III AUa 1261/12

Sądy powszechne2012-10-24

Sygnatura

III AUa 1261/12

Data orzeczenia

2012-10-24

Rodzaj

SENTENCE

Sędziowie

Ewa ChądzyńskaJacek Zajączkowski (PRESIDING_JUDGE)Janina Kacprzak

Podstawa prawna

art. 184 ust. 1 ustawy z 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach (Dz.U. Nr 153 z 2009 r. poz. 1227 ze zm.)

Treść orzeczenia

Sygn. akt: III AUa 1261/12 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 24 października 2012 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Jacek Zajączkowski (spr.) Sędziowie:SSA Janina Kacprzak SSA Ewa Chądzyńska Protokolant: stażysta Paulina Działońska po rozpoznaniu w dniu 24 października 2012 r. w Łodzi sprawy  E. D. przeciwko  Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w O. o emeryturę, na skutek apelacji organu rentowego od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Kaliszu z dnia 1 kwietnia 2011 r., sygn. akt: V U 178/11; oddala apelację. Sygn. akt III AUa 1261/12 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Decyzją z dnia 6 grudnia 2010 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. odmówił E. D. prawa do emerytury dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach, albowiem wnioskodawca nie osiągnął wymaganego okresu takiej pracy. Tym samym organ rentowy nie uwzględnił wnioskodawcy do okresu pracy w warunkach szczególnych zatrudnienia w byłym Zakładzie (...) w L. w latach 1972 - 86. W odwołaniu od powyższej decyzji E. D. wniósł o jej zmianę i przyznanie prawa do emerytury, przy zaliczeniu pracy w byłym Zakładzie (...) w L. jako okresu pracy w warunkach szczególnych. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania. Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Kaliszu wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2011 r. zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał, E. D. prawo do emerytury od dnia 8 października 2010 r. Rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji zapadło w następującym stanie faktycznym: E. D., ur. (...), w dniu 6 września 2010 r. złożył wniosek o przyznanie prawa do emerytury. W okresie od 2 maja 1972 r. do 31 grudnia 1986 r. wnioskodawca był pracownikiem w byłym Zakładzie (...) w L.. Przez cały okres zatrudnienia wykonywał pracę montera gazociągów. E. D. wskazaną wyżej pracę wykonywał codziennie i w pełnym wymiarze czasu pracy. Praca montera gazociągów polegała na układaniu w wykonanych wcześniej wykopach rur służących do przesyłania gazu oraz montażu dodatkowych urządzeń i przyłączy umożliwiających taki przesył. Głębokość wykopu uzależniona była od warunków terenowych i kształtowała się na poziomie od 1 metra przy układaniu rur dla przyłącza gazowego dla posesji do 2 i więcej metrów przy układaniu pozostałych instalacji. Zakład wystawił wnioskodawcy świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych wskazując w nim na wykonywanie prac opisanych w Dziale V pkt 7 zarządzenia nr 17 Ministra Górnictwa i Energetyki z dnia 18 sierpnia 1983 r. w sprawie określenia stanowisk pracy w resorcie górnictwa i energetyki, na których wykonywane są prace w warunkach szczególnych. Na dzień 1 stycznia 1999 r. E. D. legitymuje się okresem ubezpieczenia wynoszącym 29 lat, 9 miesięcy i 21 dni. Uznany przez ZUS na powyższy dzień okres pracy w warunkach szczególnych wynosi 12 lat i przypada w latach 1987 - 98. Od 2002 r. nie pozostaje w stosunku pracy, nie jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego. W konsekwencji powyższych ustaleń, Sąd Okręgowy stwierdził, że E. D., poczynając od dnia 8 października 2010 r., przysługuje prawo do emerytury przewidzianej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 184;art. 184 ust. 1)">art. 184 ust. 1</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 32)">art. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (Dz. U. Nr 153 z 2009r., poz. 1227 – tekst jednolity z późn. zm. ), ponieważ legitymuje się on wymaganym 15 – letnim okresem pracy w szczególnych warunkach. E. D. wykonywał bowiem w spornym okresie ( od 2 maja 1972r. do 31 grudnia 1986r. ) stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, prace montera instalacji i urządzeń gazowniczych wymienione w dziale V pkt 1 wykazu A Załącznika nr 1 do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ()">rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> ( Dz. U. Nr 87, poz. 43 z późn. zm. ). Zaskarżona decyzja podlegała więc zmianie na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 2)">art. 477 14 § 2 k.p.c.</a> W apelacji organ rentowy zaskarżył w całości powyższy wyrok, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 184 ust. 1 i 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS w związku z § 4 rozporządzenia RM z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze oraz naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">art. 232 k.p.c.