VII U 1718/23

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt VII U 1718/23</strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p> <strong> <!-- -->Dnia 25 września 2024r.</strong> </p> <p>Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w składzie:</p> <p>Przewodniczący: sędzia Agnieszka Stachurska</p> <p>po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 września 2024r. w Warszawie</p> <p>sprawy <span class="anon-block">G. K. (1)</span> </p> <p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> Oddział w <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>o wysokość podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne</p> <p>na skutek odwołania <span class="anon-block">G. K. (1)</span> </p> <p>od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> Oddział w <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>z dnia 11 października 2023 roku, nr <span class="anon-block"> (...)</span> </p> <p>1.  oddala odwołanie;</p> <p>2.  zasądza od <span class="anon-block">G. K. (1)</span> na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> Oddział w <span class="anon-block">W.</span> kwotę 5.400 zł (pięć tysięcy czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi za czas od daty uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <span class="anon-block">G. K. (1)</span> w dniu 13 listopada 2023r. złożył odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> Oddział w <span class="anon-block">W.</span> z dnia 10 listopada 2023r., nr <span class="anon-block"> (...)</span>, zaskarżając ją w całości i zarzucając naruszenie przepisów prawa poprzez ich błędną interpretację.</p> <p>Uzasadniając swe stanowisko, ubezpieczony wskazał, że zaskarżoną decyzją organ rentowy stwierdził, iż w przypadku opodatkowania działalności podatkiem liniowym, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 81;art. 81 ust. 2)">art. 81 ust. 2 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a>, podstawą wyliczenia składki na ubezpieczenie społeczne jest dochód z działalności gospodarczej ustalony za rok kalendarzowy, który nie może być pomniejszony o tzw. „ulgę na złe długi w podatku dochodowym od osób fizycznych”, gdyż ulga ta dotyczy zmniejszenia podstawy opodatkowania, a nie dochodu, w związku z tym nie może pomniejszać podstawy wyliczenia składki na ubezpieczenie zdrowotne. <span class="anon-block">G. K. (1)</span> nie zgodził się ze wskazaną interpretacją organu rentowego i wniósł o uchylenie decyzji oraz o orzeczenie przez organ drugiej instancji co do istoty sprawy, bądź o uchylenie wydanej decyzji w całości i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Wyjaśnił, że w jego ocenie wykładnia prawa, jakiej dokonał Zakład, w rażący sposób mija się z zamiarem ustawodawcy, gdyż tzw. „ulga na złe długi” ma na celu ochronę przedsiębiorcy przed nieuczciwymi kontrahentami, gwarantując, że do czasu nieotrzymania przez niego pieniędzy za sprzedane towary czy wyświadczone usługi, jest on zwolniony zarówno z opodatkowania dochodu, jak i zapłaty należnego VAT od tych transakcji. Tymczasem organ rentowy w rozesłanej instrukcji, skierowanej do swoich pracowników, zinterpretował, że do podstawy wyliczenia składki zdrowotnej „ulgi na złe długi” nie uwzględnia się. Według ubezpieczonego przepisy dotyczące wyliczenia składki zdrowotnej wskazują, że do jej podstawy nie wlicza się przychodów zwolnionych od opodatkowania (z wyjątkami) i choć przychód z tytułu niezapłaconej faktury również nie podlega opodatkowaniu, to poprzez konstrukcję w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych, iż jest to ulga zwolnienia przychodu od opodatkowania, a nie przychód zwolniony, organ rentowy przyjął korzystną dla siebie, a krzywdzącą dla skarżącego, interpretację przepisów. Tym samym spowodował, że sposób naliczania tej składki jest skrajnie niesprawiedliwy. