I ACz 1036/16

<p>Sygn. akt I ACz 1036/16</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p>Dnia 15 grudnia 2016 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny w Katowicach I Wydział Cywilny</strong> </p> <p>w składzie następującym:</p> <table> <colgroup> <col width="167"/> <col width="445"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący</p> </td> <td> <p>SSA Ewa Tkocz</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie</p> </td> <td> <p>SA Ewa Solecka (spr.)</p> <p>SSO del. Aneta Pieczyrak - Pisulińska</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2016 r. w Katowicach</p> <p>na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">(...)</span> Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w <span class="anon-block">G.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">K. P.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>na skutek zażalenia powoda</p> <p>na zarządzenie Przewodniczącego w Sądzie Okręgowym w Katowicach</p> <p>z dnia 16 czerwca 2016 r. określające wymiar opłaty na zarządzenie o zwrocie pozwu, sygn. akt II Nc 242/16</p> <p> <strong> <!-- -->p o s t a n a w i a :</strong> </p> <p>1)  podjąć zawieszone postępowanie,</p> <p>2)  uchylić zaskarżone zarządzenie i sprawę przekazać Sądowi Okręgowemu w Katowicach w celu nadania jej dalszego biegu oraz rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.</p> <p>SSO del. Aneta Pieczyrak-Pisulińska SSA Ewa Tkocz SSA Ewa Solecka</p> <p>Sygn. akt I ACz 1036/16</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Zarządzeniem z dnia 16 czerwca 2016 r. Przewodniczący Sądu Okręgowego w Katowicach wezwał pełnomocnika powoda do uzupełnienia brakującej części opłaty od zażalenia przez uiszczenie kwoty 588 złotych w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia.</p> <p>W uzasadnieniu zarządzenia podano, że powód wniósł zażalenie na zarządzenie o zwrocie pozwu, płacąc tytułem opłaty od zażalenia kwotę 200 zł.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 19;art. 19 ust. 3;art. 19 ust. 3 pkt. 2)">art. 19 ust. 3 pkt. 2</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 13;art. 13 ust. 1)">art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> (j.t. Dz.U. z 2010 r., Nr 90 poz. 594 ze zm.) opłata od zażalenia wynosi 1/5 części opłaty stosunkowej obliczonej od wartości przedmiotu sporu. Powód domagał się zapłaty kwoty 78.803,53 zł, to opłata od pozwu wynosi 3.941 zł, a nie 1.000 zł, to opłata od zażalenia wynosi 1/5 z 3.941 zł a więc kwotę 788 zł po zaokrągleniu do pełnego złotego zgodnie z art. 21 ustawy. Sąd Okręgowy wskazał, że powód uiścił kwotę 200 zł wraz z zażaleniem, to do zapłaty pozostała kwota 588 zł tytułem brakującej części opłaty od zażalenia.</p> <p>W sprawie nie ma zastosowania przepis art. 13 ust. 1a ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, wprowadzony ustawą z dnia 25 września 2015r. o zmianie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971400939" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe - Dz. U. z 1997 r. Nr 140, poz. 939 ()">ustawy Prawo bankowe</a> oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2015 r. w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971400939" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe - Dz. U. z 1997 r. Nr 140, poz. 939 (art. 5 ust. 2 poz. 1854)">poz. 1854</a>), zgodnie z którym w sprawach o roszczenia wynikające z czynności bankowych, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971400939" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe - Dz. U. z 1997 r. Nr 140, poz. 939 (art. 5;art. 5 ust. 1;art. 5 ust. 2)">art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe</a>, opłata stosunkowa wynosi 5 % wartości przedmiotu sporu, jednak nie mniej niż 30 złotych i nie więcej niż 1.000 złotych.