IV SAB/Wr 714/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk po rozpoznaniu w dniu 17 września 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV sprawy ze skargi J. P. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie podjęcia czynności nadzorczych postanawia: odrzucić skargę. J. P. (dalej: strona, skarżący) wniósł do Sądu skargę z dnia 3 lipca 2026 r. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego (dalej: organ) polegającą na zaniechaniu podjęcia, na podstawie art. 86 i art. 91 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, czynności nadzorczych zgodnie z wnioskiem skarżącego z dnia 30 kwietnia 2026 r., w którym zwrócił się o zbadanie legalności działania Prezydenta Miasta Wałbrzycha dotyczącego stałego eksponowania flagi U. na obiektach należących do Gminy. Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do podjęcia wnioskowanych czynności nadzorczych w terminie 14 dni od dnia doręczenia akt organowi wraz z prawomocnym wyrokiem oraz stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a także zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na jej niedopuszczalność. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Merytoryczną ocenę skargi wniesionej do sądu administracyjnego poprzedza badanie jej dopuszczalności z uwzględnieniem kognicji sądu administracyjnego do orzekania w sprawie, co wynika z ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych reguluje art. 3 p.p.s.a., zgodnie z którym, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (art. 3 § 1 p.p.s.a.). Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na (art. 3 § 2 p.p.s.a.): 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a 2 p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Powyższe unormowania wyznaczają zakres kognicji sądów administracyjnych, wyjaśniając, jakie konkretnie działania organów administracji publicznej i w jakim przedmiocie bezczynność tych organów może być zaskarżona do sądu administracyjnego. Tym samym kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, tzn. objęte są nią jedynie działania administracyjne, czy ich brak, które są wskazane w ustawie. Przedstawiony katalog ma charakter zamknięty, dlatego wniesienie skargi wykraczającej poza wskazany zakres, skutkuje jej odrzuceniem jako niedopuszczalnej zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W sprawie skarżący wniósł skargę na bezczynność organu polegającą na zaniechaniu podjęcia czynności nadzorczych, dotyczących zbadania legalności działania Prezydenta Miasta Wałbrzycha, o które wnosił pismem z dnia 30 kwietnia 2026 r. W świetle powołanych wyżej regulacji kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne nie obejmuje jednak orzekania w sprawach skarg na bezczynność organu w przedmiocie podjęcia działań w trybie nadzoru. Podkreślić należy, że przedmiotem skargi do sądu administracyjnego może być jedynie akt nadzoru nad działalnością organu jednostki samorządu terytorialnego, a nie zaniechanie przez organ podjęcia takiego rozstrzygnięcia. Natomiast brak reakcji organu nadzoru na pisma zawierające żądanie podjęcia działań w trybie nadzoru nie jest bezczynnością organu uzasadniającą dopuszczalność wniesienia skargi do sądu administracyjnego (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 18 września 2014 r., sygn. akt II SAB/Wa 560/14 i powołane tam orzecznictwo oraz postanowienie NSA z dnia 10 kwietnia 2019 r., sygn. akt II OSK 926/19; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd odrzucił skargę jako niedopuszczalną, o czym orzekł jak w sentencji postanowienia.