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 32)">Art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej</a> stanowi, że wszyscy są równi wobec prawa. Osoba fizyczna na podstawie umowy o pracę czy umowy zlecenia nie płaci składki zdrowotnej do czasu otrzymania środków pieniężnych, natomiast osoba fizyczna prowadząca działalność musi zgodnie z interpretacja ZUS taką składkę opłacić, choć nie otrzymała jeszcze pieniędzy. Ubezpieczony podkreślił, że jest to przypadek skrajnej niesprawiedliwości i łamania zasad <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ()">Konstytucji RP</a>, gdyż dłużnik w związku z tym, iż brak zapłaty faktury powoduje obowiązek zwiększenia podstawy opodatkowania, a nie dochodu, składkę zdrowotną płaci od mniejszej podstawy niż wierzyciel (<em> <!-- -->odwołanie z dnia 9 listopada 2023r. - k. 3-4 a.s.</em>).</p> <p>Zakład Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> Oddział w <span class="anon-block">W.</span> wniósł o oddalenie odwołania na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477^{<!-- -->14}§ 1 k.p.c.</a> oraz o zasądzenie od <span class="anon-block">G. K. (1)</span> kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p> <p>W uzasadnieniu odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wskazał, że zaskarżoną decyzją stwierdził, że roczna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne <span class="anon-block">G. K. (1)</span> z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności, opodatkowanej według stawki liniowej, wynosi 3.664.401,14 zł. Decyzja została wydana w wyniku przeprowadzonego przez organ rentowy postępowania wyjaśniającego, zgodnie z przepisami <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 ()">k.p.a.</a> Organ rentowy wyjaśnił, że ubezpieczony wykazał dochód w Urzędzie Skarbowym z tytułu prowadzenia działalności w kwocie 3.664.401,14 zł. W deklaracji ZUS RCA za kwiecień 2023r., wykazującej roczne rozliczenie składki na ubezpieczenie zdrowotne, wskazał zaś dochód w kwocie 3.482.657,10 zł. W toku prowadzonego postępowania organ rentowy uzyskał wyjaśnienia i dokumenty, z których wynika, że dla celów obliczenia składki zdrowotnej za 2022r. <span class="anon-block">G. K. (1)</span> pomniejszył dochód o niezapłacone faktury sprzedaży powyżej 90 dni od terminu zapłaty, opiewające na kwotę 181.744,04 zł.</p> <p>Dalej organ rentowy wskazał, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 (art. 81;art. 81 ust. 2)">art. 81 ust. 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych</a>, roczną podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne osób prowadzących działalność pozarolniczą, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 8;art. 8 ust. 6;art. 8 ust. 6 pkt. 1;art. 8 ust. 6 pkt. 3;art. 8 ust. 6 pkt. 4;art. 8 ust. 6 pkt. 5)">art. 8 ust. 6 pkt 1, 3, 4 i 5 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> oraz w art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018r. - Prawo przedsiębiorców, opłacających podatek dochodowy na zasadach określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 27;art. 30 c;art. 30)">art. 27, art. 30c lub art. 30</a>ca <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, stanowi dochód z działalności gospodarczej ustalony za rok kalendarzowy jako różnica między osiągniętymi przychodami, w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, z wyłączeniem przychodów niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym innych niż określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 21;art. 21 ust. 1;art. 21 ust. 1 pkt. 63 a;art. 21 ust. 1 pkt. 63 b;art. 21 ust. 1 pkt. 152;art. 21 ust. 1 pkt. 153;art. 21 ust. 1 pkt. 154)">art. 21 ust. 1 pkt 63a, 63b, 152-154 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, a poniesionymi kosztami uzyskania tych przychodów, w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, z uwzględnieniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 24;art. 24 ust. 1)">art. 24 ust. l</a>-2b <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, pomniejszony o kwotę opłaconych w tym roku składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe, jeżeli nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Podstawa wymiaru składki w nowej wysokości obowiązuje od 1 lutego danego roku do 31 stycznia roku następnego, zwanego dalej "rokiem składkowym". Przepisy dotyczące zatorów płatniczych oraz dokonywanych na ich podstawie zwiększeń/zmniejszeń podstawy obliczenia podatku/straty, nie mają wpływu na wysokość podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne. Oznacza to, że mimo tego, że przedsiębiorca nie otrzymuje zapłaty za fakturę od kontrahenta, to i tak wynikający z niej przychód będzie stanowił podstawę naliczenia składki zdrowotnej.