</p> <p>W dalszej części motywów zarządzenia podano, że wprawdzie źródłem zobowiązania dłużnika była czynność bankowa jednakże wierzytelność powoda powstała na skutek zawarcia umowy przeniesienia portfela wierzytelności pierwotnie przysługującej bankowi, a nie na skutek dokonania czynności bankowej z dłużnikiem.</p> <p>Zarządzenie zostało zaskarżone przez powoda, który zarzucił naruszenie przepisu art. 19 ust. 3 pkt. 2 w zw. z art. 13 ust. 1 a przez błędne przyjęcie, że zażalenie na zarządzenie o zwrocie pozwu podlega opłacie sądowej w kwocie 788 zł, gdy tymczasem prawidłowa wysokość opłaty sądowej od zażalenia wynosi 200 zł.</p> <p>Należność dochodzona pozwem jest roszczeniem wynikającym z czynności bankowej określonej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971400939" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe - Dz. U. z 1997 r. Nr 140, poz. 939 (art. 5;art. 5 ust. 1;art. 5 ust. 1 pkt. 3)">art. 5 ust. 1 pkt. 3 Prawa bankowego</a>, która nie zmienia swego charakteru w związku z zawarciem umowy przelewu wierzytelności, w związku z czym wymagana opłata sądowa od zażalenia wynosi 200 zł.</p> <p>Powód zarzucił taż naruszenie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 509)">art. 509 kc</a> przez jego błędną wykładnię i uznanie, że dochodzone roszczenie nie ma swojego źródła w umowie kredytu zawartej przez pozwanego z bankiem, lecz w umowie przelewu wierzytelności zawartej przez bank z powodem.</p> <p>Powołując się na powyższe powód wnosił o uchylenie zaskarżonego zarządzenia oraz zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kosztów postępowania zażaleniowego.</p> <p>Postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2016 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach zawiesił postępowanie w sprawie do czasu rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy zagadnienia prawnego dotyczącego wykładni przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 13;art. 13 ust. 1 a)">art. 13 ust. 1 a ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a>, o co Sąd wystąpił 30 maja 2016 r. w ramach sprawy orzeczonej sygn. akt I ACz 649/16 (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 177;art. 177 § 1;art. 177 § 1 pkt. 1)">art. 177 § 1 pkt. 1 k.p.c.</a>).</p> <p>Sąd Apelacyjny w Katowicach zważył co następuje:</p> <p>Zażalenie powoda jest zasadne.</p> <p>Po wejściu w życie przepisu art. 13 ust. 1a ustawy z dnia 28 sierpnia 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (jedn. tekst: Dz.U. z 2014 r. poz. 1025 ze zm.) obowiązującego od dnia 27 listopada 2015 do 14 kwietnia 2016 r., w orzecznictwie sądów pojawiły się rozbieżności w zakresie wykładni tego przepisu.</p> <p>Reprezentowane były dwa rodzaje poglądów. Pierwszy, któremu wyraz daje zaskarżone zarządzenie sprowadzał się do stwierdzenia, że ograniczenie na mocy wspomnianego przepisu wysokości opłaty do 1.000 złotych dotyczy roszczeń wynikających z czynności bankowych sensu stricto, a więc w istocie banków i ich kontrahentów w związku z roszczeniami wynikającymi z czynności bankowych.</p> <p>Uzasadniając tego rodzaju stanowisko podnoszono, że wprowadzenie tego przepisu miało na celu ograniczenie kosztów sądowych w sprawach, które stały się konieczne ze względu na zniesienie przywileju bankowego jakim była możliwość uzyskiwania tytułów w wykazanych przeciwko ich dłużnikom w oparciu o wyciągi z ksiąg bankowych zaopatrzonych w sądową klauzulę wykonalności.</p> <p>Podkreślono, że inne podmioty np. fundusze sekurytyzacyjne nie posiadały takiego przywileju a wierzytelności nabywały w drodze umów przelewu, które nie były traktowane jako czynności bankowe.