I ACa 963/12
Sądy powszechne2012-12-14
Sygnatura
I ACa 963/12
Data orzeczenia
2012-12-14
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Dorota Ochalska-GolaJolanta Grzegorczyk (PRESIDING_JUDGE)Tomasz Szabelski
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt I ACa 963/12<br/> I ACz 1180/12</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 14 grudnia 2012 r.</p>
<p>Sąd Apelacyjny w Łodzi I Wydział Cywilny</p>
<p>w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="173"/>
<col width="438"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->Przewodniczący:</strong>
</p>
</td>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->SSA Jolanta Grzegorczyk</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->Sędziowie:</strong>
</p>
</td>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->SSA Tomasz Szabelski</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->SSA Dorota Ochalska - Gola (spr.)</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant:</p>
</td>
<td>
<p>stażysta Joanna Płoszaj</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2012 r. w Łodzi</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawy z powództwa <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">D. G.</span> </strong>
</p>
<p>przeciwko<strong>
<!-- --> <span class="anon-block">(...)</span>Spółce Akcyjnej z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> </strong>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>na skutek apelacji powoda</p>
<p>od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi</p>
<p>oraz zażalenia strony pozwanej na rozstrzygnięcie zawarte w pkt 3 wyroku</p>
<p>z dnia 31 maja 2012 r. sygn. akt II C 275/12</p>
<p>
<strong>
<!-- -->1. oddala apelację powoda oraz zażalenie strony pozwanej;</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->2. zasądza od <span class="anon-block">D. G.</span> na rzecz <span class="anon-block">(...)</span>Spółki Akcyjnej z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> kwotę 1.680 (jeden tysiąc sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Zaskarżonym postanowieniem zawartym w punkcie 3 wyroku z dnia 31 maja 2012 r. Sąd Okręgowy w Łodzi II Wydział Cywilny zasądził od pozwanego <span class="anon-block">(...)</span> Spółki Akcyjnej z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz powoda <span class="anon-block">D. G.</span> kwotę 3.817 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.</p>
<p>Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie, Sąd Okręgowy wskazał, że żądanie pozwu zostało uwzględnione w 85 %. Na koszty poniesione przez powoda złożyły się opłata od pozwu w kwocie 200 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17 zł i wynagrodzenie pełnomocnika procesowego w kwocie 3.600 zł, ustalonej na podstawie § 6 pkt 6 rozporządzenia Min. Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Jako podstawę rozstrzygnięcia o kosztach procesu Sąd I instancji wskazał <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a>
</p>
<p>Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła strona pozwana, zaskarżając je w części tj. powyżej kwoty 2.520 zł i zarzucając mu naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100;art. 100 zd. 1)">art. 100 zdanie pierwsze k.p.c.</a> poprzez jego niezastosowanie, naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> poprzez jego zastosowanie mimo braku szczególnie uzasadnionej sytuacji, o której mowa w tym przepisie, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 361)">art. 361</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 328;art. 328 § 2)">art. 328 § 2 k.p.c.</a> poprzez nie wyjaśnienie podstawy postanowienia. W konkluzji skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i obniżenie zasądzonych na rzecz przeciwnika procesowego kosztów procesu z kwoty 3.817 zł do kwoty 2.520 zł.</p>
<p>Powód wniósł o oddalenie zażalenia.</p>
<p>Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</p>
