżącego, od której zależała skuteczność skargi nie została wykonana w terminie, w związku z czym należało stwierdzić, iż skarga wniesiona została bez dopełnienia wymaganego przez prawo warunku, nie można zatem było nadać dalszego biegu sprawie, skarga zaś podlegała odrzuceniu. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożył H. Z., zarzucając mu naruszenie przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik postępowania, tj. art. 6 w zw. z art. 220 § 3 P.p.s.a. poprzez niewłaściwe pouczenie skarżącego, występującego w postępowaniu bez profesjonalnego pełnomocnika, o terminie do uiszczenia wpisu, skutkujące odrzuceniem skargi, mimo zachowania zakreślonego przez Sąd terminu i uzupełnienia braków formalnych poprzez opłacenie wpisu od skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W oparciu o powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasator wskazał, że Sąd uchybił obowiązkowi wynikającemu z art. 6 P.p.s.a. poprzez wezwanie skarżącego do uiszczenia wpisu w kwocie 200 zł w terminie 2 miesięcy, który jest dłuższy od tego, który przewiduje ustawa. Skarżący pomimo zastosowania się do terminu wskazanego przez Sąd zastał pozbawiony prawa do rozpatrzenia sprawy wskutek błędnego pouczenia przez Sąd. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Treść wezwania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2012 r. potwierdza zawarty w skardze kasacyjnej zarzut. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego pismo to zostało sformułowane w sposób niewłaściwy, mogący wprowadzić skarżącego w błąd. Zgodnie z art. 220 § 1 P.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Brak uiszczenia należnej opłaty skutkuje koniecznością wezwania wnoszącego do jej uiszczenia w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd (§ 3). W wezwaniu przewodniczący powinien dokładnie oznaczyć kwotę, która powinna być wpłacona przez wnoszącego, wskazać termin do jej uiszczenia oraz wyraźnie określić skutek uchybienia temu obowiązkowi. W przedmiotowej sprawie Sąd pierwszej instancji błędnie przyjął, iż skarżący w odpisie zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi z dnia 27 kwietnia 2012 r., doręczonego mu w dniu 21 maja 2012 r., został wezwany do uiszczenia wpisu w terminie 7 dni od daty jego doręczenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Z treści tego zarządzenia wynika bowiem, że pomimo wskazania prawidłowej podstawy prawnej, zakreślony skarżącemu termin na dokonanie wpisu wynosił w istocie 2 miesiące. Powyższe wady przedmiotowego wezwania dotyczące błędnego wskazania terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi są o tyle istotne, że naruszają obowiązek sądu administracyjnego do udzielania wskazówek stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego, co do czynności procesowych i skutków prawnych tych czynności oraz skutków ich zaniedbań. Taka powinność spoczywa na sądzie administracyjnym z mocy art. 6 P.p.s.a. Wadliwe pouczenie Sądu nie powinno powodować dla strony ujemnych skutków procesowych w postaci odrzucenia skargi, tym bardziej, że skarżący zastosował się do błędnie wskazanego terminu 2 miesięcznego, uiszczając wpis w dniu 12 lipca 2012 r. Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. Wyjaśnić należy również, iż brak jest podstaw do uwzględnienia zawartego w skardze kasacyjnej wniosku o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, albowiem w przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określono podstawy prawnej do zasądzenia przez Naczelny Sąd Administracyjny zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie Sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07). Koszty postępowania kasacyjnego jako koszty postępowania niezbędne do celowego dochodzenia praw (art. 200 P.p.s.a.). Mogą być natomiast uwzględnione przez Sąd pierwszej instancji w razie uwzględnienia skargi.