KIO 3578/25
Krajowa Izba Odwoławcza2025-09-30
Sygnatura
KIO 3578/25
Sąd
Krajowa Izba Odwoławcza
Data orzeczenia
2025-09-30
Rodzaj
wyrok
Sędziowie
Justyna Tomkowska
Treść orzeczenia
Sygn. akt: KIO 3578/25
WYROK
z dnia 30 września 2025 roku
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodnicząca:Justyna Tomkowska
Protokolant: Tomasz Skowroński
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2025 roku w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej
Izby Odwoławczej w dniu 25 sierpnia 2025 roku przez wykonawcę Blue Brain Polska Spółka z ograniczoną
odpowiedzialnością z siedzibą
w Krakowie (Odwołujący)
w postępowaniu prowadzonym przez Zamawiającego – Gminę Miejską Kraków z siedzibą w Krakowie
przy udziale Przystępującego zgłaszającego przystąpienie po stronie Zamawiającego: wykonawcy L.T. prowadzący
działalność gospodarczą pod firmą C.F. z siedzibą w Krakowie
orzeka:
1.uwzględnia odwołanie i nakazuje Zamawiającemu unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej,
ponowienie czynności badania i oceny ofert, w tym udostępnienie Odwołującemu wyjaśnień cenowych wraz z
załącznikami, złożonych przez Przystępującego;
2.kosztami postępowania obciąża Zamawiającego – Gminę Miejską Kraków
z siedzibą w Krakowie w następujący sposób:
2.1.zalicza w poczet kosztów postępowania kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnastu tysięcy złotych zero groszy)
uiszczoną przez Odwołującego tytułem wpisu od odwołania, kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzech tysięcy sześciuset
zero groszy) poniesioną przez Odwołującego tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, oraz kwotę 676 zł 00 gr (słownie:
sześciuset siedemdziesięciu sześciu złotych zero groszy) poniesioną przez Zamawiającego tytułem kosztów dojazdu;
2.2.zasądza od Zamawiającego – Gminy Miejskiej Kraków z siedzibą w Krakowie na rzecz Odwołującego - Blue
Brain Polska Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
z siedzibą w Krakowie kwotę 18 600 zł 00 gr (słownie: osiemnastu tysięcy sześciuset złotych 00/100 groszy)
stanowiącą uzasadnione koszty Strony poniesione tytułem wpisu
i wynagrodzenia pełnomocnika.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.
Przewodnicząca:
……………………………………
KIO 3578/25
UZASADNIENIE
Zamawiający: Gmina Miejska Kraków z siedzibą w Krakowie prowadzi postępowanie
o udzielenie zamówienia publicznego w trybie podstawowym - przetarg nieograniczony, na podstawie ustawy z dnia 11
września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1320 ze zm., dalej: „ustawa Pzp”) na „Centralny
System Wydruków - świadczenie usług druku, kopii i skanowania dokumentów papierowych, udostępnienie urządzeń
wielofunkcyjnych, drukarek sieciowych oraz serwerów i oprogramowania niezbędnych do realizacji zamówienia”.
Ogłoszenie o zamówieniu opublikowano w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej - OJ S 106/2025, dnia 4 czerwca
2025 r.
Dnia 25 sierpnia 2025 roku do Prezes Krajowej Izby Odwoławczej w Warszawie, na podstawie art.505 ustawy
Pzp odwołanie złożył podmiot Blue Brain Polska Spółka
z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Krakowie, dalej jako „Odwołujący”.
Odwołujący powziął wiadomość o czynnościach i zaniechaniach Zamawiającego dnia 18 sierpnia 2025 r., kiedy
zamieszczono informację o wyborze oferty najkorzystniejszej. Termin na złożenie odwołania został zachowany.
Odwołujący uiścił wpis od odwołania
w kwocie stosownej na rachunek bankowy Urzędu Zamówień Publicznych.
Odwołanie złożono wobec:
1.niezgodnej z przepisami ustawy PZP czynności wyboru oferty wykonawcy L.T. C.F. (dalej: „C.F.”) jako
najkorzystniejszej;
2.zaniechania odtajnienia i udostępnienia w całości złożonych przez C.F. wyjaśnień w zakresie ceny z dnia 21
lipca 2025 roku wraz z załącznikami.
Odwołujący postawił Zamawiającemu zarzut naruszenia przepisu art. 18 ust. 1 – 3 PZP w związku z art. 11 ust. 2
ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji oraz w związku z art. 16 PZP poprzez zaniechanie odtajnienia (ujawnienia)
i udostępnienia Odwołującemu następujących dokumentów/informacji - wyjaśnień w zakresie ceny z dnia 21 lipca 2025
roku wraz z załącznikami, pomimo iż C.F. nie dokonał skutecznego zastrzeżenia dokumentów i informacji.
Odwołujący wnosił o uwzględnienie odwołania i nakazanie Zamawiającemu:
1.Unieważnienia czynności oceny ofert,
2.Unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej;
3.Odtajnienie wyjaśnień w zakresie ceny z dnia 21 lipca 2025 roku wraz
z załącznikami;
4.Ponowną ocenę ofert.
Odwołujący wskazał, że posiada interes w uzyskaniu zamówienia publicznego oraz poniósł bądź może ponieść
szkodę w wyniku naruszenia przez Zamawiającego przepisów ustawy PZP. Zamawiający dokonał istotnych czynności z
naruszeniem przepisów ustawy Pzp, na skutek czego Odwołujący stracił szansę na uzyskanie zamówienia. Odwołujący
może ponieść szkodę, gdyż został pozbawiony możliwości weryfikacji oferty C.F. oraz weryfikacji oceny tej oferty.
Wysokość szkody to cena oferty – tj. pozbawienie przez Zamawiającego Odwołującego pozyskania przychodu w
wysokości ceny oferty. Odwołujący uważa, że jego oferta jest ofertą najkorzystniejszą spośród wszystkich ofert
złożonych
w postępowaniu – a jedynie Zamawiający pozbawił go możliwości podnoszenia zarzutów wobec zaniechania odrzucenia
oferty C.F..
W uzasadnieniu zarzutów wskazano, że dniu 18 sierpnia 2025 roku Zamawiający poinformował o wyborze oferty
najkorzystniejszej. W dniu 19 sierpnia 2025 roku Zamawiający poinformował o skutecznym objęciu tajemnicą
przedsiębiorstwa dokumentów w postępowaniu – Zamawiający wskazał:
„Zamawiający, Gmina Miejska Kraków - Urząd Miasta Krakowa, informuje
o skutecznym objęciu tajemnicą przedsiębiorstwa dokumentów w przedmiotowym postępowaniu.
Wykonawca C.F. skutecznie objął wszelkie przedstawione Zamawiającemu dokumenty, co do których wyraził wolę
takiego utajnienia, tj.: wyjaśnienia rażąco niskiej ceny wraz z załącznikami stanowiące załącznik do pisma tj.: 1) Plik pdf
pn. „RNC_COPY Felix_21_07_2025”; 2) Plik pdf pn. „Umowy o pracę x3 CF – anonim”; 3) Plik pdf pn. „Załącznik_Oferta
Sharp_dla_CF_UMK”.
