Ppolska.starec← UrzadnikВойти

I ACa 739/12

Sądy powszechne2012-12-14
Sygnatura
I ACa 739/12
Data orzeczenia
2012-12-14
Rodzaj
SENTENCE

Sędziowie

Barbara TrębskaMaciej Dobrzyński (PRESIDING_JUDGE)Marzena Konsek-Bitkowska

Podstawa prawna

Treść orzeczenia

<p> <strong> <!-- --> <p> <strong> <!-- -->Sygn. akt I ACa 739/12 </strong> </p>Sygn. akt I ACa 739/12 </strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 14 grudnia 2012 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Warszawie I Wydział Cywilny w składzie:</p> <p> <strong> <!-- --> Przewodniczący – Sędzia SA Maciej Dobrzyński (spr.)</strong> </p> <p> <strong> <!-- --> Sędzia SA Marzena Konsek - Bitkowska </strong> </p> <p> <strong> <!-- --> Sędzia SA Barbara Trębska </strong> </p> <p> <strong> <!-- --> Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Baranowska </strong> </p> <p>po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2012 r. w Warszawie</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block"> (...) spółki akcyjnej w (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwu (...) spółce akcyjnej</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>na skutek apelacji pozwanego</p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie</p> <p>z dnia 5 października 2011 r.</p> <p>sygn. akt XVI GC 745/10</p> <p>I.  <strong> <!-- -->oddala apelację; </strong> </p> <p>II.  <strong> <!-- -->zasądza od <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwa (...) spółki akcyjnej</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> na rzecz <span class="anon-block"> (...) spółki akcyjnej w (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> kwotę 5.400 (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu w postępowaniu apelacyjnym. </strong> </p> <p> <span class="underline"> <!-- -->I ACa 739/12</span> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Powód <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w likwidacji z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> (dalej jako <span class="anon-block">(...)</span>) pozwem dnia 29 lipca 2010 r. wniósł o zasądzenie od <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwa (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> (dalej jako <span class="anon-block"> (...)</span>) kwoty 4.169.279 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 30 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty oraz kosztami postępowania, w tym kosztami zastępstwa procesowego według maksymalnej stawki, tj. w kwocie 43.200 zł.</p> <p>Strona pozwana w odpowiedzi na pozew z dnia 27 grudnia 2010 r. wniosła o oddalenie powództwa oraz zasądzenie od powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p> <p>Wyrokiem z dnia 5 października 2011 r. Sąd Okręgowy w Warszawie zasądził od <span class="anon-block"> (...)</span> na rzecz <span class="anon-block">(...)</span> kwotę 4.169.279 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 30 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty oraz kwotę 110.817 zł tytułem kosztów postępowania.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd I instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na następujących ustaleniach faktycznych oraz rozważaniach prawnych:</strong> </p> <p>W dniu 20 listopada 2000 r. pomiędzy <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">B.</span> (dalej jako <span class="anon-block"> (...)</span>) a <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwem (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">S.</span> (dalej jako<span class="anon-block">(...)</span>) zawarta została <span class="anon-block">umowa nr (...)</span> o udostępnienie prawa drogi, zgodnie z którą <span class="anon-block">(...)</span> nabyło prawo do zamontowania własnych urządzeń telekomunikacyjnych na terenie i urządzeniach elektroenergetycznych będących własnością <span class="anon-block"> (...)</span>. Bazując na tej umowie<span class="anon-block">(...)</span> zawiesiło na udostępnionych przez <span class="anon-block">B.</span> Energetykę podporach energetycznych (słupach energetycznych) światłowód, w którym znajdowało się między innymi 60 włókien ciemnych.</p> <p> <span class="anon-block"> (...)</span> wraz z innymi spółkami (spółki przejmowane) połączyła się ze <span class="anon-block"> spółką Zakład (...) S.A.</span> (spółka przejmująca) w dniu 8 czerwca 2004 r. Następnie, w dniu 30 czerwca 2004 r. spółka przejmująca zmieniła nazwę na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span>, w dniu 23 marca 2008 r. na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span>, a w dniu 2 stycznia 2009 r. ponownie na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> </p> <p>W dniu 20 grudnia 2004 r. Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy<span class="anon-block">(...)</span> dokonało zmiany statutu, w tym firmy spółki na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> </p> <p>W dniu 29 czerwca 2005 r. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> i <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> (dalej jako <span class="anon-block">T. (...)</span>), w ramach prowadzonej działalności zawarły umowy:</p> <p>a/ porozumienie dotyczące korzystania z włókien światłowodowych w kablu światłowodowym na odcinku <span class="anon-block">O.</span>/<span class="anon-block">D.</span> do <span class="anon-block">K.</span>;</p> <p>b/ umowę sprzedaży włókien światłowodowych w kablu światłowodowym na odcinku <span class="anon-block">K.</span> do granicy Państwa;</p> <p>c/ porozumienie odnoszące się do sprzedaży włókien światłowodowych w kablu światłowodowym na odcinku <span class="anon-block">O.</span>/<span class="anon-block">D.</span> do <span class="anon-block">K.</span> oraz <span class="anon-block">K.</span> do granicy Państwa;</p> <p>d/ umowę sprzedaży włókien światłowodowych w kablu światłowodowym na odcinku <span class="anon-block">O.</span>/<span class="anon-block">D.</span> do <span class="anon-block">K.</span>;</p> <p>e/ umowę o podnajem włókien światłowodowych na odcinku granice Państwa - Ropice (Czechy).</p> <p>Na bazie tych umów <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> sprzedała na rzecz <span class="anon-block">T. (...)</span> 60 włókien ciemnych w kablu światłowodowym na odcinku: <span class="anon-block">O.</span>/<span class="anon-block">D.</span> do <span class="anon-block">K.</span> oraz od <span class="anon-block">K.</span> do granicy Państwa oraz podnajęła kolejne 60 włókien ciemnych w kablu światłowodowym na odcinku od granic Państwa do <span class="anon-block">miejscowości R.</span> w Czechach.</p> <p>We wskazanych umowach sprzedaży włókien światłowodowych w kablu światłowodowym na odcinku <span class="anon-block">O.</span>/<span class="anon-block">D.</span> do <span class="anon-block">K.</span> oraz <span class="anon-block">K.</span> do granicy Państwa oraz umowie podnajmu włókien światłowodowych w kablu światłowodowym na odcinku granica Państwa do Ropic strony przewidziały następujące zasady rozliczeń (§ 4.1 - 4.7 umów sprzedaży oraz § 2.1 - 2.7 umowy podnajmu):</p> <p>- z tytułu sprzedaży włókien światłowodowych oraz wynajmu <span class="anon-block">T. (...)</span> zobowiązana była do zapłaty na rzecz <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> łącznie 4.169.279 zł;</p> <p>- cena powyższa była ceną netto i winna być powiększona o należny podatek VAT;</p> <p>- cena sprzedaży i podnajmu włókien światłowodowych miała zostać uregulowana przez <span class="anon-block">T. (...)