I C 333/24
Sądy powszechne2024-11-29
Sygnatura
I C 333/24
Data orzeczenia
2024-11-29
Rodzaj
SENTENCE
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt: I C 333/24</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p> Dnia 29 listopada 2024 r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy w Olsztynie I Wydział Cywilny</strong>
</p>
<p>w składzie: Przewodniczący: sędzia Juliusz Ciejek</p>
<p>Protokolant: sekretarz sądowy Karolina Tyc</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2024 r. w Olsztynie</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawy z powództwa<strong>
<!-- --> <span class="anon-block">M. K.</span>
</strong>
</p>
<p>przeciwko<strong>
<!-- --> Skarbowi Państwa - Sądowi Rejonowemu w Olsztynie</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->o zapłatę</strong>
</p>
<p>I. powództwo oddala,</p>
<p>II. nie obciąża powódki kosztami procesu na rzecz pozwanego.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt: I C 333/24 </strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>W pozwie wniesionym w dniu 30 grudnia 2022 r. powódka <span class="anon-block">M. K.</span> domagała się od pozwanego Skarbu Państwa – Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">O.</span> zapłaty kwoty 15.664,59 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty z tytułu szkody wyrządzonej przez wydanie w dniu 8 lutego 2018 r. przez Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">O.</span> Wydział I Cywilny wyroku w sprawie<span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>Nadto, wniosła o zasądzenie od pozwanego zwrotu kosztów postępowania z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, w tym kosztów zastępstwa procesowego.</p>
<p>W uzasadnieniu wskazała, że w dniu 21 grudnia 2017 roku Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">O.</span> Wydział I Cywilny wydał wyrok zasądzający od <span class="anon-block">I. K.</span> na rzecz Gminy <span class="anon-block">O.</span> – <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w <span class="anon-block">O.</span> kwotę 15.664,59 zł wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia złożenia pozwu do dnia zapłaty. Powyższa kwota została zasądzona z tytułu nieuiszczonych opłat czynszu najmu przydzielonego mieszkania. Kolejno w tej samej sprawie w dniu 8 lutego 2018 roku Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">O.</span> I Wydział Cywilny wydał wyrok zobowiązujący <span class="anon-block">M. K.</span> i <span class="anon-block">Z. K.</span> do zapłaty solidarnie z <span class="anon-block">I. K.</span> kwoty 15.664,59 zł wraz z odsetkami. Podniosła, że o powyższym wyroku dowiedziała się dopiero na skutek prowadzonego przez Komornika Sądowego postępowania egzekucyjnego. Wskazała, że ustanowiony w sprawie kurator nie podjął czynności zmierzających do ustalenia pobytu powódki, ale również nie chronił należycie jej interesów poprzez aktywne uczestniczenie w postępowaniu dowodowym.</p>
<p>Podniosła, że pozew wytoczony przed Sądem Rejonowym w <span class="anon-block">O.</span> o zapłatę dotyczył okresu, w którym powódka nie mieszkała w lokalu wynajmowanym od Gminy <span class="anon-block">O.</span> wobec czego nie odpowiada ona za zadłużenie lokalu. Tym samym brak było po stronie powódki legitymacji biernej do występowania w procesie skutkować powinien oddaleniem powództwa. Zatem wyrok wydany przez Sąd w sprawie <span class="anon-block">(...)</span> przeciwko powódce jest oczywiście i jednoznacznie niezgodny z prawem.</p>
<p>(pozew k. 4-6)</p>
<p>Sąd Okręgowy w<span class="anon-block">O.</span> w dniu 09.01.2023 r. wydał wyrok, którym oddalił powództwo jako oczywiście bezzasadne.</p>
<p>Od powyższego wyroku apelację wywiodła powódka.</p>