W zakresie wyżej przedstawionym Wykonawca C.F. wykazał istnienie tajemnicy przedsiębiorstwa zgodnie z
wymogami przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, przywołanymi w art. 18 ust. 3 ustawy Prawo zamówień
publicznych (t.j. Dz. U.
z 2024 r. poz. 1320 ze zm.), oraz powtórzonymi w SW Z, a tym samym skutecznie objęli tajemnicą przedsiębiorstwa ww.
dokumenty.
W dniu 20 sierpnia Zamawiający udostępnił protokół postępowania wraz
z załącznikami. Analiza udostępnionych dokumentów wykazała, że C.F. zastrzegł
w całości wyjaśnienia w zakresie ceny z dnia 21 lipca 2025 roku wraz z załącznikami, w tym zastrzegł nawet listę
załączników. Odwołującemu udostępniono jedynie „Zastrzeżenie tajemnicy przedsiębiorstwa wraz z wykazaniem, iż
zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa”.
Po analizie uzasadnienia zastrzeżenia całości Wyjaśnień jako tajemnicy przedsiębiorstwa Odwołujący uznał, że
C.F. nie wykazał, że całość zastrzeżonego dokumentu oraz załączniki stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Wobec
braku skutecznego zastrzeżenia – wniesienie odwołania stało się konieczne.
Kwestia skuteczności zastrzegania jako tajemnicy przedsiębiorstwa dokumentów –
w tym całości dokumentów - była już wielokrotnie rozstrzygana przez Krajową Izbę Odwoławczą i Sąd Okręgowy w
Warszawie działający jako Sąd Zamówień Publicznych. Można wręcz stwierdzić, że w tym zakresie ustaliła się już linia
orzecznicza wskazująca zarówno na niedopuszczalność zastrzegania całości dokumentów, jak i ustalająca warunki sine
qua non skutecznego zastrzeżenia informacji (a nie dokumentów) jako tajemnicy przedsiębiorstwa.
Odwołujący przytacza poniżej szeroką argumentację Sądu Okręgowego w Warszawie, przyjmując ją
jednocześnie jako swoją – podkreślić należy, że poniższe wyroki dotyczą właśnie odtajnienia wyjaśnień w zakresie ceny,
a zatem jak najbardziej mają zastosowanie do stanu faktycznego niniejszej sprawy:
a) Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 1 października 2021 roku, sygn. akt XXIII Zs 53/21, w którym
Sąd wskazał na następujące argumenty, które powinny być brane pod uwagę w każdej sprawie dotyczącej tajemnicy
przedsiębiorstwa w sprawach zamówień publicznych:
i. Sąd dokonując oceny zasadności powyższych zarzutów w kontekście rozstrzygnięcia KIO przyjął za punkt
wyjścia prymat zasady jawności postępowania wynikający z art. 8 ust. 1 s Pzp, który stanowi, iż postępowanie i udzielenie
zamówienia jest jawne; ii. wszelkie sposoby, metody i środki interpretacyjne związane z wykładnią przepisów
dopuszczających możliwość zastrzegania tajemnicy przedsiębiorstwa muszą być stosowane z generalnym założeniem,
że zasadą jest jawność;
iii.Sąd kierując się tym właśnie założeniem uznał, ze powinno ono mieć wpływ również na wykładnię pojęcia
”wykazanie”, o którym mowa w art. 8 ust. sPzp, w tym sensie, że przewidziany tam przez ustawodawcę obowiązek
„wykazania” winien być traktowany jako zbliżony do obowiązku „udowodnienia” w rozumieniu k.p.c.;
iv.W konsekwencji za błędne należy uznać stanowisko skarżącego (w istocie zaakceptowane przez
zamawiającego poprzez nieodtajnienie zaskarżonej części informacji), jakoby sam fakt traktowania przez przedsiębiorcę
określonych informacji jako poufnych, miałby być wystarczający dla potwierdzenia ich wartości gospodarczej, gdyż
oznaczałoby to zwolnienie wykonawcy z wykazywania tej pierwszej i podstawowej przesłanki wynikającej
z art. 11 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, wbrew brzmieniu art. 8 ust. 3
sPzp;
v.Sąd zgadza się z poglądem KIO, że sformułowanie użyte przez ustawodawcę, w którym akcentuje się obowiązek
„wykazania” oznacza coś więcej aniżeli wyjaśnienie (uzasadnienie) przyczyn co do objęcia tajemnicą przedsiębiorstwa. Za
wykazanie nie może być uznane ogólne uzasadnienie, sprowadzające się de facto do przytoczenia jedynie elementów
definicji legalnej tajemnicy przedsiębiorstwa, wynikające z przepisu art. 11 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji,
czy gołosłowne zapewnienie, że zastrzegana informacja ma walor tajemnicy przedsiębiorstwa;
vi.Wartość tę (wartość gospodarczą – przypisek Odwołującego) należy omówić
i wykazać w odniesieniu do każdej zastrzeganej informacji, a nie jedynie gołosłownie zapewnić, że zastrzegana
informacja taką wartość posiada;
vii.Sąd nie podziela argumentacji skarżącego, z której zdaje się wynikać, że każda informacja z zakresu
funkcjonowania przedsiębiorstwa ma jakąś (choćby niewielką) wartość gospodarczą, dlatego nie ma potrzeby jej
wykazywać. W ocenie Sądu taki pogląd jest sprzeczny z art. 8 ust. 3 sPzp, z którego należy wyprowadzić odmienny
wniosek, tj. że co do zasady zawsze istnieje obowiązek wykazania wartości gospodarczej zastrzeganej informacji.
Wskazanie „wartości gospodarczej” może przy tym przejawiać się poprzez podanie pewnej kwoty, ale może też zostać
zrealizowane poprzez wskazanie, jakie zyski generuje dana informacja lub też jakie koszty zostaną zaoszczędzone;
viii.W tym zakresie Sąd podziela stanowisko Asseco, iż warunkiem sine qua non uznania danej informacji za
tajemnicę przedsiębiorstwa jest wykazanie, że informacja taka posiada realną wartość gospodarczą;
ix.Comarch nie sprostał konieczności wykazania, że opisywany przez niego sposób kalkulowania jest z jakichś
względów unikalny, niespotykany i niedostępny innym wykonawcom. Konsorcjum nie wykazało przykładowo, że może
korzystać z dobrodziejstwa niespotykanych na rynku, konkurencyjnych stawek wynagrodzeń specjalistów albo że
przyjęte przez niego pracochłonności usług są mniejsze z uwagi na jakieś unikalne rozwiązania, które zamierza
zastosować w trakcie świadczenia usługi na rzecz zamawiającego.
b) Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 24 lutego 2022 roku, sygn. akt XXIII Zs 133/21, w którym Sąd w
pełni zgodził się z w/w wyrokiem XXIII Zs 53/21 i stwierdził:
i.Nie wystarcza samo przeświadczenie zastrzegającego, że każda informacja
z zakresu funkcjonowania przedsiębiorstwa ma jakąś (choćby niewielką) wartość gospodarczą, dlatego nie ma
potrzeby jej wykazywać. Pogląd ten jest sprzeczny z art. 8 ust. 3 p.z.p. z 2004 r., z którego należy wyprowadzić odmienny
wniosek, tj. że co do zasady zawsze istnieje obowiązek wykazania wartości gospodarczej zastrzeganej informacji.