</span> w terminie 5 lat od podpisania umowy;</p> <p>- jednocześnie strony zastrzegły możliwość kompensaty tej wierzytelności z wierzytelnością <span class="anon-block">T. (...)</span> stanowiącą należność wynikającą z usług telekomunikacyjnych, które miały być w miarę możliwości technicznych świadczone na rzecz <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> na podstawie odrębnych umów do wysokości wierzytelności wyższej;</p> <p>- ustalenia dotyczące odroczenia terminu zapłaty ceny oraz możliwości jej kompensaty z innymi wzajemnymi wierzytelnościami nie dotyczyły tej części ceny, która odpowiadała kwotom należnego podatku VAT, której to zapłata miała nastąpić do dnia 25 października 2005 r.;</p> <p>- zaplata powyżej wskazanych należności przez <span class="anon-block">T. (...)</span> na rzecz <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> miała nastąpić na podstawie wystawionych przez <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> faktur VAT, które z kolei miały być wystawione w terminie 3 dni od daty przekazania środków trwałych.</p> <p>Konstrukcja umów sprzedaży była taka, że <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> oświadczyła, że:</p> <p>- jest właścicielem włókien światłowodowych w kablu światłowodowym;</p> <p>- włókna są wolne od wszelkich wad prawnych, osobom; trzecim nie przysługują żadne prawa i roszczenia do włókien;</p> <p>- posiada wszelkie niezbędne zgody na zawarcie umowy wymagane przez przepisy prawa i postanowienia statutu <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> </p> <p> <span class="anon-block">T. (...)</span> oświadczyła z kolei, że zarząd jest upoważniony do zawarcia umowy.</p> <p> <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> sprzedawała a <span class="anon-block">T. (...)</span> kupowała włókna światłowodowe i przekazanie ich miało nastąpić do dnia 14 lipca 2005 r., natomiast z dniem 30 czerwca 2005 r. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> przenosiła na <span class="anon-block">T. (...)</span>, a ta przyjmowała prawa i obowiązki wynikające z urnowy z dnia 20 listopada 2000 r. (prawo drogi).</p> <p>Zgodnie z punktem 3.2 umów sprzedaży <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> zobowiązała się uzyskać zgodę <span class="anon-block"> (...)</span> na przeniesienie praw i obowiązków wynikających z umowy z dnia 20 listopada 2000 r. w terminie 30 dni od daty zawarcia niniejszej umowy. Ten zapis w § 7.1 łącznie z zawarciem cesji potraktowano jako warunek zawieszający na wejście w życie umów z dnia 29 czerwca 2005 r. Dodatkowo w § 5.4 wskazano, że w wypadku nieprzeniesienia prawa drogi na <span class="anon-block">T. (...)</span> w terminie 30 dni od daty zawarcia umów lub niewyrażenia zgody na to przeniesienie w tym terminie, <span class="anon-block">T. (...)</span> ma prawo odstąpić od umów z dnia 29 czerwca 2005 r. składając pisemne oświadczenie w terminie 14 dni liczonych od terminu podanego w § 3.2 umów.</p> <p>30 września 2005 r. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> uzyskała pisemną warunkową zgodę <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> na przeniesienie praw i obowiązków z umowy o udostępnienie prawa drogi z dnia 20 listopada 2000 r., mianowicie pod warunkiem:</p> <p>- uzyskania oświadczenia woli od <span class="anon-block"> spółki (...) S.A.</span> o cesji uprawnień podpisanego przez osoby upoważnione do reprezentowania ww. spółki zgodnie z KRS;</p> <p>- zbadania kondycji finansowej <span class="anon-block">T. (...)</span> do bieżącego regulowania należnych opłat za prawo drogi;</p> <p>- uzupełnienia aktualnego wypisu z rejestru przedsiębiorców KRS przez <span class="anon-block">T. (...)</span> oraz stosownego oświadczenia o woli przejęcia cesji uprawnień <span class="anon-block"> spółki (...) S.A.</span>;</p> <p>- przyjęcia zasady trójstronnego podpisania zgody na cesję w formie aneksu do obowiązującej umowy.</p> <p> <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> złożyła oświadczenie, że zrzeka się wszelkich praw i obowiązków wynikających z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> z dnia 20 listopada 2000 r. o udostępnienie prawa drogi.</p> <p>30 września 2005 r. został podpisany przez <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> i <span class="anon-block">T. (...)</span> <span class="anon-block">aneks nr (...)</span> do powyższej <span class="anon-block">umowy nr (...)</span>, z którego wynikało, że <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> udzieliła zgody na przejęcie wynikających z tej umowy praw i zobowiązań <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> przez <span class="anon-block">T. (...)</span>. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> nie podpisała aneksu.</p> <p>Porozumieniem z dnia 20 stycznia 2006 r. podpisanym przez <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> <span class="anon-block"> i (...) S.A.</span>, <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> wyraziła zgodę na ustąpienie <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z umowy o udostępnienie prawa <span class="anon-block">drogi nr (...)</span> z dnia 20 listopada 2000 r. i przejęcie wszelkich praw przez <span class="anon-block">T. (...)</span>. <span class="anon-block"> Spółka (...)</span> nie podpisała porozumienia.</p> <p>Włókna światłowodowe będące przedmiotem umów sprzedaży zostały przekazane przez <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> na rzecz <span class="anon-block">T. (...)</span> w dniach 7 lipca 2005 r. i 10 października 2005 r. i zostały zaklasyfikowane przez <span class="anon-block">T. (...)</span> jako środki trwałe. 10 października 2005 r. zostały przekazane włókna będące przedmiotem umowy o podnajem.</p> <p>Na podstawie umów sprzedaży i podnajmu włókien światłowodowych <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> wystawiła na rzecz <span class="anon-block">T. (...)</span> faktury VAT opiewające na kwoty:</p> <p>- 1.416.215 zł stanowiącą cenę netto sprzedaży 60 włókien światłowodowych wynikającą z <span class="anon-block">faktury VAT nr (...)</span> z dnia 10 października 2005 r.;</p> <p>- 785.422 zł z tytułu podnajmu 60 włókien światłowodowych wynikającą z <span class="anon-block">faktury VAT nr (...)</span> z dnia 8 lipca 2005 r.;</p> <p>- 1.967.642 zł stanowiącą cenę netto sprzedaży 60 włókien światłowodowych wynikającą z <span class="anon-block">faktury VAT nr (...)</span> z dnia 10 października 2005 r.</p> <p>Dnia 20 lutego 2006 r. <span class="anon-block">T. (...)</span> zawarło umowę przeniesienia własności rzeczy oznaczonych co do tożsamości, do których były zaliczone światłowody wskazane w Grupie 2 poz. 8 i 11, zabezpieczając wierzytelność należną <span class="anon-block"> (...)</span>. W umowie <span class="anon-block">T. (...)</span> oświadczyło, że jest właścicielem przewłaszczonych rzeczy.</p> <p>Dnia 18 kwietnia 2006 r. <span class="anon-block">T. (...)</span> wypowiedziało <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> umowy sprzedaży i podnajmu światłowodów oraz udostępnienia prawa drogi.</p> <p>Dnia 31 maja 2008 r. przysługująca <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> wobec <span class="anon-block">T. (...)