</p> <p>Organ rentowy wyjaśnił dodatkowo, że w przypadku <span class="anon-block">G. K. (1)</span> powyższe oznacza, że na obliczenie podstawy wymiaru składki zdrowotnej nie mają wpływu zmniejszenia podstawy obliczenia podatku o wartość nieuregulowanych wierzytelności - tzw. „ulga na złe długi w podatku PIT" (korekta podstawy opodatkowania wynikająca z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 26)">art. 26i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>). Przychód wynikający z niezapłaconej faktury również stanowi podstawę naliczenia składki zdrowotnej. Ustawodawca nie uwzględnia możliwości obniżenia podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne o ulgi podatkowe. Stąd też podstawa ustalona dla podatku dochodowego różni się od podstawy ustalonej dla składki zdrowotnej. Przepisy dotyczące zatorów płatniczych oraz dokonywanych na ich podstawie zwiększeń/zmniejszeń podstawy obliczenia podatku/straty, nie mają wpływu na wysokość podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne (<em> <!-- -->odpowiedź na odwołanie z 7 grudnia 2023r. – k. 6 a.s.</em>).</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: </strong> </p> <p> <span class="anon-block">G. K. (1)</span> od 19 października 1994r. prowadzi działalność gospodarczą o nazwie <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">G. K. (1)</span> (NIP <span class="anon-block"> (...)</span>), której przeważającym przedmiotem jest pozostałe doradztwo w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania (kod PKD 70.22.Z). Wybrał formę opodatkowania podatkiem liniowym (<em> <!-- --> wpis w CEIDG, okoliczności bezsporne</em>).</p> <p>W dniu 9 maja 2023r. <span class="anon-block">G. K. (1)</span> wypełnił deklarację ZUS RCA, w której w pozycji III. F. 14. wskazał jako podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne kwotę 3.482.657,10 zł. Natomiast w zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2022 (PIT-36L) wskazał dochód wynoszący 3.664.401,14 zł (<em> <!-- -->deklaracja ZUS RCA, PIT-36L – akta ZUS</em>).</p> <p>18 sierpnia 2023 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> Oddział w <span class="anon-block">W.</span> zawiadomił <span class="anon-block">G. K. (1)</span> o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie ustalenia podstawy wymiaru składki na ubezpieczenia zdrowotne za rok składkowy 2022 z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. W uzasadnieniu zawiadomienia organ rentowy wskazał, że z informacji uzyskanej z Urzędu Skarbowego wynika, że ubezpieczony wybrał formę opodatkowania podatkiem liniowym, w Urzędzie Skarbowym wykazał dochód z tytułu prowadzenia działalności w kwocie 3.664.401,14 zł, natomiast w deklaracji ZUS RCA/DRA za kwiecień 2023r., wykazującej roczne rozliczenie składki na ubezpieczenie zdrowotne, podał dochód w kwocie 3.482.657,10 zł. W związku z tym organ rentowy wezwał <span class="anon-block">G. K. (1)</span> do złożenia wyjaśnień (<em> <!-- --> zawiadomienie z 18 sierpnia 2023r. – akta ZUS</em>).</p> <p>W dniu 23 sierpnia 2023r. specjalista ds. <span class="anon-block"> (...)</span> złożyła w imieniu <span class="anon-block">G. K. (1)</span> wyjaśnienia, wskazując że dochód osiągnięty w 2022 roku wyniósł 3.482.657,10 zł, gdyż jest to kwota stanowiąca podstawę podatku w zeznaniu podatkowym PIT-36L pod poz. 66 – 3.664.401,14 zł pomniejszona o kwotę 181.744,04 zł (poz. 68) stanowiącą niezapłacone faktury sprzedaży powyżej 90 dni od terminu zapłaty (<em> <!