II Cz 698/15

<p>Sygn. akt II Cz 698/15</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p>Dnia 29 grudnia 2015 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny - Odwoławczy</strong> </p> <p>w następującym składzie:</p> <p> <strong> <!-- --> Przewodniczący - SSO Irena Dobosiewicz</strong> </p> <p> <strong> <!-- --> Sędziowie - SO Janusz Kasnowski</strong> </p> <p> <strong> <!-- --> SO Aurelia Pietrzak (spr.) </strong> </p> <p>po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2015 r. w Bydgoszczy</p> <p>na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">R. S.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">K. S.</span> </p> <p>o zachowek</p> <p>na skutek zażalenia pozwanego na postanowienia zawarte w punktach 2 (drugim), 3 (trzecim) i 4 (czwartym) wyroku zaocznego Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 27 stycznia 2015 r., sygn. akt I C 2325/14</p> <p> <strong> <!-- -->postanawia: </strong> </p> <p>1)  zmienić postanowienia zawarte w wyroku zaocznym Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 27 stycznia 2015 r. sygn. akt I C 2325/14 w ten sposób, że:</p> <p>a)  w punkcie 2 (drugim) nie obciążyć pozwanego kosztami procesu należnymi powodowi,</p> <p>b)  w punkcie 3 (trzecim) poprzez jego uchylenie,</p> <p>2)  oddalić zażalenie w pozostałej części.</p> <p> <strong> <!-- -->SSO Irena Dobosiewicz SSO Janusz Kasnowski SSO Aurelia Pietrzak</strong> </p> <p>Sygn. akt II Cz 698/15</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Sąd Rejonowy w Bydgoszczy wyrokiem zaocznym z dnia 27 stycznia 2015 r. uwzględnił powództwo powoda zgodnie z żądaniem (pkt 1) oraz orzekł o kosztach procesu zasądzając od pozwanego <span class="anon-block">K. S.</span> na rzecz powoda 2.400 zł tytułem zwrotu kosztów procesu (pkt 2) i nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Bydgoszczy kwotę 1.550 zł tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych od poniesienia których powód był zwolniony, natomiast w punkcie 4 nadał wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności.</p> <p>Zażalenie na postanowienie o kosztach procesu oraz na nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności wniósł pozwany, żądając jego zmiany poprzez odstąpienie od obciążenia kosztami i odroczenie terminu płatności roszczenia zasądzonego na rzecz powoda. W treści uzasadnienia podniósł, że znajduje się w ciężkiej sytuacji finansowej, gdyż nie ma stałej pracy, a wspólne gospodarstwo prowadzi z narzeczoną oraz dzieckiem.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Zażalenie zasługuje na uwzględnienie w części co do kosztów procesu.</p> <p>W ocenie Sądu Okręgowego pozwany wykazał, że jego sytuacja finansowa i rodzinna jest trudna, dlatego w sprawie zastosowanie powinien znaleźć <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a>, zgodnie z którym w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Zasady słuszności warunkujące zastosowanie instytucji zawartej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> obejmują wystąpienie w sprawie wypadków szczególnie uzasadnionych, które powodują, że zasądzenie kosztów na rzecz wygrywającego przeciwnika w całości, a nawet w części, byłoby sprzeczne z powszechnym odczuciem sprawiedliwości oraz zasadami współżycia społecznego (por. postanowienie Sadu Najwyższego z dnia 17 kwietnia 2013 roku, VCz 132/12)</p> <p>Ocena, czy w konkretnych okolicznościach taki wyjątek wystąpił, jest suwerennym uprawnieniem jurysdykcyjnym sądu orzekającego (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 19 maja 2006 r., III CK 221/05, niepubl.; postanowienie Sądu Najwyższego z 13 grudnia 2007 r., I CZ 110/07, niepubl.).</p> <p>Z treści przedłożonego przez pozwanego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, że znajduje się on w złej sytuacji finansowej, nie posiada stałego źródła dochodu, oszczędności. Ponadto na swoim utrzymaniu ma małoletnie dziecko oraz narzeczoną z dzieckiem. Łączne dochody tej czteroosobowej rodziny wynoszą 1364 zł. W ocenie Sądu Okręgowego kwota ta nie stanowi nawet niezbędnego minimum potrzebnego do utrzymania. Zatem obciążenie pozwanego w takich okolicznościach kosztami procesu stałoby w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego oraz byłoby niesłuszne, niesprawiedliwe.</p> <p>Zdaniem Sądu Okręgowego odstąpienie od obciążenia pozwanego kosztami postępowania, uzasadnione jest także charakterem żądania z którym wystąpił powód. Domagał się on zachowku od pozwanego po zmarłym <span class="anon-block">B. S.</span> (dziadku pozwanego oraz ojcu powoda). Pozwany nie zajął stanowiska w sprawie, nie kwestionował kwoty zachowku, także obecnie nie zaprzeczył, że powodowi taki przysługuje.</p> <p>Wobec powyższego Sąd Okręgowy zażalenie uznał w tej części za zasadne i na podstawie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 kpc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 kpc</a> zmienił zaskarżone orzeczenie w ten sposób, że nie obciążył pozwanego kosztami procesu należnymi powodowi oraz uchylił <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397 pkt. 3)">pkt 3</a>.</p> <p>Zażalenie pozwanego w pozostałej części było niezasadne.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 333;art. 333 § 1;art. 333 § 1 pkt. 3 k)">art. 333 § 1 pkt 3k</a>.p.c. Sąd z urzędu nada wyrokowi przy jego wydaniu rygor natychmiastowej wykonalności, jeżeli wyrok uwzględniający powództwo jest zaoczny. Natomiast zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 346;art. 346 § 1)">art. 346 § 1 k.p.c.</a> na wniosek pozwanego sąd zawiesi rygor natychmiastowej wykonalności nadany wyrokowi zaocznemu, jeżeli wyrok ten został wydany z naruszeniem przepisów o dopuszczalności jego wydania albo jeżeli pozwany uprawdopodobnił, że jego niestawiennictwo było niezawinione, a przedstawione w sprzeciwie okoliczności wywołują wątpliwości co do zasadności wyroku zaocznego.</p> <p>W przedmiotowej sprawie wydany wyrok jest zaoczny, został on wydany zgodnie z przepisami postępowania cywilnego, a nadto pozwany nie kwestionuje zasadności wydanego wyroku. Wnosi jedynie o odroczenie spłaty, jednak ta przesłanka nie może doprowadzić do zawieszenia rygoru natychmiastowej wykonalności wyroku.</p> <p>Dlatego też Sąd Okręgowy w pozostałej części zażalenie oddalił jako niezasadne, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> </p> <p>SSO Irena Dobosiewicz SSO Janusz Kasnowski SSO Aurelia Pietrzak</p> </div>