II Ca 567/12

<p>Sygn. akt II Ca 567/12</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 13 grudnia 2012 roku</p> <p>Sąd Okręgowy w Legnicy II Wydział Cywilny Odwoławczy</p> <p>w składzie następującym:</p> <table> <colgroup> <col width="167"/> <col width="431"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSO Sylwia Kornatowicz (spraw.)</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p>SO Jolanta Pratkowiecka</p> <p>SO Sabina Ziser</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>sekr. sądowy Małgorzata Zielińska</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2012 roku w Legnicy</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">J. M.</span> </p> <p>przeciwko pozwanym <span class="anon-block">L. P.</span> i <span class="anon-block">E. P.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>na skutek apelacji powoda</p> <p>od wyroku Sądu Rejonowego w Legnicy</p> <p>z dnia 15 maja 2012 roku</p> <p>sygn. akt VII C 636/11</p> <p> <strong> <!-- -->oddala apelację.</strong> </p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Sygn. akt II Ca 567/12 </em> </strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Wyrokiem z dnia 15.05.2012 r. w sprawie sygn. akt VII C 636/11 Sąd Rejonowy w Legnicy zasądził od pozwanej <span class="anon-block">E. P.</span> na rzecz powoda <span class="anon-block">J. M.</span> kwotę 127,39 zł. Dalej idące powództwo przeciwko tej pozwanej oraz powództwo skierowane przeciw <span class="anon-block">L. P.</span> Sąd Rejonowy oddalił jako niezasadne. Sąd ustalił, że 21.09.2004 r. powód zawarł z pozwaną, prowadzącą działalność gospodarczą na pod nazwą <span class="anon-block"> Firma Handlowo-Usługowa (...)</span> w <span class="anon-block">K.</span>, umowę zlecenia w przedmiocie wymiany okien za kwotę 2.880 zł. Umowa zawarta została za pośrednictwem przedstawiciela handlowego <span class="anon-block"> firmy (...)</span> w osobie pozwanego <span class="anon-block">L. P.</span>. W tym samym dniu <span class="anon-block"> (...) Bank S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> udzielił powodowi na jego wniosek kredytu na zakup i montaż okien w kwocie 3.428,70 zł. Pieniądze z kredytu bank przekazał bezpośrednio zleceniobiorcy <span class="anon-block">E. P.</span>, a zabezpieczeniem spłaty kredytu był wystawiony przez powoda weksel in blanco. <span class="anon-block">J. M.</span> spłacił pierwszą ratę kredytu w kwocie 127,39 zł, natomiast pozostałych rat nie uiszczał, gdyż w umówionym terminie, jak też później, nie doszło do wymiany okien przez pozwaną. Bank wypowiedział powodowi umowę kredytu, a na dzień 4.11.2011 r. zadłużenie <span class="anon-block">J. M.</span> wynosiło 10.941,64 zł. We wrześniu 2010 r. powód zlecił wymianę okien innej firmie, za co zapłacił 2.463,72 zł.</p> <p>W niniejszej sprawie powód domagał się zasądzenia od pozwanych łącznej kwoty 21.169,36 zł, w tym: 10.941,64 zł, podlegające zwrotowi tytułem kredytu na rzecz <span class="anon-block"> (...) Banku S.A.</span>; 227,72 zł jako równowartości spłaconej pierwszej raty kredytu; 10.000 zł tytułem odszkodowania – zadośćuczynienia i zwrotu kosztów maszynopisania, usług pocztowych, kserokopii, leków oraz kosztów postępowania przed sądem w Poznaniu. Sąd Rejonowy w Legnicy uwzględnił powództwo jedynie co do kwoty uiszczonej przez powoda pierwszej raty kredytu, wskazując, że w tym zakresie pozwana została bezpodstawnie wzbogacona kosztem powoda w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 405)">art.405 k.c.</a>, gdyż nie wykonała usługi, a otrzymała za to pieniądze. Ponieważ <span class="anon-block">J. M.</span> nie spłacił dalszej części kredytu, to nie jest zubożony w większym zakresie, dlatego nie może domagać się zwrotu pozostałej części kredytu. W ocenie Sądu I instancji przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe wykazało, wbrew zarzutom powoda, że zawarł on z bankiem umowę kredytu, czego potwierdzeniem jest fakt przystąpienia do jego spłaty. Omawianą należność Sąd zasądził jedynie od <span class="anon-block">E. P.</span>, uznając, że jedynie ona została bezpodstawnie wzbogacona wskutek niewykonania umowy zlecenia i zatrzymania uzyskanych z banku pieniędzy. Po stronie pozwanego <span class="anon-block">L. P.</span> Sąd Rejonowy stwierdził brak legitymacji procesowej. Nie ma też zdaniem tego Sądu podstaw do zasądzenia żądanej z pozwie kwoty od pozwanych na rzecz banku, jako że pozwani nie byli stroną umowy kredytowej.