I C 98/11
Sądy powszechne2012-11-05
Sygnatura
I C 98/11
Data orzeczenia
2012-11-05
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Anna Magdalena Taraszkiewicz (PRESIDING_JUDGE)
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt: I. C. 98/11</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p> Dnia 5 listopada 2012 r.</p>
<p>Sąd Rejonowy w Suwałkach I. Wydział Cywilny</p>
<p>w składzie następującym:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="186"/>
<col width="525"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->Przewodniczący:</strong>
</p>
</td>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->SSR Anna Magdalena Taraszkiewicz</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->Protokolant:</strong>
</p>
</td>
<td>
<p>
<strong>
<!-- --> Edyta Lipnicka</strong>
</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu 24.10.2012 r. w Suwałkach</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">A. R.</span>
</p>
<p>przeciwko <span class="anon-block"> (...) SA</span> w <span class="anon-block">L.</span>
</p>
<p>o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i o zapłatę</p>
<p>I.
Umarza postępowanie w zakresie żądania przywrócenia stanu zgodnego z prawem.</p>
<p>II.
Oddala powództwo o zapłatę.</p>
<p>III.
Zasadza od powoda <span class="anon-block">A. R.</span> na rzecz pozwanego <span class="anon-block"> (...) SA</span> w <span class="anon-block">L.</span> kwotę 3.617,00 zł (trzy tysiące sześćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego;</p>
<p>IV.
Nakazuje pobrać na rzecz Skarbu Państwa (kasa Sądu Rejonowego w Suwałkach) od powoda <span class="anon-block">A. R.</span> kwotę 2.475,49 zł (dwa tysiące czterysta siedemdziesiąt pięć złotych czterdzieści dziewięć groszy) zaś od pozwanego <span class="anon-block"> (...) SA</span> w <span class="anon-block">L.</span> kwotę 228,41 zł (dwieście dwadzieścia osiem złotych czterdzieści jeden groszy) tytułem brakujących wydatków w sprawie.</p>
<p>
<em>
<!-- -->SSR Anna Magdalena Taraszkiewicz</em>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt I C 98/11</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Powód <span class="anon-block">A. R.</span> w pozwie skierowanym przeciwko <span class="anon-block"> (...) Spółce Akcyjnej</span> w <span class="anon-block">L.</span> domagał się: 1) nakazania pozwanemu usunięcia z nieruchomości stanowiącej jego własność zlokalizowanej w <span class="anon-block">S.</span> gmina <span class="anon-block">F.</span>, oznaczonej <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span> linii elektroenergetycznej , a także 2) zasądzenia od pozwanego na jego rzecz kwoty 50.000,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu z tytułu bezumownego korzystania z należącej do niego nieruchomości w zakresie użytkowania urządzeń elektroenergetycznych za okres 9 lat.</p>
<p>W uzasadnieniu pozwu powód wskazywał, że jest właścicielem nieruchomości, położonej w <span class="anon-block">S.</span> Gmina <span class="anon-block">F.</span>, którą nabyła na podstawie umowy darowizny z 2001 r. Na przedmiotowej nieruchomości zlokalizowana jest linia energetyczna użytkowana przez pozwanego. Usytuowanie słupów energetycznych utrudnia zdaniem powoda korzystanie z nieruchomości, co stanowi naruszenie jego praw właścicielskich. Zdaniem powoda doznaje on uszczerbku w osiąganych korzyściach na kwotę 5.000,00 zł rocznie. Powód wskazywał, że wzywał pozwanego do dobrowolnego usunięcia urządzeń z jego nieruchomości, jednakże wezwanie to nie przyniosło rezultatu.</p>
