I ACa 437/12

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt I ACa 437/12 </strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 14 listopada 2012 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Lublinie, I Wydział Cywilny</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="300"/> <col width="355"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący - Sędzia</p> </td> <td> <p>SA Ewa Popek</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędzia:</p> <p>Sędzia:</p> </td> <td> <p>SA Zbigniew Grzywaczewski</p> <p>SA Ewa Lauber-Drzazga (spr.)</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant</p> </td> <td> <p>st.sekr.sąd. Izabela Lipska</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2012 r. w Lublinie na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">A. G.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block"> Fabryce (...)</span> spółce z ograniczoną odpowiedzialnością<br/>w <span class="anon-block">L.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>na skutek apelacji powódki od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie</p> <p>z dnia 21 marca 2012 r. sygn. akt IX GC 8/11</p> <p>I.  oddala apelację;</p> <p>II.  zasądza od powódki <span class="anon-block">A. G.</span> na rzecz pozwanej <span class="anon-block"> Fabryki (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">L.</span> kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem kosztów postępowania apelacyjnego.</p> <p> <strong> <!-- -->I ACa 437/12</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Wyrokiem z 21 marca 2012r. Sąd Okręgowy w Lublinie oddalił powództwo <span class="anon-block">A. G.</span>, która w pozwie wniesionym przeciwko <span class="anon-block"> Fabryce (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">L.</span> domagała się zasądzenia na jej rzecz kwoty 122.175zł tytułem kary umownej za odstąpienie pozwanej od umowy.</p> <p>Wyrok Sądu Okręgowego został oparty na następujących ustaleniach:</p> <p>Strony prowadziły negocjacje mające na celu zawarcie umowy, której przedmiotem miało być wyprodukowanie przez pozwanego dla powódki okien drewnianych.</p> <p>W dniu 24 czerwca 2010r. pracownik pozwanej przesłał na adres mailowy powódki projekt umowy.</p> <p>W dniu 5 lipca 2010r. <span class="anon-block">G. G.</span>, działający w imieniu powódki, zwrócił pozwanej podpisany projekt umowy po dokonaniu w nim istotnych zmian treści, dotyczących kwoty brutto należności, kwoty zaliczki, terminu płatności reszty należności oraz terminu realizacji umowy.</p> <p>W tym samym dniu, nie czekając na potwierdzenie przez pozwaną zmian wprowadzonych do umowy, powódka wpłaciła na jej konto zaliczkę w kwocie 40.725,58zł.</p> <p>Pozwana nie zaakceptowała zmian dokonanych przez powódkę w treści projektu umowy, poza wysokością zaliczki i w związku z tym w dniu 7 lipca 2010r. przesłała powódce nowy projekt umowy, żądając jej podpisania i odesłania.</p> <p>W dniu 12 lipca 2010r. <span class="anon-block">G. G.</span> przesłał pozwanej e-mail, w którym zakwestionował zapisy proponowanej przez nią umowy oraz zażądał przygotowania poprawionej umowy.</p> <p>Pozwana Spółka w dniu 16 lipca 2010r.przesłała powódce pismo, w którym poinformowała ją, że pierwotnie oferowane przez nią warunki cenowe są już nieaktualne.</p> <p>W piśmie z 19 lipca 2010r. pozwana po raz drugi wyjaśniła powódce zaistniałą sytuację, powódka domagała się jednak zawarcia umowy.</p> <p>W dniu 23 lipca 2010r. pozwana otrzymała od powódki pismo datowane na 21 lipca 2010r., w którym powódka domagała się usunięcia wad okien sprzedanych jej przez pozwana na podstawie innej umowy. Pracownik pozwanej wpisał przesyłkę do książki korespondencji jako: „ dotyczącą zamówienia nr 38 – wezwanie do usunięcia usterek”.</p> <p>Powódka twierdząc, iż w powyższej przesyłce znajdowało się kupieckie pismo potwierdzające, co do którego pozwana nie zgłosiła sprzeciwu, domagała się zasądzenia od pozwanej kary umownej za odstąpienie od umowy, w wysokości trzykrotnej kwoty zaliczki.</p> <p>Zdaniem Sądu Okręgowego powództwo jest niezasadne albowiem powódka nie udowodniła, że strony zawarły umowę. Prowadzone przez nie negocjacje nie doprowadziły do uzgodnienia wszystkich istotnych postanowień umowy, zaś kary umowne w ogóle nie były przedmiotem negocjacji. W tej sytuacji kwestia czy pozwana otrzymała tzw. kupieckie pismo potwierdzające jest bez znaczenia skoro wobec braku wspólnych ustaleń nie było czego potwierdzać.