Ppolska.starec← UrzadnikВойти

III AUa 746/12

Sądy powszechne2012-11-08
Sygnatura
III AUa 746/12
Data orzeczenia
2012-11-08
Rodzaj
SENTENCE

Sędziowie

Daria Stanek (PRESIDING_JUDGE)Grażyna CzyżakIwona Krzeczowska-Lasoń

Podstawa prawna

Treść orzeczenia

<p>Sygn. akt III AUa 746/12</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 8 listopada 2012 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny - III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="153"/> <col width="402"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSA Daria Stanek</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p>SSA Iwona Krzeczowska - Lasoń (spr.)</p> <p>SSA Grażyna Czyżak</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>Aleksandra Portaszkiewicz</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2012 r. w Gdańsku</p> <p>sprawy <span class="anon-block">S. K.</span> </p> <p>przeciwko</p> <p>Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">T.</span> </p> <p>o prawo do emerytury</p> <p>na skutek apelacji <span class="anon-block">S. K.</span> </p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego we Włocławku IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>z dnia 29 lutego 2012 r., sygn. akt IV U 968/11</p> <p>oddala apelację.</p> <p>Sygn. akt III AUa 746/12</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Decyzją z dnia 4 listopada 2011 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił <span class="anon-block">S. K.</span> prawa do emerytury.</p> <p>Odwołanie od powyższej decyzji wniósł <span class="anon-block">S. K.</span>.</p> <p>W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych podtrzymał stanowisko zawarte w decyzji i wniósł o oddalenie odwołania.</p> <p>Sąd Okręgowy we Włocławku IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 29 lutego 2012 r. oddalił odwołanie <span class="anon-block">S. K.</span>.</p> <p>Sąd Okręgowy orzekał na podstawie następujących ustaleń faktycznych <br/>i rozważań prawnych.</p> <p> <span class="anon-block">S. K.</span> urodził się <span class="anon-block">(...)</span> W dniu <span class="anon-block">(...)</span>. ukończył <span class="anon-block"> (...) Szkołę Zawodową Nr (...)</span> w <span class="anon-block">T.</span> w zawodzie mechanika samochodowego. W dniu <span class="anon-block">(...)</span>. <span class="anon-block">S. K.</span> został przyjęty do <span class="anon-block"> (...) -Usługowej Spółdzielni Pracy</span> w <span class="anon-block">A.</span> celem odbycia wstępnego stażu pracy w zawodzie ślusarz. Po odbyciu stażu z dniem <span class="anon-block">(...)</span> wnioskodawcy powierzone zostały obowiązki mechanika samochodowego. W okresie od dnia 20 kwietnia 1971 r. do dnia 13 kwietnia 1973 r. <span class="anon-block">S. K.</span> odbywał zasadniczą służbę wojskową. Po powrocie z wojska w dniu 2 maja 1973 r. <span class="anon-block">S. K.</span> powierzono obowiązki ślusarza w zakładzie nr 30. W dniu 31 stycznia 1975 r. <span class="anon-block">S. K.</span> została wypowiedziana umowa o pracę z dniem 1 lutego 1975 r. w części dotyczącej przeniesienia z zakładu nr 30 <span class="anon-block">C.</span> na zakład nr 5 metalowy <span class="anon-block">H.</span> <span class="anon-block">A.</span>. Po upływie wypowiedzenia tj. od dnia 1 marca 1975 r. praca wnioskodawcy miała być wykonywana w zakładzie nr 5 metalowy <span class="anon-block">H.</span> <span class="anon-block">A.</span>. Z dniem 1 sierpnia 1975 r. wnioskodawcy zostały powierzone obowiązki ślusarza w Zakładzie metalowym nr 30. Od dnia 26 listopada 1980 r. <span class="anon-block">S. K.</span> oprócz dotychczasowych obowiązków ślusarza konstrukcji metalowych zostały powierzone dodatkowo czynności spawacza elektrycznego. Z uwagi na zawarte między zakładami pracy porozumienie stosunek pracy <span class="anon-block">S. K.</span> w <span class="anon-block"> (...) -Usługowej Spółdzielni Pracy</span> został rozwiązany w dniu 30 września 1981 r.</p> <p>W dniu 21 października 1981 r. <span class="anon-block">S. K.</span> podjął zatrudnienie w <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie Państwowym (...)</span>, gdzie powierzono mu obowiązki spawacza-ślusarza w Wydziale Budowlanym. Z dniem 1 kwietnia 1982 r. wnioskodawcy powierzono obowiązki robotnika wykwalifikowanego. W związku z podwyższeniem kwalifikacji zawodowych przez <span class="anon-block">S. K.