-- -->wyjaśnienia z 23 sierpnia 2023r. – akta ZUS</em>).</p> <p>Pismem z 26 września 2023r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych <span class="anon-block">(...)</span> Oddział w <span class="anon-block">W.</span> poinformował <span class="anon-block">G. K. (1)</span> o zakończeniu postępowania (<em> <!-- -->pismo z 26 września 2023r. – akta ZUS</em>). Następnie w dniu 11 października 2023r. wydał <span class="anon-block">decyzję nr (...)</span>, stwierdzającą, że roczna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu prowadzenia przez <span class="anon-block">G. K. (1)</span> pozarolniczej działalności, opodatkowanej według stawki liniowej, wynosi 3.664.401,14 zł (<em> <!-- -->decyzja z 11 października 2023 roku – akta ZUS</em>).</p> <p>Powyższy stan faktyczny, który nie był w sprawie sporny, Sąd ustalił na podstawie powołanych dokumentów, które albo mają walor dokumentów urzędowych, albo pochodzą od stron i nie były przez nie kwestionowane, dlatego zostały ocenione jako wiarygodne.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Sporna w rozpatrywanej sprawie była kwota rocznej podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne <span class="anon-block">G. K. (1)</span> za 2022 rok. Na wstępie należy wskazać, że stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 (art. 81;art. 81 ust. 2)">art. 81 ust. 2 ustawy z 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych</a> <em> <!-- -->(tekst jedn. Dz. U. z 2024r. poz. 146)</em> roczną podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne osób prowadzących działalność pozarolniczą, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 8;art. 8 ust. 6;art. 8 ust. 6 pkt. 1;art. 8 ust. 6 pkt. 3;art. 8 ust. 6 pkt. 4;art. 8 ust. 6 pkt. 5)">art. 8 ust. 6 pkt 1, 3, 4 i 5 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> oraz w art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018r. - Prawo przedsiębiorców, opłacających podatek dochodowy na zasadach określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 27;art. 30 c;art. 30)">art. 27, art. 30c lub art. 30</a>ca <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, stanowi dochód z działalności gospodarczej ustalony za rok kalendarzowy jako różnica między osiągniętymi przychodami, w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, z wyłączeniem przychodów niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym innych niż określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 21;art. 21 ust. 1;art. 21 ust. 1 pkt. 63 a;art. 21 ust. 1 pkt. 63 b;art. 21 ust. 1 pkt. 152;art. 21 ust. 1 pkt. 153;art. 21 ust. 1 pkt. 154)">art. 21 ust. 1 pkt 63a, 63b, 152-154 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, a poniesionymi kosztami uzyskania tych przychodów, w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, z uwzględnieniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 24;art. 24 ust. 1)">art. 24 ust. 1</a>-2b <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, pomniejszony o kwotę opłaconych w tym roku składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe, jeżeli nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Podstawa wymiaru składki w nowej wysokości obowiązuje od 1 lutego danego roku do 31 stycznia roku następnego, zwanego dalej "rokiem składkowym".</p> <p>Przed dokonaniem szczegółowej analizy ww. przepisu w kontekście zarzutów, jakie zgłosił ubezpieczony, podkreślić należy, że zgodnie z ugruntowanymi w doktrynie i orzecznictwie poglądami, w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych należy bez wątpienia stosować wykładnię językową, gdyż prawo ubezpieczeń społecznych jest z założenia prawem ścisłym i sformalizowanym, opartym na bezwzględnie obowiązujących normach, z wyłączeniem możliwości ich interpretowania z uwzględnieniem obowiązujących w prawie cywilnym reguł słuszności. Powoduje to konieczność ścisłego wykładania jego przepisów, a więc - co do zasady - w zgodzie z ich dosłownym brzmieniem. W orzecznictwie zwraca się uwagę również i na to, że jeśli chodzi o przepisy regulujące system zabezpieczenia społecznego, to nie powinno stosować się wykładni celowościowej, funkcjonalnej lub aksjologicznej w opozycji do wykładni językowej. Każda norma prawna z zakresu ubezpieczeń społecznych musi być wykładana ściśle, co oznacza prymat dyrektyw wykładni językowej w odniesieniu do pozostałych metod wykładni, w tym wykładni systemowej i wykładni historycznej lub celowościowej <em> <!