</p> <p>Co do roszczenia odszkodowawczego Sąd I instancji uznał, że powód nie wykazał tu przesłanek odpowiedzialności pozwanych na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 471)">art.471 k.c.</a>, tj. za nienależyte wykonanie zobowiązania. W szczególności stwierdził Sąd brak adekwatnego związku przyczynowego między niewykonaniem zobowiązania przez <span class="anon-block">E. P.</span> a poniesionymi przez powoda kosztami przesyłek i pism do wielu instytucji, jak też kosztami przegranego procesu przed sądem w Poznaniu i wydatkami na lekarstwa.</p> <p>Za niezasadne uznał również Sąd żądanie powoda o wydanie weksla in blanco. W myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 222;art. 222 § 1)">art.222§1 k.c.</a> <span class="anon-block">J. M.</span> winien był udowodnić, że pozwani są w posiadaniu podpisanego przez niego weksla, jednakże dowód taki nie został wskazany i przeprowadzony.</p> <p>Powód nie zgodził się z wyrokiem w części oddalającej jego powództwo o zapłatę i złożył samodzielnie sporządzoną apelację, z której można wnioskować, iż domagał się zmiany zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie jego powództwa. <span class="anon-block">J. M.</span> podniósł, że nie zawierał z bankiem umowy kredytu, a pozwana winna zwrócić pobrane stamtąd pieniądze, skoro nie wykonała usługi wymiany okien. Powód wskazał, że wszystkie wymienione w pozwie koszty poniósł na skutek nierzetelnego zachowania <span class="anon-block">E. P.</span>, toteż uprawniony jest otrzymać ich zwrot.</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->Sad Okręgowy, przyjmując za własne prawidłowe ustalenia faktyczne poczynione w pierwszej instancji zważył, co następuje:</span> </strong> </p> <p>Apelacja nie jest uzasadniona.</p> <p>Sąd Rejonowy przeprowadził postępowanie dowodowe o właściwym kierunku i zakresie, po czym prawidłowo uznał, że powództwo podlega uwzględnieniu tylko w nieznacznej części. Swoje stanowisko Sąd ten wyczerpująco przedstawił w pisemnym uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.</p> <p>Nie ulega wątpliwości, że pozwana <span class="anon-block">E. P.</span> nie wykonała zobowiązania względem powoda z tytułu umowy zlecenia z dnia 21.09.2004 r., pomimo uzyskania na ten cel pieniędzy przekazanych przez bank na podstawie umowy kredytu. Zobowiązanym wobec banku jest <span class="anon-block">J. M.</span>, który może żądać od pozwanej zwrotu zaciągniętego kredytu, jednakże tylko w takim zakresie, w jakim kredyt ten spłaca. Wnosząc na rzecz banku środki pieniężne powód uszczupla swój majątek i w ten sposób doznaje uszczerbku, który pozwana winna pokryć wskutek niewykonania zobowiązania. Dopóki powód nie pokrywa długu w banku (pomijając tu kwestię ewentualnego przedawnienia), nie ponosi szkody ani nie jest zubożony, nie ma bowiem w jego majątku żadnego uszczerbku związanego z zachowaniem <span class="anon-block">E. P.</span>. Dlatego słusznie uczynił w niniejszej sprawie Sąd Rejonowy, zasądzając na rzecz powoda wyłącznie kwotę spłaconej jednej raty kredytu, a oddalając powództwo o zapłatę niespłaconej jego części. Fakt zawarcia umowy kredytu należy uznać w niniejszej sprawie za wykazany, co wynika w szczególności z treści uzasadnienia postanowienia Prokuratora Rejonowego w Legnicy z 15.05.2010 r. o umorzeniu dochodzenia, w którym w oparciu o dowód z opinii biegłego grafologa ustalono, że <span class="anon-block">J. M.</span> złożył własnoręczny podpis na wniosku kredytowym i w ten sposób doszło do zawarcia umowy kredytu (karty 557 i 558 akt sprawy). W kwestii podpisania i wykonania tej umowy <span class="anon-block"> (...)</span> Bank udzielił <span class="anon-block">J. M.</span> bardzo obszernych i klarownych wyjaśnień w piśmie z dnia 14.01.2011 r., złożonym w kserokopii do akt niniejszej sprawy (karty 595-597).</p> <p>Powód, jak wynika z szeregu jego pism, czuje się poszkodowany postępowaniem pozwanej, która nie wykonała usługi wymiany okien pomimo otrzymania za to pieniędzy pochodzących z kredytu bankowego. W procesie cywilnym jednak, wbrew sugestiom powoda, Sądy obu instancji nie mają uprawnienia do ukarania <span class="anon-block">E. P.</span> za niewykonanie zobowiązania, mogą jedynie badać przesłanki odpowiedzialności cywilnej pozwanej. Sąd Rejonowy badanie takie przeprowadził i wydał trafne rozstrzygnięcie, tak co do uwzględnionego, jako i oddalonego powództwa.