<p>W odpowiedzi na pozew pozwany <span class="anon-block"> (...) Spółka Akcyjna</span> w <span class="anon-block">L.</span> wniósł o oddalenie powództwa. Pozwany powoływał się na fakt zasiedzenia służebności gruntowej polegającej na korzystaniu z urządzeń elektroenergetycznych zlokalizowanych na nieruchomości powoda. Pozwany wskazał, że zakres faktycznego władztwa wykonywanego przez <span class="anon-block"> (...) SA</span> w <span class="anon-block">L.</span> odpowiada faktycznemu władztwu wynikającemu z prawa służebności, co czyni pozwanego posiadaczem służebności. Użytkowanie nieruchomości trwa nieprzerwanie od ponad 30 lat, w wyniku czego pozwany wskutek zasiedzenia na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 292)">art. 292 kc</a> nabył służebność gruntową, na mocy której nastąpiło obciążenie działki powoda i powstała konieczność znoszenia przez niego tego ciężaru.</p>
<p>Na rozprawie w dniu 11.01.2012 r. powód cofnął pozew w zakresie żądania usunięcia urządzeń elektroenergetycznych przez pozwanego, podtrzymał powództwo jedynie co do żądania zapłaty za bezumowne korzystanie z gruntu.</p>
<p>Pozwany wyraził zgodę na częściowe cofnięcie pozwu.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił, co następuje:</strong>
</p>
<p>
<span class="anon-block">A. R.</span> jest właścicielem nieruchomości położonej w miejscowości <span class="anon-block">S.</span> gmina <span class="anon-block">F.</span>, oznaczonej <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span>, objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą (...)</span> prowadzoną przez Sąd Rejonowy w Suwałkach (odpis z księgi wieczystej k. 8-11).</p>
<p>Przez przedmiotową nieruchomość przebiega elektroenergetyczna linia napowietrzna SN o przewodach „gołych” 3xAFL 70mm<sup>
<!-- -->2</sup> w układzie trójkątnym przewodów o długości 1=371m, cztery słupy przelotowe ŻN 12/PP w/w linii napowietrznej SN, elektroenergetyczna linia napowietrzna SN o przewodach „gołych” 3xAFL 70mm<sup>
<!-- -->2</sup> w układzie płaskim przewodów o długości 1=371m, pięć słupów przelotowych ŻN 12/PP w/w linii napowietrznej SN. Grunt pod słupami i wokół słupów elektroenergetycznych jest trwale wyłączony z użytkowania na cele rolnicze. Powierzchnia wyłączonego gruntu wynosi łącznie 79,65 m<sup>
<!-- -->2 </sup> . W przypadku nieruchomości użytkowanych na cele rolnicze strefą ochronną linii energetycznej napowietrznej jest powierzchnia trwale wyłączona z użytkowania na cele rolnicze. Pod liniami średniego i niskiego napięcia i w ich obrębie można prowadzić normalną gospodarkę rolną lub hodowlę zwierząt (opinia biegłego <span class="anon-block">J. K.</span> k. 246-259).</p>
<p>Słupy i urządzenia elektroenergetyczne linii SN posadowione na nieruchomości położonej w miejscowości <span class="anon-block">S.</span> <span class="anon-block"> (...)</span>, składającej się z działek oznaczonych <span class="anon-block">numerami geodezyjnymi (...)</span>, objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą (...)</span> prowadzoną przez Sąd Rejonowy w Suwałkach stanowią własność <span class="anon-block"> (...) S.A</span> w <span class="anon-block">L.</span> i są przez ww. podmiot wykorzystywane w ramach prowadzonej przez niego działalności bezumownie. Od czasu posadowienia urządzeń dokonywane są ich oględziny i przeglądy przez pracowników zakładu energetycznego (bezsporne, wykaz k. 56, zeznania świadka <span class="anon-block">T. W.</span> k. 168-170).</p>
<p>Linia energetyczna SN 20kV <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">F.</span> – <span class="anon-block">P.</span> – <span class="anon-block">S.</span> na odcinku przebiegającym przez <span class="anon-block">działkę nr (...)</span> została wybudowana w 1976 roku w związku z budową rozdzielni (<span class="anon-block"> (...)</span>) w <span class="anon-block">F.</span> jako wyjście liniowe <span class="anon-block">S.</span> I. została oddana do eksploatacji w dniu 23,09.1976 r. Linia energetyczna SN 20kV <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">F.</span> – <span class="anon-block">H.</span> – <span class="anon-block">W.</span> na odcinku przebiegającym przez <span class="anon-block">działkę nr (...)</span> została wybudowana w 1976 roku w związku z budową rozdzielni (<span class="anon-block"> (...)</span>) w <span class="anon-block">F.</span> jako wyjście liniowe <span class="anon-block">W.</span> III. Została oddana do eksploatacji w dniu 26.04.1976 r. (protokół odbioru k. 53, 185, projekt k. 186-195, decyzja k. 196-200, mapa k. 203, 206, 214 zeznania świadka <span class="anon-block">T. W.</span> k. 168-170, szkic k. 166).</p>