</span> z dniem 1 sierpnia 1984 r. został on przeniesiony na stanowisko mistrza w zawodzie ślusarza. Do zakresu obowiązków wnioskodawcy należało między innymi przeprowadzanie montażu i demontażu maszyn i urządzeń, dokonywanie remontów i przeglądów okresowych maszyn, dokonywanie konserwacji maszyn, pasowanie i montaż łożysk, klinów, sprzęgieł, ręczne docieranie zaworów <br/>i otworów polerowanych oraz skrobanie i pasowanie skomplikowanych części mechanizmów. W związku z likwidacją stanowiska pracy wnioskodawcy umowa o pracę została z nim rozwiązana w dniu 30 września 2001 r.</p> <p>W dniu 13 października 2011 r. <span class="anon-block">S. K.</span> złożył w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych wniosek o emeryturę. W odpowiedzi na przedłożony wniosek Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 4 listopada 2011 r. odmówił <span class="anon-block">S. K.</span> prawa do emerytury motywując ją brakiem wymaganego okresu zatrudnienia w warunkach szczególnych. Organ rentowy nadmienił, że nie uwzględnił <span class="anon-block">S. K.</span> do stażu pracy w warunkach szczególnych okresu zatrudnienia od dnia 21 grudnia 1981 r. do dnia 17 lutego 1997 r. w <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">C.</span> na stanowisku ślusarz-spawacz, albowiem w przepisie resortowym wskazanym przez zakład pracy w świadectwie pracy w warunkach szczególnych widnieje stanowisko spawacza elektrycznego i spawacza gazowego.</p> <p>Sąd Okręgowy uznał, że <span class="anon-block">S. K.</span> będąc zatrudnionym <br/>w <span class="anon-block"> (...) -Usługowej Spółdzielni Pracy</span> w <span class="anon-block">A.</span> od dnia <br/>3 lipca 1968 r. do dnia 1 sierpnia 1969 r. odbywał staż w zawodzie ślusarza, następnie z dniem 1 sierpnia 1969 r. powierzono mu obowiązki mechanika samochodowego, zaś po powrocie z wojska wnioskodawca ponownie zaczął wykonywać czynności ślusarza konstrukcji stalowych. Sąd I instancji przyjął, że dopiero z dniem 26 listopada 1980 r. (data widniejącą przy podpisie wnioskodawcy) <span class="anon-block">S. K.</span> otrzymał nowy angaż - stanowisko spawacza elektrycznego.</p> <p>Odnośnie pracy wykonywanej w <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie (...)</span> Sąd Okręgowy ustalił, że od chwili zatrudnienia tj. od 21 października 1981 r. wnioskodawca w zależności od potrzeb pracodawcy wykonywał czynności spawacza bądź ślusarza. Z chwilą podwyższenia kwalifikacji, co wiązało się z awansem zawodowym i finansowym, <span class="anon-block">S. K.</span> został przesunięty z dniem 1 sierpnia 1984 r. na stanowisko mistrza w zawodzie ślusarza i tak do jego obowiązków należało między innymi przeprowadzanie montażu i demontażu maszyn i urządzeń, dokonywanie remontów i przeglądów okresowych maszyn, dokonywanie konserwacji maszyn, pasowanie i montaż łożysk, klinów, sprzęgieł, ręczne docieranie zaworów <br/>i otworów polerowanych oraz skrobanie i pasowanie skomplikowanych części mechanizmów. Uwadze Sądu nie umknęło również, że w okresie od dnia 1 kwietnia 1984 r. do dnia 1 sierpnia 1984 r. odwołujący się świadczył pracę robotnika wykwalifikowanego.</p> <p>Zeznania świadków <span class="anon-block">A. B.</span>, <span class="anon-block">Z. P. (1)</span> <br/>i <span class="anon-block">M. B.</span> potwierdziły zdaniem Sądu I instancji, że <span class="anon-block">S. K.</span> wykonywał czynności spawalnicze w <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie (...)</span>. W świetle posiadanych akt osobowych Sąd Okręgowy uznał, że wykonywane czynności spawalnicze wbrew twierdzeniom świadków nie były świadczone w pełnym wymiarze czasu pracy. Sąd miał w tym względzie na uwadze, że w umowie o pracę z dnia 21 października 1981 r., umowie o pracę z dnia 5 listopada 1981 r., skierowaniu, umowie o pracę z dnia 1 kwietnia 1982 r., angażach i zakresie czynności wszędzie wskazywano jako stanowisko pracy wnioskodawcy ślusarz - spawacz, co jednoznacznie potwierdza, że <span class="anon-block">S. K.