III AUa 913/12

<p> <strong> <!-- --> </strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia <strong> <!-- -->6 grudnia 2012 r.</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</strong> </p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="103"/> <col width="187"/> <col width="486"/> </colgroup> <tr> <td> </td> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p> <strong> <!-- -->SSA Bogumiła Burda (spr.)</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td> </td> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td rowspan="2"> <p> <strong> <!-- -->SSA Marta Pańczyk-Kujawska</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->SSA Urszula Kocyłowska</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td> </td> <td> </td> </tr> <tr> <td> </td> <td> <p>Protokolant</p> </td> <td> <p>st.sekr.sądowy Małgorzata Leniar </p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu <strong> <!-- -->6 grudnia 2012 r. </strong> </p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawyz wniosku <strong> <!-- --> <span class="anon-block">D. S.</span> </strong> </p> <p>przeciwko<strong> <!-- --> Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->o wysokość renty rodzinnej</strong> </p> <p>na skutek apelacji wnioskodawczyni <span class="anon-block">D. S.</span> </p> <p>od wyroku <strong> <!-- -->Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu</strong> </p> <p>z dnia <strong> <!-- -->3 lipca 2012 r. </strong>sygn. akt <strong> <!-- -->III U 330/12</strong> </p> <p> <strong> <!-- --> uchyla zaskarżony wyrok oraz poprzedzającą go decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w <span class="anon-block">R.</span> z 30 stycznia 2012 r. Nr <span class="anon-block"> (...)</span> i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania bezpośrednio temu organowi rentowemu</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Sygn. Akt III AUa 913/12</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Pismem z 28 października 2011r. (data wpływu do organu rentowego – 10 listopad 2011r.) <span class="anon-block">D. S.</span> zwróciła się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w <span class="anon-block">R.</span> o przeliczenie renty rodzinnej, poprzez uwzględnienie przy ustalaniu wysokości świadczenia, okresu zatrudnienia jej męża <span class="anon-block">A. S.</span> od 24 października 2005r. do 2 lipca 2009r.</p> <p>Organ rentowy decyzją z 29 listopada 2011r. przeliczył rentę przysługującą wnioskodawczyni począwszy od 1 listopada 2011r.</p> <p>Do ustalenia wysokości renty Zakład uwzględnił 42 lata 4 miesiące okresów składkowych i 5 lat 8 miesięcy okresów nieskładkowych oraz kwotę bazową obowiązującą w dacie śmierci męża wnioskodawczyni.</p> <p> <span class="anon-block">D. S.</span> zakwestionowała częściowo decyzję w odwołaniu skierowanym do Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Tarnobrzegu.</p> <p>Wniosła o jej zmianę i przyznanie wyrównania za okres od 2 lipca 2009r. tj. od uzyskania prawa do świadczenia.</p> <p>Pozostawiając odwołanie bez bieg, kolejną decyzją z 31 stycznia 2012r. Zakład uchylił decyzję z 29 listopada 2011r. i ustalił wysokość świadczenia przy uwzględnieniu kwoty bazowej obowiązującej w dacie uzyskania przez <span class="anon-block">A. S.</span> prawa do emerytury, co doprowadziło do obniżenia wysokości renty.</p> <p>Drugą decyzją z tej samej daty odmówił przeliczenia podstawy wymiaru przyjętej ostatnio do obliczenia emerytury zmarłego i ponownie uchylił decyzję z 29 listopada 2011r.</p> <p> <span class="anon-block">D. S.</span> po otrzymaniu obu decyzji organu rentowego z 31 stycznia 2012r. zaskarżyła je odwołaniami skierowanymi do Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Tarnobrzegu.</p> <p>Wnosiła o orzeczenie, iż należna jej renta rodzinna po zmarłym mężu <span class="anon-block">A. S.</span> winna być obliczona z uwzględnieniem wszystkich przepracowanych przez niego lat. od kwoty bazowej ustalonej decyzją z 29 listopada 2011r. i wypłacona za okres od dnia przyznania renty rodzinnej.</p> <p>Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span> w odpowiedzi na odwołania wniósł o ich oddalenie, podnosząc, że odwołanie wnioskodawczyni od decyzji z 29 listopada 2011r. doprowadziło do weryfikacji tej decyzji, gdyż była ona błędna i naruszała przepisy prawa, a to z tego względu, że do ustalenia wysokości renty przyjęto niewłaściwą kwotę bazową.</p> <p>Sąd Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych po rozpoznaniu sprawy wyrokiem z 3 lipca 2012r. oddalił odwołanie od decyzji o numerze <span class="anon-block">(...)</span>, pozostawiając bez rozpoznania odwołanie od decyzji znak <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p>Wskazując w podstawie prawnej art. 114 ustawy emerytalno – rentowej Sąd ten stwierdził, że odwołanie wnioskodawczyni jest nieuzasadnione.</p> <p>Apelację od wyroku Sądu Okręgowego złożyła <span class="anon-block">D. S.</span>.</p> <p>Zarzuciła „naruszenie przez Sąd I instancji art. 114 ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z 28 lutego 2012r. stwierdzającego niekonstytucyjność art. 114”.