<p>Linia energetyczna biegnąca przez <span class="anon-block">działkę nr (...)</span> nie zmieniała swego położenia. Jest konserwowana co 5 lat poprzez przeprowadzenie oględzin, przeglądów. Naprawy są wykonywane doraźnie w miarę stwierdzenia potrzeb. Linia była modernizowana poprzez dokonanie wymiany izolatorów (zeznania świadka <span class="anon-block">T. W.</span> k. 168-170).</p>
<p>
<span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">L.</span> powstała z przekształcenia <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">B.</span>, której poprzednia nazwa (do roku 2008) brzmiała <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">B.</span> i która z kolei wykształcona została z jednoosobowej spółki Skarbu Państwa - <span class="anon-block"> Zakładu (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">B.</span> powstałej w dniu 12.07.1993 r. z przekształcenia <span class="anon-block"> przedsiębiorstwa państwowego Zakład (...)</span>, powstałego z kolei w 1991 r. z <span class="anon-block"> Zakładów (...)</span> posiadających status przedsiębiorstw państwowych i utworzonych zarządzeniem Ministra Przesyłu w roku 1989 (bezsporne, odpis KRS k. 85-87, akt przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego w spółkę akcyjną wraz ze sprostowaniem k. 57-71, postanowienie o wpisie do KRS k. 82-83, zaświadczenie o dokonaniu wpisu w KRS k. 84, zarządzenie Ministra Przemysłu i Handlu w sprawie podziału przedsiębiorstwa państwowego pod nazwą <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w <span class="anon-block">B.</span> i przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego pod nazwą <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w <span class="anon-block">B.</span> w jednoosobową spółkę Skarbu Państwa k. 54-55<em>
<!-- -->, </em>umowa aportowego zbycia przedsiębiorstwa k. 72-81).</p>
<p>Pismem z dnia 18.01.2011 r. <span class="anon-block">A. R.</span> wezwał <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">L.</span> do usunięcia urządzeń elektroenergetycznych z należącej do niego nieruchomości oraz o zapłatę kwoty 240.000,00 zł jako wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z urządzeń przez <span class="anon-block"> (...) SA</span> w <span class="anon-block">L.</span> przez okres 9 lat (wezwanie k.12).</p>
<p>Do usunięcia urządzeń i zapłaty wynagrodzenia nie doszło (bezsporne).</p>
<p>Jednorazowe wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości – <span class="anon-block">działki nr (...)</span> położonej w <span class="anon-block">S.</span> gmina <span class="anon-block">F.</span> przez <span class="anon-block"> (...) SA</span> w <span class="anon-block">L.</span> za okres od 22.07.2001 do 21.07.2011 r. wynosi 27,00 zł. Jednorazowe wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z w/w nieruchomości z uwzględnieniem utrudnienia wykonywaniu prac polowych wynosi 3.905,00 zł (opinia biegłego sądowego z zakresu szacowania nieruchomości <span class="anon-block">A. T.</span> k. 277-297).</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Bezspornym w niniejszej sprawie było, iż pozwany <span class="anon-block"> (...) Spółka Akcyjna</span> w <span class="anon-block">L.</span> od momentu nabycia przez powoda w dniu 22.07.2001 r. nieruchomości – <span class="anon-block">działki numer (...)</span>, położonej w <span class="anon-block">M.</span> Starych gmina <span class="anon-block">F.</span>, korzystał z niej - w zakresie związanym z funkcjonowaniem przebiegającej przez tę nieruchomość linii energetycznej oraz urządzeń elektroenergetycznych.</p>