</span> wierzytelność obejmująca m.in. kwoty 1.416.215 zł, 1.967.642 zł i 785.422 zł została scedowana na <span class="anon-block">(...)</span> w zamian za spłatę zadłużenia posiadanego przez <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> wobec <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p> <span class="anon-block"> (...)</span> został zawiadomiony 1 lipca 2008 r. i 9 lipca 2008 r. przez <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> o dokonanej na rzecz <span class="anon-block">(...)</span> cesji praw i obowiązków. Dnia 9 lipca 2010 r.<span class="anon-block">(...)</span> wezwał <span class="anon-block"> (...)</span> do zapłaty należności za sprzedaż i podnajem włókien światłowodowych, których termin zapłaty wynosił 5 lat od dnia zawarcia umów, tj. do dnia 29 czerwca 2010 r. Pomimo terminu zapłaty <span class="anon-block"> (...)</span> nie uiścił należności.</p> <p>Dnia 19 lutego 2008 r. <span class="anon-block"> (...)</span> złożył pisemne oświadczenie potwierdzające na dzień 31 grudnia 2007 r. salda rachunków z <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> obejmujące kwotę 4.899.209,09 zł z czego 4.340.098,04 zł przejęte po <span class="anon-block">T. (...)</span> i własne 559.111,05 zł.</p> <p>Pomiędzy stronami toczyło się szereg postępowań sądowych. W sprawie z powództwa <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> przeciwko <span class="anon-block"> (...)</span> o zapłatę kwoty 628.164,26 zł stanowiącej podatek VAT od należności objętej <span class="anon-block">fakturami VAT nr (...)</span> o sygn. akt XX GC 329/06, Sąd Okręgowy w Warszawie uznał, że umowy z dnia 29 czerwca 2005 r. są ważne, nie uwzględniając zarzutu ich nieważności z powodu braku uchwały zgromadzenia wspólników. Sąd Apelacyjny w Warszawie podtrzymał ustalenia i poglądy Sądu I instancji w wyroku z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie o sygn. akt VI ACa 702/09.</p> <p>W kolejnym postępowaniu z powództwa <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> o zapłatę kwoty 236.943,77 zł z tytułu opłat za korzystanie z prawa drogi przez <span class="anon-block"> (...)</span> sądy uznały, że doszło do skutecznego przelewu praw i obowiązków z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> z dnia 20 listopada 2000 r. oceniając zagadnienie warunku zawieszającego (np. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2011 r. VI ACa 1038/10 oraz wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2011 r. I ACa 1176/10).</p> <p>Rozstrzygając sprawę, Sąd Okręgowy w pierwszym rzędzie ustosunkował się do kwestii związania prejudycjalnego rozstrzygnięciem innego sądu.</p> <p>Sąd Okręgowy w Warszawie wyrokiem z dnia 20 czerwca 2007 r. utrzymał w mocy nakaz zapłaty wydany w postępowaniu nakazowym dając tym wyraz zasadności roszczenia powoda w wysokości 628.164,26 zł. Apelacja od powyższego orzeczenia została oddalona przez Sąd Apelacyjny w Warszawie w dniu 7 lipca 2010 r. Orzeczenie to było powoływane przy rozpoznawaniu kolejnych spraw pomiędzy tymi samymi stronami, tj. w sprawach VI ACa 1038/10 i I ACa 1176/10.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365)">art. 365 k.p.c.</a> orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Wynikająca z ww. przepisu prawomocność materialna wyraża nakaz przyjmowania, że w danej sytuacji stan prawny przedstawia się tak, jak to wynika z zawartego w orzeczeniu rozstrzygnięcia. Zasadniczo moc wiążącą ma tylko sentencja orzeczenia, nie mają jej zaś zawarte w uzasadnieniu motywy rozstrzygnięcia sądu Sąd I instancji wskazał także, że skutkiem zasady mocy wiążącej prawomocnego wyroku, o której mówi <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365;art. 365 § 1)">art. 365 § 1 k.p.c.</a>, jest to, że przesądzenie we wcześniejszym wyroku kwestii o charakterze prejudycjalnym oznacza, iż w procesie późniejszym kwestia ta nie może być już badana, a w konsekwencji zachodzi ograniczenie dowodzenia faktów objętych prejudycjalnym orzeczeniem. Natomiast w procesie o dalszą - ponad prawomocnie uwzględnioną - część świadczenia z tego samego stosunku prawnego, sąd nie może w niezmienionych okolicznościach odmiennie orzec o zasadzie odpowiedzialności pozwanego. Opierając się na poglądach judykatury Sąd I instancji wyraził pogląd o związaniu innych sądów orzekających elementami ustalającymi, stanowiącymi przesłankę wydania orzeczeń kształtujących bądź zasądzających.</p> <p>Sąd Okręgowy wskazał, że w sytuacjach, gdy wyrok ustalający ma samodzielną postać, oczywiste jest, że jego moc ma charakter wiążący inne sądy. Wielokrotnie dochodzone przez powoda roszczenie o świadczenie wynika z istnienia stwierdzonej przez niego normy prawnej indywidualno-konkretnej, której istnienie wymaga uprzedniego ustalenia. Powszechne jest zatem wytaczanie powództw o świadczenie, dla których przesłanką uwzględnienia jest najpierw ustalenie istnienia stosunku prawnego. Motywy prowadzące do ustalenia twierdzonego stosunku nie znajdują wprost wyrażenia w sentencji orzeczenia, pośrednim ich wyrazem jest uwzględnienie żądania powoda. Aby określić zakres ustaleń sądu należy sięgnąć do uzasadnienia i w zakresie tych zagadnień, które przesądziły o istnieniu stosunku prawnego, innymi słowy w zakresie kwestii objętych materią wyroków ustalających, inne sądy nie mogą czynić odmiennych ustaleń. Jeżeli wyrok zasądzający, którego elementem jest część ustalająca, stanie się prawomocny, wówczas z prawomocnością orzeczenia sądowego związaną jest powaga rzeczy osądzonej.</p> <p>Wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami. Moc wiążąca orzeczenia może być rozważana tylko wtedy, gdy rozpoznawana jest inna sprawa niż ta, w której wydano poprzednie orzeczenie oraz gdy kwestia rozstrzygnięta innym wyrokiem stanowi zagadnienie wstępne. Moc wiążąca prawomocnego orzeczenia jest ściśle związana z powagą rzeczy osądzonej, gdy występuje w nowej sprawie pomiędzy tymi samymi stronami, choć przedmiot obu spraw jest inny. W nowej sprawie nie może być wówczas zastosowany negatywny (procesowy) skutek powagi rzeczy osądzonej polegający na niedopuszczalności ponownego rozstrzygania tej samej sprawy. Występuje natomiast skutek pozytywny (materialny) rzeczy osądzonej przejawiający się w tym, że rozstrzygnięcie zawarte w prawomocnym orzeczeniu (rzecz osądzona) stwarza stan prawny taki, jaki z niego wynika.</p> <p>Roszczenie powoda obejmowało:</p> <p>- kwotę 1.416.215 zł stanowiącą cenę netto sprzedaży 60 włókien światłowodowych, wynikającą z <span class="anon-block">faktury VAT nr (...)</span> z dnia 10 października 2005 r.;</p> <p>- kwotę 785.422 zł z tytułu podnajmu 60 włókien światłowodowych, wynikającą z <span class="anon-block">faktury VAT nr (...)</span> z dnia 8 lipca 2005 r.;</p> <p>- kwotę 1.967.642 zł stanowiącą cenę netto sprzedaży 60 włókien światłowodowych wynikającą z <span class="anon-block">faktury VAT nr (...)</span> z dnia 10 października 2005 r.</p> <p>Powyższe kwoty stanowiły kwoty netto, bowiem należny od nich podatek VAT był przedmiotem postępowania przed Sądem Okręgowym w Warszawie w sprawie o sygn. akt XX GC 329/06, zakończonej prawomocnie wskutek oddalenia apelacji <span class="anon-block"> (...)</span> (VI ACa 702/09).