Wskazanie "wartości gospodarczej" może przy tym przejawiać się zarówno poprzez podanie pewnej kwoty, ale może też
zostać zrealizowane poprzez wskazanie, jakie zyski generuje dana informacja lub też jakie koszty zostaną
zaoszczędzone. Warunkiem sine qua non uznania danej informacji za tajemnicę przedsiębiorstwa jest wykazanie, że
informacja taka posiada realną wartość gospodarczą. Zamawiający bowiem musi otrzymać odpowiedni zasób
argumentacji tak, aby właściwie mógł ocenić ich znaczenie ekonomiczne. Mając na uwadze podstawowe założenie w tym
zakresie, a mianowicie, że wartość ta musi być realna, wykonawca powinien dokonać odpowiedniej ich wyceny z
rozbiciem na każdą informację poddawaną klauzuli poufności wraz z uzasadnieniem. Dla spełnienia tego warunku będzie
konieczne wskazanej ewentualnej ich pieniężnej wartości rynkowej, a niekiedy księgowej
(np. jeśli chodzi o dobra niematerialne), co umożliwi ich obiektywną weryfikację przez zamawiającego. O wartości
gospodarczej zastrzeganych danych może przesądzać
np. wykazany koszt wykonywanych badań, prac projektowych, prowadzenia odpowiednich testów, wartość
kontraktów itp. Niekiedy w uzasadnieniu wniosku nie da się wskazać ich wartości finansowej, jak np. w odniesieniu do listy
kontrahentów wykonawcy, wówczas powinien przedstawić jej znaczenie gospodarcze dla innych uczestników rynku,
w szczególności dla tych, którzy biorą udział w postępowaniu przetargowym. Wykonawca
w takim przypadku powinien wykazać, jaką szkodę poniesie, jeśli jego konkurencji pozyskają wiedzę o konkretnej
liście kontrahentów. W konsekwencji przyjąć trzeba, że nie jest istotne, czy omawiana wartość gospodarcza jest wysoka,
czy niska, ważne jest aby ta wartość gospodarcza istniała i jako taka została wykazana w odniesieniu do każdej
zastrzeganej informacji.
ii.Wszelkie zatem odstępstwa od tej zasady muszą być traktowane jako wyjątek
i aby mogły być zastosowane muszą za tym przemawiać określone racje. Co za tym idzie,
o ile w przypadku ujawnienia zastrzeżonej przez wykonawcę informacji, mogłoby wystarczyć ogólne uzasadnienie
odwołujące się do podstawowych zasad postepowania w przedmiocie udzielenia zamówienia, o tyle już w przypadku
uznania zastrzeżenia za skuteczne, uzasadnienie to powinno zawierać szczegółowe i drobiazgowe wyjaśnienie
okoliczności
i argumentów przemawiających za uznaniem zastrzeżenia jako skuteczne.
iii.W tym miejscu przywołać należy treść uzasadnienia wyroku wydanego przez Krajową Izbę Odwoławczą dnia 1
kwietnia 2021 r. w sprawie KIO 500/21, które w tym zakresie uznać należy za wzorowe. W uzasadnieniu tym Izba w
sposób wszechstronny, dokładny
i konkretny przenalizowała poszczególne zapisy uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa
konfrontując je z wyjaśnieniami rażąco niskiej ceny, które miały być tajemnica tą objęte. Co szczególnie istotne Izba nie
omawiała tego zagadnienia w oderwaniu od tego uzasadnienia, ale wprost cytowała poszczególne jego fragmenty i
analizowała je wskazywała, że nie mogą one i dlaczego uzasadniać zastrzeżenie tajemnicy przedsiębiorstwa. W ocenie
Sądu Okręgowego jest to najlepszy, a wręcz jedyny sposób wyjaśnienia podstaw rozstrzygnięcia w przedmiocie oceny
skuteczności zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa, zwłaszcza w sytuacji kiedy Izba decyduje się na oddalenie
odwołania, w którym odwołujący domaga się ujawnienia informacji zastrzeżonych jako taka tajemnica. Po raz kolejny
podkreślić bowiem należy, że zasadami postępowania w przedmiocie udzielenia zamówienia publicznego są zasady
jawności, transparentności i przejrzystości postępowania, gdzie brak ujawnienia poszczególnych informacji powinien być
ograniczony do absolutnego minimum uzasadnionego rzeczywistym i realnym interesem wykonawcy.
Zdaniem Odwołującego stan faktyczny w tym postępowaniu, wskazuje na rażące naruszenie prawa przez
Zamawiającego oraz na bierność w zakresie naruszenia przez C.F. podstawowej zasady postępowania – tj. zasady
jawności. Uzasadnienie zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa nie spełnia żadnych z warunków wskazywanych w
wyrokach Sądu Zamówień Publicznych. Tymczasem Zamawiający – z zupełnie niezrozumiałych powodów – zdecydował
się na utrzymanie tajemnicy Wyjaśnień. Wydaje się, iż Zamawiający ignoruje obowiązującą linię orzeczniczą oraz
zasadę jawności postępowań.
Zamawiający przy ocenie skuteczności zastrzeżenia jawności informacji rażąco naruszył podstawową zasadę
Pzp – tj. zasadę jawności postępowania. Zasadą jest jawność postępowania, zaś zastrzeganie jako tajemnicy
przedsiębiorstwa dokumentów stanowiących dokumentację postępowania – jest wyjątkiem od tej zasady. Zamawiający
przy ocenie ofert
w zakresie tajemnicy przedsiębiorstwa powinien zastosować zasadę exceptiones non sunt extendendae - czyli zasadę
zakazu wykładni rozszerzającej wyjątków.
Krajowa Izba Odwoławcza wielokrotnie wypowiadała się w tym zakresie – Odwołujący wskazał na następujące
orzeczenia Izby: wyrok z dnia 11 marca 2022r., KIO 503/22; wyrok
z dnia 4 stycznia 2021r., KIO 3582/21; wyrok z dnia 21 maja 2018r., KIO 875/18).
Każde odejście od zasady jawności postępowań o udzielenie zamówienia powinno być traktowane bardzo wąsko,
z obowiązkiem przedstawienia przez podmiot zastrzegający jawność oferty szczegółowego uzasadnienia oraz
wykazania łącznego spełniania przesłanek ustawowych dla każdego przypadku objęcia danego dokumentu tajemnicą
przedsiębiorstwa. Nie może być mowy o żadnym przyjęciu przez Zamawiającego „na słowo", że przesłanki są spełnione.
Jeśli dany wykonawca obejmujący jakąś część dokumentacji tajemnicą przedsiębiorstwa nie wykazał spełniania
przesłanek oraz nie przedstawił dowodów – to Zamawiający (w trakcie oceny ofert) powinien udostępnić takie dokumenty
pozostałym wykonawcom lub też Krajowa Izba Odwoławcza (na etapie postępowania odwoławczego) powinna nakazać
Zamawiającemu takie odtajnienie i udostępnienie. Zdaniem Odwołującego C.F. nie wykazał spełnienia się wszystkich
przesłanek legalnej definicji tajemnicy przedsiębiorstwa. Dodatkowo podniesiono, że zastrzeżeniu jako tajemnica
przedsiębiorstwa podlegają informacje, a nie dokumenty. A zatem wadliwe jest zastrzeganie całości dokumentów – jak
ma to miejsce w tym postępowaniu.
