III AUa 311/12

<p>Sygn. akt: III AUa 311/12</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 24 października 2012 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Łodzi, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w składzie:</p> <p>Przewodniczący: SSA Jacek Zajączkowski</p> <p>Sędziowie:SSA Janina Kacprzak (spr.)</p> <p>SSA Ewa Chądzyńska</p> <p>Protokolant: stażysta Paulina Działońska </p> <p>po rozpoznaniu w dniu 24 października 2012 r. w Łodzi</p> <p>sprawy<strong> <!-- --> <span class="anon-block">B. K.</span> </strong> </p> <p>przeciwko <strong> <!-- --> Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych III Oddziałowi <br/>w <span class="anon-block">W.</span> </strong> </p> <p>o podjęcie wypłaty emerytury,</p> <p>na skutek apelacji wnioskodawczyni</p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych <br/>w Płocku z dnia 29 grudnia 2011 r., sygn. akt: VI U 1393/11;</p> <p> <strong> <!-- -->oddala apelację.</strong> </p> <p>Sygn. akt III AUa 311/12</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Zaskarżonym wyrokiem z dnia 29 grudnia 2011r. Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił odwołanie <span class="anon-block">B. K.</span> od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych III Oddział w <span class="anon-block">W.</span> z dnia 7 października 2011r. odmawiającej ubezpieczonej wypłaty do emerytury za okres od dnia 29 kwietnia 2011r. do 31 lipca 2011r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd pierwszej instancji ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p> <span class="anon-block">B. K.</span>, <span class="anon-block">urodzona (...)</span>, w dniu 1 kwietnia 2011r. złożyła wniosek o przyznanie prawa do emerytury. W dacie złożenia wniosku pozostawała w stosunku pracy.</p> <p>Prawomocną decyzją z dnia 13 kwietnia 2011r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznał <span class="anon-block">B. K.</span> prawo do emerytury od dnia 29 kwietnia 2011r., tj. od daty ukończenia wieku uprawniającego do otrzymania świadczenia, zawieszając jednocześnie jego wypłatę, wobec faktu pozostawania przez ubezpieczoną w stosunku pracy.</p> <p>Z dniem 29 kwietnia 2011r. odwołująca rozwiązała stosunek pracy na podstawie porozumienia stron, w związku z powyższym pracodawca wydał jej świadectwo pracy. W dniu 25 sierpnia 2011r. <span class="anon-block">B. K.</span> doręczyła do ZUS świadectwo pracy, stwierdzające ustanie zatrudnienia z dniem 29 kwietnia 2011r., wnosząc tym samym o podjęcie wypłaty zawieszonego świadczenia. Decyzją z dnia 6 września 2011r. organ rentowy ponownie ustalił prawo ubezpieczonej do świadczenia, podejmując jego wypłatę od dnia 1 sierpnia 2011r., tj. miesiąca, w którym zgłoszono wniosek.</p> <p>W konsekwencji powyższych ustaleń Sąd Okręgowy stwierdził, że odwołanie nie jest zasadne. Wywiódł w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że <span class="anon-block">B. K.</span> na dzień przyznania prawa do emerytury pozostawała w stosunku pracy, prawidłowo zatem organ rentowy ustalił odwołującej to prawo zawieszając jednocześnie wypłatę wynikających z niego świadczeń. W związku z nierozwiązaniem stosunku pracy na organie rentowym spoczywał bowiem obowiązek powstrzymania się od realizacji prawa do emerytury i odroczenia wypłaty świadczeń dopóki, dopóty zdarzenie to nie nastąpiło. Obowiązek ten odpadłby z dniem 29 kwietnia 2011r. - w dacie, w której odwołująca rozwiązała z pracodawcą umowę o pracę, jednak z mocy wyraźnego wskazania art. 133 ust. 1 pkt 1 ustawy emerytalnej niedopuszczalnym była realizacja świadczeń emerytalnych od tej daty, lecz dopiero od miesiąca, w którym wpłynął wniosek odwołującej o podjęcie wypłaty zawieszonego świadczenia.