I ACa 898/12

<p>Sygn. akt I ACa 898/12</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 9 października 2012 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="219"/> <col width="398"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p> <span class="underline"> <!-- -->SSA Wojciech Kościołek</span> </p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p>SSA Barbara Górzanowska</p> <p>SSO del. Beata Kurdziel</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>st.sekr.sądowy Barbara Piaszczyk</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 9 października 2012 r. w Krakowie na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block"> (...)</span> Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z/s w <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">A. K.</span>, <span class="anon-block">T. K.</span> i <span class="anon-block">M. K.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>na skutek apelacji pozwanych od wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach</p> <p>z dnia 9 marca 2012 r. sygn. akt I C 3181/11</p> <p> <strong> <!-- -->oddala apelację i zasądza od pozwanych solidarnie na rzecz strony powodowej kwotę 2.700zł ( dwa tysiące siedemset złotych) tytułem kosztów postępowania apelacyjnego.</strong> </p> <p>Sygn.akt IA Ca 898/12</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Strona powodowa <span class="anon-block"> (...)</span> Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> domagał? się od pozwanych <span class="anon-block">M. K.</span> ,<span class="anon-block">A. K.</span> oraz <span class="anon-block">T. K.</span> in solidum zapłaty kwoty <span class="anon-block">(...)</span>zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz kosztami postępowania w tym kosztami zastępstwa procesowego z ograniczeniem odpowiedzialności pozwanego <span class="anon-block">T. K.</span> do wysokości wartości nieruchomości /obciążonej hipoteką /położonej we <span class="anon-block">W.</span> ,<span class="anon-block">działka numer (...)</span> , dla której Sąd Rejonowy we Włoszczowie prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą Kw Nr (...)</span>.</p> <p>Od wydanego nakazu zapłaty pozwani wnieśli zarzuty zaskarżając wydany nakaz zapłaty w całości , wnosząc o uchylenie wydanego nakazu zapłaty i oddalenie powództwa, zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący podnieśli zarzut przedawnienia roszczenia , a na wypadek jego nieuwzględnienia zarzut powagi rzeczy osądzonej .Podnieśli ,że wobec pozwanych został już wydany bankowy tytuł egzekucyjny , na podstawie którego po nadaniu przez Sąd klauzuli wykonalności wszczęto przeciwko nim postępowanie egzekucyjne , w którym roszczenie powoda zostało częściowo zaspokojone .W przedmiotowym postępowaniu powód dochodzi ponowne roszczeń z tytułu zawartej umowy kredytu co powoduje niejako podwójne uwzględnienie roszczeń powoda. Wydanie bankowego tytułu egzekucyjnego ,któremu Sąd nadał klauzulę wykonalności, następnie wydanie nakazu zapłaty w tym postępowaniu może prowadzić do podwójnego zaspokojenia roszczeń .Na wypadek nieuwzględnienia zarzutu powagi rzeczy osądzonej pozwani podnieśli zarzut braku legitymacji biernej <span class="anon-block">M. K.</span> i <span class="anon-block">A. K.</span> ,których odpowiedzialność osobista wynika z tytułu zawartej umowy kredytu i w tym zakresie prowadzone jest postępowanie egzekucyjne , natomiast w tym postępowaniu powód powołuje się na odpowiedzialność rzeczową pozwanego. Ostatecznie pozwani zakwestionowali powództwo co do zasady jak i wysokości , albowiem część roszczenia powoda został pokojona w postępowaniu egzekucyjnym/ zarzuty k. 54 /.</p> <p>Zaskarżonym wyrokiem Sąd Okręgowy w Kielcach utrzymał w mocy w całości wydany w sprawie nakaz zapłaty.</p> <p>Sąd Okręgowy uznał, że wobec bezzasadności zarzutów pozwanych od wydanego nakazu zapłaty powództwo jest uzasadnione.</p> <p>Pozwani <span class="anon-block">A. K.</span> i <span class="anon-block">M. K.