</p> <p>Sąd I instancji stwierdził, że jest związany ustaleniami prawomocnego orzeczenia w sprawie XX GC 329/06 w zakresie ważności umów z dnia 29 czerwca 2005 r., bowiem wyrazem tego było zasądzenie dochodzonego roszczenia. Ustalenie istnienia stosunku prawnego było wynikiem przyjęcia bezzasadności zarzutu pozwanego o nieważności umów z powodu braku odpowiedniej uchwały zgromadzenia wspólników.</p> <p>Sąd Okręgowy wskazał, że niezależnie od ww. wyroku przesadzającego kwestię ważności umów z dnia 29 czerwca 2005 r., należało zwrócić uwagę, że w umowach zawarto § 1.7 (w umowie podnajmu § 1.6) zawierający oświadczenie zarządu <span class="anon-block">T. (...)</span>, że jest upoważniony do zawarcia umowy. Podobnie w akcie założycielskim <span class="anon-block"> spółki (...)</span> w § 35 jest wymóg zgody Zgromadzenia Wspólników na zawarcie umowy o nabycie dla spółki środków trwałych za cenę przewyższającą jedną czwartą kapitału zakładowego, nie niższą jednak od 50.000 zł przed upływem dwóch lat od dnia zarejestrowania spółki. W ocenie Sądu I instancji prawo nie może chronić i akceptować sytuacji, gdy:</p> <p>- w § 1.7 umów jest zapewnienie, że zarząd ma upoważnienie do zawarcia umowy;</p> <p>- 30 września 2005 r. spółka złożyła podpis pod przyjęciem zobowiązań <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> o udostępnieniu prawa drogi;</p> <p>- są sporządzone protokoły przekazania światłowodów i wprowadzenie ich do środków trwałych spółki;</p> <p>- 18 kwietnia 2006 r. <span class="anon-block">T. (...)</span> wypowiedział umowy.</p> <p>Powyższe okoliczności świadczyły o akceptowaniu umów z 29 czerwca 2005 r. Natomiast, <span class="anon-block"> (...)</span> podpisując 20 lutego 2006 r. umowę o przeniesieniu własności rzeczy ruchomych, nie miał wątpliwości co do własności światłowodów, a przez to ważności i skuteczności zawartych umów. Zawarcie umowy z 20 lutego 2006 r. było istotne dla faktu uznawania umów z 29 czerwca 2005 r. za ważne, bowiem <span class="anon-block"> (...)</span> był 100% wspólnikiem i nie podpisałby umowy stwierdzającej własność rzeczy, co do której nabycia sam wcześniej się nie zgadzał. Dodatkowo <span class="anon-block"> (...)</span> uznał 19 lutego 2008 r. zobowiązanie przejęte po <span class="anon-block">T. (...)</span> na dzień 31 grudnia 2007 r.</p> <p>Kierując się dyrektywą <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 231)">art. 231 k.p.c.</a> Sąd I instancji uznał za ustalony fakt istnienia zgody zgromadzenia na zawarcie umów, bowiem można taki wniosek wyprowadzić z powyższych okoliczności. Jak podkreślił Sąd Apelacyjny, sam fakt zaprzeczenia istnieniu uchwały nie jest dowodem jej nieistnienia, skoro w § 1.7 umów znalazło się oświadczenie o upoważnieniu zarządu do zawarcia umów.</p> <p>Sąd Okręgowy zauważył, że drugi zarzut pozwanego dotyczący braku ziszczenia się warunku zawieszającego był przedmiotem rozważań Sądu Apelacyjnego w Warszawie w sprawie o sygn. akt VI ACa 1038/10.</p> <p>Sąd I instancji wskazał, że między stronami doszło do skutecznego przelewu praw i obowiązków z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> o udostępnienie prawa drogi z dnia 20 listopada 2000 r. Konstrukcja umów z 29 czerwca 2005 r. była tego rodzaju, że obejmowała oświadczenie <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> o sprzedaży <span class="anon-block">T. (...)</span> włókien światłowodowych i oświadczenie, że z dniem 30 czerwca 2005 r. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> przenosi na rzecz <span class="anon-block">T. (...)</span> prawa i obowiązki wynikające z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> z dnia 20 listopada 2000 r. o udostępnienie prawa drogi. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> zobowiązała się uzyskać zgodę <span class="anon-block"> (...)</span> na przeniesienie praw i obowiązków wynikających z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> w terminie 30 dni od daty zawarcia niniejszej umowy. Dodatkowo w § 5.4 wskazano, że w wypadku nieprzeniesienia prawa drogi na <span class="anon-block">T. (...)</span> w terminie 30 dni od daty zawarcia umów lub niewyrażenia zgody na to przeniesienie w tym terminie, <span class="anon-block">T. (...)</span> miało prawo odstąpić od umów z dnia 29 czerwca 2005 r. składając pisemne oświadczenie w terminie 14 dni liczonych od terminu podanego w § 3.2 umów. Takie oświadczenie nie zostało złożone do 14 lipca 2005 r.</p> <p>Termin na wyrażenie zgody został przedłużony do 30 września 2005 r. W tym dniu <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> uzyskała pisemną zgodę <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> na przeniesienie praw i obowiązków z umowy o udostępnienie prawa drogi z dnia 20 listopada 2000 r. pod warunkiem:</p> <p>- uzyskania oświadczenia woli od <span class="anon-block"> spółki (...) S.A.</span> o cesji uprawnień, podpisanego przez osoby upoważnione do reprezentowania ww. spółki zgodnie z KRS;</p> <p>- zbadania kondycji finansowej <span class="anon-block">T. (...)</span> do bieżącego regulowania należnych opłat za prawo drogi;</p> <p>- uzupełnienia aktualnego wypisu z rejestru przedsiębiorców KRS przez <span class="anon-block">T. (...)</span> oraz stosownego oświadczenia o woli przejęcia cesji uprawnień <span class="anon-block"> spółki (...) S.A.</span>;</p> <p>- przyjęcia zasady trójstronnego podpisania zgody na cesję w formie aneksu do obowiązującej umowy.</p> <p>W tym samym dniu, w sporządzonym <span class="anon-block">aneksie nr (...)</span> do <span class="anon-block">umowy nr (...)</span>, podpisanym przez <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> i <span class="anon-block">T. (...)</span> obie spółki wyraziły zgodę na cesję. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> nie podpisała aneksu, ale złożyła oświadczenie woli o wyrażeniu zgody na cesję w dokumencie późniejszym, mianowicie porozumieniu z dnia 20 stycznia 2006 r.</p> <p>Sąd I instancji przyjął, że warunek się ziścił 30 września 2005 r., bowiem nie można było uznać za warunek w sensie cywilistycznym warunku uzależnionego od woli jednej strony. <span class="anon-block"> Spółka (...) S.A.</span> w piśmie z 30 września 2005 r. jako warunek podała trójstronne podpisanie zgody na cesję, a jednocześnie sama cesji nie podpisała. Przyjmując odmienne rozumienie warunku, bezsprzecznie spełnił się 20 stycznia 2006 r.</p> <p>Ważność umów z dnia 29 czerwca 2005 r. i ważność umowy o przelew wierzytelności w zamian spłaty zadłużenia zawartej 31 maja 2008 r. uprawniało <span class="anon-block">(...)</span> do dochodzenia należności za sprzedaż włókien światłowodowych.</p> <p>O kosztach procesu Sąd I instancji orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> </p> <p> <strong> <!-- -->Apelację od wyroku Sądu Okręgowego złożył pozwany, zaskarżając go w całości.</strong> Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił:</p> <p>1/ naruszenie przepisów prawa procesowego:</p> <p>a/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 366)">art. 366 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365)">art. 365 k.p.c.</a> poprzez przyjęcie, iż w sprawie niniejszej Sąd orzekający był związany prejudycjalnie rozstrzygnięciami różnych sądów, a w szczególności wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2011 r. sygn. akt VI ACa 1038/10 w kwestii dotyczącej oceny warunku zawieszającego umów sprzedaży włókien światłowodowych z dnia 29 czerwca 2005 r. pomimo, iż każde z tych rozstrzygnięć miało inne źródło materialnoprawne obowiązku, czego konsekwencją było błędne przyjęcie, iż w rozpatrywanej sprawie zachodzi powaga rzeczy osądzonej,</p> <p>b/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365)">art. 365 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 229)">art. 229 k.s.h.