I CSK 3972/24
Sąd Najwyższy2025-03-15
Sygnatura
I CSK 3972/24
Sąd
Sąd Najwyższy
Data orzeczenia
2025-03-15
Rodzaj
Postanowienie
Treść orzeczenia
I CSK 3972/24
POSTANOWIENIE
27 marca 2025 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Marcin Łochowski
na posiedzeniu niejawnym 27 marca 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa A. F. i M. F.
przeciwko Bank spółce akcyjnej w W.
o ustalenie,
na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie
z 5 sierpnia 2024 r., I ACa 1519/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od er Bank spółki akcyjnej w W. na rzecz A. F. i M.
F. po 1350 złotych kosztów postępowania kasacyjnego z
odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie za
czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego
postanowienia Bank spółce akcyjnej w W. do dnia zapłaty.
UZASADNIENIE
Pozwany Bank S.A. w W. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu
Apelacyjnego w Lublinie z 5 sierpnia 2024 r., zaskarżając ten wyrok w całości,
wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
skarżący wskazał, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona wobec
I CSK 3972/24 2
zastosowania przez Sąd Apelacyjny dyspozycji art. 385 1 § 1 k.c. do umowy kredytu
stricte dewizowego (walutowego), z całkowitym pominięciem charakteru umowy, jej
specyfiki, jak również wyłącznie fakultatywnego charakteru postanowień spłaty
kredytu, które w toku postępowania zostały uznane za abuzywne, co stoi w
całkowitej sprzeczności z wyrokiem Sądu Najwyższego z 9 października 2020 r., III
CSK 99/18, wydanym w sprawie, w której przedmiotem oceny była umowa kredytu,
tożsama co do treści stanowiących podstawę orzekania, jak umowa kredytu
występująca w niniejszej sprawie (zawarta według tego samego wzorca
stosowanego przez pozwanego), oceniona przez Sąd Najwyższy jako typowa
umowa o kredyt walutowy i nie zawierająca niedozwolonych postanowień
umownych.
Ponadto skarżący powołał się na występujące w sprawie istotne zagadnienia
prawne: Czy w przypadku umowy kredytu, która: a) wyraża kwotę kredytu w
walucie obcej, b) od samego początku zawiera postanowienia, które dają
kredytobiorcy wybór i umożliwiają spłatę kredytu w walucie obcej albo w walucie
polskiej przy zastosowaniu przeliczenia w oparciu o kursy pochodzące z tabeli
kursów, c) od samego początku zawiera postanowienia, które dają kredytobiorcy
wybór i umożliwiają spłatę kredytu w walucie obcej albo w walucie polskiej przy
zastosowaniu przeliczenia w oparciu o kursy pochodzące z tabeli kursów, w
sytuacji uznania, że umowa kredytu zawiera niedozwolone postanowienia umowne
odsyłające do tabeli kursów, możliwe jest utrzymanie umowy w mocy i jej
wykonywanie w oparciu o istniejące postanowienia umożliwiające spłatę kredytu
bezpośrednio w walucie obcej, skoro nie uległy one eliminacji?
W odpowiedzi na skargę powodowie wnieśli o odmowę przyjęcia skargi
kasacyjnej do rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, jeżeli zaskarżone nią
orzeczenie zapadło wskutek oczywistego naruszenia prawa, zaś oczywiste
naruszenie prawa powinno być rozumiane jako widoczna, bez potrzeby
dokonywania pogłębionej analizy jurydycznej, sprzeczność wykładni lub stosowania
prawa z jego brzmieniem albo powszechnie przyjętymi regułami interpretacji (zob.
I CSK 3972/24 3
postanowienia SN: z 26 lutego 2001 r., I PKN 15/01, i z 17 października 2001 r.,
I PKN 157/01). Skarżący powinien wykazać kwalifikowaną postać naruszenia
przepisów prawa materialnego lub procesowego, widoczną prima facie, przy
wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (postanowienie SN z 11 grudnia
2009 r., II PK 223/09). Ma to być przy tym zasadność łatwo dostrzegalna już nawet
przy pobieżnej lekturze skargi (postanowienie SN z 7 maja 2010 r., V CSK 459/09).