</p> <p>W apelacji ubezpieczona zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego polegającego na błędnym zastosowaniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 129;art. 129 ust. 1;art. 134;art. 134 ust. 1;art. 134 ust. 1 pkt. 1)">art. 129 ust. 1 i art. 134 ust. 1 pkt 1 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>, w sytuacji, gdy właściwym było zastosowanie art. 135 pkt 3 cyt. ustawy.</p> <p>Wskazując na wyżej wymienione podstawy apelacji skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku i uwzględnienie odwołania. W uzasadnieniu apelacji wskazała, że o fakcie rozwiązania przez nią umowy o pracę Zakład Ubezpieczeń Społecznych powziął wiedzę znacznie wcześniej niż w dniu złożenia przez ubezpieczoną świadectwa pracy, albowiem z druku <span class="anon-block"> (...)</span> ( wyrejestrowanie z ubezpieczeń ), który w kwietniu 2011r. został przesłany przez zakład pracy ze wskazaniem daty rozwiązania umowy o pracę oraz z faktu braku przekazania przez zakład pracy na konto ubezpieczonej składek za maja 2011r. Ponadto skarżąca podniosła, że w okresie od 1 maja 2011r. do 25 sierpnia 2011r. wielokrotnie usiłowała uzyskać w oddziale ZUS w <span class="anon-block">S.</span> informację o terminie wypłaty emerytury, ale za każdym razem pracownicy ZUS nie potrafili podać przyczyny zwłoki w wypłacie świadczenia.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Stan faktyczny ustalony przez sąd pierwszej instancji jest bezsporny, a sąd drugiej instancji traktuje powyżej wskazane ustalenia Sądu Okręgowego jako własne. Apelująca nie kwestionuje podstaw do zawieszenia wypłaty jej świadczenia emerytalnego wobec kontynuowania zatrudnienia u pracodawcy, z którym była związana stosunkiem pracy w dacie ustalenia jej prawa do świadczenia. To jednak stoi na stanowisku, że organ rentowy powinien podjąć wypłatę emerytury z urzędu od daty, w której odpadły przyczyny zawieszenia, to jest od dnia rozwiązania przez apelującą stosunku pracy. Apelująca upatruje podstawy prawnej swojego stanowiska w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 135;art. 135 ust. 3)">art. 135 ust. 3 ustawy z 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> ( tekst jednolity: Dz. U. z 2009 r., nr 153, poz. 1227, z późn. zm ). Przepis ten jednak nie ma zastosowania w sprawie, gdyż dotyczy tylko takich sytuacji, gdy wstrzymanie wypłaty emerytury w związku z okolicznościami uzasadniającymi zawieszenie prawa do świadczenia, nastąpiło na skutek błędu organu rentowego. Zawieszenie wypłaty emerytury apelującej nie nastąpiło na skutek błędu organu, bowiem miało swoją podstawę prawną w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 103 a)">art. 103a</a> powoływanej wyżej ustawy o emeryturach i rentach z ZUS. Podjęcie wypłaty zawieszonego, świadczenia następuje na podstawie art. 135 ust. 1 tej ustawy. W myśl tego przepisu w razie ustania przyczyny powodującej wstrzymanie wypłaty świadczenia (w tym przypadku na skutek zawieszenia ) wypłatę wznawia się od miesiąca ustania tej przyczyny, jednak nie wcześniej niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek o wznowienie wypłaty. Apelująca w sposób dorozumiany złożyła wniosek o podjęcie wypłaty emerytury 25 sierpnia 2011 r., bowiem z tym dniem złożyła w organie rentowym świadectwo pracy potwierdzające rozwiązanie stosunku pracy, którego trwanie stanowiło przeszkodę do wypłaty świadczenia.