<p>Sąd Apelacyjny w<span class="anon-block">B.</span> wyrokiem z dnia 19.12.2023 r. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w <span class="anon-block">O.</span>, pozostawiając temu sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego.</p>
<p>(wyrok SO Olsztyn z dnia 09.01.2023 r. wraz z uzasadnieniem – k. 54-56, apelacja – k. 65-67, wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 19.12.2023 r. wraz z uzasadnieniem – k. 87-90v)</p>
<p>W odpowiedzi na pozew Skarb Państwa – Sąd Rejonowy w Olsztynie wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych.</p>
<p>W uzasadnieniu wskazał, że z stanowiskiem powódki wyrażonym w pozwie nie można się zgodzić. Z akt sprawy<span class="anon-block">(...)</span> Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">O.</span> wynika bezspornie, że powódka była stroną umowy najmu lokalu mieszkalnego przy <span class="anon-block">ul (...)</span> stanowiącej własność Gminy <span class="anon-block">O.</span>. Umowa najmu była zawarta do dnia 09.03.2012 r . i po upływie okresu trwania najmu powódka miała obowiązek lokal zwrócić Gminie <span class="anon-block">O.</span>. Pomimo zakończenia umowy najmu nieruchomość nie została zwrócona pozwanej. Z tego względu wystąpiła ona o zapłatę kwoty 15.664,59 zł tytułem odszkodowania za bezumowne korzystanie z lokalu bez tytułu prawnego. Ponadto podniósł, że na skutek zawinionego zachowania powódki, jej skarga o wznowienie postępowania została odrzucona jako spóźniona. Nie może zatem domagać się odszkodowania na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424)">art. 424</a>
<sup>
<!-- -->(
1b)</sup> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> Nadto, powódka nie wykazała, by we właściwym postępowaniu wykazano niezgodność z prawem wyroku z dnia 08.02.2018 r. wydanego w sprawie o sygn. akt<span class="anon-block">(...)</span>.</p>
<p>(odpowiedź na pozew – k. 124-126)</p>
<p>Pismem z dnia 29.07.2024 r. Prokuratoria Generalna Rzeczpospolitej Polskiej przekazała wykonywanie zastępstwa procesowego w niniejszej sprawie Prezesowi Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">O.</span>.</p>
<p>(pismo Prokuratorii Generalnej RP – k. 137)</p>
<p>W piśmie z dnia 22.08.2024 r. powódka wniosła o nieobarczanie jej kosztami postępowania w sprawie z uwagi na jej sytuację materialno-rodzinną, a także zasady współżycia społecznego.</p>
<p>(pismo powodów – k. 139-140)</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong>
</p>
<p>Powódka <span class="anon-block">M. K.</span> <span class="anon-block">urodziła się (...)</span>, jako córka <span class="anon-block">I.</span> i <span class="anon-block">Z. K.</span>.</p>
<p>W dniu 09.03.2011 r. została zawarta z Gminą <span class="anon-block">O.</span> umowa najmu lokalu mieszkalnego przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>. Jako osoby zawierające umowę zostały wskazane: <span class="anon-block">I. K.</span>, <span class="anon-block">M. K.</span>, <span class="anon-block">S. K.</span> i <span class="anon-block">Z. K.</span>. Umowa została podpisana wyłącznie przez powódkę i jej matkę. W chwili podpisania umowy powódka miała 15 lat.</p>
<p>Umowa obowiązywała do dnia 09.03.2012 r.</p>
<p>(dowód: umowa najmu lokalu z dnia 09.03.2011 r. – k. 8-10 – znajdująca się w aktach sprawy Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">O.</span>
<span class="anon-block"> (...)</span> stanowiących załącznik do niniejszej sprawy, zeznania powódki – k. 163v-164)</p>
<p>Powódka w okresie od 13.04.2011 r. do 09.03.2012 r. była zameldowana pod adresem <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">O.</span>.</p>
<p>(dowód: zaświadczenie z rejestru mieszkańców – k. 41, zeznania powódki – k. 163v-164)</p>
