IX Ka 599/13

<p>Sygn. akt IX Ka 599/13</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p> Dnia 16 grudnia 2013 roku</p> <p>Sąd Okręgowy w Kielcach IX Wydział Karny-Odwoławczy w składzie:</p> <p> <strong> <!-- -->Przewodniczący: SSO Lidia Rogala (spr.) </strong> </p> <p> <strong> <!-- --> Sędziowie: SO Ewa Opozda-Kałka</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->SO Wojciech Arczyński</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Protokolant: st.sekr.sądowy Anna Niebudek </strong> </p> <p>przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Kielcach Lecha Ozierowa</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2013 roku</p> <p>sprawy <span class="anon-block">C. J.</span> </p> <p>oskarżonego o przestępstwo z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 157;art. 157 § 1)">art. 157 § 1 kk</a>.</p> <p>na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego</p> <p>od wyroku Sądu Rejonowego w Jędrzejowie</p> <p>z dnia 14 stycznia 2013 roku sygn. akt II K 35/12</p> <p>I.  zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że orzeczoną w punkcie 3 nawiązkę obniża do kwoty 2.000 (dwa tysiące) złotych;</p> <p>II.  w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;</p> <p>III.  zasądza od oskarżonego <span class="anon-block">C. J.</span> na rzecz oskarżycielki posiłkowej <span class="anon-block">K. M. (1)</span> kwotę 708 (siedemset osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego za postępowanie odwoławcze oraz na rzecz Skarbu Państwa kwotę 140 (sto czterdzieści) złotych tytułem kosztów sądowych za II instancję.</p> <p>IX Ka 599/13</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Wyrokiem Sądu Rejonowego w Jędrzejowie oskarżony <span class="anon-block">C. J.</span> został uznany winnym tego, że w dniu 7 listopada 2011 roku w <span class="anon-block">J.</span> przez szarpanie i pchnięcie na ścianę budynku i przewrócenie na chodnik spowodował u <span class="anon-block">K. M. (1)</span> obrażenia ciała w postaci złamania końca barkowego obojczyka prawego, które to obrażenia naruszyły czynności narządów jej ciała na okres powyżej 7 dni, tj. przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 157;art. 157 § 1)">art. 157 § 1 kk</a>, za które na podstawie tego przepisu wymierzono mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 69;art. 69 § 1;art. 69 § 2)">art. 69 § 1 i 2 kk</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 70;art. 70 § 1;art. 70 § 1 pkt. 1)">art. 70 § 1 pkt 1 kk</a> warunkowo zawieszono tytułem próby na okres 2 lat. Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 46;art. 46 § 2)">art. 46§ 2 kk</a> orzeczono od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonej <span class="anon-block">K. M. (1)</span> nawiązkę w kwocie 7000 złotych. Sąd zasądził od oskarżonego na rzecz <span class="anon-block">K. M.</span> kwotę 1426,80 zł kosztów zastępstwa adwokackiego, a na rzecz Skarbu Państwa 420,30 zł tytułem zwrotu wydatków i 120 zł tytułem opłaty.</p> <p>Apelację od tego wyroku wniosła obrońca oskarżonego zaskarżając go w całości i zarzucając:</p> <p>- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za jego podstawę, a mający wpływ na treść wyroku przez ustalenie na podstawie nieprawidłowej oceny dowodów, że oskarżony <span class="anon-block">C. J.</span> dokonał zarzucanego mu czynu, wyczerpującego dyspozycję <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 157;art. 157 § 1)">art. 157 § 1 kk</a>. Podnosząc ten zarzut autorka apelacji wnosiła o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od dokonania przypisanego mu czynu, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Z ostrożności procesowej skarżąca podniosła zarzut rażącej niewspółmierności kary i wnosiła o złagodzenie zarówno kary zasadniczej jak też środka karnego.</p> <p>Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</p> <p>Apelacja obrońcy oskarżonego okazała się częściowo zasadna w związku z czym skutkowała zmianą zaskarżonego wyroku.</p> <p>Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, podniesiony w apelacji.