</a> wskutek nie przeprowadzenia dowodu. Wskazując na powyższą podstawę apelacji organ rentowy wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie odwołania albo o uchylenie powyższego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W ocenie apelującego wyrok nie jest słuszny, albowiem wydany został bez przeprowadzenia dowodu koniecznego w tego typu sprawach, dowodu z akt osobowych. Sąd dokonał ustaleń istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy na podstawie jedynie dowodu z zeznań odwołującego. Podane okoliczności wymagają jednak konfrontacji z materiałem źródłowym, który ponad wszelką wątpliwość zawarty jest w dokumentacji archiwalnej. Znajdują się tam bowiem umowy, angaże, zakresy obowiązków. Z dokumentów tych wynikać będzie szczegółowo jakie stanowiska i jaki rodzaj pracy odwołujący wykonywał podczas zatrudnienia w Zakładzie (...) w L.. Sąd nawet nie zmierzał do uzupełnienia materiału dowodowego o zeznania świadków - w osobach choćby współpracowników odwołującego z przedmiotowego okresu. Sporny okres wynosi ponad 14 lat. Jego zaliczenie jako pracy wykonywanej w warunkach szkodliwych zgodnie z definicją zawartą w w/cyt rozporządzeniu RM z dnia 7 lutego 1983 r., tylko i wyłącznie na podstawie zeznań strony oraz świadectwa pracy nie jest w ocenie apelującego wystarczające. Postępowanie winno być uzupełnione przede wszystkim o dowód z akt osobowych z okresu pracy w w/w zakładzie , a jeżeli do takowych dotrzeć nie sposób (z uwagi na ich brak) postępowanie winno być uzupełnione dowodem z zeznań świadków. Tym bardziej, że jak wskazuje Sąd, odwołujący wykonywał pracę przy układaniu rur do przesyłu gazu w głębokich wykopach, ale także pracował przy montażu dodatkowych urządzeń. Nie jest więc takie oczywiste czy wszystkie te prace wymagały pozostawania w wykopie przez całą dniówkę roboczą. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja nie może odnieść skutku. Sąd Okręgowy wydał trafne rozstrzygnięcie, które znajduje uzasadnienie w całokształcie okoliczności faktycznych sprawy oraz w treści obowiązujących przepisów prawnych. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 184;art. 184 ust. 1)">art. 184 ust. 1 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> ( Dz. U. Nr 153 z 2009 r., poz. 1227 – tekst jednolity ze zm.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (tj. na dzień 1 stycznia 1999r.) osiągnęli: 1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 65 lat - dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nie składkowy, o którym mowa w art. 27 W myśl art. 32 w/w ustawy oraz treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 (§ 4;§ 4 ust. 1)">§ 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> ( Dz. U. Nr 8, poz. 43 z późn. zm.), mężczyznom będącym pracownikami zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze, wymienionych w wykazie A, przysługuje prawo do emerytury w wieku 60 lat, jeżeli udowodnią co najmniej 25 – letni okres składkowy i nie składkowy, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. W myśl § 2 w/w rozporządzenia okresy pracy uzasadniające prawo do wcześniejszego świadczenia emerytalnego to okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wykonywana jest stałe i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku. Z ustaleń Sądu Okręgowego, które Sąd Apelacyjny uznaje za własne wynika, że spełnił wszystkie – przewidziane w/w przepisach – przesłanki do nabycia prawa do emerytury, w tym udowodnił wymagane 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdził fakt, że E. D. w okresie od 2 maja 1972 r. do 31 grudnia 1986 r. pracował jako monter instalacji i urządzeń gazowniczych w Zakładzie (...) w L., stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. W ramach zatrudnienia na tym stanowisku wykonywał prace polegające na układaniu w wykonanych wcześniej wykopach rur służących do przesyłania gazu oraz montażu dodatkowych urządzeń i przyłączy umożliwiających taki przesył. Głębokość wykopu uzależniona była od warunków terenowych i kształtowała się na poziomie od 1 metra do 2 i więcej metrów. A zatem praca wykonywana przez ubezpieczonego w latach 1972-86 spełniała przesłanki wskazane w wykazie A dziale V pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r., w którym wymieniono prace przy Budowie rurociągów w głębokich wykopach. Wobec powyższego niewątpliwym jest, że E. D. w spornym okresie wykonywał prace w szczególnych warunkach. Odnosząc się do zawartych w apelacji zarzutów stwierdzić należy, że stanowią one w istocie polemikę z prawidłowymi i nie budzącymi wątpliwości ustaleniami Sądu I instancji. Sąd Okręgowy prawidłowo – w świetle <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">art. 232 k.p.c.</a> - ocenił wynik przeprowadzonego postępowania dowodowego, bez naruszenia granic zakreślonych przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> Należy zauważyć, że reguły dowodzenia w procesie cywilnym (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">art. 232 k.p.c.</a>), zobowiązują strony do wskazywania dowodów, z których wywodzą one skutki prawne. Zasada ta znajduje zastosowanie również w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, których przedmiotem są odwołania ubezpieczonych od decyzji organów rentowych. Wobec powyższego, to na organie rentowym spoczywał ciężar przedstawienia dowodów na potwierdzenie swego stanowiska, że wnioskodawca w spornym okresie nie wykonywał pracy w szczególnych warunkach. Organ rentowy w toku całego postępowania żadnego takiego dowodu nie przedstawił. W związku z powyższym, nie znajdując podstaw do uwzględnienia apelacji, Sąd Apelacyjny, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> oddalił apelację, jako niezasadną. </div>