-- -->(wyrok Sądu Najwyższego z 19 grudnia 2012r., I UK 320/12; wyrok Sądu Najwyższego z 25 października 2016r., I UK 386/15; wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 7 kwietnia 2016r., III AUa 988/15). </em> </p> <p>Uwzględniając wskazane poglądy podczas interpretacji zacytowanego na wstępie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 (art. 81;art. 81 ust. 2)">art. 81 ust. 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych</a>, Sąd Okręgowy ocenił, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo zastosował wskazany przepis, przyjmując że w procesie wyliczania podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne <span class="anon-block">G. K. (1)</span> należy uwzględnić dochód wynoszący 3.664.401,14 zł, wykazany w zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2022 (PIT-36L). Na gruncie niniejszej sprawy – wbrew twierdzeniom ubezpieczonego - nie mają zastosowania przepisy dotyczące tzw. ulgi na złe długi. Zostały one wprowadzone ustawą z 19 lipca 2019r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia zatorów płatniczych <em> <!-- -->(Dz. U. z 2019r., poz. 1649)</em> i weszły w życie z dniem 1 stycznia 2020r. Jako cel wprowadzonych wówczas zmian wskazywano poprawę otoczenia prawnego, w jakim funkcjonują strony transakcji handlowych, która to poprawa ma wpłynąć na poprawę płynności finansowej przedsiębiorstw, zahamowaną często przez kontrahentów, którzy nabywają towary/usługi i za nie nie płacą. Przepisy te wprowadziły do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a> <em> <!-- -->(Dz. U. z 2024r., poz. 226) </em> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 26)">art. 26i</a>. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 26 ust. 1;art. 26 ust. 1 pkt. 1)">ust. 1 pkt 1</a> tego przepisu w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2020r., podstawa obliczenia podatku ustalona zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 26;art. 26 ust. 1;art. 30 c;art. 30 c ust. 2;art. 30)">art. 26 ust. 1, art. 30c ust. 2 lub art. 30</a>ca ust. 3 oraz po uprzednim odliczeniu kwot określonych w art. 26e może być zmniejszona o zaliczaną do przychodów należnych wartość wierzytelności o zapłatę świadczenia pieniężnego w rozumieniu art. 4 pkt 1a ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom, która nie została uregulowana lub zbyta, przy czym zmniejszenia dokonuje się w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym upłynęło 90 dni od dnia upływu terminu zapłaty określonego na fakturze (rachunku) lub w umowie. Zmniejszenia na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 26 ust. 1;art. 26 ust. 1 pkt. 1)">ust. 1 pkt 1</a> albo zwiększenia na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 30 c ust. 2;art. 30 c ust. 2 pkt. 1)">ust. 2 pkt 1</a> dokonuje się, jeżeli do dnia złożenia zeznania podatkowego wierzytelność nie została uregulowana lub zbyta (ust. 5).</p> <p>Przywołany przepis wskazuje na możliwość zmniejszenia podstawy obliczenia podatku. W <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 ()">ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych</a>, która kwestie ustalenia podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne określa odrębnie i inaczej niż <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych</a> w odniesieniu do podstawy obliczenia podatku, takiej możliwości zmniejszenia podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne nie przewidziano. W <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 (art. 81;art. 81 ust. 2)">art. 81 ust. 