</p> <p>Od tego wyroku powódka złożyła apelacje zarzucając:</p> <p>- nierozpoznanie istoty sprawy z uwagi na pominiecie merytorycznych zarzutów powódki co do bezpodstawnego rozwiązania umowy na wykonanie i montaż stolarki okiennej drewnianej;</p> <p>- naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik postępowania, a w szczególności <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233)">art. 233 kpc</a> przez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów polegający na dokonaniu oceny dowodów w sposób sprzeczny z zasadami logicznego rozumowania;</p> <p>- nieważność postępowania z powodu naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 214)">art. 214 kpc</a>.</p> <p>Wskazując na powyższe powódka wnosiła o zmianę zaskarżonego wyroku i uwzględnienie powództwa ewentualnie uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Apelacja jest niezasadna.</p> <p>Odnosząc się do najdalej idącego zarzutu tj. do nieważności postępowania należy stwierdzić, iż jest on niezasadny.</p> <p>Zaskarżony wyrok został wydany po zamknięciu rozprawy w dniu 21 marca 2012r.</p> <p>Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 214;art. 214 § 1)">art. 214 § 1 kpc</a> rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd stwierdzi nieprawidłowość w doręczeniu wezwania albo jeżeli nieobecność strony jest wywołana nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć.</p> <p>Pełnomocnik powódki <span class="anon-block">G. G.</span> nie był obecny na rozprawie jaka odbyła się w dniu 21 marca 2012r. i twierdzi, że jego nieobecność była usprawiedliwiona. Z przedłożonych przez niego dowodów wynika, iż w dniu 16 marca 2012r. nadał w placówce pocztowej przesyłkę poleconą zawierającą pismo procesowe z wnioskiem o odroczenie rozprawy oraz zaświadczeniem wystawionym przez lekarza sądowego, iż z powodu choroby nie może stawić się na rozprawę w dniu 21 marca 2012r., a przewidywany termin zdolności do stawienia się przewidziano na 1 kwietnia 2012r. Przesyłka ta została przez <span class="anon-block">G. G.</span> opłacona, a pomimo tego z uwagi na zaniedbanie pracownika poczty została mu zwrócona w dniu 22 marca 2012r. i dopiero wówczas została ponownie nadana na adres Sądu Okręgowego w Lublinie. W dniu 22 marca 2012r. <span class="anon-block">G. G.</span> przesłał faksem na adres Sądu dokumenty z tej przesyłki, zaś sama przesyłka doręczona za pośrednictwem poczty wpłynęła do tego Sądu w dniu 23 marca 2012r. Powódka złożyła skargę na niewywiązanie się urzędu pocztowego z umowy.</p> <p>Pozbawienie strony możności działania trzeba wiązać z uchybieniami procesowymi sądu lub działaniem strony przeciwnej naruszającym przepisy postępowania lub wynikającej z nich zasady lojalnego zachowania się względem przeciwnika.</p> <p>W niniejszej sprawie powstała taka sytuacja, iż wniosek o odroczenie rozprawy z zaświadczeniem o chorobie pełnomocnika powódki nie dotarł do Sądu Okręgowego w odpowiednim czasie, ale nie można postawić z tego tytułu żadnego zarzutu Sądowi, czy przeciwnikowi procesowemu. Nastąpiło to z winy poczty, zaś Sąd w dniu 21 marca 2012r., tj. dacie zamknięcia rozprawy i wydania wyroku dysponował potwierdzeniem zawiadomienia pełnomocnika powoda o terminie rozprawy. Brak jest zatem przesłanek do przyjęcia, iż Sąd Okręgowy naruszył <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 214;art. 214 § 1)">art. 214 § 1 kpc</a>.</p> <p>Przechodząc do zarzutów merytorycznych należy stwierdzić, iż apelacja powódki jest również nieuzasadniona.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 483;art. 483 § 1)">art. 483 § 1 kc</a> można zastrzec w umowie, że naprawienie szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania niepieniężnego nastąpi przez zapłatę określonej sumy (kara umowna). Kara umowna jest zatem dodatkowym zastrzeżeniem umownym, wprowadzanym do umowy w ramach swobody kontraktowania, mającym na celu wzmocnienie skuteczności więzi powstałej między stronami w wyniku zawartej przez nie umowy i służy realnemu wykonaniu zobowiązania.</p> <p>Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Okręgowego, w okolicznościach niniejszej sprawy brak jest podstaw do przyjęcia, iż między stronami doszło do zawarcia umowy w jakiejkolwiek formie. Strony negocjowały warunki zawarcia umowy, ale nie doszło do żadnych uzgodnień w zakresie jej istotnych warunków. Nawet gdyby przyjąć, zgodnie ze stanowiskiem powódki, iż pozwana otrzymała od niej pismo potwierdzające, to w okolicznościach niniejszej sprawy brak podstaw do przyjęcia, iż zastosowanie ma <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 77(1))">art. 77^{<!