</span> w zależności od potrzeb pracodawcy wykonywał czynności ślusarza lub spawacza. Co znamienne w 1984 r. po podwyższeniu kwalifikacji uzyskał tytuł mistrza nie w zawodzie spawacza, lecz ślusarza. W ocenie Sądu Okręgowego zasady doświadczenia życiowego nakazują przyjąć, że podnoszenie kwalifikacji następuje w zakresie czynności wykonywanych. Nikt, kto byłby tylko spawaczem, nie kształciłby się w zawodzie ślusarza, by uzyskać tytuł mistrza i go nie wykorzystać. Co prawda świadkowie podnosili, że praca wnioskodawcy wykonywana była w pełnym wymiarze jednakże treść ich zeznań budzi w ocenie Sądu wątpliwości. Nadto świadkowie zeznawali bardzo lakonicznie, nie opisali zakresu czynności wnioskodawcy, albowiem nie widzieli go osobiście przy wykonywaniu zadań. Świadek <span class="anon-block">Z. P. (2)</span> zeznał, że widywał wnioskodawcę jedynie w szatni, albowiem, co potwierdził również świadek <span class="anon-block">A. B.</span> nie pracowali razem, gdyż każdy miał osobny warsztat. Złożone zeznania świadków są również w ocenie Sądu I instancji sprzeczne. Świadek <span class="anon-block">A. B.</span> zeznał, że wnioskodawca był jedynym spawaczem w zakładzie i gdy miał urlop on lub jeden z pracowników musiał go zastąpić, podczas gdy świadkowie <span class="anon-block">Z. P. (1)</span> i <span class="anon-block">M. B.</span> określili liczbę spawaczy na 5 osób. Opisane sprzeczności oraz brak precyzyjności we wskazaniu zakresu czynności wnioskodawcy nie pozwoliły Sądowi Okręgowemu na uznanie, że <span class="anon-block">S. K.</span> będąc zatrudnionym w <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie (...)</span> stale i w pełny wymiarze czasu pracy wykonywał pracę spawacza gazowego lub elektrycznego.</p> <p>Również treść zeznań <span class="anon-block">A. G.</span> i <span class="anon-block">A. O.</span> nie potwierdza zdaniem Sądu, że <span class="anon-block">S. K.</span> będąc zatrudnionym w <span class="anon-block"> (...) Spółdzielni Pracy</span> w <span class="anon-block">A.</span> w pełnym wymiarze czasu pracy pracował jako spawacz elektryczny. Świadkowie odmiennie zeznawali co do faktu wykonywania przez wnioskodawcę pracy spawacza. Według <span class="anon-block">A. G.</span> odwołujący się już od 1970 r. pracował jako spawacz, <span class="anon-block">A. O.</span> zaś wskazał, że początkowo tylko on i jego kolega zajmowali się spawaniem, natomiast wnioskodawca dołączył do nich po uzyskaniu uprawnień. W tym zakresie, kierując się kompletną dokumentacją osobową, Sąd I instancji ustalił, że dopiero <br/>od dnia 26 listopada 1980 r. <span class="anon-block">S. K.</span> oprócz dotychczasowych obowiązków ślusarza konstrukcji metalowych zostały powierzone czynności spawacza elektrycznego, co uzasadniałoby ewentualnie zaliczenie do okresu pracy w warunkach szczególnych okresu pracy jako spawacz od dnia 26 listopada <br/>1980 r. do dnia 30 września 1981 r.</p> <p>W świetle poczynionych powyżej rozważań Sąd Okręgowy wziął pod uwagę zeznania samego wnioskodawcy, jednakże jedynie w części skorelowanej <br/>z ustalonym w sprawie stanem faktycznym. <span class="anon-block">S. K.</span> wskazał, <br/>że okolicznością potwierdzająca, że w <span class="anon-block">(...)</span> Spółdzielni Pracy <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">A.</span> pracował jako spawacz jest fakt wystawienia karty obiegowej na owe stanowisko. Podniesiona okoliczność nie znajduje jednakże odzwierciedlenia w aktach osobowych. Jedyne wzmianki <br/>o stanowisku spawacza elektrycznego znajdują się na piśmie z dnia 20 listopada 1980 r. powierzającym odwołującemu owe stanowisko oraz na odręcznie sporządzonej karteczce wskazującej jako datę powierzenia czynności spawacza dzień 15 października 1980 r. Co więcej, wszystkie zachowane z tego okresu angaże, jak i okresowe oceny weryfikacyjne wskazują jako stanowisko pracy <span class="anon-block">S. K.</span> stanowisko ślusarz. Z przyczyn podanych już powyżej Sąd I Instancji nie uznał, że wnioskodawca wykonywał pracę spawacza w <span class="anon-block"> (...)</span> w pełnym wymiarze czasu pracy.</p> <p>Mając na uwadze, że przedmiotem sporu pomiędzy stronami było ustalenie, czy wnioskodawca spełnia warunki do przyznania mu emerytury wcześniejszej, <br/>w tym - czy może wykazać się okresem 15 lat pracy w warunkach szczególnych Sąd Okręgowy uznał, że rację trzeba przyznać stanowisku prezentowanemu w toku procesu przez organ rentowy.