</span> byli dłużnikami <span class="anon-block"> (...) SA</span> z tytułu zawartej umowy kredytu mieszkaniowego a następnie wystawionego bankowego tytułu egzekucyjnego , któremu Sąd nadał klauzulę wykonalności. Z uwagi na nieterminowe spłacanie rat ówczesny wierzyciel skierował uzyskany tytuł wykonawczy do egzekucji komorniczej. W jej toku doszło do sprzedaży wierzytelności przysługującej bankowi na przez powoda .Pozwani w toku trwania procesu nie kwestionowali faktu posiadania wobec Banku zadłużenia z tytułu niespłaconego kredytu zaciągniętego na budowę domu jednorodzinnego . Przyznali ,że zostało wszczęte wobec nich postępowanie egzekucyjne i wobec powyższego wyrazili pogląd ,że wydanie nakazu zapłaty w niniejszym postępowaniu na rzecz <span class="anon-block"> (...)</span>. Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>, który nabył wierzytelność Banku po powstaniu tytułu wykonawczego, doprowadzi do podwójnego zaspokojenia roszczeń wierzyciela. W ocenie Sądu Okręgowego zarzut powyższy nie zasługuje na uwzględnienie . Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności może być prowadzona egzekucja tylko na rzecz banku a nie na rzecz innej osoby /por. postanowienie SN z dnia 4 marca 2009r., IV CSK 422/08, OSNC -ZD 2010 Nr 2, poz.36, uchwała SN z dnia 16 marca 2006 r. ,111 CZP 4/06 , Biul. SN z 2006 nr 3, poz.7 ;uchwała SN z z dnia 2 kwietnia 2004r. ,111 CZP 9/04,OSNC 2005 Nr 6, poz.98/ .Tym samym na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego , który wystawiony został na rzecz <span class="anon-block"> (...) SA</span> może być prowadzona egzekucja wierzytelności bankowej i to tylko na rzecz banku ,po nadaniu na jego rzecz sądowej klauzuli wykonalności co miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Jednakże na podstawie zawartej umowy sprzedaży wierzytelności jej nabywcą nie stał się bank, lecz fundusz sekurytyzacyjny.. Wystawienie zatem przez <span class="anon-block"> (...) SA</span> bankowego tytułu nie pozbawiło strony powodowej legitymacji do dochodzenia należności od dłużnika z tytułu zawartej umowy kredytu i zabezpieczenia umowy hipoteką umowną w związku z przeniesieniem praw z tej umowy, por wyrok SN z 13 kwietnia 201 lr. ,V CSK 312/10 ,lex 864023/.Niewątpliwie zatem powodowy fundusz sekurytyzacyjny celem kontynuowania wszczętego postępowania egzekucyjnego wobec dłużników winien przedstawić nowy tytuł egzekucyjny zaopatrzony w klauzulę wykonalności. Zarzut braku legitymacji czynnej jak i biernej okazał się zatem w świetle przedstawionych okoliczności chybiony . Sposób dochodzenia wierzytelności nabytej leży w gestii wyboru nowego wierzyciela, jednakże w przedmiotowej sprawie powód nie miał możliwości wystąpienia o nadanie klauzuli wykonalności w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 788;art. 788 § 1)">art 788 p§ 1 kpc</a> bankowemu tytułowi egzekucyjnemu wystawionemu przez <span class="anon-block"> (...) SA</span> , dlatego wystąpił z niniejszym powództwem . Po cesji wierzytelności powód nie mógł kontynuować postępowania egzekucyjnego nie legitymował się bowiem tytułem wykonawczym pomimo tego dokonywane były przez dłużników wpłaty na rzecz nowego wierzyciela , które podlegać będą zaliczeniu na poczet istniejącego zadłużenia.</p> <p>W ocenie Sądu Okręgowego niezasadny jest także zarzut przedawnienia roszczenia .Stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 117)">art. 117 kc</a> termin przedawnienia wynosi 10 lat ,a dla roszczeń o świadczenia okresowe lat 3. W ocenie Sądu Okręgowego termin przedawnienia roszczenia wynosi 3 lata. Pozwani jako osoby fizyczne uzyskali kredyt , którego udzielił im Bank , będący przedsiębiorcą .Stosownie do wyroku SN z 2 kwietnia 2008r. III CSK 302/07 dla zastosowania trzyletniego terminu przedawnienia nie jest wymagane , aby obie strony stosunku prawnego , z którego wywodzi się roszczenie majątkowe prowadziły działalność gospodarczą .Wystarczy ,że działalność taką prowadzi tylko strona dochodząca roszczenia , które wiąże się z tą działalnością. Wszczęcie egzekucji przez ówczesnego wierzyciela poprzez złożenie wniosku w dniu 4 maja 2005r. skutecznie zatem przerwało bieg przedawnienia a wcześniej jeszcze złożenie wniosku