I C 888/12

<p>Sygn. akt I C 888/12</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 18 grudnia 2014 r.</p> <p>Sąd Rejonowy w Zgorzelcu Wydział I Cywilny</p> <p>w składzie następującym:</p> <p>Przewodniczący - SSR Dorota Florkowska</p> <p>Protokolant - Magdalena Banasiewicz</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2014r. w Zgorzelcu</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">I. W.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block"> Towarzystwu (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>zapłatę</p> <p>I.  zasądza od pozwanego <span class="anon-block"> Towarzystwa (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz powoda <span class="anon-block">I. W.</span> kwotę 56.022,17 zł (pięćdziesiąt sześć tysięcy dwadzieścia dwa złote siedemnaście groszy) z ustawowymi odsetkami od dnia 8 września 2010 r. do dnia zapłaty;</p> <p>II.  dalej idące powództwo oddala;</p> <p>III.  zasądza od pozwanego <span class="anon-block"> Towarzystwa (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz powoda <span class="anon-block">I. W.</span> kwotę 7.094,88 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 3.600,- zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego.</p> <p>Sygn. akt I C 888/12</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Powód, <span class="anon-block">I. W.</span>, wniósł o zasądzenie od pozwanego, <span class="anon-block"> Towarzystwa (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span>, kwoty 30.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami (od dnia 7 września 2010 r. do dnia zapłaty) i kosztami procesu. W uzasadnieniu żądania podał, że jest współwłaścicielem nieruchomości położonej przy <span class="anon-block">ulicy (...)</span> w <span class="anon-block">B.</span>. Wyjaśnił, że postawiony na niej budynek mieszkalny został zalany podczas powodzi w sierpniu 2010 r. Podniósł, że w tym czasie łączyła go z pozwanym umowa ubezpieczenia tego domu, w ramach której pozwany zobowiązany był do wypłaty odszkodowania rekompensującego straty powstałe m.in. w następstwie powodzi. Wskazał, że w postępowaniu likwidacyjnym pozwany wypłacił mu kwotę 42.605,83 zł tytułem odszkodowania za uszkodzenie budynku. Wyjaśnił, że dochodzona należność stanowi część brakującego odszkodowania za uszkodzenie budynku (jego całkowitą sumę oznaczył na kwotę 97.093,95 zł). Pismem z dnia 15 kwietnia 2014 r. rozszerzył powództwo o kwotę 26.022,17 zł, domagając się ostatecznie zasądzenia na swoją rzecz kwoty 56.022,17 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 7 września 2010 r. do dnia zapłaty.</p> <p>Pozwany, <span class="anon-block"> Towarzystwo (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span>, wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda na swoją rzecz kosztów procesu. Potwierdził, że łączyła go z powodem umowa ubezpieczenia, a także, że w związku z powodzią wypłacono powodowi i jego żonie odszkodowanie w łącznej kwocie 42.605,83 zł. Zarzucił, że suma ta wyczerpuje w całości ich roszczenia wynikające z umowy ubezpieczenia. Wskazał, że do dochodzenia odszkodowania powód był legitymowany łącznie z żoną, <span class="anon-block">E. W.</span>, ponieważ przedmiotowa nieruchomość stanowiła składnik ich majątku dorobkowego. Zakwestionował prywatny kosztorys, sporządzony na zlecenie powoda poza procesem. Zarzucił, że został nim objęty szerszy niż rzeczywisty zakres zniszczeń w budynku, zawyżono w nim koszty osuszania, stawki roboczogodzin i ceny materiałów budowlanych. Na rozprawie w dniu 30 października 2014 r. pozwany wniósł o oddalenie powództwa również w części rozszerzonej.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p> <span class="anon-block">I. W.</span> i <span class="anon-block">E. W.</span> są współwłaścicielami – na prawach wspólności majątkowej małżeńskiej – nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym, położonej w <span class="anon-block">B.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Zgorzelcu prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą o numerze (...)</span>.</p> <p>W dniu 23 grudnia 2009 r. powód zawarł z pozwanym umowę ubezpieczenia w ramach polisy <span class="anon-block">W.</span> Dom Komfort nr <span class="anon-block"> (...)</span>; suma ubezpieczenia budynku wynosiła 600.000,- zł.