</p> <p>Sąd Okręgowy wskazał, że przy uwzględnieniu ustalonego w sprawie stanu faktycznego wnioskodawca nie mógł uzyskać prawa do świadczenia emerytalnego na zasadach ogólnych, gdyż nie osiągnął wymaganego wieku emerytalnego <br/>tj. co najmniej 65 lat. Należało zatem rozpoznać czy wnioskodawca spełnia wymagania do przyznania emerytury wcześniejszej.</p> <p>Przepis artykułu 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS stosuje się <br/>do ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r. (tak jak wnioskodawca), przy czym prawo do emerytury uzyskują oni po osiągnięciu wieku przewidzianego <br/>w art. 32, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (01.01.1999 r.) osiągnęli:</p> <p>1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury <br/>w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz</p> <p>2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27 (20 lat dla kobiety <br/>i 25 lat dla mężczyzny).</p> <p>Emerytura przysługuje pod warunkiem nie przystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego oraz rozwiązania stosunku pracy.</p> <p>Zgodnie przy tym z § 4 ust. 1 pkt 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych <br/>w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze (Dz. U Nr 8, poz. 43 <br/>ze zm.) pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A, stanowiącym załącznik do powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki - <br/>w przypadku mężczyzny – osiągnął wiek emerytalny wynoszący 60 lat <br/>i ma wymagany okres zatrudnienia (25 lat), w tym co najmniej 15 lat pracy <br/>w szczególnych warunkach.</p> <p>Sąd I instancji stwierdził, że w sprawie bezspornym jest, że wnioskodawca rozwiązał stosunek pracy, ukończył 60 lat oraz udokumentował okres składkowy <br/>i nieskładkowy przekraczający wymagane 25 lat. W ocenie Sądu <span class="anon-block">S. K.</span>nie udowodnił jednakże, by przepracował 15 lat w szczególnych warunkach.</p> <p>Podstawę dokonanego ustalenia stanowiła treść § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych <br/>w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze z dnia 7 lutego 1983 r. Zgodnie bowiem z § 1 cyt. rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Okresy pracy, o których mowa w ust. 1, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy. <br/>W świetle powyższego znamiennym zatem jest by praca wykonywana w warunkach szczególnych była świadczona stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Brak stałości i niepełny wymiar czasu pracy przy wykonywaniu przez wnioskodawcę prac spawalniczych w <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie (...)</span> w <span class="anon-block">A.</span> uniemożliwia zatem zaliczenie spornego czasookresu jako pracy w warunkach szczególnych. <br/>Sąd Okręgowy nie kwestionował okoliczności, że <span class="anon-block">S. K.</span> wykonywał sporadycznie we wskazanych zakładach pracy czynności spawalnicze. Jak jednak wynika z jego akt osobowych praca spawacza była <span class="anon-block">S. K.</span> zlecona jako dodatkowe czynności w Powiatowej <span class="anon-block"> Spółdzielni Pracy Usług (...)</span>, co potwierdza pismo z dnia 20 listopada 1980 r. <br/>W <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie (...)</span> natomiast, w zależności od potrzeb, świadczył on naprzemiennie czynności ślusarza i spawacza. Wykonywanie zatem również czynności ślusarza uniemożliwiało wnioskodawcy pełnienie obowiązków spawacza w pełnym wymiarze czasu pracy. Sąd Okręgowy podkreślił, że stanowisko pracy ślusarza nie zostało uznane za stanowisko pracy w szczególnych warunkach <br/>w myśl Zarządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 12 lipca 1983 r. Nieregularność i brak stałości w wykonywaniu prac przy spawaniu dyskredytuje możliwość zaliczenia wykonywania owych czynności w sposób stały i w pełnym wymiarze czasu pracy.</p> <p>Sąd I instancji wskazał za Sądem Najwyższym, że rodzaje prac <br/>w szczególnych warunkach wyróżnia kryterium merytoryczne i formalne. Pierwsze zależy od wykonywania stale i w pełnym wymiarze pracy w szczególnych warunkach, drugie natomiast wymaga, aby praca ta była wymieniona w załączniku <br/>do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ()">rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> (por. wyrok SN z dn. 10.02.2009 r., I UK 199/08, LEX 725051).