-- -->1} kc</a>, zgodnie z którym w wypadku gdy umowę zawartą pomiędzy przedsiębiorcami bez zachowania formy pisemnej jedna strona niezwłocznie potwierdzi w piśmie skierowanym do drugiej strony, a pismo to zawiera zmiany lub uzupełnienia umowy, niezmieniające istotnie jej treści, strony wiąże umowa o treści określonej w piśmie potwierdzającym, chyba że druga strona niezwłocznie się temu sprzeciwiła. Strony nigdy nie uzgodnił istotnych postanowień umowy, a zatem skoro powódka nie aprobowała warunków pozwanej, zaś pozwana nie zgadzała się na warunki powódki nie było czego potwierdzać, ani też nie było podstaw do zgłaszania sprzeciwu.</p> <p>Kara umowna, której zasądzenia domaga się powódka nie była przez strony negocjowana, lecz została jednostronnie ustanowiona w piśmie powódki, co do którego istnieje wątpliwość, czy w ogóle zostało pozwanej doręczone.</p> <p>Odnosząc się do faktu wpłacenia przez powódkę zaliczki należy stwierdzić iż nie ma to również żadnego wpływu na ocenę czy między stronami doszło do zawarcia umowy. Powódka wpłaciła zaliczkę w sytuacji gdy nie była jeszcze do tego zobowiązana, skoro nie doszło jeszcze do zawarcia umowy, zaś samo wpłacenie zaliczki nie wywarło skutku w postaci zawarcia umowy. Powódka wpłaciła zaliczkę z własnej inicjatywy, bez podstawy prawnej. Sąd Okręgowy, wbrew zarzutom powódki, nie uznał, iż pozwana miała prawo ją zatrzymać, przy czym należy stwierdzić, iż kwestia zaliczki nie jest przedmiotem niniejszego postępowania.</p> <p>W świetle powyższego w ocenie Sądu Apelacyjnego powództwo zostało zasadnie oddalone.</p> <p>Odnosząc się do wniosków powódki i jej pełnomocnika zgłoszonych w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym, a dotyczących odroczenia rozprawy należy stwierdzić, iż pierwszy wniosek o odroczenie rozprawy wyznaczonej na dzień 10 października 2012r. z uwagi na chorobę pełnomocnika powódki został uwzględniony.</p> <p>Sąd Apelacyjny nie znalazł natomiast podstaw do uwzględnienia wniosku o odroczenie kolejnej rozprawy wyznaczonej na dzień 14 listopada 2012r.</p> <p>Jak wynika z akt sprawy, mąż powódki <span class="anon-block">G. G.</span> został ustanowiony jej pełnomocnikiem w dniu 11 października 2010r. (. 48).</p> <p>Pełnomocnik ten usprawiedliwiał chorobą swoją nieobecność w postępowaniu przed Sądem Okręgowym na rozprawach wyznaczonych na dzień 26 stycznia 2011r., 8 czerwca 2011r., 19 października 2011r, 14 grudnia 2011r., 3 lutego 2012r., 15 lutego 2012r. i 21 marca 2012r. Sąd Okręgowy czterokrotnie odraczał rozprawy z tej przyczyny.</p> <p>Odraczając rozprawę w dniu 10 października 2012r. Sąd Apelacyjny poinformował powódkę i jej pełnomocnika, że dalsza długotrwała choroba pełnomocnika nie będzie przeszkodą do rozpoznania sprawy.</p> <p>Kolejny wniosek o odroczenie rozprawy nie znajduje żadnego uzasadnienia.</p> <p> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 214;art. 214 § 1)">Art. 214 § 1 kpc</a> obliguje sąd do odroczenia rozprawy, gdy stwierdzono nieprawidłowość w doręczeniu wezwania, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca, a także gdy nieobecność strony lub jej pełnomocnika jest wywołana nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sadowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć.</p> <p>Nieobecności pełnomocnika powódki na rozprawie przed Sądem Apelacyjnym w dniu 14 listopada 2012r. nie można uznać za wywołaną nadzwyczajnym wydarzeniem. Jak wynika z zaświadczeń lekarskich i twierdzeń samej powódki choroba pełnomocnika jest długotrwała – nadciśnienie tętnicze grożące wylewem. Nie jest to zatem nadzwyczajne wydarzenie, lecz stan istniejący od dłuższego czasu i znany powódce, która powinna w tej sytuacji ustanowić innego pełnomocnika.</p> <p>Ubocznie należy wskazać, iż powódka we wniosku o odroczenie rozprawy z uwagi na chorobę jej pełnomocnika nie wskazywał na żadne okoliczności, które czyniłyby jego udział w rozprawie niezbędnym.</p> <p>Z tych względów i na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 kpc</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108;art. 108 § 1)">art. 108 § 1 kpc</a> Sąd Apelacyjny orzekł jak w sentencji.</p> </div>