<p>Zażalenie strony pozwanej nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim całkowicie chybiony pozostaje zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 361)">art. 361</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 328;art. 328 § 2)">art. 328 § 2 k.p.c.</a>, co zdaniem skarżącego miało się przejawiać w niewyjaśnieniu podstawy prawnej zaskarżonego postanowienia. Zgodnie z powszechnie przyjmowanym w orzecznictwie poglądem, uzasadnienie wyroku wyjaśnia przyczyny, dla jakich orzeczenie zostało wydane, jest sporządzane już po wydaniu wyroku, a zatem wynik sprawy z reguły me zależy od tego, jak napisane zostało uzasadnienie i czy zawiera ono wszystkie wymagane elementy. Z tych przyczyn zarzut naruszenia przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 328;art. 328 § 2)">art. 328 § 2 k.p.c.</a> może być usprawiedliwiony tylko w tych wyjątkowych okolicznościach, w których treść uzasadnienia orzeczenia sądu całkowicie uniemożliwia dokonanie oceny toku wywodu, który doprowadził do wydania orzeczenia lub w przypadku zastosowania prawa materialnego do niedostatecznie jasno ustalonego stanu faktycznego ( tak SN w wyroku z dnia 2 marca 2011 r. w sprawie II PK 202/10, Lex nr 817516; w wyroku z dnia 7 stycznia 2010 r. w sprawie II UK 148/09, Lex nr 577847; podobnie SA w Poznaniu w wyroku z dnia 27 października 2010 r. w sprawie I ACa 733/10, Lex nr 756715). W rozpatrywanej sprawie uzasadnienie zaskarżonego postanowienia choć lakonicznie, to jednak wskazuje podstawę prawną w oparciu, o którą Sąd I instancji orzekł o kosztach procesu i z pewnością poddaje się kontroli instancyjnej.</p>
<p>Nie budzi wątpliwości, iż Sąd Okręgowy o kosztach procesu orzekł z zastosowaniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> Wskazany przez skarżącego <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> znalazł zastosowanie jedynie przy orzekaniu przez Sąd I instancji o kosztach sądowych od oddalonego powództwa, co wyraźnie wynika z uzasadnienia i koleruje z treścią pkt 5 wyroku z dnia 31 maja 2012 r. Stąd przywołany w zażaleniu zarzut uchybienia dyspozycji tego przepisu poprzez jego wadliwe zastosowanie przy rozstrzyganiu o kosztach procesu zasądzonych od strony pozwanej na rzecz powoda, uznać należy za niezasadny.</p>
<p>Z argumentacją przywołaną w zażaleniu trzeba zgodzić się o tyle tylko, iż istotnie przy częściowym uwzględnieniu żądania pozwu ( 85 %) brak było podstaw dla zastosowania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a> Zgodnie z powołanym przepisem strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Przegrywającą jest strona, której roszczenie nie zostało uwzględnione (powód), albo której obrona była nieskuteczna (pozwany). Przyjmuje się przy tym zgodnie, że chodzi tu nie tylko o przegranie w sensie merytorycznym, ale także formalnym, czyli o takie rozstrzygnięcia (postanowienia), które kończą postępowanie bez uwzględnienia pierwotnego żądania powoda ( tak A.Górski, L. Walentynowicz - Koszty sądowe w sprawach cywilnych. Ustawa i orzekanie. Komentarz praktyczny - Oficyna 2008, teza 9 do art. 98 k.p.c.). W realiach sporu żądanie pozwu uwzględnione zostało w części, a zatem co do zasady orzeczenie o kosztach procesu winno nastąpić w oparciu o którąś z reguł wskazanych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100 k.p.c.</a> Wbrew wywodom zażalenia, z uwagi na specyfikę sporu opartego na przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 358(1);art. 358(1) § 3)">art. 358 <sup>
<!-- -->1</sup> § 3 k.c.</a> nietrafne jest odwoływanie się do zasady stosunkowego rozliczenia kosztów. Niewątpliwie rozpoznawana sprawa wyczerpuje dyspozycje <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100;art. 100 zd. 2)">art. 100 zdanie drugie k.p.c.</a>, bowiem z uwagi na przesłanki <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 358(1);art. 358(1) § 3)">art. 358 <sup>
<!-- -->1</sup> § 3 k.p.c.</a> określenie należnej powodowi sumy zależało od oceny Sądu, a ostateczne ukształtowanie obowiązku strony pozwanej nastąpiło dopiero w wyroku o konstytutywnym charakterze. W tym stanie rzeczy zaskarżone rozstrzygnięcie o kosztach procesu zwarte w punkcie 3 wyroku z dnia 31 maja 2012 r. jest prawidłowe, mimo wadliwego jego uzasadnienia.</p>
<p>Mając powyższe na uwadze, Sąd Apelacyjny na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 k.p.c.</a> oddalił zażalenie strony pozwanej jako bezzasadne.</p>
<p>O kosztach postępowania zażaleniowego Sąd Apelacyjny orzekł w punkcie 2 wyroku z dnia 14 grudnia 2012 r. , mając na uwadze, że strona pozwana uległa co do zażalenia, natomiast była ostatecznie stroną wygrywającą co do apelacji wniesionej przez powoda.</p>
</div>