</p> <p>Nieuwzględnienie roszczenia obejmuje nie tylko niespłacony dotąd kredyt bankowy, o czym była mowa wyżej, ale również żądaną jako odszkodowanie kwotę 10.000 zł. Zgodzić należy się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że wskazywane w tej materii przez powoda jako poniesione koszty pism i ich wysyłania oraz koszty leczenia i innego procesu sądowego nie pozostają w adekwatnym związku przyczynowym z niewykonaniem zobowiązania przez <span class="anon-block">E. P.</span>. <span class="anon-block">J. M.</span> z pewnością poniósł niemałe koszty sporządzenia, kopiowania i wysyłania pocztą do wielu różnych instytucji pism dotyczących zawartej z pozwaną umowy i jej niewykonania. W toczącej się wcześniej sprawie sygn. akt I C 552/05 <span class="anon-block">J. M.</span> uzyskał wyrokiem z 27.10.2006 r. zwrot kwoty 150 zł, poniesionej tytułem tego rodzaju wydatków. Po tej dacie powód nadal prowadził obszerną korespondencję dotyczącą przedmiotu niniejszej sprawy, jednakże nie były to czynności celowe i niezbędne dla ochrony praw powoda, zwłaszcza w tak szerokim zakresie. <span class="anon-block">J. M.</span> skierował swoją aktywność na pisanie skarg do Ministra Sprawiedliwości, Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej, posła, Rzecznika Praw Obywatelskich, Najwyższej Izby Kontroli, Komisji Nadzoru Finansowego, Prezydenta Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Tym sposobem powód poniósł duże wydatki, które jednak nie mogą być traktowane jak normalne (typowe) następstwa niewykonania umowy zlecenia, czyli nie pozostają w adekwatnym związku przyczynowym z zachowaniem pozwanej, a tylko taki związek uzasadnia roszczenie odszkodowawcze (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361)">art.361 k.c.</a>). Zwrot wydatków celowych otrzymał <span class="anon-block">J. M.</span> w sprawie z roku 2006, a późniejsze wydatki na korespondencję nie były już uzasadnione i nie podlegają zwrotowi przez pozwaną.</p> <p>Dotyczy to także kosztów lekarstw zażywanych przez powoda oraz kosztów poniesionych w innym procesie sądowym. Nie ma żadnych dowodów na fakt związku przyczynowego między stanem zdrowia skarżącego i jego leczeniem a niewykonaniem zobowiązania przez <span class="anon-block">E. P.</span>. Koszty postępowania, jakie <span class="anon-block">J. M.</span> poniósł w sprawie toczącej się przed Sądem Okręgowym w Poznaniu również nie pozostają w takim związku przyczynowym, albowiem ochrony prawnej z tytułu niewykonania umowy przez pozwaną powód nie powinien był poszukiwać w procesie z bankiem, skoro jak wykazało postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie, <span class="anon-block">J. M.</span> zawarł umowę kredytową i stał się dłużnikiem banku, który z kolei nie był stroną umowy z <span class="anon-block">E. P.</span>. Wprawdzie <span class="anon-block"> (...)</span> Bank przekazał pozwanej środki pieniężne, jednakże uczynił to w wyniku zaciągnięcia zobowiązania kredytowego nie przez <span class="anon-block">E. P.</span>, a przez powoda, który we wniosku kredytowym wnosił o taki sposób wykonania umowy z bankiem, co prawidłowo wyjaśniono powodowi w powołanym wyżej piśmie banku z dnia 14.01.2011 r. W takiej sytuacji koszty procesu z bankiem obciążają powoda, który proces ten zainicjował i przegrał.</p> <p>Wskazać w tym miejscu należy, iż większość działań powoda w ciągu minionych 6 lat w istocie niepotrzebnie mnoży ponoszone przez niego koszty, podczas gdy wobec niewykonywania zobowiązania przez pozwaną <span class="anon-block">J. M.</span> miał uprawnienie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 480;art. 480 § 1)">art.480§1 k.c.</a> do żądania na drodze sądowej upoważnienia do wykonania umówionej wymiany okien na koszt pozwanej. Natomiast bank nie ma podstawy do żądania zwrotu kredytu od <span class="anon-block">E. P.</span>, jako że to nie ona zawarła umowę z bankiem. Dłużnikiem banku w zakresie świadczenia pieniężnego jest powód, natomiast pozwana jest dłużniczką powoda co do wykonania usługi oraz z tytułu szkody wyrządzonej mu niewykonaniem umowy – szkody podlegającej naprawieniu odszkodowaniem w razie spełnienia przesłanek odpowiedzialności kontraktowej, co rozważano powyżej.</p> <p>Reasumując – apelacja powoda nie podlegała uwzględnieniu jako niezasadna, toteż Sąd odwoławczy oddalił ją na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art.385 k.p.c.</a> </p> </div>