Wykonawca C.F. – zastrzegając informacje zawarte w Wyjaśnieniach jako tajemnica przedsiębiorstwa – miał
obowiązek wykazania ziszczenia się przesłanek definicji legalnej. Pogląd ten Odwołujący opiera zarówno na zasadzie
zdrowego rozsądku – tylko ten, kto zastrzega tajemnicę przedsiębiorstwa wie, jakie są podstawy tego zastrzeżenia – jak i
na orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej oraz brzmieniu przepisu art. 18 ust. 3 Ustawy PZP. Stanowisko takie
wynika z rozumienia pojęcia „wykazać” użytego przez ustawodawcę w art. 18 ust. 3 PZP zgodnie ze słownikami:
a)Słownik języka polskiego pod. redakcją W. Doroszewskiego: udowodnić co, przedstawić co w sposób
przekonywujący, unaocznić, pokazać co
b)Słownik języka polskiego PW N (www.sjp.pwn.pl): uzewnętrznić coś, ujawnić istnienie czegoś, przedstawić coś w
sposób przekonujący.
Wykładnia językowa w pełni potwierdza słuszność stanowiska Odwołującego – „wykazać” to co najmniej:
przedstawić coś w sposób przekonujący.
Takie też stanowisko przedstawione zostało przez Krajową Izbę Odwoławczą w wyroku KIO 500/21. Z kolei Sąd
Okręgowy w Warszawie w wyroku XXIII Zs 53/21 wskazał, iż:Sąd kierując się tym właśnie założeniem uznał, że powinno
ono mieć wpływ również na wykładnię pojęcia „wykazanie”, o którym mowa w art. 8 ust. sPzp, w tym sensie, że
przewidziany tam przez ustawodawcę obowiązek „wykazania” winien być traktowany jako zbliżony do obowiązku
„udowodnienia” w rozumieniu k.p.c.
Wobec powyższego C.F. miał obowiązek wykazania spełnienia się 3 przesłanek legalnej definicji tajemnicy
przedsiębiorstwa określonej w art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, tj.:
1)posiadania cech informacji technicznej, technologicznej, organizacyjnej przedsiębiorstwa lub inne informacje,
która posiada wartość gospodarczą,
2)wykazania, że informacje nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji
albo nie są łatwo dostępne dla takich osób,
3)wykazania podjęcia, przy zachowaniu należytej staranności, działań w celu utrzymania tych informacji w
poufności.
W ocenie Odwołującego C.F. nie sprostał powyższemu.
wskazanie wartości gospodarczej zastrzeganych informacji
C.F. nie podał wartości gospodarczej zastrzeganych informacji. Konieczność wykazania wartości gospodarczej
jest już od dawna wskazywana zarówno przez Krajową Izbę Odwoławczą, jak i przez judykaturę. W zakresie poglądów
judykatury wskazano na ugruntowaną w tym zakresie linię orzeczniczą, powołując kilka przykładowych wyroków: wyrok
KIO z dnia 25 września 2020, KIO 2123/20; uchwała Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 12 lutego 2020 r. KIO/KU 5/20;
wyrok KIO z dnia 5 marca 2020, KIO 365/20; wyrok KIO 500/21; a także Sąd Okręgowy w Warszawie w wyroku XXIII Zs
53/21.
Wartość gospodarczą należy omówić i wykazać w odniesieniu do każdej zastrzeganej informacji, a nie jedynie
gołosłownie zapewnić, że zastrzegana informacja taką wartość posiada. Sąd nie podzielił argumentacji skarżącego, z
której zdaje się wynikać, że każda informacja z zakresu funkcjonowania przedsiębiorstwa ma jakąś (choćby niewielką)
wartość gospodarczą, dlatego nie ma potrzeby jej wykazywać. W ocenie Sądu taki pogląd jest sprzeczny z art. 8 ust. 3
sPzp, z którego należy wyprowadzić odmienny wniosek, tj. że co do zasady zawsze istnieje obowiązek wykazania wartości
gospodarczej zastrzeganej informacji. Wskazanie „wartości gospodarczej” może przy tym przejawiać się poprzez podanie
pewnej kwoty, ale może też zostać zrealizowane poprzez wskazanie, jakie zyski generuje dana informacja lub też jakie
koszty zostaną zaoszczędzone.
Tymczasem C.F. nie podał wartości gospodarczej dla żadnej z informacji objętych odwołaniem, a tym samym
zastrzeżenie jawności informacji jest nieskuteczne.
Już sam ten brak wskazuje na zasadność odwołania.
Zastrzeżenie całości dokumentu Wyjaśnień
C.F. zastrzegł cały dokument Wyjaśnień. Podkreślić należy, że zastrzeżeniu jako tajemnica przedsiębiorstwa
podlegają informacje, a nie dokumenty – a zatem wadliwe jest zastrzeganie całości dokumentów, jeśli tylko niektóre
części dokumentów nie są informacjami, w stosunku do których zastrzeżenie może w ogóle mieć miejsce Przykładowo
można tutaj wskazać na wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 24 lutego 2017 roku, KIO 242/17, KIO 258/17.
Dodatkowo należy wskazać, że w Wyjaśnieniach zawarte są informacje, które albo
w ogóle nie podlegają zastrzeżeniu jako tajemnica przedsiębiorstwa, albo też nie zostały skutecznie zastrzeżone:
Brak podania wartości gospodarczej
Uzasadnienie nie spełnia wskazanych warunków sine qua non skuteczności zastrzeżenia. Uzasadnienie w
większości sprowadza się albo do ogólnikowych stwierdzeń, albo też do cytowania poglądów orzecznictwa i doktryny.
W zakresie wartości gospodarczej C.F. ograniczył się do ogólnikowych stwierdzeń o posiadaniu wartości
gospodarczej. Co prawda w uzasadnieniu zawarto nawet pkt „a) Zastrzeżone informacje posiadają dla Wykonawcy
istotną wartość gospodarczą”, jednakże analiza tego punktu wskazuje, że nie podano tam żadnej wartości, ale same
ogólniki. C.F. ograniczył się do wskazania 6 razy, że informacje mają:
a)wartość gospodarczą – 4 razy
b)wymierną wartość gospodarczą – 1 raz
c)istotną wartość gospodarczą – 1 raz
Zatem nie wskazano żadnej konkretnej wartości gospodarczej. W ten sposób można by podawać wartość dla
dowolnej informacji. Trudno zatem uznać, aby tak enigmatyczne
i niekonkretne sformułowanie spełniało przesłankę definicji legalnej. Sąd Okręgowy
w Warszawie w wyroku XXIII Zs 53/21 wyraźnie wskazał:Wskazanie „wartości gospodarczej” może przy tym przejawiać
się poprzez podanie pewnej kwoty, ale może też zostać zrealizowane poprzez wskazanie, jakie zyski generuje dana
informacja lub też jakie koszty zostaną zaoszczędzone. Tymczasem C.F. zaniechał podania takich informacji
o wartości gospodarczej, co skutkuje nieskutecznością zastrzeżenia i zasadnością zarzutu.