<p>Pozwany przyznawał w toku całego postępowania, że linia energetyczna posadowiona na gruncie powoda jest wykorzystywana przez <span class="anon-block"> (...) SA</span> w <span class="anon-block">L.</span>. Z zeznań przesłuchanego w sprawie świadka <span class="anon-block">T. W.</span> – pracownika zakładu energetycznego – wynika, że linia ta jest czynna i okresowo wykonuje się jej konserwację i sprawdzenie sieci energetycznej (zeznania k. 167-170). Zeznania powyższego świadka zasługują na pełne uwzględnienie, żadna ze stron procesu nie kwestionowała okoliczności przez niego podawanych.</p>
<p>Spór w niniejszej sprawie dotyczył m.in. kwestii, czy owo korzystanie przez pozwanego z nieruchomości powoda opierało się na prawie, czy też miało postać bezumowną, a wobec tego czy powodowi przysługuje roszczenie o zapłatę odpowiedniej kwoty tytułem bezumownego korzystania.</p>
<p>Wskazać należy, iż w toku procesu powód cofnął powództwo w zakresie żądania przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez usunięcie urządzeń elektroenergetycznych z jego gruntu, na co pozwany wyraził zgodę, stąd też w pkt I wyroku Sąd umorzył postępowanie w tym zakresie.</p>
<p>Nie ma wątpliwości co do tego, że korzystanie przez pozwanego z linii napięciowych znajdujących się na nieruchomości powoda nie opiera się na stosunku obligacyjnym. Od czasu nabycia przez powoda przedmiotowej nieruchomości strony nie zawierały żadnej umowy dotyczącej zgody na korzystanie z zamieszczonych na nieruchomości urządzeń wchodzących w skład pozwanego przedsiębiorstwa. Pozwany nie miał także zawartej stosownej umowy z poprzednim właścicielem nieruchomości.</p>
<p>Pozwany w toku procesu podniósł zarzut zasiedzenia służebności gruntowej polegającej na stałym korzystaniu z urządzeń elektroenergetycznych umiejscowionych na nieruchomości powoda. Analiza podniesionego zarzutu ma o tyle znaczenie, że ewentualne jego uwzględnienie pozbawiłoby powoda zasadności jego roszczenia, gdyż pozwany miałby skuteczne wobec niego uprawnienie do dalszego niezakłóconego korzystania z przedmiotowej nieruchomości w odpowiednim zakresie wynikającym z potrzeb zasilania energetycznego.</p>
<p>Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 292)">art. 292 kc</a> służebność gruntowa może być nabyta przez zasiedzenie tylko w wypadku, gdy polega na korzystaniu z trwałego i widocznego urządzenia. Przepisy o nabyciu własności nieruchomości przez zasiedzenie stosuje się odpowiednio. O dopuszczalności zasiedzenia służebności linii energetycznej na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 292)">art. 292 kc</a> wypowiedział się jednoznacznie Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 11 marca 2005 r. w sprawie sygn. akt II CK 489/04 (zostało ono powtórzone m.in. w uchwale SN z dnia 7 października 2008 r. w sprawie III CZP 89/08, w wyroku SN z dnia 12 grudnia 2008 r. w sprawie II CSK 389/08, w którym Sąd Najwyższy wskazał, że przed ustawowym uregulowaniem służebności przesyłu dopuszczalne było nabycie w drodze zasiedzenia służebności odpowiadającej treści służebności przesyłu na rzecz przedsiębiorstwa energetycznego). Stanowisko tegoż Sądu w powyższym zakresie Sąd rozpoznający sprawę niniejszą w pełni podziela.</p>
<p>Z treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 292)">art. 292 kc</a> wynika, ze przesłankami nabycia służebności gruntowej są: posiadanie nieruchomości w granicach służebności, upływ terminu zasiedzenia oraz istnienie trwałego i widocznego urządzenia.</p>