</p> <p>Dokonując oceny zaprezentowanego powyżej zakresu czynności pracy wnioskodawcy Sąd I instancji miał na uwadze, że przedłożył on świadectwo pracy wykonywania pracy w warunkach szczególnych, pamiętać jednak należy, że takie świadectwo pracy nie jest dokumentem abstrakcyjnym i musi znajdować oparcie <br/>w posiadanej przez zakład pracy dokumentacji, a w konsekwencji może być poprzez te dokumenty weryfikowane (por. wyrok SA w Katowicach z dnia 30.11.2006r., <br/>III AUa 466/06, LEX nr 310487). Weryfikacja przedłożonego świadectwa pracy <br/>przez pryzmat dokumentów zgromadzonych w aktach osobowych wnioskodawcy doprowadziła Sąd Okręgowy do ustaleń zaprezentowanych powyżej.</p> <p>Mając na uwadze poczynione powyżej rozważania Sąd Okręgowy odwołanie <span class="anon-block">S. K.</span> jako bezzasadne oddalił na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477 <sup> <!-- -->14 </sup>§1 k.p.c.</a> </p> <p>Apelację od wyroku wywiódł wnioskodawca, podnosząc zarzut sprzeczności ustaleń sądu ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. Skarżący wskazał, że z dokumentów złożonych organowi rentowemu i z zeznań świadków wynika, że w latach 1981 – 1997 wykonywał pracę w warunkach szczególnych. Ubezpieczony wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i przyznaniu mu prawa <br/>do dochodzonego świadczenia.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Apelacja wnioskodawcy podlega oddaleniu, nie zawiera bowiem zarzutów skutkujących koniecznością zmiany bądź uchylenia zaskarżonego wyroku.</p> <p>Przedmiotem sporu między stronami było, czy wnioskodawca spełnia kumulatywne przesłanki warunkujące nabycie prawa do emerytury na podstawie <br/> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 184)">art. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (j. t. Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.), <br/>w szczególności przesłankę 15 – letniego okresu zatrudnienia w warunkach szczególnych.</p> <p>We wskazanym powyżej zakresie Sąd Okręgowy przeprowadził stosowne, wyczerpujące postępowanie dowodowe, a w swych ustaleniach i wnioskach nie wykroczył poza ramy swobodnej oceny wiarygodności i mocy dowodów wynikające <br/>z przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233)">art. 233 k.p.c.</a> Nie popełnił też uchybień w zakresie zarówno ustalonych faktów, jak też ich kwalifikacji prawnej, które mogłyby uzasadnić ingerencję w treść zaskarżonego orzeczenia.</p> <p>Zarzuty podniesione w apelacji przez wnioskodawcę sprowadzają się w istocie do kwestionowania dokonanej przez Sąd I instancji oceny zgromadzonych w sprawie dowodów. Zarzutów tych nie można jednak było uznać za uzasadnione. Przepis <br/> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> przyznaje sądowi swobodę w ocenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a zarzut naruszenia tego uprawnienia tylko wówczas można uznać za usprawiedliwiony, jeśli sąd zaprezentuje rozumowanie sprzeczne <br/>z regułami logiki, z zasadami wiedzy bądź z doświadczeniem życiowym. Sprzeczność istotnych ustaleń sądu z treścią zebranego w sprawie materiału zachodzi bowiem jedynie wtedy, gdy powstaje dysharmonia pomiędzy materiałem zgromadzonym w sprawie, a konkluzją, do jakiej dochodzi sąd na jego podstawie. <br/>Ze sprzecznością mamy do czynienia wówczas, gdy z treści dowodu wynika <br/>co innego niż przyjął sąd, gdy pewnego dowodu nie uwzględniono przy ocenie, <br/>gdy sąd przyjął pewne fakty za ustalone, mimo że nie zostały one w ogóle lub niedostatecznie potwierdzone, gdy Sąd uznał pewne fakty za nieudowodnione, mimo że były ku temu podstawy oraz, gdy ocena materiału dowodowego koliduje <br/>z zasadami doświadczenia życiowego lub regułami logicznego rozumowania, <br/>co oznacza, że Sąd wyprowadza błędny logicznie wniosek z ustalonych przez siebie okoliczności. Należy przy tym mieć na względzie, że w granicach swobodnej oceny dowodów sąd zobowiązany jest również do przeprowadzenia selekcji dowodów, <br/>tj. dokonania wyboru tych, na których się oparł i ewentualnego odrzucenia innych, którym odmówił wiarygodności. Ponadto, jeżeli z określonego materiału dowodowego Sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena Sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów i musi się ostać, chociażby w równym stopniu, na podstawie tego materiału dowodowego, dawały się wysnuć wnioski odmienne (por. postanowienie SN z dnia 10 stycznia 2002 r., II CKN 572/99, wyroku SN z dnia 27 września 2002 r., sygn. II CKN 817/00).