<p>Powódka w okresie od 03.07.2012 r. do 08.07.2015 r. była wychowanką Centrum <span class="anon-block">P.</span> Opiekuńczo-Wychowawczych w <span class="anon-block">O.</span>. Wobec matki powódki zapadł wyrok za znęcanie się nad nią psychiczne i fizyczne, zaś wobec ojca powódki za jej molestowanie,</p>
<p>(dowód: zaświadczenie z dnia 23.09.2019 r. – k. 40, zeznania powódki – k. 163v-164)</p>
<p>Powódka w okresie od 30.08.2015 r. mieszkała w wynajętych mieszkaniach - nie mieszkała w mieszkaniu przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>.</p>
<p>(dowód: umowa najmu lokalu mieszkalnego – k. 19, k. 27-34, 36-39, 42-44, rozwiązanie umowy najmu lokalu mieszkalnego – k. 35, zeznania powódki – k. 163v-164)</p>
<p>Gmina <span class="anon-block">O.</span> – <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w <span class="anon-block">O.</span> skierował do Sądu Rejonowego w Olsztynie pozew przeciwko <span class="anon-block">M. K.</span>, <span class="anon-block">Z. K.</span> oraz <span class="anon-block">I. K.</span> o zapłatę kwoty 15.664,59 zł z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Podstawą faktyczną dochodzonego roszczenia było nieuiszczenie opłat czynszu najmu przydzielonego mieszkania. Wobec tego Gmina <span class="anon-block">O.</span> – <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w <span class="anon-block">O.</span> żądał odszkodowania za zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego i opłat za korzystanie z lokalu za okres od 01.11.2015 r. do 30.04.2017 r.</p>
<p>W dniu 21.12.2017 roku Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">(...)</span> Wydział I Cywilny w sprawie <span class="anon-block">(...)</span>wydał wyrok zasądzający od <span class="anon-block">I. K.</span> na rzecz Gminy <span class="anon-block">O.</span> – <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w <span class="anon-block">O.</span> kwotę 15.664,59 zł z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 18.05.2017 r. do dnia zapłaty.</p>
<p>Postanowieniem wydanym w dniu 21.12.2017 r. na rozprawie Sąd Rejonowy podjął postępowanie zawieszone dotąd w sprawie przeciwko <span class="anon-block">Z.</span> i <span class="anon-block">M. K.</span> i ustanowił im kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu. Kurator skierował pismo na znany mu adres <span class="anon-block">M. K.</span> oraz złożył odpowiedź na pozew.</p>
<p>W dniu 8 lutego 2018 roku Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">O.</span> I Wydział Cywilny wydał wyrok zobowiązujący <span class="anon-block">M. K.</span> i <span class="anon-block">Z. K.</span> do zapłaty solidarnie z <span class="anon-block">I. K.</span> kwoty 15.664,59 zł z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 18.05.2017 r. do dnia zapłaty.</p>
<p>Od powyższych wyroków nie została wywiedziona apelacja.</p>
<p>(dowód: pozew z dnia 15.05.2017 r. k. 2-3, protokół rozprawy przed Sądem Rejonowym w<span class="anon-block">O.</span> z dnia 21.12.2017 r. – k. 56-57, wyrok SR <span class="anon-block">O.</span> z dnia 21.12.2017 r. sygn. akt <span class="anon-block">(...)</span> – k. 58, pisma kuratora – k. 66,71 – znajdujące się w aktach sprawy Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">O.</span> <span class="anon-block"> (...)</span> stanowiących załącznik do niniejszej sprawy)</p>
<p>Komornik Sądowy pismem z dnia 04.09.2019 r. poinformował powódkę o wszczęciu postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego – Wyroku Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">O.</span> w sprawie<span class="anon-block">(...)</span>.</p>
<p>W dniu 26 maja 2020 r. powódka umocowała adwokat <span class="anon-block">A. G.</span> do zapoznania się z aktami<span class="anon-block">(...)</span>.</p>