</p> <p>Jak to prawidłowo ustalił Sąd orzekający do zdarzenia doszło w związku z przystąpieniem oskarżonego do rozbiórki drewnianej szopki. Między stronami doszło do kłótni, w trakcie której pokrzywdzona podbiegła do oskarżonego i zaczęła go odciągać celem powstrzymania go od rozbierania szopki. Wówczas oskarżony złapał ją za ubranie i popchnął na ścianę budynku. Pokrzywdzona uderzyła o ścianę budynku po czym upadła na chodnik, na skutek czego doznała obrażeń ciała skutkujących naruszeniem czynności narządów ciała na okres powyżej 7 dni.</p> <p>W sprawie występują dwie grupy dowodów osobowych. Z jednej strony są zeznania pokrzywdzonej i potwierdzające je zeznania świadków: <span class="anon-block">K. K.</span>, <span class="anon-block">T. M.</span>, <span class="anon-block">Z. J. (1)</span>. Zeznania tych osób potwierdzają ,że pokrzywdzona w czasie zajścia została popchnięta na ścianę, na skutek czego upadła i doznała obrażeń ciała.</p> <p>Oskarżony zaprzeczył okolicznościom przedstawionym przez powyżej wymienionych świadków. Jego wersję zdarzenia potwierdzili świadkowie w osobach: <span class="anon-block">P. J.</span>, <span class="anon-block">Z. J. (2)</span>, a częściowo również <span class="anon-block">T. J.</span>, który przybył na miejsce pod koniec zdarzenia.</p> <p>Sąd Rejonowy oceniając dowody z należytą starannością, zasadnie przyjął, że obie strony były aktywnie zaangażowane w konflikt, wzajemnie się kłócili i znieważali. Zasadnie podniesiono w pisemnych motywach wyroku, że pokrzywdzona w trakcie rozprawy nieprawdziwie zeznawała, jakoby została popchnięta przez oskarżonego 4 razy. W tym zakresie Sąd dał wiarę jej zeznaniom złożonym po raz pierwszy w postępowaniu przygotowawczym.</p> <p>Również krytycznie Sąd podszedł do relacji <span class="anon-block">T. M.</span> co do rzekomego „przewleczenia” pokrzywdzonej po chodniku.</p> <p>W sposób prawidłowy oceniono wyjaśnienia oskarżonego i wspierających go świadków. Sąd odniósł się także do zeznań funkcjonariuszy policji będących na interwencji po zajściu w osobach <span class="anon-block">K. Ż.</span> i <span class="anon-block">M. T.</span>.</p> <p>Przekonanie Sądu o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochroną prawa procesowego, a więc mieści się w ramach swobodnej oceny dowodów wtedy, gdy:</p> <p>- jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy całokształtu okoliczności i to w sposób podyktowany obowiązkiem dochodzenia prawdy,</p> <p>-stanowi wynik rozważenia wszystkich okoliczności przemawiających zarówno na korzyść jak i na niekorzyść oskarżonego,</p> <p>- jest wyczerpujące i logiczne – z uwzględnieniem wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego- argumentowane w pisemnych motywach wyroku. Skarżąca nie wykazała w swojej apelacji, by Sąd nie sprostał powyższym wymogom. Nie jest prawdziwy zarzut, jakoby świadek <span class="anon-block">Z. J. (1)</span> w sprawie IIK 417/12 zeznał odmiennie na temat zdarzenia. Nie ulega też wątpliwości, że na miejscu był obecny <span class="anon-block">Z. J. (1)</span>, potwierdzają to m.in. <span class="anon-block">Z. J. (2)</span> i <span class="anon-block">P. J.</span>. Nie można się zgodzić z twierdzeniami skarżącej jakoby świadka tego na miejscu zdarzenia nie było.</p> <p>Zaakceptować należy ustalenia Sądu Rejonowego co do tego, że pokrzywdzona doznała obrażeń ciała w postaci złamania końca barkowego obojczyka prawego w przedmiotowym zajściu na skutek popchnięcia jej przez oskarżonego na ścianę budynku.</p> <p>Pokrzywdzona tego samego dnia po zajściu udała się do lekarza, został wykonany rentgen barku, potwierdzający złamanie i założono jej stosowny opatrunek.</p> <p>Biegły <span class="anon-block">A. R.</span> nie wykluczył możliwości doznania obrażeń ciała stwierdzonych u pokrzywdzonej w sytuacji przez nią opisanej. Brak jest podstaw do przyjęcia jakoby obrażenia ciała u pokrzywdzonej powstały w innym czasie i miejscu. Brak obrażeń głowy u pokrzywdzonej nie wyklucza powstania przedmiotowego urazu w czasie zdarzenia objętego aktem oskarżenia.