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: <span class="anon-block">polisa nr (...)</span>, k. 13 verte, odpis kw nr <span class="anon-block"> (...)</span>) </em> </p> <p>W dniu 7 sierpnia 2010 r. – na skutek powodzi – doszło do zalania ubezpieczonego budynku.</p> <p> <em> <!-- -->(bezsporne) </em> </p> <p>Budynek powoda osuszany był przez 18 dni osuszaczami kondensacyjnymi, wentylatorami i pompami podciśnieniowymi. Urządzenia służące do osuszania zastosowane zostały w każdym z pomieszczeń pierwszej kondygnacji budynku. Z tytułu wynajmu urządzeń osuszających powód poniósł koszt w kwocie 11.590,- zł.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: <span class="anon-block">faktura nr (...)</span> wraz z załącznikiem k. 27-28, zeznania świadka <span class="anon-block">B. P.</span>, 291 verte) </em> </p> <p>W postępowaniu likwidacyjnym ubezpieczyciel wypłacił powodowi kwotę 42.605,83 zł tytułem odszkodowania.</p> <p> <em> <!-- -->(bezsporne)</em> </p> <p>Ekonomicznie uzasadnione i niezbędne dla usunięcia skutków powodzi z dnia 7 sierpnia 2010 r. koszty prac remontowych (pozostających w bezpośrednim związku z powodzią) zamknęły się kwotą 98.628,- zł. W celu doprowadzenia budynku do stanu sprzed szkody należało m.in. wymienić płytki elewacyjne, okładziny drewniane, stolarkę okienną i drzwiową (w tym: 2 sztuki drzwi zewnętrznych, 2 sztuki drzwi pełnych, 2 sztuki drzwi przeszklonych – z mniejszym i większym przeszkleniem, 1 sztukę drzwi harmonijkowych), dokonać naprawy postumentu kominka. Proces osuszania budynku powoda nie został zakończony.</p> <p> <em> <!-- -->(dowód: opinia biegłego <span class="anon-block">K. L.</span>, k. 183-214, 250-251, 292-293, zeznania powoda <span class="anon-block">I. W.</span>, k. 314, akta likwidacji szkody). </em> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>W sprawie powód dochodził brakującej części odszkodowania za uszkodzenie budynku, stanowiącego składnik majątku dorobkowego powoda i jego małżonki, co podkreślił pozwany, zarzucając brak pełnej legitymacji czynnej po stronie powoda. Zarzut ten był nietrafny. Powód zawarł z pozwanym umowę ubezpieczenia mienia, w której został wskazany jako ubezpieczający oraz ubezpieczony (vide: <span class="anon-block">polisa nr (...)</span>, k. 13 verte). Z treści umowy łączącej strony nie wynikało, aby powód zawarł ją na cudzy rachunek. Powód słusznie wskazał, że jako strona umowy ubezpieczenia mógł dochodzić od pozwanego świadczenia z niej wynikającego. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 805;art. 805 § 2;art. 805 § 2 pkt. 1)">art. 805 § 2 pkt 1 kc</a>, przy ubezpieczeniu majątkowym świadczenie ubezpieczyciela polega na zapłacie określonego odszkodowania za szkodę powstałą wskutek przewidzianego w umowie wypadku. Powód mógł zatem domagać się od pozwanego odszkodowania za szkodę polegającą na uszkodzeniu budynku zalanego w czasie powodzi. Należało zwrócić uwagę, że współwłaściciel nieruchomości, w tym jeden z małżonków w stosunku do mienia objętego wspólnością majątkową małżeńską, może samodzielnie dochodzić odszkodowania za szkodę we wspólnym mieniu. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 36;art. 36 § 2)">art. 36 § 2 kro</a>, każdy z małżonków może samodzielnie zarządzać majątkiem wspólnym, a wykonywanie zarządu obejmuje czynności, które dotyczą przedmiotów majątkowych należących do majątku wspólnego, w tym czynności zmierzające do zachowania wspólnego prawa. Małżonek może zarówno zawrzeć umowę ubezpieczenia dotyczącą składnika majątku wspólnego, jak i później realizować roszczenia wynikające z tej umowy, w tym dochodzić stosownego odszkodowania. Zawarcie umowy ubezpieczenia mienia ruchomego i nieruchomego nie zostało wymienione w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 37)">art. 37 kro</a>, jako wymagające zgody drugiego małżonka i to samo dotyczy wytoczenia powództwa o zapłatę odszkodowania. Powód zmierzał do uzyskania świadczenia służącego przywróceniu uszkodzonego budynku do stanu zapewniającego korzystanie z niego zgodnie z przeznaczeniem w celu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych rodziny, czyli podejmował działania dotyczące ochrony przedmiotu majątku wspólnego. W takim zakresie powód posiadał uprawnienie podlegające realizacji na drodze procesu cywilnego i w konsekwencji był legitymowany czynnie.