<p>(dowód: zawiadomienie o wszczęciu egzekucji – k. 45, k 89 akt <span class="anon-block">(...)</span>)</p>
<p>Powódka w dniu 24.07.2020 r. wniosła do Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">O.</span> skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tego Sądu z dnia 08.02.2018 r. sygn. akt <span class="anon-block">(...)</span>. Powódka żądała uchylenie ww. wyroku oraz oddalenia powództwa w całości i pozbawienia go klauzuli wykonalności w części dotyczącej powódki.</p>
<p>Postanowieniem z dnia 05.11.2020 r. Sąd Rejonowy odrzucił skargę jako wniesioną po terminie. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone. Sąd II instancji postanowieniem z dnia 26.02.2021 r. oddalił zależnie.</p>
<p>(dowód: skarga o wznowienie postępowania – k. 3-4, postanowienie SR <span class="anon-block">O.</span> z dnia 05.11.2020 r. wraz z uzasadnieniem – k. 140 oraz k. 143-147, postanowienie SO <span class="anon-block">O.</span> z dnia 26.02.2021 r. k. 172– znajdujące się w aktach sprawy Sądu Rejonowego w<span class="anon-block">O.</span>
<span class="anon-block"> (...)</span> stanowiących załącznik do niniejszej sprawy)</p>
<p>Powódka pismem z dnia 09.12.2022 r. skierowała do Rzecznika Praw Obywatelskich wniosek o wniesienie skargi nadzwyczajnej.</p>
<p>Rzecznik Praw Obywatelskich nie uwzględnił wniosku powódki.</p>
<p>(dowód: pismo powódki z dnia 09.12.2022 r. wraz z potwierdzeniem nadania – k. 48-49, pismo Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 02.02.2023 r. – k. 68-69)</p>
<p>O zapadłym przeciwko powódce wyroku ta dowiedziała się pod koniec 2019 r. gdy komornik zajął jej konto. Zasięgnęła wówczas porady u notariusza w <span class="anon-block">W.</span>, który poradził jej aby skontaktowała się z miejscowym adwokatem. W okresie od 12.11.2019 r. do 04.05.2021 r. Komornik Sądowy w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego <span class="anon-block">(...)</span>wyegzekwował od powódki kwotę 16.729,08 zł.</p>
<p>(dowód: zeznania powódki k. 164v akt sprawy i k. 139 akt <span class="anon-block">(...)</span>, zaświadczenie o dokonanych wpłatach – k. 53)</p>
<p>Ojciec powódki <span class="anon-block">Z. K.</span> zmarł w dniu 07.01.2018 r. Powódka w dniu 17.04.2018 r. odrzuciła spadek po spadkodawcy.</p>
<p>(dowód: kopia odpisu skróconego aktu zgonu – k. 16, akt notarialny repertorium A nr<span class="anon-block">(...)</span>– k. 17-18)</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>W świetle ustalonych okoliczności faktycznych powództwo o zapłatę odszkodowania z tytułu szkody wyrządzonej przez wydanie przez Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">O.</span>I Wydział Cywilny wyroku w dniu 08.02.2018 r. w sprawie<span class="anon-block">(...)</span>podlegało oddaleniu w całości. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie powódka nie mogła poszukiwać ochrony w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417(1);art. 417(1) § 2)">art. 417<sup>
<!-- -->(
1)</sup> § 2 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1);art. 424(1) § 2)">art. 424<sup>
<!-- -->(
1)</sup> § 2 k.p.c.</a> oraz w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424)">art. 424</a>
<sup>
<!-- -->(
1b )</sup>
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a>
</p>
<p>Stan faktyczny został ustalony w oparciu o dokumenty znajdujące się w aktach spraw prowadzonych przed Sądem Rejonowym w<span class="anon-block">O.</span>o sygn. akt<span class="anon-block">(...)</span> oraz przedłożone do akt niniejszej sprawy, których wiarygodności żadna ze stron nie kwestionowała jak również zeznania powódki.</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417(1);art. 417(1) § 2)">art. 417<sup>