</p> <p>W przedmiotowej sprawie, w ocenie Sądu Apelacyjnego, nie wystąpiły okoliczności, mogące uzasadniać naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów. Sąd Okręgowy w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego, uwzględniającego zasady rozkładu ciężaru dowodu, ustalił wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, które znajdowały odzwierciedlenie <br/>w całokształcie materiału dowodowego. Dokonanej zaś przez ten Sąd ocenie <br/>tak zebranego materiału nie sposób przypisać cech dowolności wynikających <br/>z naruszenia zasad logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego.</p> <p>Podzielając w całości stanowisko Sądu I instancji, wyrażone w uzasadnieniu skarżonego wyroku, Sąd Apelacyjny podkreśla, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dał podstaw do przyjęcia, że wnioskodawca spełnia przesłankę wykonywania pracy w szczególnych warunkach przez okres co najmniej 15 lat. <br/>W konsekwencji, Sąd odwoławczy oceniając jako prawidłowe ustalenia faktyczne <br/>i rozważania prawne dokonane przez Sąd pierwszej instancji uznał je za własne, <br/>co oznacza, że zbędnym jest ich szczegółowe powtarzanie w uzasadnieniu wyroku Sądu odwoławczego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 1998 r., <br/>sygn. I PKN 339/98, OSNAPiUS z 1999 r., z. 24, poz. 776).</p> <p>Zgodnie z art. 184 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura <br/>po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia <br/>w życie ustawy osiągnęli:</p> <p>1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury <br/>w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn (stosownie do przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 (§ 4)">§ 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub <br/>w szczególnym charakterze</a> wymagany wiek emerytalny dla kobiet wynosi 55 lat, <br/>a dla mężczyzn – 60 lat),</p> <p>2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27 (wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn).</p> <p>Ponadto emerytura przysługuje pod warunkiem nie przystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego oraz rozwiązania stosunku pracy – w przypadku ubezpieczonego będącego pracownikiem (ust. 2 art. 184 cytowanej ustawy).</p> <p>Stosownie natomiast do art. 32 ust. 2 cyt. ustawy dla celów ustalenia uprawnień do emerytury w wieku obniżonym z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze za pracowników zatrudnionych <br/>w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach <br/>o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości <br/>lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu <br/>na bezpieczeństwo własne lub otoczenia.</p> <p>Rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których uprawnionym osobom przysługuje prawo do emerytury w wieku obniżonym, ustala się – jak stanowi ust. 4 art. 32 cyt. ustawy - na podstawie przepisów dotychczasowych.</p> <p>Sąd Najwyższy w uchwale w składzie 7 sędziów z dnia 13 lutego 2002 r., <br/>(III ZP 30/01, OSNP 2002 nr 10, poz. 243) wskazał jako nadal stosowane "przepisy dotychczasowe" przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ()">rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. <br/>w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a>.</p> <p>Zgodnie z § 4 w/w rozporządzenia pracownik, który wykonywał wymienione <br/>w wykazie A prace w szczególnych warunkach nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:</p> <p>1.  osiągnął wiek emerytalny wynoszący 60 lat dla mężczyzn,</p> <p>2.  ma wymagany okres zatrudnienia (25 lat), w tym co najmniej 15 lat pracy <br/>w szczególnych warunkach.</p> <p>W myśl § 2 ust. 1 w/w rozporządzenia - okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu - są okresy, <br/>w których praca w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy.</p> <p>Jak wynika z powyższego, nie jest dopuszczalne uwzględnianie do okresów pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, wymaganych do nabycia prawa do emerytury <br/>w niższym wieku emerytalnym, innych równocześnie wykonywanych prac w ramach dobowej miary czasu pracy, które nie oddziaływały szkodliwie na organizm pracownika. Stanowisko takie wyraził Sąd Najwyższy z wyroku z dnia 4 czerwca 2008 r. (II UK 306/07, OSNP 2009/21-22/290). Nadto, w wyroku z dnia <br/>8 czerwca 2011 r. (I UK 393/10, LEX nr 950426) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że: <em> <!-- -->„Praca <br/>w szczególnych warunkach to praca wykonywana stale (codziennie) i w pełnym wymiarze czasu pracy (przez 8 godzin dziennie, jeżeli pracownika obowiązuje taki wymiar czasu pracy) w warunkach pozwalających na uznanie jej za jeden z rodzajów pracy wymienionych w wykazie stanowiącym załącznik do rozporządzenia z dnia <br/>7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent <br/>dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze”.</em> </p> <p>Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy Sąd Okręgowy podkreśla <br/>w pierwszej kolejności, że nie kwestionuje okoliczności, że w spornych okresach zatrudnienia wnioskodawca wykonywał obowiązki związane ze spawaniem. <br/>Jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego - nie była to jednak praca wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.</p> <p>Jeżeli chodzi o zatrudnienie w <span class="anon-block"> (...) – Usługowej Spółdzielni Pracy</span> <br/>w <span class="anon-block">A.</span> w okresie od dnia 3 lipca 1968 r. do dnia 30 września 1981 r., Sąd I instancji prawidłowo ustalił, że wnioskodawca wykonywał je <br/>w ograniczonym zakresie na stanowisku spawacza elektrycznego dopiero od dnia <br/>26 listopada 1980 r., w którym otrzymał angaż na stanowisko ślusarz konstrukcji metalowych – spawacz elektryczny. We wcześniejszym okresie, jak wynika z analizy dokumentów znajdujących się w aktach osobowych <span class="anon-block">S. K.</span> pracował jako ślusarz oraz mechanik samochodowy (<em> <!-- -->vide</em>: umowa o odbycie stażu wstępnego <br/>w zawodzie ślusarz z dnia 17 lutego 1969 r., angaż na stanowisko mechanika samochodowego od dnia 1 sierpnia 1969 r., angaż na stanowisko mechanika samochodowego z dnia 1 stycznia 1970 r., angaż na stanowisko mechanika samochodowego z dnia 2 maja 1970 r., karta weryfikacyjna kategorii zaszeregowania osobistego pracowników fizycznych – na stanowisku mechanika samochodowego, angaż na stanowisko mechanika samochodowego z dnia 2 maja 1970 r., angaż na stanowisko ślusarza z dnia 2 maja 1973 r., informacja o kategorii zaszeregowania z dnia 24 września 1973 r. – stanowisko ślusarza, karta weryfikacyjna kategorii zaszeregowania osobistego pracowników fizycznych – na stanowisku ślusarza, informacja o kategorii zaszeregowania z dnia 1 listopada 1974 r. – na stanowisku ślusarza, umowa o pracę z dnia 8 października 1975 r. – stanowisko ślusarza, umowa o pracę z dnia 31 stycznia 1977 r. – stanowisko ślusarza, umowa o pracę z dnia 1 lutego 1980 r. – stanowisko ślusarza). Wydane <span class="anon-block">S. K.</span> świadectwa pracy z dnia 1 października 1981 r. oraz z dnia 20 stycznia 1989 r. potwierdzają wykonywanie przez niego pracy na stanowisku ślusarza. Fakt konsekwentnego wskazywania w poszczególnych dokumentach zgromadzonych w aktach osobowych najpierw stanowiska mechanika samochodowego, a następnie ślusarza przeczy, w ocenie Sądu Apelacyjnego, zatrudnieniu <span class="anon-block">S. K.</span> w charakterze spawacza. Fakt, że wnioskodawca od dnia 26 listopada 1980 r. wykonywał dodatkowo, obok czynności spawalniczych, obowiązki związane ze spawaniem nie pozwala na uznanie, że stale i w pełnym wymiarze czasu pracy był on wówczas zatrudniony jako spawacz. Zeznania przesłuchanych w sprawie świadków <span class="anon-block">A. G.</span> oraz <span class="anon-block">A. O.</span>, jako że nie były spójne i nie korelowały z dokumentacją osobową wnioskodawcy, co szczegółowo omówił Sąd I instancji, nie mogły stanowić podstawy do dokonania odmiennych ustaleń faktycznych.</p> <p>Również w trakcie zatrudnienia w <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie Państwowym (...)</span> wnioskodawca nie wykonywał - stale i w pełnym wymiarze czasu pracy – pracy na stanowisku spawacza. Początkowo, od dnia 21 października <br/>1981 r., <span class="anon-block">S. K.