Po pierwsze, z uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do
rozpoznania w ogóle nie wynika, jakie przepisy miałby zostać naruszone przez Sąd
Apelacyjny w sposób kwalifikowany. W skardze kasacyjnej nie zostały w tym
kontekście wskazane żadne przepisy (s. 6-10 skargi). Stwierdzenie, że ocena
umowy dokonana w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku „pozostaje w opozycji do
zapatrywań Sądu Najwyższego w przedmiocie oceny charakteru Umowy kredytu
występującej w sprawie – vide uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia
9 października 2020 r., III CSK 99/18” nie jest wystarczające do przyjęcia, że doszło
do kwalifikowanego naruszenia bliżej nieokreślonych przepisów.
Po drugie, walutowy charakter umowy nie wyklucza przecież możliwości
zawarcia w niej niedozwolonych postanowień umownych. Artykuł 385 1 § 1 k.c.
znajduje zastosowanie do oceny postanowień wszystkich umów zawieranych
między przedsiębiorcą a konsumentem oraz niektórych umów zawieranych
w obrocie obustronnie profesjonalnym (art. 805 § 4 k.c.). Nawet zatem udzielenie
kredytu w walucie obcej nie wyłącza zastosowania do oceny takiej umowy art. 385 1
k.c. Nie sposób więc mówić o naruszeniu art. 3851 k.c. tylko z tej przyczyny, że
został zastosowany w odniesieniu do kredytu udzielonego – jak twierdzi skarżący –
w walucie obcej.
Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398 9 § 1 pkt 1 k.p.c. jest
natomiast zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego
wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Zagadnienie prawne powinno,
przede wszystkim, być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się
w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń
(postanowienie SN z 7 czerwca 2001 r., III CZP 33/01), a jednocześnie być
przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić Sądowi
I CSK 3972/24 4
Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej
subsumpcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu (zob. postanowienia SN: z 15
października 2002 r., III CZP 66/02; z 22 października 2002 r., III CZP 64/02;
z 5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08). Nieodzowne jest ponadto wykazanie związku
między oczekiwaną od Sądu Najwyższego wypowiedzią a wynikiem postępowania
kasacyjnego (zob. np. postanowienia SN: z 15 października 2002 r., II CZ 102/02;
z 29 lipca 2015 r., I CSK 980/14; z 19 czerwca 2018 r., IV CSK 56/18).
Sformułowane przez skarżącego zagadnienie prawne nie czyni zadość tym
wymaganiom, gdyż nie jest to zagadnienie nowe. Wprost przeciwnie,
w dotychczasowym bogatym orzecznictwie Sąd Najwyższy odnosił się do tego
zagadnienia wielokrotnie i wyczerpująco. Swoistym zwieńczeniem orzecznictwa
Sądu Najwyższego dotyczącego problematyki kredytów denominowanych lub
indeksowanych jest uchwała składu całej Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z 25
kwietnia 2024 r., III CZP 25/22, do której treści oraz uzasadnienia, w tym również
powołanego w nim orzecznictwa, należy odesłać. Trzeba przypomnieć, że według
art. 87 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym uchwała składu
całej Izby, z chwilą jej podjęcia, uzyskuje moc zasady prawnej, co oznacza, że
wiąże inne składy Sądu Najwyższego (zob. art. 87 i 88 ustawy o Sądzie
Najwyższym).
Według Sądu Najwyższego, nie ma przy tym innych przyczyn
uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej pozwanego do rozpoznania,
w szczególności nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 9 § 1 k.p.c. odmówił
przyjęcia skargi kasacyjnej pozwanego do rozpoznania, a stosownie do art. 98 § 1,
11 i 3 w zw. z art. 99 k.p.c. oraz § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia
Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za
czynności radców prawnych obciążył skarżącego kosztami postępowania
kasacyjnego.
I CSK 3972/24 5
(D.Z.)
[a.ł]