<!-- -->1</sup> § 2 k.c.</a> <em>
<!-- -->jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu ich niezgodności z prawem, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Odnosi się to również do wypadku, gdy prawomocne orzeczenie lub ostateczna decyzja zostały wydane na podstawie aktu normatywnego niezgodnego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ()">Konstytucją</a>, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą. </em>Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1);art. 424(1) § 2)">art. 424<sup>
<!-- -->1</sup> § 2 k.p.c.</a> stanowi, że w <em>
<!-- -->wyjątkowych wypadkach, gdy niezgodność z prawem wynika z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela, można także żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu pierwszej lub drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, chyba że jest możliwa zmiana lub uchylenie wyroku w drodze innych przysługujących stronie środków prawnych.</em> Komentatorzy pochyli się nad tym jak należy rozumieć wyjątkowe wypadki, które przewidział ustawodawca w wyżej cytowanym przepisie. Wskazano, że „Wyjątkowe wypadki w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1) § 2)">§ 2</a> przepisu. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1);art. 424(1) § 2)">Artykuł 424<sup>
<!-- -->1</sup> § 2 KPC</a> wymaga wykazania, że zachodzi wyjątkowy wypadek w odniesieniu do przyczyn niezgodności z prawem, należy zatem wykazać, że wynikają one z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela. (…) W wypadku powołania się na naruszenie podstawowych zasad porządku prawnego konieczne jest wykazanie, że dana zasada istnieje i ma podstawowe znaczenie dla porządku prawnego oraz dokładne określenie, w jaki sposób doszło do naruszenia tej zasady w wyniku wydania orzeczenia. Za potraktowaniem sytuacji jako wyjątkowej w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1);art. 424(1) § 2)">art. 424<sup>
<!-- -->1</sup> § 2 KPC</a> może dojść w sytuacji, gdy strona nie skorzystała z przysługującego jej środka zaskarżenia z powodu ciężkiej choroby, katastrofy, klęski żywiołowej lub uzyskania błędnej informacji od pracownika sądu (post. SN z 26.4.2023 r., I CNP 127/22, <span class="anon-block">L.</span>) (<em>
<!-- -->K. Flaga-Gieruszyńska</em>, <em>
<!-- -->A. Zieliński</em>, Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Wyd. 12, Warszawa 2024, Legalis) oraz „Przez podstawowe zasady porządku prawnego należy rozumieć nie tylko fundamentalne zasady ustroju społeczno-politycznego, a więc zasady konstytucyjne, ale również naczelne zasady rządzące poszczególnymi dziedzinami prawa – cywilnego, rodzinnego, pracy, a także prawa procesowego. Jeżeli chodzi o konstytucyjne wolności i prawa oraz prawa człowieka i obywatela, to są one określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ()">Konstytucji RP</a> (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (rozdział 2)">rozdział II</a>). Chociaż są to również i te prawa, które wyraźnie nie zostały tam określone (w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (rozdział 2)">rozdziale II</a>). Akt ten zawiera również inne przepisy, które definiują określone wolności i prawa. One również mogą określać status prawny człowieka czy obywatela” (<em>
<!-- -->P. Rylski</em> (red. nacz.), <em>
<!-- -->A. Olaś</em> (red. cz. III) Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Wyd. 3, Warszawa 2024, Legalis).</p>
<p>W ocenie Sądu powódka nie może skutecznie poszukiwać ochrony swoich praw na gruncie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417(1);art. 417(1) § 2)">art. 417<sup>
<!-- -->(
1)</sup> § 2 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1);art. 424(1) § 2)">art. 424<sup>