Brak wykazania skuteczności zastrzeżenia dla całości Wyjaśnień. Przedstawienie uzasadnienia tylko dla know-
how
C.F. nie wykazał też, że zastrzeżona cała treść Wyjaśnień w ogóle spełnia charakter informacji podlegających
zastrzeżeniu jako tajemnica przedsiębiorstwa.
W uzasadnieniu wskazano wyłącznie na zastrzeżenie bliżej nieokreślonego know – how, przy czym w ogóle nie
wskazano, co to know-obejmuje. C.F. ograniczył się do 2 enigmatycznych twierdzeń:
a)wiedzę co do wypracowanej przez lata strategii kształtowania oferty na rynku, co bez wątpienia można zaliczyć
do tzw. know-how wykonawcy,
b)W konsekwencji informacje przedstawione w Wyjaśnieniach i załącznikach do nich mają wartość gospodarczą
jako zawierające know-how w zakresie przygotowania ofert.
Jednocześnie – nie wykazano, aby informacje zawarte w Wyjaśnieniach były informacjami technicznymi,
technologicznymi czy organizacyjnymi.
Wskazanie na rzekome know-how jest nieadekwatne do stanu faktycznego. Przygotowanie oferty nie zależy od
know-how – gdyż forma i treść oferty jest narzucona przez Zamawiającego. Być może C.F. chodziło o know-how w
zakresie kształtowania ceny, ale tego nie zawarto w uzasadnieniu. Tymczasem C.F. miał obowiązek co zastrzega
i na jakiej podstawie. Zdaniem Odwołującego C.F. w ogóle nie wykazał, że informacje zawarte w Wyjaśnieniach stanowią
know-how, czyli jakieś unikalne rozwiązanie, typowe tylko dla C.F.. Zaś innego uzasadnienia de facto nie zawarto.
Brak wykazania podjęcia odpowiednich działań
Ogólnikowe jest także rzekome wykazanie podjęcia odpowiednich działań mających na celu zachowanie
informacji w poufności. W pkt „b) Wykonawca podjął niezbędne czynności w celu zachowania poufności informacji
zawartych w zastrzeżonych informacjach” C.F. nie zamieścił żadnych konkretów, kolejny raz ograniczając się do
ogólnikowych stwierdzeń:
- Kontrolowanie liczby osób mających dostęp do informacji dotyczących oferty
(Brak wykazania, przedstawienia dowodów).
- Przechowywanie informacji poufnych w zamkniętych pomieszczeniach, zabezpieczających dostęp przed
osobami nieuprawnionymi (Brak wykazania, przedstawienia dowodów).
- Zobowiązanie do zachowania poufności (Zobowiązania takie nie zostały dołączone do Wyjaśnień. Brak
wykazania, przedstawienia dowodów).
- Wdrożenie polityki bezpieczeństwa (Brak wykazania, przedstawienia dowodów)
- Przechowywanie informacji poufnych na nośnikach informacji, do których dostęp mają wyłącznie osoby do tego
upoważnione (Brak wykazania, przedstawienia dowodów).
C.F. nie załączył do Wyjaśnień ani jednego dowodu, który wykazywałby, że powyższe działania zostały podjęte.
W szczególności nie załączono polityki bezpieczeństwa. Nie sposób więc uznać, że C.F. w jakikolwiek sposób wykazał,
że w stosunku do zastrzeżonych w Wyjaśnieniach informacji podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w
celu utrzymania ich w poufności.
Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z dnia 24 stycznia 2024 r., sygn. akt KIO 10/24 stwierdziła w zakresie
przesłanki z art. 11 ust. 2 uznk dotyczącej podjęcia przez uprawnionego do korzystania z informacji lub rozporządzania
nimi przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania zastrzeżonych informacji w poufności, że:
„uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa w zakresie ww. przesłanki nie sposób zweryfikować wobec braku
jakichkolwiek dowodów. Nie można stwierdzić, czy wskazane w uzasadnieniu zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa
środki mające gwarantować poufność rzeczywiście są podejmowane. Omawiana przesłanka stanowi najprostszą do
wykazania przesłankę tajemnicy przedsiębiorstwa, o ile w przedsiębiorstwie danego wykonawcy faktycznie obowiązują
odpowiednie procedury mające gwarantować poufność danych”.
Brak podania uzasadnienia zastrzeżenia dla załączników do Wyjaśnień
Zastrzeżenia załączników do Wyjaśnień nie zostało skutecznie dokonane.
Zamawiający wskazał, że załączono 3 załączniki:
a)Plik pdf pn. „RNC_COPY Felix_21_07_2025”;
b)Plik pdf pn. „Umowy o pracę x3 CF – anonim”;
c)Plik pdf pn. „Załącznik_Oferta Sharp_dla_CF_UMK”.
Dla żadnego z załączników nie podano uzasadnienia. Żaden z tych załączników nie jest know-how C.F. w
zakresie, w jakim wskazano w uzasadnieniu.
Jawność informacji – źródło zaopatrzenia
C.F. wskazał, że jedną z zastrzeganych informacji jest źródło zaopatrzenia. Odwołujący zaznaczył, że źródło
zaopatrzenia jest jawne – źródłem tym jest firma Sharp. C.F. ujawnił tę informację w nazwie pliku: Plik pdf pn.
„Załącznik_Oferta Sharp_dla_CF_UMK”. Skoro informacja ta jest jawna – to i w tym zakresie zastrzeżenie jest
nieskuteczne.
Po przeprowadzeniu rozprawy z udziałem Stron i Uczestnika postępowania odwoławczego, na podstawie
zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz oświadczeń, a także stanowisk Stron i Uczestnika
postępowania, Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła, co następuje:
Izba ustaliła, iż nie została wypełniona żadna z przesłanek skutkujących odrzuceniem odwołania, odwołanie nie
zawierało braków formalnych i mogło zostać rozpoznane merytorycznie.
Zgłoszenie przystąpienia do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego złożył wykonawca L.T.
prowadzący działalność gospodarczą pod firmą C.F. z siedzibą w Krakowie. Izba potwierdziła skuteczność zgłoszenia i
dopuściła Wykonawcę jako Przystępującego. Przystępujący wnosił o oddalenie odwołania.
Zamawiający złożył pisemną odpowiedź na odwołanie, w której wnosił o jego oddalenie w całości, podtrzymując
stanowisko wyrażone w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego.
Odwołujący w odwołaniu prawidłowo przytoczył jawne elementy dokumentów ważnych dla rozstrzygnięcia
przedmiotowego sporu, nie zachodziła więc konieczność czynienia dodatkowych ustaleń stanu faktycznego.
Biorąc pod uwagę zgromadzony materiał dowodowy, ustalony stan faktyczny oraz stanowiska Stron i Uczestnika
postępowania, Izba uważa, że odwołanie zasługiwało na uwzględnienie.