<p>Słupy energetyczne i urządzenia elektroenergetyczne (linia energetyczna), z całą pewnością są urządzeniem w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 49)">art. 49 kc.</a> Urządzenie to, z chwilą przyłączenia go do sieci energetycznej wchodzi przy tym w skład przedsiębiorstwa przesyłowego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 września 2000 r. w sprawie I. CKN 608/99), co oznacza, że przedsiębiorstwo to ma tytuł do korzystania z tegoż urządzenia. Immanentną częścią korzystania z takiego urządzenia jest korzystanie z nieruchomości, na których ono się znajduje (przez które ono przebiega). Korzystanie te wiąże się zaś nie tylko z pozyskiwaniem przesyłu, ale też i koniecznością posadowienia samego urządzenia, a następnie jego konserwacji, modernizacji, remontów i przebudowy. Jest to faktyczne władztwo nad nieruchomościach w podobnych granicach, jak wykonuje je uprawniony z tytułu służebności (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 października 2002 r. w sprawie III CZP 64/02).</p>
<p>Jak już wyżej wspomniano poza sporem w sprawie niniejszej pozostawało, iż posadowione na nieruchomości szczegółowo opisanej we wniosku słupy i urządzenia energetyczne stanowią własność pozwanego i są przez niego wykorzystywane w ramach prowadzonej przez niego działalności. Bezspornym było również i to, że – w związku z korzystaniem z ww. słupów i urządzeń energetycznych – pozwany władał przedmiotową nieruchomością w podobnych granicach, jak wykonuje je uprawniony z tytułu służebności.</p>
<p>W tym stanie rzeczy rozważyć tylko pozostało, czy owo władztwo trwało przez czas dostatecznie długi, by wywołać skutek w postaci zasiedzenia. W tej kwestii sięgnąć należało do terminów określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172)">art. 172 kc.</a> Zgodnie z powołanym przepisem posiadacz nieruchomości nie będący jej właścicielem nabywa własność, jeżeli posiada nieruchomość nieprzerwanie od lat dwudziestu jako posiadacz samoistny, chyba że uzyskał posiadanie w złej wierze. Po upływie lat trzydziestu posiadacz nieruchomości nabywa jej własność, choćby uzyskał posiadanie w złej wierze.</p>
<p>Dla oceny, czy w przypadku pozwanego skutek w postaci zasiedzenia służebności przesyłu nastąpił, zasadnicze znaczenie miało ustalenie daty rozpoczęcia biegu terminu zasiedzenia. Datę tę pozwany wiązał przy tym z datą posadowienia na nieruchomości należącej obecnie do powoda słupów i urządzeń energetycznych, wskazując, że w zakresie linii SN 20 kV <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">F.</span>- <span class="anon-block">P.</span> – <span class="anon-block">S.</span> odbiór linii miał miejsce w dniu 23.09.1976 r., zaś w zakresie linii SN 20 kV <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">F.</span> – <span class="anon-block">H.</span> - <span class="anon-block">W.</span> odbiór linii miał miejsce w dniu 26.04.1976r.</p>
<p>Dokonując analizy dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy Sąd przychylił się do stanowiska pozwanego w zakresie wskazania dat początkowych biegu zasiedzenia służebności w przypadku obu linii. W istocie z map inwentaryzacyjnych (k. 203, 206, 214) i protokołów odbioru (k. 53, 185) wynika posadowienie obu linii średniego napięcia w roku 1976.</p>
<p>Również z zeznań przesłuchanego w sprawie świadka <span class="anon-block">T. W.</span> wynika, że urządzenia elektroenergetyczne obu linii energetycznych powstały na gruncie powoda w roku 1976. Sąd dał wiarę zeznaniom w/w świadka. Zeznania te są logiczne i spójne. Świadek jako pracownik zakładu energetycznego dysponuje wiedzą na temat stanu urządzeń elektroenergetycznych na gruncie powoda z racji wykonywanego zawodu.</p>
<p>Wskazać należy, iż okoliczność dotycząca posadowienia linii na gruncie powoda jeszcze w latach 70-tych potwierdził sam powód. Wskazał on również, że przebieg linii się nie zmieniał.</p>