<!-- -->(
1)</sup> § 2 k.p.c.</a> Przede wszystkim dopuszczalne było poddanie kontroli w drodze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu pierwszej instancji o czym stanowi wyraźnie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1);art. 424(1) § 2)">art. 424<sup>
<!-- -->(
1)</sup> § 2 k.p.c.</a> Z tej przyczyny uprzednie wystąpienie z tą skargą stanowi warunek wytoczenia niniejszego powództwa o zapłatę. Powódka mogła to uczynić w przepisanym terminie, albowiem egzekucję wobec niej wszczęto 4 września 2019 r., czyli przed upływem 2 lat od uprawomocnienia się wyroku. Co więcej, w niniejszej sprawie nie zachodzi wyjątkowy wypadek, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1);art. 424(1) § 2)">art. 424<sup>
<!-- -->(
1)</sup> § 2 k.p.c.</a> Powódka nie wykazała aby, w wyniku wydania wyroku w dniu 08.02.2017 r. w sprawie <span class="anon-block">(...)</span> doszło w rezultacie naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela. Przede wszystkim wskazać należy, że w wspomnianym wyżej postępowaniu Sąd ustanowił dla nieznanej z miejsca pobytu powódki kuratora. Kurator w tamtym postępowaniu podjął próbę ustalenia miejsca zamieszkania powódki, a ponadto złożył pismo procesowego, w którym wniósł o oddalenie powództwa. Wobec tego uznać należy, że prawo do obrony powódki w procesie przed Sądem Rejonowym w<span class="anon-block">O.</span> toczącym się pod sygn. akt <span class="anon-block">(...)</span> zostało zachowane. Jak zeznawała sama powódka w tamtym okresie nie była nigdzie zameldowana (k. 140). W tej sytuacji kurator powódki miała niewielkie szanse na skuteczne ustalenie miejsca jej pobytu. W sytuacji spełnienia obowiązku meldunkowego ustalenie przez Sąd czy też powoda w tamtym postępowaniu adresu zamieszkania powódki i doręczenie jej korespondencji nie stanowiłoby żadnej trudności. Trudno więc mówić tu o wadliwości postępowania przed Sądem Rejonowym. Podnoszony przez pełnomocnika powódki zarzut wydania w sprawie<span class="anon-block">(...)</span> „dwóch wyroków” jest bezzasadny. Wyrok z dnia 21 grudnia 2017 r. wydany przeciwko jednej z pozwanych - <span class="anon-block">I. K.</span> był w istocie wyrokiem częściowym. Wyrok z 8 lutego 2018 r. obejmował pozostałych pozwanych - w tym powódkę. Był to wyrok końcowy. Sąd Rejonowy nie oznaczył tych orzeczeń we wskazany sposób, co może uczynić w drodze sprostowania. Nie oznacza to jednak ich nieważności.</p>
<p>Niemniej jednak, nawet aktywny udział powódki w sprawie <span class="anon-block">(...)</span> nie skutkowałby wydaniem odmiennego wyroku, bowiem odpowiada on prawu. Powódka, w niniejszej sprawie, na rozprawie w dniu 29.11.2024 r. po okazaniu jej umowy najmu z dnia 09.03.2011 r. oświadczyła, że widniej na niej jej podpis (k. 164). Powyższe oznacza, że powódka podpisała umowę najmu lokalu mieszkalnego i zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 688(1);art. 688(1) § 1)">art. 688<sup>
<!-- -->(
1)</sup> § 1 k.c.</a> odpowiadała ona za zapłatę czynszu „<em>
<!-- -->
Za zapłatę czynszu i innych należnych opłat odpowiadają solidarnie z najemcą stale zamieszkujące z nim osoby pełnoletnie, z wyjątkiem pełnoletnich zstępnych pozostających na jego utrzymaniu, którzy nie są w stanie utrzymać się samodzielnie.”. </em>Natomiast po upływie terminu obowiązywania umowy najmu tj. 09.03.2012 r. na podstawie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 675;art. 675 § 1)">art. 675 § 1 k.p.c.</a> powinna ona zwrócić przedmiot najmu. Powódka mimo, że w okresie od 03.07.2012 r. do 08.07.2015 r. była wychowanką Centrum <span class="anon-block">P.</span> Opiekuńczo-Wychowawczych w <span class="anon-block">O.</span>, zaś następnie wynajmowała inny lokal mieszkalny, nigdy nie dokonała zwrotu pozwanej przedmiotu najmu. Wobec powyższego w ocenie Sądu odpowiada ona za zobowiązania z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości w okresie od 01.11.2015 r. do 30.04.2017 r. - była już wówczas pełnoletnia, które były dochodzone przed Sądem Rejonowym w <span class="anon-block">O.</span> w sprawie <span class="anon-block">(...)</span>.</p>