</p> <p>Wbrew zarzutom apelacji Sąd Rejonowy poczynił ustalenia co do miejsca popchnięcia, a także sposobu i mechanizmu powstania obrażeń. Przebieg zdarzenia był dynamiczny i poszczególne osoby przemieszczały się a ponadto rozegrało się ono niedaleko budynku mieszkalnego, na ścianę którego została popchnięta pokrzywdzona. W pisemnych motywach wyroku przedstawiono analizę relacji poszczególnych osób i odniesiono się do występujących sprzeczności. Dopuszczalna jest ocena dowodów – przedstawiona w uzasadnieniu wyroku - polegająca na częściowym daniu wiary poszczególnym osobom. Ma to miejsce w szczególności w takich sytuacjach jak w przedmiotowej sprawie, w której występują dwie skłócone strony i – co oczywista – każda z nich stara się przedstawić w korzystnym świetle swoją osobę, minimalizując swój udział w zdarzeniu i równocześnie obciążając przeciwnika. Równocześnie Sąd dążył do wyjaśnienia rozbieżności poprzez odczytywanie zeznań z postępowania przygotowawczego i ustalanie przyczyn odmiennego przedstawiania relacji.</p> <p>Sąd nie przyjął, by pokrzywdzona miała „spuchniętą dłoń i bolała ją prawa dłoń” krytycznie odnosząc się do tych jej twierdzeń. Oceniono ponadto twierdzenia oskarżonego jakoby w czasie zdarzenia nie był w stanie popchnąć pokrzywdzonej ze znaczną siłą wobec złego stanu zdrowia.</p> <p>Nie można się zgodzić z stanowiskiem oskarżonego by działanie oskarżonego mieściło się w granicach prawnie dopuszczalnej obrony przed atakiem pokrzywdzonej. Jak wynika z ustaleń Sądu Rejonowego pokrzywdzona chciała uniemożliwić oskarżanemu kontynuowanie rozbiórki szopki i zabierania drewna i niewątpliwie w ten sposób zainicjowała zajście. Nie może to jednak usprawiedliwić działania oskarżonego polegającego na silnym odepchnięciu pokrzywdzonej, w wyniku którego poleciała na ścianę budynku a następnie upadła na chodnik.</p> <p>Sąd Okręgowy akceptuje ustalenia faktyczne dotyczące przebiegu zajścia, miejsca czynu, zachowania każdej z zainteresowanych osób, okoliczności w których doszło do obrażenia ciała u pokrzywdzonej i mechanizmu jego powstania, jak również kwalifikacji prawnej przypisanego oskarżonemu czynu.</p> <p>Zgodzić się natomiast należy z zarzutem autorki apelacji dotyczącym rażącej niewspółmierności orzeczonego środka karnego przewidzianego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 46;art. 46 § 2)">art. 46 § 2 kk</a>. W pisemnych motywach wyroku nie wskazano z jakich powodów Sąd uznał, że kwota 7000 złotych będzie stanowić dostateczne zadośćuczynienie za doznane naruszenie czynności narządów ciała pokrzywdzonej i krzywdę. Sąd stwierdzając, że w niespełna miesiąc po zdarzeniu pokrzywdzona przenosiła drewno opałowe i poddając w wątpliwość by w dalszym ciągu odczuwała skutki urazu popada w sprzeczność, o ile uznaje, że kwota określona w wyroku była współmierna do skutków urazu.</p> <p>Sąd winien w pierwszym rzędzie orzekać o obowiązku naprawienia szkody w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 46;art. 46 § 1)">art. 46 § 1 kk</a>, natomiast §2 tego przepisu ma zastosowanie w sytuacji gdy w oparciu o zebrane dowody nie jest możliwe ustalenie wysokości szkody. Nawiązka jest de facto zryczałtowanym odszkodowaniem, służącym kompensacie szkód i krzywd wynikłych z przestępstwa. Nawiązka jak każdy środek karny podlega miarkowaniu w kategoriach rażącej niewspółmierności kary. Uwzględnić należy z jednej strony okoliczności samego zdarzenia i aktywny w nim udział samej pokrzywdzonej a z drugiej jej zadośćuczynienie za doznaną krzywdę w granicach rozsądku. Z powyższych powodów zmniejszono zasądzoną w zaskarżonym wyroku nawiązkę do kwoty 2000 złotych, uznając, że w realiach przedmiotowej sprawy będzie to kwota wystarczająca dla zaspokojenia roszczeń pokrzywdzonej, co nie pozbawia jej ewentualnej możliwości dochodzenia dalszych roszczeń w drodze powództwa cywilnego.</p> <p>Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 438)">art. 438</a> §kt 4 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 ()">kpk</a> orzekł jak w dyspozytywnej części wyroku.</p> <p>O kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 636)">art. 636 § kpk</a> art. w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19730270152" title="Ustawa z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych - Dz. U. z 1973 r. Nr 27, poz. 152 (art. 8)">art. 8 ustawy z 23.06.1973r. o opłatach w sprawach karnych</a>( tekst jedn. Dz. U. z 1983r. nr 49, poz. 223 ze zm.).</p> <p>Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 634)">art. 634 kpk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 627)">art. 627 kpk</a> zasądzono od oskarżonego na rzecz oskarżycielki posiłkowej poniesione przez nią koszty zastępstwa adwokackiego w postępowaniu odwoławczym.</p> <p>SSO Wojciech Arczyński SSO Lidia Rogala SSO Ewa Opozda-Kałka</p> </div>