</p> <p>Nieuprawniony jest zarzut apelującej naruszenia przez sąd pierwszej instancji art. 129 ust.1 i art. 134 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, gdyż przepisy te nie miały zastosowania w sprawie objętej przedmiotem decyzji z dnia 7 października 2011 roku, której podstawę prawną stanowił przepis art. 135 ust. 1 ustawy, a nie przepisy objęte zarzutem. Przepisy art. 129 ust. 1 i art. 134 ust. 1 ustawy miały zastosowanie przy wydawaniu decyzji z 13 kwietnia 2011 r., a tej decyzji apelująca nie zaskarżyła i decyzja ta ma charakter decyzji prawomocnej. Zauważyć przy tym należy, że decyzja z dnia 13 kwietnia 2011r. przyznająca <span class="anon-block">B. K.</span> emeryturę zawierała zrozumiałe pouczenie, że wypłata emerytury podlega zawieszeniu z powodu kontynuacji zatrudnienia, zaś w celu podjęcia wypłaty emerytury należy przedłożyć w Oddziale ZUS świadectwo pracy lub zaświadczenie potwierdzające fakt rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego praca ta była wykonywana bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury.</p> <p>Wbrew stanowisku apelującej, w niniejszej sprawie nie można przyjąć założenia, że jeżeli wznowienie wypłaty świadczenia emerytalnego w związku z ustaniem przyczyny powodującej wstrzymanie jego wypłaty następuje na wniosek lub z urzędu, to organ rentowy powinien działać z urzędu zwłaszcza wówczas, gdy z urzędu wstrzymał wypłatę świadczenia. Wskazać bowiem należy, że postępowanie w sprawach emerytalno-rentowych jest co do zasady wszczynane na wniosek, o ile <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 ()">ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> lub przepis szczególny nie stanowią inaczej. Jeżeli więc ustawa nie przewiduje działania tylko z urzędu i dopuszcza wszczęcie postępowania na wniosek lub z urzędu, to zastosowanie ma wówczas ogólna zasada działania na wniosek. Decyzję o wznowieniu wypłaty świadczenia wydaje się na wniosek zainteresowanego. Wbrew stanowisku skarżącej, nie można było uznać druku <span class="anon-block"> (...)</span> o wyrejestrowaniu <span class="anon-block">B. K.</span> z ubezpieczeń od 30 kwietnia 2011r., przekazanego do organu rentowego przez <span class="anon-block"> (...)</span> w dniu 29 kwietnia 2011r., za wniosek o podjęcie wypłaty emerytury. Dokument ten funkcjonuje jedynie w obrocie prawnym między pracodawcą i instytucją ubezpieczeniową. W sytuacji natomiast, gdy inicjatywa wznowienia wypłaty świadczenia należała do ubezpieczonej, to ubezpieczona miała obowiązek wykazania, że doszło do rozwiązania stosunku pracy, a mogła tego dokonać składając dowód w postaci świadectwa pracy, gdyż tylko taki dokument był zobowiązany wydać jej były pracodawca.</p> <p>Na marginesie należy wskazać, że Sąd Okręgowy błędnie oparł ocenę prawną zaskarżonej decyzji na przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 133;art. 133 ust. 1;art. 133 ust. 1 pkt. 2)">art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>, bowiem przepis ten dotyczący zakresu odpowiedzialności organu rentowego za błędne decyzje odmawiające prawa do świadczenia bądź zaniżające jego wysokość. W okolicznościach przedmiotowej sprawy przepis ten nie miał zastosowania, a jak już to wykazano wyżej podstawą prawą zaskarżonej decyzji był przepis art. 135 ust. 1 ustawy. Zastosowanie przez Sąd pierwszej instancji błędnej podstawy prawnej nie miało jednak wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, bowiem wyrok Sądu Okręgowego odpowiada prawu.</p> <p>Mając na uwadze, że apelacja pozbawiona jest uzasadnionych podstaw, Sąd Apelacyjny z mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 kpc</a> apelację oddalił.</p> </div>