<p>Na marginesie wskazać należy, że również Rzecznik Praw Obywatelskich nie dopatrzył się w sytuacji prawnej i faktycznej powódki okoliczności, które mogłyby skutkować wniesieniem przez niego skargi nadzwyczajnej.</p>
<p>Podsumowując, w niniejszej sprawie nie zachodzi wyjątkowy wypadek, który uzasadniałby zastosowanie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1);art. 424(1) § 2)">art. 424<sup>
<!-- -->1</sup> § 2 k.p.c.</a> w stosunku do powódki i zasądzenie na jej rzecz od Sądu Rejonowego w Olsztynie odszkodowania na podstawie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417(1);art. 417(1) § 2)">art. 417<sup>
<!-- -->1</sup> § 2 k.c.</a>
</p>
<p>W ocenie Sądu powódka nie może skutecznie poszukiwać ochrony swoich praw również na gruncie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417(1);art. 417(1) § 2)">art. 417<sup>
<!-- -->1</sup> § 2 k.c.</a> w zw. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 424)">art. 424</a>
<sup>
<!-- -->1b</sup> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> Zastosowania w sprawie niniejszej nie znajduje regulacja <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 424)">art. 424</a>
<sup>
<!-- -->1b</sup> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a>, gdyż dotyczy ona innych orzeczeń. Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 424)">art. 424</a>
<sup>
<!-- -->1b</sup> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> stanowi, że <em>
<!-- -->w wypadku prawomocnych orzeczeń, od których skarga nie przysługuje, odszkodowania z tytułu szkody wyrządzonej przez wydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem można domagać się bez uprzedniego stwierdzenia niezgodności orzeczenia z prawem w postępowaniu ze skargi, chyba że strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych.</em> W komentarzu do tego przepisu wskazano, że według znowelizowanego stanu prawnego przeprowadzenie odrębnego postępowania przewidzianego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1);art. n)">art. 424<sup>
<!-- -->1</sup> i n. KPC</a> w celu uzyskania prejudykatu stwierdzającego, że prawomocne orzeczenie, które wyrządziło szkodę, jest niezgodne z prawem, stanowi niezbędny etap umożliwiający dochodzenie odszkodowania od Skarbu Państwa tylko w wypadku niektórych orzeczeń sądowych, skonkretyzowanych w przepisach. Są nimi wyroki (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1))">art. 424<sup>
<!-- -->1</sup> KPC</a>), postanowienia w postępowaniu nieprocesowym orzekające co do istoty sprawy i kończące postępowanie w sprawie (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 519(2))">art. 519<sup>
<!-- -->2</sup> KPC</a>) oraz inne orzeczenia, co do których taką możliwość przewidziano np. w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 1148(1);art. 1148(1) § 3;art. 1151(1);art. 1151(1) § 3)">art. 1148<sup>
<!-- -->1</sup> § 3, art. 1151<sup>
<!-- -->1</sup> § 3</a> czy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 1215)">art. 1215 KPC</a>. W wypadku pozostałych prawomocnych orzeczeń skarga o stwierdzenie ich niezgodności z prawem jest niedopuszczalna, a poszkodowany może – po myśli <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 424)">art. 424</a>
<sup>