o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu .Skuteczna egzekucja poprzez wpłaty z zajętego wynagrodzenia za pracę realizowana była na rzecz Banku do maja 2007 r., nie została w żaden sposób zakończona .Dopiero pismem z dnia 5 czerwca 2009r. Bank zawiadomił komornika sądowego o zmianie wierzyciela na podstawie zawartej umowy sprzedaży wierzytelności zawartej w dniu 18 maja 2009r. Z przedmiotowym powództwem powód wystąpił przeciwko pozwanym 24 stycznia 201 lr. Zatem zarówno w dacie sprzedaży wierzytelności z uwagi na wszczęte i prowadzone postępowanie egzekucyjne wobec pozwanych jak i w dacie wystąpienia z przedmiotowym żądaniem roszczenie nie było przedawnione wbrew zarzutowi skarżących . Zdaniem Sądu Okręgowego -do przerwania biegu przedawnienia doszło także poprzez tzw. uznanie niewłaściwe długu przez <span class="anon-block">A. K.</span>, <span class="anon-block">T. K.</span> i <span class="anon-block">M. K.</span> .W piśmie z dnia 25 lipca 2005r. złożonym do wierzyciela w dniu 4 sierpnia 2005r. /k.205/dłużnicy wnieśli bowiem o przesunięcie terminu płatności oświadczając jednocześnie ,że kolejne raty będą regulowane terminowo .Złożyli zatem wyraźne oświadczenie woli wobec wierzyciela , w którym uważali roszczenie za istniejące , zadeklarowali bowiem chęć spłaty kolejnych rat .Także po dacie umowy cesji wierzytelności pozwani kontaktowali się ze stroną powodową wielokrotnie deklarując wolę dobrowolnych wpłat na poczet zadłużenia, /por. wyrok SN z dnia 7 marca 2003 r. (I CKN 11/01, Lex nr 83834). W dziale IV KW Nr 21 55 został dokonany wpis hipoteki zwykłej w kwocie 34702 ChF na rzecz powoda celem zabezpieczenia wierzytelności Banku z tytułu kredytu mieszkaniowego udzielonego na budowę domu jednorodzinnego/k. wpis hipoteki do KW 2155k.42/.Nieruchomość</p> <p>obciążona hipoteką stanowi własność <span class="anon-block">T. K.</span> /niesporne/,który jest dłużnikiem rzeczowym i odpowiada do wysokości wartości tej nieruchomości. W stanie prawnym obowiązującym do 19 lutego 201 lr. wierzytelność zabezpieczona hipoteką oraz hipoteka mogły być przedmiotem przelewu tylko łącznie ,co oznacza ,że hipoteka zabezpiecza ex lege wszystkie wierzytelności wynikające z obligacji .Przelew wierzytelności w przedmiotowej sprawie nastąpił w wyniku umowy pomiędzy wierzycielem hipotecznym a nabywcą wierzytelności - powodem, zaś wpis został ujawniony w księdze wieczystej. Także wobec tego dłużnika podniesiony zarzut przedawnienia roszczenia jest niezasadny .Przedawnienie wierzytelności zabezpieczonej hipoteką pociąga bowiem tylko skutki w sferze obligacyjnej ,nie pozbawia wierzyciela hipotecznego uprawnienia do zaspokojenia się z nieruchomości co oznacza ,że właścicielowi nieruchomości obciążonej nie przysługuje zarzut przedawnienia i to niezależnie od tego czy jest dłużnikiem osobistym czy tylko rzeczowym Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820190147" title="Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece - Dz. U. z 1982 r. Nr 19, poz. 147 (art. 77)">art. 77 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece</a> nie przedawniają się roszczenia wierzyciela , które zostały uprzednio przez nich zabezpieczone hipotecznie na majątku dłużnika .</p> <p>Mając na uwadze podniesione okoliczności w ocenie Sądu Okręgowego zadanie pozwu jest uzasadnione albowiem pozwani nie wykazali zasadności zarzutów od nakazu zapłaty z tej przyczyny orzeczona jak w sentencji na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 496)">art. 496 kpc</a> , <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 471)">471 kc</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 509)">art. 509 kc.</a> Odpowiedzialność dłużników oparta jest na zasadzie in solidum z uwagi ,na różną podstawę odpowiedzialności <span class="anon-block">A. K.</span> i <span class="anon-block">M. K.</span> odpowiadających z tytułu zawartej umowy o kredyt , której nie wykonali oraz <span class="anon-block">T. K.</span> jako dłużnika rzeczowego z tytułu ustanowionej hipoteki na nieruchomości stanowiącej jego własność jako zabezpieczenie zawartej umowy.