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 17;art. 17 § 1)">art. 17 § 1 k.s.h.</a> poprzez błędne uznanie się przez Sąd Okręgowy za związany rozstrzygnięciem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 7 lipca 2010 r. - sygn. akt: VI ACa 702/09, w sytuacji gdy postępowanie to (zakończone prawomocnym rozstrzygnięciem) nie dotyczyło ustalenia nieważności umów sprzedaży włókien światłowodowych z dnia 29 czerwca 2005 r., lecz zapłaty ceny sprzedaży za te włókna przy uwzględnieniu, iż w postępowaniu tym wyłączną przyczyną nie uwzględnienia zarzutu nieważności umów było jego nieudowodnienie, co z kolei powinno obligować Sąd I instancji do samodzielnej analizy czy przedmiotowe umowy zostały zawarte bez wymaganej ustawą uchwały Zgromadzenia Wspólników i czy zostały potwierdzone w ciągu dwóch miesięcy od daty zawarcia, tj. poprzez analizę przepisów materialnych <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 ()">Kodeksu spółek handlowych</a> w postaci <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 229)">art. 229 k.s.h.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 17)">art. 17 k.s.h.</a>, których sąd pomimo dokonania własnej (w konsekwencji uznania się za związany wyrokiem w sprawie VI ACa 702/09 - niedopuszczalnej) analizy, nie wziął pod uwagę,</p> <p>c/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 366)">art. 366 k.p.c.</a> poprzez dokonanie ponownej analizy kwestii dotyczącej ważności umów sprzedaży włókien światłowodowych z dnia 29 czerwca 2005 r., a także ponownej oceny zagadnienia warunku zawieszającego, co do których Sąd przyjął, iż związany jest prejudycjalnie,</p> <p>d/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> poprzez dokonanie oceny zgromadzonego materiału dowodowego w sposób dowolny, nie zaś swobodne, wykraczający poza zebrany materiał dowodowy w sprawie w szczególności poprzez:</p> <p>- bezpodstawne przyjęcie, iż umowy sprzedaży włókien światłowodowych z dnia 29 czerwca 2005 r. są ważne, jedynie w oparciu o okoliczności świadczące o akceptowaniu tych umów i fakcie ich istnienia, z pominięciem wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności dotyczących podjęcia uchwały przez zgromadzenie wspólników;</p> <p>- bezpodstawne przyjęcie, iż umowy sprzedaży włókien światłowodowych z dnia 29 czerwca 2005 r. zawarte pod warunkiem zawieszającym weszły w życie, tj. przyjęciu, że doszło do przelewu na pozwanego praw z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> o udostępnienie prawa drogi z dnia 20 listopada 2000 r. pomimo braku umowy zawartej z pozwanym oraz z <span class="anon-block">B.</span> Energetyką, której następcą prawnym jest <span class="anon-block"> (...) S.A.</span>, a <span class="anon-block"> (...) S.A.</span>, którego następcą prawnym jest <span class="anon-block"> (...) S.A.</span>.; w konsekwencji oparcie rozstrzygnięcia w oderwaniu od dowodów z dokumentów w postaci umów zawieranych przez strony,</p> <p>e/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 231)">art. 231 k.p.c.</a> poprzez bezpodstawne uznanie za udowodnione faktu istnienia zgody zgromadzenia wspólników <span class="anon-block">T. (...)</span> na zawarcie umów sprzedaży włókien światłowodowych z dnia 29 czerwca 2005 r., co jest niezgodne ze stanem faktycznym,</p> <p>2/ naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię oraz spowodowane tym nieprawidłowe zastosowanie lub całkowite pominięcie:</p> <p>a/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 391)">art. 391 k.c.</a> poprzez brak jego zastosowania w zakresie odpowiedzialności powoda za brak uzyskania zgody <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> na cesję praw i obowiązków z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> o udostępnienie prawa drogi, w sytuacji w której stosownie do treści § 3 umów z dnia 29 czerwca 2005 r., powód zobowiązał się do uzyskania stosownej zgody <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> na cesję praw i obowiązków z umowy prawa drogi,</p> <p>b/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 521;art. 521 § 2)">art. 521 § 2 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 471)">art. 471 k.c.</a> poprzez bezpodstawne przyjęcie odpowiedzialności pozwanego za brak zgody <span class="anon-block"> (...)</span> na dokonanie cesji praw i obowiązków z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> o udostępnienie prawa drogi przy braku odniesienia się do przyjętego przez powoda na siebie obowiązku uzyskania na powyższe zgody <span class="anon-block"> (...)</span>, a tym samym zaistnienia przesłanek opisanych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 471)">art. 471 k.c.</a> <em> <!-- -->in fine</em>,</p> <p>c/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 65;art. 65 § 2)">art. 65 § 2 k.c.</a> poprzez niezastosowanie dyspozycji ww. przepisu dla potrzeb zbadania zgodnego zamiaru stron przy zawarciu umów z dnia 29 czerwca 2005 r.,</p> <p>d/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 60)">art. 60 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 61;art. 61 § 1)">art. 61 § 1 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 519)">art. 519 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 522)">art. 522 k.c.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 89)">art. 89 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 116;art. 116 § 2)">art. 116 § 2 k.c.</a> poprzez niewłaściwe zastosowanie w sprawie i przyjęcie za wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. akt VI ACa 1038/10, że oświadczenie z dnia 30 września 2005 r., pochodzące od jednego członka zarządu <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> i skierowane do osób pozostających wewnątrz struktury organizacyjnej przedsiębiorstwa energetycznego, a nadto statuujące warunki, od spełnienia których uzależniona jest zgoda wierzyciela na cesję praw, stanowiło złożenie oświadczenia woli stronie umów z dnia 29 czerwca 2005 r. o wyrażeniu zgody na przejęcie przez pozwanego obowiązków wynikających z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> o udostępnienie prawa drogi z dnia 20 listopada 2000 r. zawartej pomiędzy <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> a <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> i w konsekwencji błędne przyjęcie, że warunek zawieszający zawarty w § 7 pkt 1 umów z dnia 29 czerwca 2005 r. ziścił się w terminie i doszło do powstania skutków czynności prawnych zdziałanych przez strony.</p> <p>Wskazując na powyższe zarzuty pozwany wniósł o:</p> <p>- zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego za obie instancje według norm przepisanych;</p> <p>- ewentualnie, uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, przy uwzględnieniu kosztów postępowania odwoławczego.</p> <p>W odpowiedzi na apelację z dnia 4 kwietnia 2012 r. powód wniósł o oddalenie apelacji oraz zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Apelacja pozwanego nie zasługiwała na uwzględnienie.</p> <p>Skarżący wniósł w apelacji o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy skargi kasacyjnej wywiedzionej przez <span class="anon-block"> (...)