</p> <p>W sprawie umową ubezpieczenia objęte były m.in. wypadki określone jako „ryzyka”; w kategorii tej mieściła się również powódź (nie została ona objęta wyłączeniem z § 7 ogólnych warunków ubezpieczenia <span class="anon-block">W. D. K.</span>). Zasady ustalania odszkodowania i jego wysokość zostały określone w sposób wiążący dla stron w OWU. Ustalony przez biegłego – zgodnie z tymi warunkami – koszt naprawy budynku (usunięcia skutków powodzi z sierpnia 2010 r.) zamknął się kwotą 98.628,- zł. W ocenie Sądu opinia została sporządzona w sposób w pełni umożliwiający prześledzenie, z punktu widzenia zasad wiedzy, doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania, analizy przez biegłego zagadnienia będącego jej przedmiotem. Zastrzeżenia strony pozwanej do opinii zostały w pełni wyjaśnione przez biegłego, który ustosunkował się do zarzutów w sposób wyczerpujący, podtrzymując stanowczo wydaną opinię. Strona pozwana zakwestionowała ustalenia biegłego w zakresie wysokości kosztów osuszania budynku w części przekraczającej kwotę 11.590,- zł, jaką powód poniósł w związku wynajęciem osuszaczy. W tym zakresie zarzuciła między innymi, że biegły posłużył się niewłaściwym normatywem KNR 9-21, zamiast KNR 9-19. Zakwestionowała także koszty związane z naprawą (bądź odpowiednio wymianą) okładziny kamiennej kominka, stolarki okiennej i płytek elewacyjnych. Odnosząc się do zastrzeżeń strony pozwanej, biegły wyjaśnił, że przy wycenie kosztów osuszania zastosował katalog nakładów rzeczowych, który został dopuszczony do użytku ogólnego, jest powszechnie stosowany i odnosi się właśnie do szkód powodziowych. Biegły zwrócił uwagę na ślady odparzeń tynków i zniekształcenia wykładziny z paneli drewnopodobnych, widoczne na zdjęciach zgromadzonych w aktach sprawy, które świadczą o wychodzącej z warstw ściennych i podposadzkowych wilgoci, a co za tym idzie o niezakończonym procesie osuszania budynku powoda. Zaznaczył, że sprawdzenie przez <span class="anon-block">B. P.</span> stanu zawilgocenia ścian o grubości 24 cm wyłącznie do głębokości 4 cm nie było wystarczające dla stwierdzenia skutecznego przeprowadzenia procesu osuszania w przedmiotowej nieruchomości, ponieważ wilgoć gromadzi się w głębszych warstwach ściany. Oceniając zasadność naliczeń biegłego w zakresie kosztów osuszania budynku powoda uwzględnić należało, że kwota 11.590,- zł, wymieniona w <span class="anon-block">fakturze nr (...)</span>, obejmowała wyłącznie koszty wynajmu osuszaczy, co wynikało z zeznań świadka <span class="anon-block">B. P.</span>. Nie zostały nią objęte koszty zużytej do tego energii elektrycznej. Nie sposób zatem przyjąć za stroną pozwaną, że ekonomicznie uzasadnione koszty osuszania budynku powoda zamykały się w kwocie 11.590,- zł. Odnosząc się do zakwestionowanego przez stronę pozwaną kosztu wymiany okładziny kamiennej kominka z piaskowca, biegły wskazał, że – wbrew twierdzeniom strony pozwanej – o zalaniu tego elementu świadczyła treść protokołu oględzin likwidatora z 17 sierpnia 2010 r.. Biegły zakwalifikował postument kominka do naprawy z uwagi na jego wykonanie z wysokochłonnego i porowatego materiału, zatrzymującego przebarwienia i elementy toksyczne w głębszych warstwach. Biegły wyjaśnił, że czyszczenie i dezynfekcja tego elementu nie byłyby wystarczające do przywrócenia jego stanu sprzed szkody. Wskazał, że przy wycenie szkody do wymiany zaliczył łącznie 5 sztuk drzwi wewnętrznych (dokładnie taką ilość podała strona pozwana w piśmie z zarzutami do opinii biegłego oraz likwidator w protokole szkody), w tym: 2 sztuki drzwi pełnych, 2 sztuki drzwi oszklonych, 1 sztukę drzwi harmonijkowych, przy założeniu, że zostały one wykonane z okleiny (podobnie jak ościeżnice). W celu sporządzenia opinii korzystał z programu do kosztorysowania <span class="anon-block">S.