III FZ 359/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jolanta Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia G. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 maja 2025 r. sygn. akt I SA/Gl 74/25 w przedmiocie wyłączenia sędziów w sprawie ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 29 listopada 2024 r. nr SKO.F/41.4/763/2024/13563 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2023 r. postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 19 maja 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 74/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: WSA) oddalił wniosek G. K. (dalej: Skarżący) o wyłączenie: sędziego WSA Bożeny Pindel, sędziego WSA Doroty Kozłowskiej, sędziego WSA Anny Rotter oraz sędziego WSA Borysa Maraska od orzekania w sprawie oraz umorzył postępowanie w zakresie wniosku o wyłączenie od orzekania sędziego WSA Borysa Maraska w sprawie ze skargi Skarżącego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach (dalej: SKO) z dnia 29 listopada 2024 r. w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2023 r. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że w odpowiedzi na zawiadomienie o rozprawie i o składzie orzekającym wystosowanym na podstawie zarządzenia z dnia 10 marca 2025 r., Skarżący w piśmie z dnia 26 marca 2025 r. (data wpływu na biuro podawcze WSA - 29 kwietnia 2025 r.), wniósł o wyłączenie od orzekania ww. Sędziów WSA. Sąd pierwszej instancji postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2025 r. oddalił wniosek. Skarżący pismem datowanym na dzień 26 marca 2025 r. wniósł o wyłączenie od orzekania ww. Sędziów WSA. Wnioskodawca obszernie przytoczył, w nim sygnatury akt spraw (27) rozpoznanych z jego udziałem przez Sąd pierwszej instancji. Skarżący przedstawił w formie równań, grafów oraz wykresów jak przedstawiają się "granice prawa", Strona wskazała że w orzeczeniach tych Sąd naruszał prawo. Podniósł, że praktykę taką odbiera jako niedopuszczalne tortury. Wniosek ten różnił się brzmieniem od wniosku, który wpłynął do Sądu dnia 4 kwietnia 2025 r. Sędziowie, których wyłączenia Skarżący zażądał wydali oświadczenia, zgodnie z którymi brak jest podstaw do wyłączenia ich z mocy ustawy oraz nie zachodzą przyczyny wyłączenia, o których mowa w art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: P.p.s.a.). WSA podkreślił, że w rozpatrywanej sprawie, przede wszystkim bezsprzecznie nie zachodzą przyczyny, o których mowa w art. 18 P.p.s.a., uzasadniające wyłączenie sędziów wyznaczonych do rozpoznania sprawy z mocy ustawy. Sędziowie zaprzeczyli temu w swoich oświadczeniach, wskazując, iż brak jest podstaw do ich wyłączenia. Sąd pierwszej instancji wskazał także, iż Skarżący domagał się wyłączenia od orzekania w sprawie Sędziego WSA Borysa Maraska, który to z dniem 30 kwietnia 2025 r. zaprzestał orzekania w WSA. W tym zakresie wniosek Strony stał się bezprzedmiotowy, wobec czego Sąd umorzył postępowanie. Pismem z dnia 1 czerwca 2025 r. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy (art. 18 P.p.s.a.), bądź też na wniosek strony lub żądanie sędziego (art. 19 P.p.s.a.). W pierwszym ze wskazanych przypadków przyczyny wyłączenia sędziego zostały enumeratywnie wymienione, a zatem tworzą one katalog zamknięty, co wyłącza możliwość stosowania wykładni rozszerzającej. Natomiast na wniosek strony (bądź na żądanie sędziego) sąd wyłącza sędziego, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w sprawie. Zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego. Przy czym, stosownie do art. 20 przywołanej ustawy, to strona składająca wniosek obowiązana jest wskazać oraz uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Ponadto, postanowienie w przedmiocie wyłączenia sędziego, zgodnie z art. 22 § 2 P.p.s.a. poprzedza złożenie wyjaśnień przez tego sędziego, którego wniosek dotyczy. Naczelny Sąd Administracyjny podziela w całości stanowisko i argumentację Sądu pierwszej instancji co do braku podstaw uzasadniających wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów objętych wnioskiem, tak z mocy ustawy (art. 18 P.p.s.a.), jak i w oparciu o wniosek Skarżącego (art. 19 P.p.s.a.). Przedstawione przez Skarżącego we wniosku okoliczności i zarzuty dotyczące wydanego orzeczenia mogą ewentualnie uzasadniać wniesienie środka odwoławczego od merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie złożonej skargi a nie wniosku o wyłączenie sędziego. Dodatkowo należy zauważyć, że sędziowie, których dotyczył wniosek o wyłączenie od orzekania złożyli do akt sprawy oświadczenie, z którego wynika, że w sprawie nie zachodzą żadne okoliczności w rozumieniu art. 18 i art. 19 P.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Skarżący nie wykazał istnienia żadnej okoliczności, która mogłaby rodzić wątpliwość co do bezstronności wymienionych sędziów, a ponadto wniosku takiego nie można wywieść na podstawie analizy akt sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł w toku kontroli instancyjnej podstaw do podważenia stanowiska sądu pierwszej instancji zawartego w zaskarżonym postanowieniu. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.