</span> od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2011 r. wydanego w sprawie VI ACa 1038/10, którym to wyrokiem Sąd I instancji uznał się związany.</p> <p>W dniu 17 maja 2012 r. Sąd Najwyższy w sprawie I CSK 315/11 uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2011 r. i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania, pozostawiając mu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego. W tej sytuacji ww. wniosek pozwanego o zawieszenie postępowania stał się nieaktualny, jednakże - niezależnie od powyższego - zauważyć należało, że błędne było twierdzenie apelującego o tym, że Sąd Okręgowy uznał się za związany wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2011 r. wydanym w sprawie VI ACa 1038/10. Sąd I instancji wyraźnie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, że związany jest ustaleniami prawomocnego orzeczenia wydanego w sprawie XX GC 329/06, tj. wyroku wydanego przez Sąd Okręgowy w Warszawie w dniu 20 czerwca 2007 r., w zakresie ważności umów z dnia 29 czerwca 2005 r. (k. 479). Odnośnie wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie wydanego w sprawie VI ACa 1038/10 takiego stwierdzenia brak, natomiast Sąd I instancji wskazał, że podziela pogląd wyrażony przez Sąd odwoławczy co do tego, że doszło do skutecznego przelewu praw i obowiązków z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> o udostępnienie prawa drogi z dnia 20 listopada 2000 r. (k. 480). Stanowisko to zostało przez Sąd I instancji samodzielnie uzasadnione.</p> <p>W świetle powyższego za niezasadne należało uznać te zarzuty apelacji, które wskazywały na naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 366)">art. 366 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365)">art. 365 k.p.c.</a> poprzez uznanie się przez Sąd Okręgowy za związany prejudycjalnie ustaleniami zawartymi w wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2011 r. (sprawa VI ACa 1038/10) dotyczącymi warunku zawieszającego zawartego w umowach sprzedaży włókiem światłowodowych z dnia 29 czerwca 2005 r. Nieporozumieniem też było wskazywanie przez pozwanego na naruszenie przez Sąd I instancji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 366)">art. 366 k.p.c.</a> w kontekście zarzucanego przyjęcia przez ten Sąd istnienia powagi rzeczy osądzonej (<em> <!-- -->res iudicata</em>). Sąd Okręgowy nie twierdził, aby roszczenie objęte niniejszą sprawą stanowiło już przedmiot rozstrzygnięcia w jakiejkolwiek innej wcześniejszej sprawie (byłaby to negatywna przesłanka procesowa skutkująca niedopuszczalnością powództwa). Sąd I instancji wskazał jedynie na związki między powagą rzeczy osądzonej a mocą wiążącą orzeczenia, tj. negatywny i pozytywny aspekt prawomocności materialnej.</p> <p>Przechodząc do istoty sporu, w pierwszym rzędzie odnieść należało się do zarzutów skarżącego dotyczących bezzasadnego - w ocenie pozwanego - uznania się przez Sąd I instancji za związany rozstrzygnięciami Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 20 czerwca 2007 r. (sprawa XX GC 329/06) i Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 7 lipca 2010 r. (sprawa VI ACa 702/09) w zakresie obejmującym ustalenie ważności umów z dnia 29 czerwca 2005 r.</p> <p>Co do zasady zgodzić należało się ze skarżącym, że wynikająca z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365;art. 365 § 1)">art. 365 § 1 k.p.c.</a> moc wiążąca prawomocnego wyroku ogranicza się do sentencji orzeczenia i nie obejmuje uzasadnienia. Oznacza to, że moc wiążąca nie rozciąga się ani na poglądy prawne, ani motywy i ustalenia faktyczne zawarte w uzasadnieniu orzeczenia. Analogiczne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w wyrokach z dnia 17 maja 2012 r. wydanych w sprawach I CSK 315/11 i I CSK 494/11 uwzględniających skargi kasacyjne <span class="anon-block"> (...)</span> od powoływanych w sprawie orzeczeń Sądu Apelacyjnego w Warszawie - odpowiednio - z dnia 20 stycznia 2011 r. (VI ACa 1038/10) oraz z dnia 15 kwietnia 2011 r. (I ACa 1176/10). Stanowisko to należy uznać za dominujące w orzecznictwie Sądu Najwyższego, w którym podkreśla się, że przedmiotem prawomocności materialnej jest ostateczny rezultat rozstrzygnięcia, a nie przesłanki, które do niego doprowadziły (np. wyrok z dnia 8 czerwca 2005 r., V CK 702/04, LEX nr 402284; wyrok z dnia 21 czerwca 2007 r., IV CSK 63/07, LEX nr 485880; wyrok z dnia 15 listopada 2007 r., II CSK 347/07, LEX nr 345525; wyrok z dnia 13 marca 2008 r., III CSK 284/07, LEX nr 380931). Inną oczywiście kwestią jest to, że dla precyzyjnego ustalenia granic mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia mogą mieć znaczenie zawarte w uzasadnieniu orzeczenia motywy rozstrzygnięcia, np. ze względu na ogólność rozstrzygnięcia wyrażonego w sentencji orzeczenia (np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2007 r., II CSK 452/06, OSNC-ZD 2008/A/20).</p> <p>Zauważyć jednak należało, że przedmiot sporu w sprawach VI ACa 1038/10 i I ACa 1176/10 stanowiły opłaty za korzystanie z prawa drogi, określone w umowie z dnia 20 listopada 2000 r. (sprawa VI ACa 1038/10 toczyła się pomiędzy <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> a <span class="anon-block"> (...)</span>, natomiast sprawa I ACa 1176/10 pomiędzy <span class="anon-block">(...)</span> a <span class="anon-block"> (...)</span>). Przedmiot tych spraw był zatem odmienny od przedmiotu sporu rozstrzyganego przez Sąd Okręgowy w Warszawie w sprawie XX GC 329/06 i Sąd Apelacyjny w Warszawie w sprawie VI ACa 702/09, bowiem w tym postępowaniu Sądy rozstrzygały o części należności (odpowiadającej podatkowi VAT) wynikających z faktur VAT wystawionych w dniach 8 lipca 2005 r. i 10 października 2005 r. o numerach <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block"> (...)</span>.</p> <p>W niniejszej sprawie powód dochodził pozostałej części należności wynikających z <span class="anon-block">faktur VAT o numerach (...)</span>, opierał zatem żądanie na tej samej podstawie materialnoprawnej, która stanowiła podstawę uwzględnienia powództwa w sprawie XX GC 329/06 (VI ACa 702/09). Odmienne stanowisko pozwanego przedstawione w apelacji należało uznać za błędne.</p> <p>Częściowe dochodzenie roszczenia jest w pełni dopuszczalne na gruncie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">Kodeksu postępowania cywilnego</a> i nie budzi to wątpliwości ani w orzecznictwie ani w piśmiennictwie. Inaczej jest jednak z kwestią prawomocności materialnej wyroków zapadających w takich procesach, w szczególności zakresu mocy wiążącej takich wyroków. Rozważenia wymaga, czy w takim przypadku granice mocy wiążącej orzeczenia obejmują również zasadę odpowiedzialności, tzn. czy prejudycjalne znaczenie wyroku w sprawie o świadczenie częściowe obejmuje nie tylko samo zasądzenie świadczenia, ale również ustalenie prawa lub stosunku prawnego, z którego świadczenie to wynika. Przy przyjęciu drugiego stanowiska w procesie o dalszą część świadczenia przy niezmienionych okolicznościach sąd nie mógłby orzec odmiennie o zasadzie odpowiedzialności. Za takim szerszym rozumieniem granic mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia opowiedział się Sąd Najwyższy m.in. w uchwale z dnia 29 marca 1994 r., III CZP 29/94, LEX nr 84472, w wyroku z dnia 23 czerwca 2006 r., IV CSK 89/05, OSNC 2007/1/15 oraz w wyroku z dnia 3 czerwca 2008 r., I PK 301/07, LEX nr 494122.