<p>Bezspornie początek biegu zasiedzenia służebności przypada na okres w którym nie istniał jeszcze podmiot będący obecnie właścicielem urządzeń, zaś własność tę należy przypisać Skarbowi Państwa. Z dokumentów złożonych w toku niniejszego postępowania wynika jednakże, że – w zakresie służebności stanowiącej przedmiot niniejszego postępowania – następcą prawnym Skarbu Państwa jest pozwany. Protokół odbioru końcowego linii SN 20 kV <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">F.</span> – <span class="anon-block">P.</span> – <span class="anon-block">S.</span> świadczy o tym, że linia ta została oddana do eksploatacji w dniu 23,09.1976 r. Z kolei linia energetyczna SN 20kV <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">F.</span> – <span class="anon-block">H.</span> – <span class="anon-block">W.</span> została oddana do eksploatacji w dniu 26.04.1976 r. (protokół odbioru k. 53, 185). Po oddaniu tych linii do użytkowania weszły one w skład majątku przedsiębiorstwa państwowego pod nazwą <span class="anon-block"> Zakład (...)</span>. Przedsiębiorstwo to w roku 1993 uległo podziałowi, a zdecydowana większość jego majątku weszła w skład jednoosobowej spółki Skarbu Państwa pod nazwą <span class="anon-block"> Zakład (...) Spółka Akcyjna</span> w <span class="anon-block">B.</span>. Wynika to jednoznacznie z treści zarządzenia Ministra Przemysłu i Handlu nr 184/<span class="anon-block">O.</span>/93 z dnia 09 lipca 1993 r. i załącznika do tegoż zarządzenia oraz umowy notarialnej z dnia 12.07.1993 r. przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego w spółkę akcyjną. Wprawdzie w żadnym z tych dokumentów nie wskazano wprost, że na majątek jednoosobowej spółki Skarbu Państwa pod nazwą <span class="anon-block"> Zakład (...) Spółka Akcyjna</span> w <span class="anon-block">B.</span> przechodzi właśnie linia 20 kV <span class="anon-block">F.</span> – <span class="anon-block">P.</span> – <span class="anon-block">S.</span> i SN 20kV <span class="anon-block">F.</span> – <span class="anon-block">H.</span> – <span class="anon-block">W.</span> i prawa do korzystania z nieruchomości, przez które linie te przebiegają, to – zdaniem Sądu, skoro §3 ust. 1 przywoływanego załącznika do zarządzenia Ministra Przemysłu i Handlu nr 184/<span class="anon-block">O.</span>/93 z dnia 09 lipca 1993 r. stanowi, że jednoosobowa spółka Skarbu Państwa pod nazwą <span class="anon-block"> Zakład (...) Spółka Akcyjna</span> w <span class="anon-block">B.</span> przejmuje wszystkie prawa i obowiązki <span class="anon-block"> Zakładu (...)</span> w <span class="anon-block">B.</span> za wyjątkiem szczegółowo opisanych w załączniku przypadających <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span>, a jednocześnie w załączniku tym nie ujęto linii przedmiotowych, to linie te i prawa do korzystania z nieruchomości z nimi związane uznać należało za przypadające na rzecz jednoosobowej spółki Skarbu Państwa pod nazwą <span class="anon-block"> Zakład (...) Spółka Akcyjna</span> w <span class="anon-block">B.</span>. Następstwo prawne pomiędzy ww. spółką a wnioskodawcą w sprawie niniejszej zostało zaś wykazane jednoznacznie dokumentami w postaci: umowy notarialnej z dnia 30.06.2007 r. aportowego zbycia przedsiębiorstwa i postanowienia o wpisie do KRS.</p>
<p>Możliwość i dopuszczalność uwzględnienia następstwa prawnego zakładu energetycznego – obecnego właściciela urządzeń elektroenergetycznych w zakresie m.in. możliwości zasiedzenia służebności przesyłu uznał Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 23 września 2010 r. w sprawie III CSK 319/09, w którego uzasadnieniu wskazał na samodzielne prawo, istniejące przed 1989 r. przedsiębiorstwa państwowego do nabywania aktywów w drodze zdarzeń prawnych t.j. zasiedzenie, następnie przeniesione w drodze sukcesji uniwersalnej na podmiot powstały w wyniku prywatyzacji i komercjalizacji. Co więcej, Sąd Najwyższy na gruncie rozpatrywanego stanu faktycznego (posadowienie linii energetycznej w 1953 r.) wskazał na istnienie po stronie podmiotu zasiadującego służebność – dobrej wiary „ <em>