Jedną z podstawowych zasad obowiązujących w systemie zamówień publicznych jest zasada jawności
postępowania, a ograniczenie dostępu do informacji związanych
z postępowaniem o udzielenie zamówienia może zachodzić wyłącznie w przypadkach określonych ustawą, co wynika z
art. 18 ust. 2 ustawy Pzp. Podstawowym wyjątkiem od tej zasady jest wyłączenie udostępniania informacji stanowiących
tajemnicę przedsiębiorstwa, na podstawie art. 18 ust. 3 ustawy Pzp. W świetle art. 18 ust. 3 ustawy Pzp, Nie ujawnia się
informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o
zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2022 r. poz. 1233), jeżeli wykonawca, wraz z przekazaniem takich informacji,
zastrzegł, że nie mogą być one udostępniane oraz wykazał, że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę
przedsiębiorstwa. Wykonawca nie może zastrzec informacji, o których mowa w art. 222 ust. 5.
W uzasadnieniu do poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych (Sejm RP VII
kadencji, Nr druku: 1653) wskazano, m.in.: „Wprowadzenie obowiązku ujawniania informacji stanowiących podstawę
oceny wykonawców (zmiana art.
8 ust. 3). Przepisy o zamówieniach publicznych zawierają ochronę tajemnic przedsiębiorstwa wykonawcy ubiegającego
się o udzielenie zamówienia. Mimo zasady jawności postępowania, informacje dotyczące przedsiębiorstwa nie są
podawane do publicznej wiadomości. Jednakże, słuszny w swym założeniu przepis jest w praktyce patologicznie
nadużywany przez wykonawców, którzy zastrzegając informacje będące podstawą do ich ocen, czynią to ze skutkiem
naruszającym zasady uczciwej konkurencji, tj. wyłącznie w celu uniemożliwienia weryfikacji przez konkurentów
wypełniania przez nich wymagań zamawiającego. Realizacja zadań publicznych wymaga faktycznej jawności wyboru
wykonawcy. Stąd te dane, które są podstawą do dopuszczenia wykonawcy do udziału w postępowaniu powinny być w
pełni jawne. Praktyka taka miała miejsce do roku 2005 i bez negatywnego skutku dla przedsiębiorców dane te były
ujawniane. Poddanie ich regułom ochrony właściwym dla tajemnicy przedsiębiorstwa jest sprzeczne z jej istotą, a przede
wszystkim sprzeczne z zasadą jawności realizacji zadań publicznych.”.
Z art. 18 ust. 3 ustawy Pzp wynika więc, iż to na wykonawcę nałożono obowiązek wykazania zamawiającemu
przesłanek zastrzeżenia informacji jako tajemnicy przedsiębiorstwa, w tym wykazania kumulatywnego spełnienia
wszystkich przesłanek wskazanych w art. 11 ust. 2 UZNK w odniesieniu do określonych informacji.
Przywołany art. 11 ust. 2 UZNK definiuje tajemnicę przedsiębiorstwa jako informacje techniczne, technologiczne,
organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, które jako całość lub w
szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym
rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób, o ile uprawniony do korzystania
z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w
poufności.
Na konieczność wymagania przez zamawiającego, aby podmiot zastrzegający informację jako poufną wykazał
przesłanki tajemnicy przedsiębiorstwa wskazywał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 17 listopada
-
2022 r. wydanym w sprawie C 54/21 (Antea Polska S.A. przeciwko Państwowemu Gospodarstwu Wodnemu Wody
Polskie). W motywie 65 tego wyroku Trybunał zwrócił bowiem uwagę, że W tym względzie należy przypomnieć, że
instytucja zamawiająca nie może być związana samym twierdzeniem wykonawcy, że przekazane informacje są poufne,
lecz musi od niego wymagać wykazania, że informacje, których ujawnieniu wykonawca ten się sprzeciwia, mają
rzeczywiście poufny charakter (zob. podobnie wyrok z dnia 7 września 2021 r., Klaipėdos regiono atliekų tvarkymo
- -
centras, C 927/19, EU:C:2021:700, pkt 117). Podobnie w motywie 117 wyroku z 7 września 2021 r. wydanego w sprawie
C 927/19 (Klaipėdos regiono atliekų tvarkymo centras) Trybunał wskazał, że Jednakże, jak zauważył w istocie rzecznik
generalny w pkt 40 i 41 opinii, instytucja zamawiająca nie może być związana samym twierdzeniem wykonawcy, że
przekazane informacje są poufne. Wykonawca taki musi bowiem wykazać, że informacje, których ujawnieniu się
sprzeciwia, mają rzeczywiście poufny charakter, na przykład poprzez dowiedzenie, że obejmują one tajemnice techniczne
lub handlowe, że ich treść mogłaby zostać wykorzystana w celu zakłócenia konkurencji lub że ich ujawnienie mogłoby
przynieść mu szkodę.
W tym miejscu podkreślenia wymaga zatem, iż tezy przedstawione przez Przystępującego, że skoro
orzecznictwo (w tym orzecznictwo tutejszej Izby) dopuszcza, że pewne kategorie informacji mogą stanowić tajemnicę
przedsiębiorstwa, to objęcie tych kategorii informacji zastrzeżeniem nie wymaga po stronie podmiotu zastrzegającego
szczególnego uzasadnienia. Nic bardziej mylnego. Samo uznawanie w orzecznictwie pewnego rodzaju informacji za
mogące stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa, nie oznacza, że Wykonawca nie jest w takim przypadku zobowiązany
wyjaśnić podstaw zastrzeżenia. Zastrzeżenie to następuje w konkretnym przypadku, a informacje zastrzegane są
charakterystyczne dla tego konkretnego podmiotu, czyli inaczej rodzaj informacji z góry nie przesądza o stanowieniu
tajemnicy przedsiębiorstwa. Nie jest tak, że określony rodzaj informacji a priori dla każdego podmiotu będzie stanowił
tajemnicę przedsiębiorstwa.
O skuteczności zastrzeżenia stanowi jego uzasadnienie a nie sam charakter danej informacji. Poza tym wydaje się, że z
orzecznictwa płynie raczej wniosek, że pewne kategorie informacji, częściej niż inne (np. kalkulacja, źródło zbytu) mogą
wpisywać się w przesłankę tajemnicy przedsiębiorstwa, właśnie o ile zostaną należycie wykazane i uzasadnione.
Wykonawca zastrzegając tajemnicę przedsiębiorstwa zobowiązany jest wykazać istnienie określonych
okoliczności (a tym samym także w art. 11 ust. 2 UZNK) w odniesieniu do poszczególnych informacji, których dotyczy
przedmiotowe zastrzeżenie, tj. musi wykazać, że:
1)jest ona informacją techniczną, technologiczną, organizacyjną przedsiębiorstwa lub inną informacją posiadającą
wartość gospodarczą,
2)jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze elementów informacji nie jest ona powszechnie znana
osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie jest łatwo dostępna dla takich osób,
3)uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności,
działania w celu utrzymania ich w poufności,
a w przypadku, gdy zastrzeżenie dotyczy „innej informacji posiadającej wartość gospodarczą” także posiadanie
wartości gospodarczej przez tą informację.
Izba zauważa także, że badaniu podlega czynność Zamawiającego polegająca na ocenie przedstawionego przez
Wykonawcę uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa. Izba nie ocenia natomiast, czy zastrzeżone
informacje obiektywnie stanowią lub mogą stanowić informacje podlegające ochronie. Rozstrzygnięciem Izby objęta jest
odpowiedź na pytanie, czy Zamawiający prawidłowo uznał, że wykonawca w ustawowym terminie uzasadnił w sposób
wystarczający dokonane zastrzeżenie.