</p> <p>Drugi nurt orzecznictwa zbieżny był z poglądami reprezentowanymi przez powoda w zażaleniu. Ich istota sprowadza się do stwierdzenia, że dla stosowania art. 13 ust. 1 a ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych wymagane jest jedynie ustalenie czy źródłem zobowiązania dłużnika jest czynność bankowa a nie jaki podmiot w związku z tego rodzaju zobowiązaniem kieruje przeciwko niemu roszczenie i w jaki sposób nabył wierzytelność banku. Innymi słowy, że decyduje przedmiot postępowania, a nie to, jaki podmiot występuje z roszczeniem.</p> <p>Dostrzegając te różnice w wykładni art. 13 ust. 1a ustawy o kosztach sądowych i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971400939" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe - Dz. U. z 1997 r. Nr 140, poz. 939 (art. 5;art. 5 ust. 1;art. 5 ust. 2)">art. 5 ust. 1 i 2 Prawa bankowego</a> oraz wynikająca z tego rozbieżność w orzecznictwie Sąd Apelacyjny w Katowicach w sprawie o sygn. akt I ACz 649/16 o tożsamym stanie faktycznym i prawnym, postanowieniem z dnia 30 maja 2016 r. w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 390;art. 390 § 1)">art. 390 § 1 kpc</a> przedstawił do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne czy ograniczenie wysokości opłaty wynikające z przepisu art. 13 ust. 1a ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, w jego brzmieniu sprzed nowelizacji wynikającej z ustawy z dnia 18 marca 2016 r. (Dz.U. 2016.421) ma charakter przedmiotowy czy podmiotowy?</p> <p>Tożsame zagadnienie przedstawiły Sądowi Najwyższemu także Sąd Apelacyjny w Poznaniu i Sąd Apelacyjny w Warszawie.</p> <p>W uchwale z dnia 26 października 2016 r. III CZP 59/16 Sąd Najwyższy stwierdził, że w sprawach o roszczenia wynikające z czynności bankowych, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971400939" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe - Dz. U. z 1997 r. Nr 140, poz. 939 (art. 5;art. 5 ust. 1;art. 5 ust. 2)">art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe</a> (jedn. tekst: Dz.U. z 2015 r. poz. 128 ze zm.) do uiszczenia opłaty stosunkowej przewidzianej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 13;art. 13 ust. 1 a)">art. 13 ust. 1 a ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> (jedn. tekst: Dz.U. z 2014 r. poz. 1025 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym od dnia 27 listopada 2015 r. do 14 kwietnia 2016 r. obowiązany był każdy podmiot wnoszący do sądu pismo podlegające opłacie.</p> <p>Zbieżne z tą uchwałą stanowisko zajął także Sąd Najwyższy w uchwale z 24 listopada 2016 r. III CZP 79/16 stwierdzając, że pozew wniesiony przed 15 kwietnia 2016 r. przez nabywcę wierzytelności wynikającej z czynności bankowej podlegał opłacie stosunkowej określonej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 13;art. 13 ust. 1 a)">art. 13 ust. 1 a ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> (jedn. tekst: Dz.U. z 2014 poz. 1025 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym do dnia 14 kwietnia 2016 r.</p> <p>Z powyższego wynika, że wspomniane wyżej wątpliwości co do wykładni powołanego przepisu, istotne dla oceny prawidłowości zaskarżonego orzeczenia, Sąd Najwyższy rozstrzygnął zgodnie ze stanowiskiem reprezentowanym przez powoda w jego zażaleniu. Oznacza to, że opłata sądowa od zażalenie na zarządzenie o zwrocie pozwu podlega opłacie sądowej w kwocie 200 zł, a jaką powód uiścił w sprawie.</p> <p>Z tych względów Sąd Apelacyjny podjął postępowanie w sprawie na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 180;art. 180 § 1)">art. 180 § 1 kpc</a>.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Katowicach w obecnym składzie, podzielając ten pogląd, na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 kpc</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 3)">art. 397 § 3 kpc</a> uwzględnił zażalenie powoda i orzekł jak w sentencji, gdyż powód wniósł opłatę w prawidłowej wysokości.</p> <p>SSO del. Aneta Pieczyrak-Pisulińska SSA Ewa Tkocz SSA Ewa Solecka</p> </div>