<!-- -->dobra wiara posiadacza wynika w niniejszej sprawie z przekonania o służącym mu prawie do postawienia słupów i rozpięcia na nich linii elektroenergetycznej, a następnie korzystania z dostępu do niej (por. wyrok SN z dnia 19 maja 2004 r., III CK 496/02, Lex nr 152776). Przekonanie to miało podstawę prawną w przepisach obowiązujących w czasie obejmowania w posiadanie w 1953 r.: <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19500280256" title="Ustawa z dnia 28 czerwca 1950 r. o powszechnej elektryfikacji wsi i osiedli - Dz. U. z 1950 r. Nr 28, poz. 256 ()">ustawy z dnia 28 czerwca 1950 r. o powszechnej elektryfikacji wsi i osiedli</a> (Dz. U. Nr 28, poz. 256 ze zm.) oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19510380284" title="Dekret z dnia 30 czerwca 1951 r. o obowiązku świadczeń w naturze na niektóre cele publiczne - Dz. U. z 1951 r. Nr 38, poz. 284 ()">dekretu z dnia 30 czerwca 1951 r. o obowiązku świadczeń w naturze na niektóre cele publiczne</a> (Dz. U. Nr 38, poz. 284 ze zm.). Do wykonywania służebności nie były wymagane żadne szczególne akty administracyjne i w przyjętej przez lata praktyce, zwłaszcza w początkowym okresie obowiązywania wskazanych przepisów, nie przywiązywano wagi, o czym powszechnie wiadomo, do wypełniania obowiązków o charakterze formalnym”</em>.</p>
<p>Skoro w niniejszej sprawie bieg zasiedzenia służebności przesyłu w zakresie linii energetycznej SN 20 kV <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">F.</span> – <span class="anon-block">P.</span> – <span class="anon-block">S.</span> rozpoczął się w dniu 23,09.1976r., a w zakresie linii <span class="anon-block">F.</span> – <span class="anon-block">H.</span> – <span class="anon-block">W.</span> została oddana do eksploatacji w dniu 26.04.1976 r., to w tym czasie obowiązywał <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeks cywilny</a> w pierwotnym brzmieniu, przewidujący 10-letni termin zasiedzenia przez posiadacza samoistnego obejmującego nieruchomość w posiadanie w dobrej wierze i 20 – letni termin zasiedzenia przez posiadacza samoistnego obejmującego nieruchomość w posiadanie w złej wierze (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172)">art. 172 kc</a>). Przyjmując dobrą wiarę posiadania służebności (zgodnie ze wskazaniami Sądu Najwyższego w sprawie III CSK 319/09 w analogicznym stanie faktycznym i prawnym, opisanymi powyżej) data nabycia służebności przesyłu przypada odpowiednio na 23.09.1986r. i 26.04.1986.</p>
<p>Z powyższego względu, skoro poprzednik prawny pozwanego nabył służebność przesyłu w zakresie obu linii średniego napięcia przebiegających przez nieruchomość powoda w obecnie istniejącym kształcie , to powództwo o zasądzenie wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z gruntu w zakresie eksploatacji linii energetycznej jako bezzasadne podlegało oddaleniu (o czym orzeczono jak w pkt II wyroku).</p>
<p>Orzekając o kosztach procesu Sąd miał na uwadze treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 kpc</a>. Powód przegrał proces winien zatem ponieść koszty stronie przeciwnej. Sąd nie obciążał powoda kosztami związanymi z dopuszczeniem dowodu z opinii biegłego rzeczoznawcy w związku ze sprawdzeniem wartości przedmiotu sporu. Wniosek w tym zakresie pochodził od strony pozwanej , zaś w wyniku tego sprawdzenia okazało się, że Sąd Rejonowy jest sądem właściwym do rozpoznania obu zgłoszonych w pozwie roszczeń. Mając powyższe na względzie orzeczono jak w pkt III wyroku.</p>
<p>
<em>
<!-- -->SSR Anna Magdalena Taraszkiewicz </em>
</p>
</div>