</p> <p>Apelację od wyroku złożyli pozwani zaskarżając wyrok w całości i wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i odrzucenie pozwu ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucili naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199 § 1 pkt. 2 k.p.c.</a> poprzez wydanie wyroku utrzymującego nakazu zapłaty w całości w sytuacji w której pozew podlegał odrzuceniu z uwagi na fakt wydania przez sąd w innej sprawie o to samo roszczenie wszczętej z inicjatywy pierwotnego wierzyciela pozwanych w osobie <span class="anon-block"> Banku (...) SA</span> tytułu wykonawczego, co jest równoznaczne z prawomocnym osądzeniem.</p> <p>Strona powodowa wniosła o oddalenie apelacji i o zasądzenie kosztów postępowania.</p> <p>Sąd Apelacyjny zważył;</p> <p>apelacja jako bezzasadna podlega oddaleniu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> </p> <p>Wbrew stanowisku pozwanych brak jest podstaw dla uznania trafności zarzutu powagi rzeczy osądzonej ( res iudicata). W szczególności, w sprawie nie wydano prawomocnego orzeczenia stwierdzającego (urzeczywistniającego) wierzytelność bankową. Fakt istnienia tytułu wykonawczego w postaci bankowego tytułu egzekucyjnego (dalej <span class="anon-block"> (...)</span>) zaopatrzonego w klauzulę wykonalności oznacza jedynie istnienie podstawy do prowadzenia egzekucji , jako formy przymusu, zmierzającej do zaspokojenia wierzytelności objętej tytułem egzekucyjnym. Fakt, że ów tytuł egzekucyjny nie pochodzi od sądu wyklucza tezę prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 366)">art.366 k.p.c.</a> i ze skutkami w ramach <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199§ 1 pkt. 2 k.p.c.</a> Stąd też szczególna regulacja z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 788)">art. 788 k.p.c.</a> - jak to trafnie wywiódł Sąd I instancji - nie mogła mieć w sprawie zastosowania. Z kolei treść sądowego postanowienia o stwierdzeniu wykonalności bankowego tytułu wykonawczego zasadniczo oznacza li tylko fakt istnienia tytułu egzekucyjnego (<span class="anon-block"> (...)</span>) i fakt możności prowadzenia na jego podstawie egzekucji (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 776;art. 783;art. 783 § 1)">art. 776 i 783§1 k.p.c.</a>) . Brak jest zatem podstaw dla uznania istnienia w sprawie negatywnej przesłanki procesowej, w postaci powagi rzeczy osądzonej i co za tym idzie dla stwierdzenia nieważności postępowania w sprawie.</p> <p>Nie oznacza to wszakże pozbawienia dłużnika (dłużników w osobach pozwanych) możności obrony praw w wypadku przejścia wierzytelności z banku na osobę trzecią po wszczęciu egzekucji na podstawie <span class="anon-block"> (...)</span> zaopatrzonego w klauzulę. O ile bowiem zbywający wierzytelność bank nie ograniczy własnego wniosku egzekucyjnego, dłużnikom przysługuje roszczenie o pozbawienie ( w określonym zakresie) wykonalności tytułu wykonawczego u którego podstaw jest opisany <span class="anon-block"> (...)</span> .Przelew wierzytelności objętej <span class="anon-block"> (...)</span> jest nowym zdarzeniem w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 840;art. 840 § 1;art. 840 § 1 pkt. 2)">art. 840§1 pkt.2 k.p.c.</a>, co chroni prawa dłużników stosunku do banku, w warunkach skutecznego przelewu wierzytelności objętej <span class="anon-block"> (...)</span> na rzecz strony powodowej. Właśnie celem tego przepisu jest eliminacja wypadków w ramach egzekucji, które prowadziłyby do podwójnej egzekucji świadczenia. Sąd Apelacyjny w całości uznaje za własne ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd I instancji oraz podziela argumentację prawną przedstawioną w motywach zaskarżonego orzeczenia. Wobec granic bezzasadnych zarzutów apelacji i szczegółowego uzasadnienia wyroku przez Sąd I instancji, nie ma potrzeby dla omawiania kwestii już raz wyjaśnionych.</p> <p>Z tych przyczyn orzekł Sąd Apelacyjny jak w wyroku na podstawie wskazanych przepisów, zaś o kosztach postępowania na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> przy uwzględnieniu minimalnej, taryfowej stawki wynagrodzenia dla zawodowego pełnomocnika strony powodowej.</p> </div>