</p> <p>Trzeba jednak zauważyć, że argumenty, które przytaczane są na poparcie stanowiska o związaniu sądu w innej sprawie jedynie sentencją orzeczenia, nie zaś także jego motywami, tj. uprawnienie każdego sądu do samodzielnej oceny wiarygodności dowodów, jako podstawy i gwarancji niezawisłości orzekania sędziowskiego oraz model procesu cywilnego oparty na zasadzie kontradyktoryjności mogący prowadzić do tego, że w sprawach opartych na tym samym zdarzeniu sądy mogą dysponować różnym materiałem dowodowym, aktualne pozostają również w procesie o dalszą część świadczenia, co do części którego zapadło już prawomocne rozstrzygniecie. Należy też zauważyć, że ściśle rzecz biorąc, wydając wyrok zasądzający świadczenie, sąd nie orzeka o stosunku prawnym między stronami, lecz o żądaniu wyrażonym w pozwie i przesądza jedynie o tym, że powodowi należy się kwota objęta powództwem. Kwestia istnienia stosunku prawnego stanowi jedynie zagadnienie wstępne, które sąd zobowiązany jest rozważyć, ale rozstrzygnięcie o tym mieści się poza sentencją i nie korzysta z mocy wiążącej w późniejszych procesach (tak też P. Grzegorczyk [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Postępowanie rozpoznawcze, pod red. T. Erecińskiego, Tom II, Warszawa 2012, str. 151-152, pkt 20 oraz str. 153, pkt 22).</p> <p>Sąd Apelacyjny w niniejszym składzie uznaje, że moc wiążąca prawomocnego orzeczenia wydanego w procesie o część świadczenia nie obejmuje zasady odpowiedzialności, a tym samym sąd rozstrzygający w kolejnej sprawie o pozostałą część świadczenia nie jest związany wcześniejszymi ustaleniami co do istnienia stosunku prawnego, z którego to świadczenie wynika. Sąd oczywiście nie powinien ignorować stanowiska zawartego we wcześniejszej sprawie, jednakże zobligowany jest do dokonania własnych ustaleń i samodzielnych ocen, które mogą prowadzić do odmiennych konkluzji (np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 maja 2002 r., IV CKN 1073/00, LEX nr 55501). Obowiązek powyższy należało uznać za szczególnie aktualny w okolicznościach niniejszej sprawy, bowiem pozwany podniósł, że zaoferował materiał dowodowy na potwierdzenie swojego twierdzenia o nieważności umów z dnia 29 czerwca 2005 r., który to materiał został pominięty z uwagi na prekluzję dowodową przez Sąd Apelacyjny w Warszawie w sprawie VI ACa 702/09.</p> <p>Pomimo odmiennego niż Sąd I instancji stanowiska co do zakresu związania ustaleniami orzeczeń wydanych w sprawie XX GC 329/06 (VI ACa 702/09), Sąd Apelacyjny, mając na względzie ustalenia faktyczne (które Sąd II instancji uznaje za prawidłowe i przyjmuje za własne), rozważania Sądu Okręgowego zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku oraz zgromadzony materiał dowodowy, uznał za możliwe merytoryczne rozstrzygnięcie o żądaniu strony powodowej.</p> <p>Pozwany uzasadniając zarzut nieważności umów z dnia 29 czerwca 2005 r. podniósł, że umowy te zawarte zostały bez wymaganej przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 229)">art. 229 k.s.h.</a> uchwały <span class="anon-block"> (...) spółki (...)</span>. W tej sytuacji, z uwagi na treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 17;art. 17 § 1)">art. 17 § 1 k.s.h.</a>, umowy te są nieważne.</p> <p>Oceniając zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, Sąd Apelacyjny uznał, że zarzut powyższy nie został przez stronę pozwaną udowodniony.</p> <p>Na dowód braku uchwały Zgromadzenia Wspólników <span class="anon-block"> spółki (...)</span> na zawarcie umów z dnia 29 czerwca 2005 r. pozwany przedłożył protokoły ze Zgromadzeń Wspólników z 12 stycznia 2004 r. (k. 283-285), 23 lutego 2004 r. (k. 286-288), 19 kwietnia 2004 r. (k. 289-291), 14 czerwca 2004 r. (k. 292-295), 21 września 2004 r. (k. 296-300) oraz 28 czerwca 2005 r. (k. 303-308).</p> <p>Dowody te nie mogły mieć jednak rozstrzygającego znaczenia z następujących względów.</p> <p>Po pierwsze, strona pozwana nie przedstawiła księgi protokołów, do której zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 248;art. 248 § 1)">art. 248 § 1 k.s.h.</a> wpisywane są uchwały zgromadzenia wspólników i której prowadzenie ciąży na zarządzie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Księga taka stanowiłaby dowód pozwalający ustalić treść wszystkich uchwał podjętych przez Zgromadzenie Wspólników <span class="anon-block"> spółki (...)</span>, zwłaszcza w sytuacji, gdy strona powodowa kwestionowała, aby przedłożone przez pozwanego protokoły ze Zgromadzeń Wspólników były kompletne.</p> <p>Po drugie, same twierdzenia pozwanego o kompletności przedłożonych protokołów nie mogły stanowić dowodu w sprawie, w sytuacji, gdy okoliczność ta była kwestionowana przez przeciwnika procesowego. W tej sytuacji twierdzenie to wymagało udowodnienia.</p> <p>Po trzecie, twierdzenie strony pozwanej o kompletności przedłożonych protokołów budziło poważne zastrzeżenia już chociażby z tej przyczyny, że nie został przedłożony protokół ze Zwyczajnego Zgromadzenia Wspólników dotyczącego roku obrotowego 2003. Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 231;art. 231 § 1)">art. 231 § 1 k.s.h.</a> zgromadzenie takie winno odbyć się w terminie sześciu miesięcy po upływie danego roku obrotowego, a przedmiot obrad winny co najmniej stanowić kwestie wskazane w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 231;art. 231 § 2)">art. 231 § 2 k.s.h.</a> </p> <p>Po czwarte, szereg ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych wskazywał, że na zawarcie umów z dnia 29 czerwca 2005 r. udzielona została zgoda przez Zgromadzenie Wspólników <span class="anon-block"> spółki (...)</span>. W przedmiotowych umowach (pkt 1.7 umów sprzedaży oraz pkt 1.6 umowy podnajmu) zarząd <span class="anon-block">T. (...)</span> oświadczył, że jest uprawniony do ich zawarcia. Następnie sporządzone zostały protokoły przekazania światłowodów objętych umowami z dnia 29 czerwca 2005 r. oraz wprowadzenia ich do ewidencji środków trwałych <span class="anon-block"> spółki (...)</span>. O fakcie, że <span class="anon-block">T. (...)</span> uważała powyższe umowy za ważnie zawarte świadczyła również i ta okoliczność, że spółka ta w dniu 18 kwietnia 2006 r. złożyła oświadczenie o wypowiedzeniu umów sprzedaży i podnajmu światłowodów. Trafnie też Sąd Okręgowy zwrócił uwagę na fakt, że jedyny <span class="anon-block"> (...) spółki (...)</span>, tj. <span class="anon-block"> (...)</span>, zawierając w dniu 20 lutego 2006 r. umowę przeniesienia własności rzeczy ruchomej oznaczonej co do tożsamości w celu zabezpieczenia wierzytelności <span class="anon-block"> (...)</span> w stosunku do <span class="anon-block">T. (...)</span>, nie miał wątpliwości co własności światłowodów objętych umowami sprzedaży z dnia 29 czerwca 2005 r., a tym samym ważności tych umów.</p> <p>W świetle wskazanych okoliczności uznać należało, że przedłożenie przez pozwanego kilku protokołów ze Zgromadzeń Wspólników <span class="anon-block"> spółki (...)</span> i oświadczenie, że protokoły te są kompletne, nie mogło stanowić wystarczającego dowodu na okoliczność braku zgody Zgromadzenia Wspólników tej spółki na zawarcie umów z dnia 29 czerwca 2005 r. Aby wykazać swoje twierdzenia strona pozwana zobowiązana była do przedłożenia jednoznacznych dowodów wykazujących, że w istotnym okresie na żadnym Zgromadzeniu Wspólników nie zapadła uchwała wymagana przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 229)">art. 229 k.s.h.