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych</a> ustawodawca posłużył się pojęciem dochodu, zarazem wskazując jak ten dochód należy obliczyć, nie zaś pojęciem dochodu podlegającego opodatkowaniu, jak przyjął ubezpieczony. Gdyby wskazany przepis takim sformułowaniem się posługiwał, mogłoby to wskazywać na słuszność interpretacji <span class="anon-block">G. K. (1)</span>. Ustawodawca natomiast wskazał, że należy ustalić dochód, który jest różnicą między osiągniętymi przychodami, w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, z wyłączeniem przychodów niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym innych niż określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 21;art. 21 ust. 1;art. 21 ust. 1 pkt. 63 a;art. 21 ust. 1 pkt. 63 b;art. 21 ust. 1 pkt. 152;art. 21 ust. 1 pkt. 153;art. 21 ust. 1 pkt. 154)">art. 21 ust. 1 pkt 63a, 63b, 152-154 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, a poniesionymi kosztami uzyskania tych przychodów, w rozumieniu ww. ustawy, z uwzględnieniem art. 24 ust. 1-2b, pomniejszony o kwotę opłaconych w tym roku składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe, jeżeli nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Powyższe oznacza, że najpierw ustala się przychód, wyłączając przychody niepodlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym, które wymienia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19720530339" title="Ustawa z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym - Dz. U. z 1972 r. Nr 53, poz. 339 (art. 21)">art. 21 ustawy o podatku dochodowym</a> (z wyłączeniem, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19720530339" title="Ustawa z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym - Dz. U. z 1972 r. Nr 53, poz. 339 (art. 81;art. 81 ust. 2)">art. 81 ust. 2</a>) i pomniejsza o poniesione koszty uzyskania przychodów, uwzględniając art. 24 ust. 1-2b. W przepisie, o którym mowa, na potrzeby obliczenia rocznej podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne, ustawodawca nie przewidział możliwości odliczenia ulg, w tym ulgi za złe długi. Tego rodzaju ulgi nie są tym samym, co zwolnienia przedmiotowe, które ustawodawca wskazał w przywołanym już <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19720530339" title="Ustawa z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym - Dz. U. z 1972 r. Nr 53, poz. 339 (art. 21)">art. 21 ustawy o podatku dochodowym</a>. Jak zostało wcześniej wskazane, ulgi zmniejszają podstawę obliczenia podatku, dlatego nie mają znaczenia przy ustalaniu rocznej podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne.</p> <p>Ubezpieczony, zdaniem Sądu, niesłusznie utożsamia podstawę obliczenia podatku z podstawą wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne. Z powodów, które zostały wskazane nie ma do tego podstaw. Kwestie podatkowe oraz dotyczące podstawy wymiaru i wysokości składki na ubezpieczenie zdrowotne regulują dwie różne ustawy, odrębnie określając podstawę obliczenia podatku i składki zdrowotnej dla takich przedsiębiorców, jak ubezpieczony. W przypadku podatku dochodowego od osób fizycznych sposób ustalenia podstawy obliczenia podatku określa <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 26)">art. 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, określając w kolejnych przepisach możliwość skorzystania z różnych ulg, w tym z ulgi na złe długi. W <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 ()">ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych</a> ustawodawca do tych przepisów nie odwołał się, nie wskazał także na tożsamość podstawy obliczenia podatku z podstawą wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne. Nie posłużył się też sformułowaniem dochodu podlegającego opodatkowaniu czy też innym wskazującym na konieczność sięgnięcia wprost do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>. Na potrzeby ustalenia podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne odesłanie do ww. ustawy jest tylko częściowe, w zakresie, o jakim była mowa i nie obejmuje ono ulg, w tym ulgi określonej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 26)">art. 26i</a>.