</span> pracował na łączonym stanowisku spawacza – ślusarza (karta obiegowa zmiany z dnia 21 października 1981 r., umowa o pracę z dnia <br/>21 października 1981 r., zakres czynności z dnia 21 października 1981 r., protokół <br/>z egzaminu wiadomości i umiejętności niezbędnych na stanowisku ślusarza z dnia <br/>14 listopada 1981 r.). Przejściowo, od dnia 1 kwietnia 1982 r. wykonywał on obowiązki robotnika wykwalifikowanego (umowa o pracę z dnia 1 kwietnia 1982 r.). Następnie, od dnia 1 sierpnia 1984 r. powierzono mu obowiązki mistrza w zawodzie ślusarza (angaż z dnia 17 września 1984 r. - przeniesienie wnioskodawcy <br/>na stanowisko mistrza w zawodzie wraz z zakresem czynności na stanowisku ślusarz maszynowy – mistrz w zawodzie). Sąd Okręgowy trafnie wypunktował, <br/>że w sprzeczności z zasadami logiki i doświadczenia życiowego stoi twierdzenie <br/>o wykonywaniu wyłącznie pracy spawacza, w sytuacji, gdy z akt osobowych <span class="anon-block">S. K.</span> wynika fakt podwyższania kwalifikacji i uzyskania tytułu mistrzowskiego w zawodzie ślusarza. Trudno również przyjąć, że wnioskodawca zatrudniony był na stanowisku spawacza, skoro nie wskazuje na to żaden dokument znajdujący się w jego aktach osobowych. Także wystawione wnioskodawcy świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach z dnia 10 października 2011 r. nie stanowi wiarygodnego dowodu na okoliczność charakteru pracy ubezpieczonego w <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie (...)</span>, albowiem <br/>nie koreluje z dokumentacją osobową wnioskodawcy, a nadto jego treść jest wewnętrznie sprzeczna. W omawianym dokumencie wskazano bowiem, że <span class="anon-block">S. K.</span> od dnia 21 października 1981 r. do dnia 17 lutego 1997 r. stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace na stanowisku ślusarz – mistrz, wyjaśniając jednocześnie, że były to prace przy spawaniu i wycinaniu elektrycznym, gazowym i atomowodorowym. Zeznania świadków – <span class="anon-block">A. B.</span>, <span class="anon-block">Z. P. (1)</span> oraz <span class="anon-block">M. B.</span> – podobnie jak w przypadku zeznań świadków przesłuchanych na okoliczność charakteru zatrudnienia wnioskodawcy <br/>w <span class="anon-block"> (...) – Usługowej Spółdzielni Pracy</span> w <span class="anon-block">A.</span> – nie były precyzyjne, nie odnosiły się szczegółowo do zakresu obowiązków ubezpieczonego, <br/>a nadto zawierały sprzeczności, a zatem Sąd nie miał możliwości wyprowadzenia <br/>z nich innych wniosków niż te, które wynikały z analizy akt osobowych.</p> <p>Sąd Apelacyjny zwraca również uwagę, że w przedłożonych <br/>przez wnioskodawcę książeczkach spawacza brak jest jakichkolwiek wpisów, <br/>poza wpisami poświadczającymi odbycie dwóch przeszkoleń spawalniczych. Wpisów takich nie dokonano w szczególności w rubryce dotyczącej przebiegu pracy spawalniczej. W tym stanie rzeczy brak jest podstaw do uznania, że sam fakt wydania <span class="anon-block">S. K.</span> książeczki spawacza stanowi dowód wykonywania przez niego pracy w tym charakterze stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.</p> <p>Reasumując, podkreślenia wymaga, że o uprawnieniu do wcześniejszej emerytury decyduje łączne ścisłe spełnienie wszystkich warunków określonych <br/>w art. 32 ustawy z 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS, a nie przekonanie pracownika, że praca była wykonywana w szczególnym charakterze lub warunkach (por. wyrok SN z dnia 06.12.2010 r., II UK 140/10, LEX nr 786382; wyrok SN z dnia 14.12.2009r., I UK 218/09, LEX nr 577817). W sytuacji ustalenia, że <span class="anon-block">S. K.</span> w spornych okresach zatrudnienia - od dnia 3 lipca 1968 r. do dnia <br/>30 września 1981 r. oraz od dnia 21 października 1981 r. do dnia 30 września 2001 r. - nie był zatrudniony stale i w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku spawacza, a w konsekwencji nie legitymuje się okresem pracy w warunkach szczególnych wynoszącym co najmniej 15 lat, to nieuprawnionym byłoby przyznanie ma prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym na podstawie art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.</p> <p>W ty stanie rzeczy Sad Apelacyjny, działając na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a>, orzekł jak w sentencji.</p> </div>