</p> <p>Wniosła o uchylenie orzeczenia Sądu Okręgowego oraz poprzedzającej go decyzji organu rentowego z 31 stycznia 2012r. nr <span class="anon-block"> (...)</span>, ewentualnie uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu.</p> <p>W uzasadnieniu apelacji skarżąca zarzuciła Sądowi I instancji całkowite pominięcie problemu uchylenia przez Zakład decyzji z 29 listopada 2011r. Wskazała na brak podstaw prawnych do uchylenia decyzji 29 listopada 2011r., którą to decyzją naliczone zostało świadczenie rentowe.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył co następuje:</strong> </p> <p>Apelacja jest uzasadniona o tyle, że jej uwzględnienie powoduje uchylenie zarówno zaskarżonego wyroku jak i poprzedzającej go decyzji z 31 stycznia 2012r. nr <span class="anon-block"> (...)</span>, a to stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477)">art. 477</a> ^{<!-- -->14a} <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">kpc</a>.</p> <p>Zasady postępowania przed organem rentowym określone są przepisami <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 ()">kodeksu postępowania administracyjnego</a>. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 107;art. 107 § 1)">art. 107 § 1 kpa</a> decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji państwowej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji.</p> <p>W myśl § 3 powołanego przepisu uzasadnienie decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.</p> <p>Należy stwierdzić, że przeprowadzenie kontroli zasadności rozstrzygnięcia zawartego w decyzji jest możliwe tylko wówczas, gdy poddana tej kontroli decyzja odpowiada wymogom, o jakich mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 106)">art. 106 kpa</a>.</p> <p>Decyzja z 31 stycznia 2012r. omówiona wyżej, wydana przez organ rentowy w sprawie <span class="anon-block">D. S.</span> wymogom tym nie odpowiada.</p> <p>Przy założeniu, że umieszczona pod pieczątką nagłówkową adnotacja „uchyla się decyzję z 29 listopada 2011r.” jest decyzją w rozumieniu art. 110 ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 107)">art. 107 kpa</a> w związku z § 33 rozporządzenia MPiPS z 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno – rentowe</p> <p>(Dz. U. z 2011 , nr 237 , poz. 1412), to stwierdzić trzeba, że nie zawiera ona uzasadnienia tak faktycznego jak i prawnego, co stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania, które ma wpływ na wynik sprawy,</p> <p>Z kolei uzasadnienie do odmowy przeliczenia podstawy wymiaru świadczenia jest tak niejasne i niezrozumiałe, że wręcz uniemożliwia ustosunkowanie się do zaprezentowanego w nim stanowiska.</p> <p>Zakład zaś dopiero w odpowiedzi na odwołanie wskazał, w jaki sposób dokonał przeliczenia świadczenia pobieranego przez wnioskodawczynię.</p> <p>Sąd I instancji poddał kontroli zaskarżoną decyzję, mimo wspomnianych wyżej braków i lakonicznym oraz dalece niewystarczającym wyjaśnieniom zawartym w odpowiedzi na odwołanie, co przy braku praktycznie postępowania przed Sądem Okręgowym, który ograniczył się do przeprowadzenia dowodu z akt rentowych, uniemożliwia merytoryczną jej ocenę.</p> <p>Stąd też w świetle powyższego wyrok Sądu Okręgowego akceptujący stanowisko organu rentowego zawarte w zaskarżonej decyzji jest w ocenie Sądu Apelacyjnego wadliwy i dlatego orzeczono o jego uchyleniu jak i poprzedzającej go decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania organowi rentowemu.</p> <p>W ponownym postępowaniu organ rentowy po dokonaniu analizy akt sprawy, wyda decyzję, która będzie odpowiadała wymogom wynikającym 107 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 ()">kpa</a>.</p> <p>Przede wszystkim w ocenie Sądu Apelacyjnego rozważenia przez organ rentowy wymaga, czy możliwe jest wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją z 29 listopada 2011r., w trybie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 ()">ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (tekst jednolity Dz. U z 2009r. Nr 153, poz. 1227 ze zmianami) przy uwzględnieniu stanowiska Trybunału Konstytucyjnego zawartego w wyroku z dnia 28 lutego 2012r.</p> <p>Zwrócić bowiem trzeba uwagę, że decyzja ta, w części odnoszącej się do przyjętej w niej kwoty bazowej oraz uwzględnionych okresów składkowych i nieskładkowych, z uwagi na zakres jej zaskarżenia przez wnioskodawczynię, jest prawomocna.</p> <p>Ewentualne dalsze czynności związane z ustaleniem na nowo wysokości przysługującej wnioskodawczyni renty rodzinnej będą mogły być podjęte dopiero po przesądzeniu możliwości wznowienia postępowania.</p> <p>Wydana w następstwie decyzja będzie się poddawała kontroli Sądu I instancji – w sytuacji złożenia środka odwoławczego. Sąd dysponując właściwym uzasadnieniem decyzji będzie miał możliwość wydania merytorycznego rozstrzygnięcia.</p> <p>Z tych wszystkich względów orzeczono jak w sentencji stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477)">art. 477</a> ^{<!-- -->14a} <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">kpc</a>.</p> </div>