III SAB/Kr 178/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Inga Gołowska po rozpoznaniu w dniu 8 września 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. O. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta Miasta Krakowa w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego postanawia: odrzucić skargę. Pismem datowanym na 16 czerwca 2026 r. Skarżąca wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta Miasta Krakowa w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 13 lipca 2026r. Skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi poprzez podanie numeru PESEL oraz wykazanie, że przed wniesieniem skargi do sądu na bezczynność złożyła ponaglenie w trybie art. 37 § 1 k.p.a. oraz przedłożenie dowodu jego wniesienia do organu – w terminie 7 dni, od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie zostało doręczone Skarżącej w dniu 21 lipca 2026 r. W odpowiedzi udzielonej pismem z dnia 28 lipca 2026 r. Skarżąca podała swój numer PESEL oraz dołączyła kopię skargi na przewlekłość z dnia 16 czerwca 2026 r. Wskazała, że wezwanie sądu jest bezprzedmiotowe bowiem kopię skargi dołączyła do zażalenia z dnia 16 czerwca 2026 r. wniesionego na postanowienie o zawieszeniu postępowania. Kolegium przesłało akta sprawy do sądu, zatem sąd miał wiedzę o przedmiotowym ponagleniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 – dalej: p.p.s.a.) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia, należy zaś rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 53 § 2 p.p.s.a.). Skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu (art. 53 § 2b p.p.s.a.). W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organu, jej wniesienie dopuszczalne jest wówczas, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 k.p.a., to znaczy złożyła stosowne ponaglenie z uzasadnieniem do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie. Wniesienie ponaglenia stanowi zatem niezbędny warunek złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej. W wezwaniu z dnia 13 lipca 2026 r. Sąd zobligował Skarżącą do wykazania, że przed wniesieniem skargi na przewlekłość postępowania złożyła ponaglenie (zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a.) oraz do przedłożenia dowodu jego wniesienia do organu. Odpowiadając na ww. wezwanie Skarżąca dołączyła kopię skargi wniesionej w niniejszej sprawie oraz wskazała, że złożyła zażalenie na postanowienie Kolegium o zawieszeniu postępowania. Stwierdzić należy, że Skarżąca nie wykonała prawidłowo wezwania Sądu bowiem nie przedłożyła ponaglenia wraz z dowodem jego wniesienia do organu. Z okoliczności sprawy wynika, że Skarżąca kwestionuje zawieszenie postępowania przez Prezydenta Miasta Krakowa postanowieniem z dnia 10 czerwca 2026 r. znak: SO-09.824.9038.2024. Na to postanowienie Skarżąca wniosła zażalenie, które zostało przekazane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie za pismem z dnia 19 czerwca 2026 r. Akta tej sprawy znajdują się w Kolegium i wbrew temu, co twierdzi Skarżąca, do chwili obecnej nie zostały przekazane do tut. Sądu. Skarżąca zainicjowała zatem dwa postępowania: 1) wnosząc do Kolegium zażalenie na postanowienie o zawieszeniu postępowania oraz 2) wnosząc do tut. Sądu skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ I instancji. Zdaniem Sądu zażalenie wniesione przez Skarżącą na postanowienie o zawieszeniu postępowania nie może być równocześnie traktowane, jako ponaglenie poprzedzające skargę na przewlekłość postępowania. Zaznaczyć należy, że ponaglenie z art. 37 k.p.a. jest odrębnym środkiem zaskarżenia od zażalenia. Stosownie do art. 37 § 1 i § 2 k.p.a. na niezałatwienie sprawy administracyjnej w terminie lub na przewlekłe prowadzenie postępowania służy stronie ponaglenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – do organu prowadzącego postępowanie. Celem wniesienia ponaglenia jest zniesienie stanu bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Ponaglenie nie służy jednakże kontroli rozstrzygnięć podjętych w postępowaniu administracyjnym, lecz ma na celu wymuszenie na organie załatwienia sprawy. Ponaglenie nie prowadzi do merytorycznego rozpoznania sprawy, nie kończy postępowania w sprawie, a także nie jest rozstrzygnięciem, na które przysługuje zażalenie. Wniesienie ponaglenia jest natomiast warunkiem koniecznym do wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność, czy przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji, co wynika z art. 53 § 2b p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela przy tym pogląd, że bezczynność i przewlekłość organu w rozpoznaniu sprawy jak i zawieszenie postępowania administracyjnego są odrębnym i wzajemnie wykluczającymi się instytucjami prawa procesowego. Ostatecznie postanowienie o zawieszeniu postepowania administracyjnego eliminuje możność powstania bezczynności lub przewlekłości (za okres zawieszenia) związanej z upływem terminu załatwienia sprawy, dając jednocześnie stronie możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego tego postanowienia (por. wyr. NSA z 16 grudnia 2015 r., I OSK 1222/15, R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wyd. 8, Warszawa 2023). Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że w rozpoznawanej sprawie Skarżąca nie wykazała, że przed wniesieniem skargi na przewlekłość wniosła ponaglenie do organu wyższego stopnia. Brak ponaglenia uzasadnia uznanie, że skarga jest niedopuszczalna i w związku z tym zachodzi podstawa do jej odrzucenia. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł o odrzuceniu skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.