</span>, typując zawarte tam średnie ceny drzwi i ościeżnic o najbardziej zbliżonych gabarytach, kształcie i substancji do tych, które uległy zniszczeniu. Biegły podkreślił, że na podstawie zdjęć zgromadzonych w aktach sprawy nie sposób stwierdzić ekwiwalencji drzwi znajdujących się w nieruchomości powoda i katalogowych, na które wskazywała się strona pozwana (wydruki z katalogu, k. 232-234). Zaznaczyć należało, że w protokole szkody likwidator nie wskazał z jakiego tworzywa zostały wykonane drzwi i ościeża w przedmiotowej nieruchomości, natomiast z zeznań powoda wynikało, że stolarka drzwiowa wykonana została z okleiny (k. 314). Z tych powodów nie było zasadne dokonanie weryfikacji kosztorysu sporządzonego przez biegłego poprzez zastosowanie cen sugerowanych przez stronę pozwaną w piśmie z dnia 2 grudnia 2013 r., zwłaszcza że odnosiły się one do drzwi i ościeży lakierowanych. W twierdzeniach strony pozwanej w powyższym zakresie brak było konsekwencji. W odpowiedzi na pozew, kwestionując pozycje 17, 18 i 30 prywatnego kosztorysu powoda, strona pozwana zaprzeczyła, by w nieruchomości powoda znajdowały się drzwi <span class="anon-block">P.</span>, pismo z dnia 3 grudnia 2013 r. z zastrzeżeniami do opinii biegłego zredagowała natomiast z przekonaniem, że zalaniu uległy drzwi <span class="anon-block">P.</span> z kolekcji <span class="anon-block">L.</span> oraz ościeżnice <span class="anon-block">P.</span> z kolekcji <span class="anon-block">M.</span> o szerokości 100 mm, przy czym cenę ościeżnic zaproponowała na poziomie ceny katalogowej ościeżnicy lakierowanej o szerokości 60 mm (k. 230, 233, 267). Odnosząc się do zastrzeżeń strony pozwanej do pozycji 27 kosztorysu, biegły wyjaśnił, że dotyczyła ona otworu bezdrzwiowego z drewnianym wykończeniem, dla którego wyceny biegły przyjął – przez analogię – cenę ościeżnicy drewnianej drzwi dwuskrzydłowych. W sposób wyczerpujący biegły przytoczył przyczyny, dla których do wymiany na nowe zakwalifikował płytki elewacyjne. Biegły zaznaczył, że zastosowanie płytek elewacyjnych „z odzysku” – co sugerowała strona pozwana – nie doprowadziłoby budynku do stanu sprzed szkody. Wskazał na widoczne odspojenia i zerwania płytek, kwalifikujące je do wymiany. Skucie płytek elewacyjnych biegły uznał za celowe także z uwagi na umożliwienie odpływu wilgoci z wyższych partii elewacji budynku, a w konsekwencji zapobieżenie wymianie całego tynku na zewnętrznych ścianach budynku wraz z jego ociepleniem. Biegły wskazał na brak podstaw do przyjęcia wad wykonawczych w zakresie płytek elewacyjnych i izolacji przeciwwilgociowej, zwłaszcza że budynek powoda został odebrany jako wykonany zgodnie z warunkami technicznymi, a strona pozwana w dacie zawarcia z powodem umowy ubezpieczenia nie kwestionowała prawidłowości jego wykonania. Wobec odparcia przez biegłego powyższych zarzutów strony pozwanej do opinii i jej niezakwestionowania w pozostałym zakresie (w terminie zakreślonym przez Sąd - k. 216 verte, 218), brak było podstaw do uwzględnienia wniosku przeprowadzenie dowodu z opinii innego biegłego (na okoliczność kosztów naprawy budynku), który – zdaniem Sądu – zmierzał do nieuzasadnionej przewlekłości postępowania.</p> <p>Przed wytoczeniem powództwa w sprawie, powód – tytułem odszkodowania za uszkodzenia budynku – otrzymał sumę 42.605,83 zł (było to pomiędzy stronami bezsporne). W efekcie do zapłaty pozostawała jeszcze kwota 56.022,17 zł (98.628,- zł – 42.605,83 zł).</p> <p>Odsetki ustawowe za opóźnienie należały się powodowi po upływie trzydziestu dni od dnia zgłoszenia szkody (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1;art. 481 § 2)">art. 481 § 1 i 2 k.c.</a> w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 817;art. 817 § 1)">art. 817 § 1 k.c.</a>), tj. od dnia 8 września 2010 r. (szkoda została zgłoszona w dniu 9 sierpnia 2010 r.).</p> <p>O kosztach procesu orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100;art. 100 zd. 2)">art. 100 zd. 2 kpc</a>, albowiem powód uległ tylko co do nieznacznej części swoich żądań. Na koszty powoda składały się: kwota 1.500,- zł – tytułem wpisu od pozwu, kwota 17,- zł – tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, kwota 3.600,- zł – tytułem wynagrodzenia radcy prawnego (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631349" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 (§ 6;§ 6 pkt. 6)">§ 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu</a>), kwota 1.977,88 zł – tytułem kosztów opinii biegłego (zaliczka w części stanowiącej kwotę 22,12 zł została powodowi zwrócona, k. 216 verte). Wniosek o zwrot kosztów przejazdów pełnomocnika powoda do sądu – wobec treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 109;art. 109 § 1;art. 109 § 1 zd. 1)">art. 109§1 zd. 1 kpc</a> – nie został uwzględniony, ponieważ został zgłoszony po zamknięciu rozprawy (k. 313, 314 verte).</p> </div>