</p> <p>W związku z powyższym nie ma podstaw do zastosowania takiej wykładni art. 81 ust. 2 ustawy z 27 sierpnia 2004r., jaką przedstawił <span class="anon-block">G. K. (1)</span>. Ubezpieczony, jako przedsiębiorca, ma obowiązek wyliczyć składkę na ubezpieczenie zdrowotne od rocznej podstawy wymiaru za 2022r., obliczonej w sposób, jaki przyjął ZUS. Nie zmienia tego, sformułowany w odwołaniu, zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 32)">art. 32 Konstytucji RP</a>. Z konstytucyjnej zasady równości wyrażonej w tym przepisie wynika nakaz jednakowego traktowania podmiotów prawa w obrębie określonej klasy (kategorii). Wszystkie podmioty prawa charakteryzujące się w równym stopniu daną cechą istotną powinny być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań zarówno dyskryminujących, jak i faworyzujących. Zasada równości zakłada jednocześnie różne traktowanie podmiotów różnych, tj. podmiotów, które nie posiadają wspólnej cechy istotnej. Równość wobec prawa to także zasadność wyboru takiego, a nie innego kryterium zróżnicowania, które jednakże musi pozostawać w racjonalnym związku z celem i treścią danej regulacji, wagą interesu, któremu zróżnicowanie ma służyć i w odpowiedniej proporcji do wagi interesów, które zostają naruszone w wyniku wprowadzonego różnicowania oraz z innymi wartościami, zasadami, czy normami konstytucyjnymi, uzasadniającymi odmienne traktowanie podmiotów podobnych <em> <!-- -->(por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego: z 6 maja 1998r., K 37/97, OTK 1998 nr 3, poz. 33, por. też orzeczenia z 3 września 1996r., K 10/96, OTK 1996 nr 4, poz. 33 i z 16 grudnia 1996r., U 1/96, OTK 1996 nr 6, poz. 55 oraz wyroki: z 24 października 2001 r., SK 22/01, OTK 2001 nr 7, poz. 216; z 2 kwietnia 2003r., K 13/02, OTK-A 2003 nr 4, poz. 28, z 3 marca 2004r., K 29/03, OTK-A 2004 nr 3, poz. 17).</em> W przypadku osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę czy umowy zlecenia, na jakie wskazał ubezpieczony, trudno mówić o tożsamości ich sytuacji z sytuacją przedsiębiorców – osób, które prowadzą działalność gospodarczą na własny rachunek i na własne ryzyko. Nie ma więc podstaw, by stosując ww. przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ()">Konstytucji RP</a>, przyjąć nakaz jednakowego traktowania tych grup osób - albo samodzielnie, albo za pośrednictwem płatników składek, zobowiązanych do uiszczania składki na ubezpieczenie zdrowotne. Zdaniem Sądu nie jest również słuszny zarzut lepszego traktowania dłużników, gdyż dłużnik w związku z brakiem zapłaty faktury ma obowiązek zmniejszyć koszty uzyskania przychodu, co powoduje wzrost dochodu i konieczność opłacenia od niego składki. Sytuacja dłużnika nie jest zatem lepsza niż sytuacja wierzyciela, co wskazał ubezpieczony w odwołaniu. Naruszenia zasady równości Sąd zatem nie stwierdził.</p> <p>Mając na względzie powołane okoliczności, odwołanie - jako bezzasadne - podlegało oddaleniu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477^{<!-- -->14} § 1 k.p.c.</a> </p> <p>Określając wysokość kosztów zastępstwa procesowego, o które wnioskował organ rentowy, Sąd zastosował <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> oraz § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych <em> <!-- -->(tekst jedn. Dz. U. z 2018r., poz. 265)</em>, przyjmując, że koszty zastępstwa procesowego w przedmiotowej sprawie powinny być ustalone od wartości przedmiotu sporu, a tą stanowi różnica między podstawą wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne wskazaną przez ZUS i określoną przez ubezpieczonego, czyli 181.744,04 zł. W takim przypadku stawka minimalna kosztów zastępstwa procesowego wynosi 5.400 zł i taką też kwotę Sąd zasądził na rzecz organu rentowego od <span class="anon-block">G. K. (1)</span> wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonym za czas od daty uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.</p> </div>