Rolą Zamawiającego w toku badania złożonych dokumentów jest ustalenie, czy wykonawca obowiązkowi
wykazania sprostał udowadniając, że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Sfomułowanie użyte
przez ustawodawcę, w którym akcentuje się konieczność „wykazania”, oznacza obowiązek dużo dalej idący, niż tylko
złożenie oświadczenie co do przyczyn objęcia informacji tajemnicą przedsiębiorstwa, a już
z pewnością za wykazanie nie może być uznane ogólne uzasadnienie, sprowadzające się deklaracji, że przedstawione
informacje spełniają określone w tym przepisie przesłanki, czy też przedstawienia ogólnikowych twierdzeń mających
uzasadnić zastrzeżenie.
W doktrynie wskazuje się, że ochronie na gruncie uznk podlegają wyłącznie informacje, które odznaczają się
„wartością gospodarczą” (S. Sołtysiński w: Komentarz do art. 11 ZNKU, w: Komentarz ZNKU pod red. J. Szwaji,
Warszawa 2006, str. 447 K. Korus, Komentarz do art. 11 UZNK. System Informacji Prawniczej Lex, za pośrednictwem
Zakres pojęcia tajemnica przedsiębiorstwa na gruncie ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, s. 5).
W konsekwencji wymóg posiadania przez informację wartości gospodarczej postrzegać należy jako dodatkowy element
konstytutywny tajemnicy przedsiębiorstwa (E. Wojcieszko-Głuszko, Tajemnica przedsiębiorstwa i jej cywilnoprawna
ochrona na podstawie przepisów prawa nieuczciwej konkurencji, Prace Instytutu Prawa Własności Intelektualnej UJ,
2005/86, str. 7, za pośrednictwem Zakres pojęcia tajemnica przedsiębiorstwa na gruncie ustawy o zwalczaniu
nieuczciwej konkurencji, s. 5). Powyższe stanowisko znajduje również uzasadnienie w treści art. 39 TRIPS
(Porozumienia w sprawie handlowych aspektów własności intelektualnej z 15 kwietnia 1994 r., który stanowi załącznik do
porozumienia w sprawie ustanowienia Światowej Organizacji Handlu), przewidującego że ochronie podlegają informacje
mające wartość handlową dlatego, że są poufne. Przepis ten zaś był podstawą do sformułowania przepisu art. 11 ust. 2
uznk. Konsekwencją takiego stanu prawnego jest to, że nie wystarcza stwierdzenie, iż dana informacja ma charakter
techniczny, handlowy czy technologiczny, ale musi także ona przedstawiać pewną wartość gospodarczą dla wykonawcy
właśnie z tego powodu,
że pozostanie poufna. Taka informacja może być dla wykonawcy źródłem jakichś zysków lub pozwalać mu na
zaoszczędzenie określonych kosztów. Ponadto informacja musi mieć wartość gospodarczą w sposób obiektywny, nie
wystarczy do tego oderwane od rzeczywistości, subiektywne przeświadczenie samego wykonawcy, że tak jest.
Wreszcie wartość tę należy omówić i wykazać w odniesieniu do każdej zastrzeganej informacji.
Na konieczność omówienia i wykazania przesłanek tajemnicy przedsiębiorstwa, w tym wartości gospodarczej w
odniesieniu do każdej z zastrzeganych informacji, zwrócił uwagę Sąd Najwyższy w swym wyroku z 11 grudnia 2024 r.
wydanym w sprawie o sygn. akt II CSKP 1808/22. Sąd Najwyższy wskazał, żeWykonawca, zastrzegając klauzulą
tajemnicy przedsiębiorstwa różnego rodzaju informacje przekazywane zamawiającemu, zobowiązany jest wykazać
spełnienie przesłanek ustawowych wobec każdej z nich. Złożenie uzasadnienia wobec niektórych z nich z pominięciem
innych skutkuje obowiązkiem odtajnienia tych
z informacji, które zostały przez wykonawcę pominięte w uzasadnieniu. Wykonawca winien więc nie tylko wyjaśnić, ale
także wykazać ziszczenie się poszczególnych przesłanek warunkujących uznanie danej informacji za tajemnicę
przedsiębiorstwa. Co więcej, w wyroku tym Sąd Najwyższy wyraźnie wskazał także, że obowiązkiem zamawiającego nie
jest samodzielne poszukiwanie powodów utajnienia każdej z zastrzeganych informacji. Sąd ten uznał, że Do
Zamawiającego nie należy ocena czy dane informacje faktycznie stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa, a jedynie czy
wykonawca, który tak twierdzi, wywiązał się
z obowiązków przewidzianych w przepisach i powyższe wykazał.
W przypadku zastrzeżenia informacji w wyjaśnieniach Przystępującego co do określenia ich wartości
gospodarczej podano, że wyjaśnienia (wraz z załącznikami) wskazują szczegółową kalkulację zaoferowanej ceny. W
szczególności wynika z nich źródło zaopatrzenia (oferta dostawcy), dostępne dla Wykonawcy ceny zakupu; wartość
kosztów
i marży oraz poziom wynagrodzenia pracowników Wykonawcy (umowy o pracę). Zaznaczono, że jego konkurenci
mogliby łatwo uzyskać wiedzę na temat kształtowania relacji kosztów
i stosowanych stawek czy wyliczyć, jakie upusty uzyskał Wykonawca przy nabyciu poszczególnych komponentów.
Wyjaśnienia zawierają know-how przedsiębiorcy w zakresie przygotowywania ofert, które Wykonawca uzyskał w toku
długoletniej działalności na specyficznym rynku usług informatycznych oraz na temat relacji rynkowych przedsiębiorcy
oraz możliwych do uzyskania przez przedsiębiorcę poziomów cenowych. Przystępujący podał, że „Ujawnienie
zastrzeżonych informacji dałoby konkurencyjnym podmiotom przewagę rynkową z uwagi na możliwość zweryfikowania i
oceny poprawności swojego własnego podejścia do kalkulacji ofert z uwzględnieniem wiedzy na temat sposobu działania
wykonawcy, co utrudniłoby uzyskanie zamówień w przyszłości. Ponadto ujawnienie zastrzeżonych informacji mogłoby
doprowadzić w przyszłości do podjęcia działań w kierunku dokonywania zakupów przez konkurentów przedsiębiorcy u
dostawcy przedsiębiorcy określonego
w wyjaśnieniach rażąco niskiej ceny.”
Dostrzeżenia wymaga, iż Przystępujący upatruje swojej przewagi rynkowej we własnym doświadczeniu
zdobytym na rynku zamówień publicznych. Możliwość poznania sposobu kalkulacji ceny w ofercie przez konkurentów
Przystępującego nie oznacza jeszcze, że utraci on tę przewagę w przyszłości. Przystępujący nie wyjaśnił także
szczegółowo w jaki sposób jego know-how w zakresie przygotowywania ofert przekłada się na złożone Zamawiającemu
wyjaśnienia. Z uzasadnienia zastrzeżenia nie wynika, że Przystępujący poddał szczegółowej analizie dobór kosztów
związanych z realizacją przedmiotu zamówienia i to pozwoliło mu uzyskać przewagę nad innymi wykonawcami.