<!-- -->1b</sup> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">KPC</a> – dochodzić odszkodowania bezpośrednio od Skarbu Państwa (post. SN z 25.1.2012 r., V CNP 42/11, <span class="anon-block">L.</span>) (K. Flaga-Gieruszyńska, A. Zieliński, Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Wyd. 12, Warszawa 2024, Legalis). Zaznaczyć należy, że regulacja ta też, nie może też być zamiennie stosowana w przypadku upływu terminu do wystąpienia ze skargą przewidzianego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(6);art. 424(6) § 2)">art. 424<sup>
<!-- -->6</sup> § 2 k.p.c.</a>
</p>
<p>Podsumowując, powódka w niniejszej sprawie domagała się odszkodowania z tytułu szkody wyrządzonej przez wydanie przez Sąd Rejonowy w Olsztynie wyroku – a więc takiego orzeczenia, od którego powódce skarga przysługiwała. Niemniej jednak nie zachowała ona terminu na jej wniesienie. Z tego względu wskazany wyżej przepis nie może zostać zastosowany w niniejszej sprawie.</p>
<p>Co więcej, stwierdzić należy, iż wobec prawomocności zapadłego rozstrzygnięcia i jak dotąd niewzruszenia go w trybie zwyczajnych lub nadzwyczajnych środków odwoławczych, Sąd w niniejszej sprawie jest nim związany zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365;art. 365 § 1)">art. 365 § 1 k.p.c.</a> Jak dotąd przesądził on prawomocnie o zasadności roszczenia Gminy wobec powódki. Tym samym nie sposób przypisać pozwanemu bezprawności. Natomiast wobec kategorycznej treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417(1);art. 417(1) § 2)">art. 417<sup>
<!-- -->1 </sup>§ 2 k.c.</a> zgodnie z którym jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie prawomocnego orzeczenia, naprawienia jej można się domagać dopiero po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu jej niezgodności z prawem.</p>
<p>Z tych względów, wobec niespełnienia przesłanek z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417(1);art. 417(1) § 2)">art. 417<sup>
<!-- -->1</sup> § 2 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1);art. 424(1) § 2)">art. 424<sup>
<!-- -->1</sup> § 2 k.p.c.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424)">art. 424</a>
<sup>
<!-- -->1b </sup>
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> powództwo podlegało oddaleniu jako całkowicie bezzasadne, o czym Sąd orzekł jak <strong>
<!-- -->w punkcie I sentencji wyroku.</strong>
</p>
<p>O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> Na podstawie powołanego przepisu, w szczególnie uzasadnionych wypadkach Sąd może nie obciążyć strony przegrywającej kosztami w całości lub części. Sąd uznał, że w przedmiotowej sprawie zachodzi taki szczególny wypadek. Powódka była subiektywnie przekonana o słuszności swojego stanowiska odnoszącego się do braku prawidłowości działań po stronie Sądu Rejonowego w Olsztynie w związku z zapadłym przeciwko jej wyrokiem. Mogła takie wnioski wyciągnąć z tego względu, że umowę najmu lokalu podpisała w wieku 15 lat, zaś już w następnym roku w lipcu była wychowanką Centrum <span class="anon-block">P.</span> Opiekuńczo-Wychowawczych w <span class="anon-block">O.</span> i nigdy już nie zamieszkała wynajmowanej nieruchomości. Co więcej, nie brała osobistego udziału w sprawie przed Sądem Rejonowym w Olsztynie, w której nie zostało sporządzone uzasadnienie wyroku – a więc powódka nie wiedziała do było podstawą prawną i faktyczną wydania przez Sąd Rejonowy takiego rozstrzygnięcia. Sąd miał również na względzie trudną sytuację życiową powódki w okresie podpisania umowy najmu - wobec matki powódki zapadł wyrok za znęcanie się nad nią psychiczne i fizyczne, zaś wobec ojca powódki za jej molestowanie.</p>
<p>Z tych przyczyn Sąd nie obciążył powódki kosztami procesu na rzecz pozwanego, o czym orzekł <strong>
<!-- -->jak w punkcie II sentencji wyroku. </strong>
</p>
</div>