Poza tym, skoro Przystępujący bazuje na długoletniej współpracy z podmiotem,
na wycenie którego oparł własną kalkulację, nie oznacza, że każdy inny podmiot, który zwróci się do dostawcy
Przystępującego otrzyma równie korzystną ofertę. Jeśli omawiane stawki czy rabaty uzyskane od dostawcy są wynikiem
wieloletniej współpracy Przystępującego i tego podmiotu, to ich poziom nie będzie dostępny wykonawcom
konkurencyjnym po ich ujawieniu. Przystępujący w dalszym ciągu będzie się mógł korzystać z niezmienionych warunków
cenowych wynikających z wieloletniej współpracy. Dodatkowo Przystępujący przez oznaczenie załącznika zawierające
ofertę cenową dostawcy pośrednio ujawnił tę informację. Choć Przystępujący nie potwierdził tej informacji a Zamawiający
ani jej nie zaprzeczył, ani jej nie potwierdził, to Izba podziela wywód Odwołującego, że na podstawie samego tytułu pliku
można pośrednio taką informację uzyskać, a dodatkowo potwierdza założenia Odwołującego obecność na rozprawie
pracownika przedstawiciela dostawcy.
Także pozyskanie informacji jaką marżę zastosował w tym konkretnym postępowaniu Przystępujący, nie
przesądza jeszcze o tym, że doszłoby do zagrożenia interesów Wykonawcy i zmniejszenia jego przewagi
konkurencyjnej w innych postępowaniach o udzielenie zamówienia. Marża w postępowaniach kształtuje się różnie, w
zależności od przedmiotu zamówienia, wolumenu zamówienia, dodatkowych obowiązków, kosztów dojazdu, kosztów
części zamiennych. Zatem ujawnienie informacji o wysokości marży w tym postępowaniu nie spowoduje utraty przez
Przystępującego jego pozycji na rynku. Nie wiadomo zatem na czym polega unikalność w metodzie wyliczania,
optymalizacji, czy nieznana innym autorska koncepcja albo model kształtowania ceny w ofercie Przystępującego. Poza
tymi wywodami część uzasadnienia zastrzeżenia informacji zawiera jedynie przywołanie orzecznictwa
i stanowiska doktryny.
Następnie w uzasadnieniu zastrzeżenia Przystępujący wskazał, że podjął odpowiednie kroki celem zachowania
informacji jako poufnych. Przystępujący podał, że jedynie ograniczony kręgu osób ma dostęp do informacji, żadne
zastrzeżone informacje ofertowe nie są udostępniane osobom nieupoważnionym, tj. nie zaangażowanym przy
konkretnym projekcie. Dokumenty zawierające informacje poufne są przechowywane w zamkniętych pomieszczeniach,
zabezpieczających dostęp przed osobami nieuprawnionymi. Ponadto pracownicy i współpracownicy Wykonawcy
zobowiązani są do zachowania w poufności informacji, do których mają dostęp przy świadczeniu pracy czy wykonywaniu
usług (poprzez stosowne klauzule poufności). Wykonawca ma też wdrożoną politykę bezpieczeństwa mającą na celu
właściwą ochronę informacji objętych tajemnicą przedsiębiorstwa. Jednocześnie informacje poufne są przechowywane
na nośnikach informacji, do których dostęp mają wyłącznie osoby do tego upoważnione.
Izba pragnie podkreślić, że elementów, na które zwrócił uwagę w uzasadnieniu zastrzeżenia Przystępujący, w
żaden sposób nie wykazano. Przystępujący nie przedstawił dowodów, że rzeczywiście wdrożył politykę bezpieczeństwa
w przedsiębiorstwie. |
Ze złożonych zanonimizowanych umów o pracę nie wynikają klauzule poufności, o których Wykonawca wspomina w
uzasadnieniu. Innych dokumentów Przystępujący nie przedstawił. Także ze złożonej oferty handlowej nie wynika, że
strony zobowiązały się do zachowania zasad współpracy w poufności. Brakuje także uzasadnienia dla zastrzeżenia
treści załączników. Gdyby Przystępujący złożył wdrożoną politykę bezpieczeństwa, można byłoby stwierdzić, czy
faktycznie w firmie przyjęto takie rozwiązania, które pozwalają chronić informacje.
Co do wywodów Przystępującego z rozprawy, że tak naprawdę w przypadku Przystępującego przedstawienie
dowodów na zachowanie informacji w poufności jest zbędne, ponieważ mamy do czynienia z jednoosobową
działalnością gospodarczą, a Przystępujący sam opracował, przygotował i wysłał ofertę, to stoi w sprzeczności z
oświadczeniami złożonymi w uzasadnieniu zastrzeżenia informacji. To sam Przystępujący odnosił się do działania
swoich pracowników, pisał o udostępnianiu informacji tylko osobom pracującym przy danym projekcie. Zatem
twierdzenia, że tylko Przystępujący jako właściciel firmy ma dostęp do informacji poufnych, pozostają gołosłowne. Poza
tym z przedstawionego uzasadnienia nie wynika, że to Przystępujący własnoręcznie przygotował i przedstawił
Zamawiającemu ofertę.
Reasumując, w ocenie Izby Przystępujący nie wyjaśnił i nie wykazał, że złożone wyjaśnienia cenowe wraz z
załącznikami mogą stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa.
W konsekwencji Izba uznała, że zarzuty odwołania zasługiwały na uwzględnienie i nakazała Zamawiającemu
unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej, ponowienie czynności badania i oceny ofert, w tym
udostępnienie Odwołującemu wyjaśnień Przystępującego w całości, wraz z załącznikami.
Skutkiem bezzasadnego zastrzeżenia określonych informacji jako tajemnicy przedsiębiorstwa jest leżący po
stronie zamawiającego obowiązek odtajnienia takich danych. W uchwale Sądu Najwyższego z dnia 21 października 2005
r. sygn. akt III CZP 74/05 wyraźnie stwierdzono, że w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego zamawiający
bada skuteczność dokonanego przez oferenta zastrzeżenia dotyczącego zakazu udostępniania informacji
potwierdzających spełnienie wymagań wynikających ze specyfikacji istotnych warunków zamówienia. Następstwem
stwierdzenia bezskuteczności zastrzeżenia jest wyłączenie zakazu ujawniania zastrzeżonych informacji. Skoro zatem
Zamawiający miał obowiązek stwierdzić bezskuteczność zastrzeżenia informacji jako tajemnicy przedsiębiorstwa, to
jego obowiązkiem było odtajnienie danych nieskutecznie zastrzeżonych.
Biorąc powyższe pod uwagę, orzeczono jak w sentencji.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosownie do wyniku sprawy na podstawie art. 557, art. 574
oraz art. 575 ustawy Pzp, a także w oparciu o przepisy § 7 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 5 pkt 1 i 2 lit. b) rozporządzenia Prezesa
Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich
rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437), orzekając w tym
zakresie o obciążeniu kosztami postępowania stronę przegrywającą, czyli Zamawiającego.
Przewodnicząca:
……………………………………