</a> Dowód taki mogłaby stanowić księga udziałów.</p> <p>W tej sytuacji za niezasadne należało uznać te zarzuty apelacji, które wskazywały na naruszenie przez Sąd Okręgowy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> poprzez dowolne uznanie, że umowy z dnia 29 czerwca 2005 r. są ważne, jedynie w oparciu o okoliczności świadczące o akceptowaniu tych umów, z pominięciem wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności dotyczących podjęcia uchwały przez zgromadzenie wspólników. Nie był również zasadny zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 231)">art. 231 k.p.c.</a> Pozwany nie udowodnił swojego twierdzenia o braku wymaganej przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 229)">art. 229 k.s.h.</a> uchwały zgromadzenia wspólników, a Sąd Okręgowy dokładnie wskazał na jakich faktach oparł swoje przekonanie, że taka uchwała został podjęta.</p> <p>Strona pozwana podnosiła również w apelacji, że Sąd I instancji bezpodstawnie przyjął, że umowy sprzedaży włókien światłowodowych zawarte pod warunkiem zawieszającym, weszły w życie. Skarżący podniósł, że Sąd Okręgowy uznał się za prejudycjalnie związany rozstrzygnięciem tej kwestii w wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2011 r., w sprawie VI ACa 1038/10. Stanowiło to naruszenie przez Sąd I instancji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233)">art. 233 k.p.c.</a> </p> <p>Jak już powyżej była o tym mowa, twierdzenie pozwanego, że Sąd Okręgowy uznał się za związany wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2011 r. wydanym w sprawie VI ACa 1038/10, nie znajdowały potwierdzenia w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Sąd I instancji dokonał samodzielnej oceny tego, czy warunek określony przez kontrahentów w umowach sprzedaży z dnia 29 czerwca 2005 r. ziścił się, czy też nie. Ocena ta zresztą częściowo budziła zastrzeżenia, o czym będzie jeszcze mowa poniżej.</p> <p>W przedmiotowych umowach sprzedaży zawarte było także postanowienie, że <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z dniem 30 czerwca 2005 r. przenosi na rzecz <span class="anon-block">T. (...)</span>, a <span class="anon-block">T. (...)</span> przejmuje, prawa i obowiązki wynikające z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> z dnia 20 listopada 2000 r. o udostępnienie prawa drogi (pkt 3.1 w zw. z pkt 1.3). <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> zobowiązała się uzyskać zgodę <span class="anon-block"> (...)</span> na przeniesienie praw i obowiązków wynikających z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> w terminie 30 dni od daty zawarcia umowy sprzedaży (pkt 3.2). W przypadku nieprzeniesienia prawa drogi na <span class="anon-block">T. (...)</span> w terminie 30 dni lub niewyrażenia przez <span class="anon-block">B.</span> Energetykę w tym terminie zgody na to przeniesienie, <span class="anon-block">T. (...)</span> miał prawo odstąpić od umowy sprzedaży. Odstąpienie następowało przez pisemne oświadczenie złożone <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w terminie 14 dni od daty wskazanej w pkt 3.2 umowy (pkt 5.4). W pkt 7.1 wskazano jednocześnie, że umowa sprzedaży wchodzi w życie pod warunkiem zawieszającym zawarcia umowy cesji i uzyskania zgody, o których mowa w § 3 umowy (w przypadku umowy dotyczącej sprzedaży włókien światłowodowych na odcinku <span class="anon-block">K.</span> - granica Państwa) albo pod warunkiem zawieszającym uzyskania w terminie zgody, o której mowa w § 3.2 umowy (w przypadku umowy dotyczącej sprzedaży włókien światłowodowych na odcinku <span class="anon-block">O.</span> / <span class="anon-block">D.</span> - <span class="anon-block">K.</span>).</p> <p>Na podstawie aneksu z dnia 19 września 2005 r. do umowy sprzedaży włókien na odcinku <span class="anon-block">O.</span> / <span class="anon-block">D.</span> - <span class="anon-block">K.</span> termin na wyrażenie zgody przez <span class="anon-block">B.</span> Energetykę wydłużony został do dnia 30 września 2005 r.</p> <p>Stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 89)">art. 89 k.c.</a> istotą warunku jest uzależnienie powstania lub ustania skutków czynności prawnej od zdarzenia przyszłego i niepewnego. W przypadku warunku zawieszającego powstanie skutków czynności prawnej uzależnione jest od wystąpienia takiego zdarzenia. Jednakże w przedmiotowych umowach sprzedaży kontrahenci wyraźnie postanowili, że skutkiem nieprzeniesienia prawa drogi na <span class="anon-block">T. (...)</span> w ustalonym terminie lub niewyrażenia przez <span class="anon-block">B.</span> Energetykę w określonym terminie zgody na to przeniesienie, będzie prawo <span class="anon-block">T. (...)</span> do odstąpienia od umowy sprzedaży (<em> <!-- -->vide</em> pkt 5.4). W tej sytuacji nie można było jednocześnie uznać, że postanowienie zawarte w pkt 7.1 umów sprzedaży oznaczało, że umowy te zawarte zostały pod warunkiem zawieszającym w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 89)">art. 89 k.c.</a> Skoro po stronie <span class="anon-block">T. (...)</span> powstawało prawo do odstąpienia od umowy, to oznaczało to, że umowa „weszła w życie” i jej postanowienia obowiązywały kontrahentów. Jednocześnie w sprawie bezsporne było, że <span class="anon-block">T. (...)</span> nie skorzystało z uprawnienia do odstąpienia od umowy zawartego w pkt 5.4 umów sprzedaży.</p> <p>Już tylko powyżej przedstawione argumenty przeczyły stanowisku pozwanego, że umowy sprzedaży włókien światłowodowych z dnia 29 czerwca 2005 r. nie weszły w życie z uwagi na nieziszczenie się warunku zawieszającego.</p> <p>Niezależnie od powyższego stwierdzić należało, że całkowicie bezzasadny był zarzut apelacji zarzucający Sądowi I instancji bezpodstawne przyjęcie, że doszło do przelewu na <span class="anon-block">T. (...)</span> (a w konsekwencji na pozwanego) praw z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> o udostępnienie prawa drogi.</p> <p>Stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 509;art. 509 § 1)">art. 509 § 1 k.c.</a> wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania.</p> <p>Z treści <span class="anon-block">§ 9 umowy nr (...)</span> wynikało, że cesja uprawnień<span class="anon-block">(...)</span> wynikających z tej umowy na rzecz osoby trzeciej, z <span class="anon-block"> grupy (...)</span>, nie stanowiła zmiany umowy. Osoba trzecia stawała się stroną umowy z chwilą dostarczenia <span class="anon-block"> (...)</span> pisemnego oświadczenia <span class="anon-block">(...)</span> i wyrażenia pisemnej zgody przez <span class="anon-block">B.</span> Energetykę.</p> <p>Z powyższego wynikało, że na przelew uprawnień z <span class="anon-block">(...)</span> (<span class="anon-block"> (...) S.A.</span>) na <span class="anon-block">T. (...)</span> wymagana była zgoda <span class="anon-block"> (...)</span> (<span class="anon-block"> (...) S.A.</span>). Zgoda taka niewątpliwie wyrażona została przez osoby uprawnione do reprezentowania <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w porozumieniu z dnia 20 stycznia 2006 r., które spełniało wszelkie wymagania wynikające z <span class="anon-block">§ 9 umowy nr (...)</span>. Okoliczność, że zgoda <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> i w konsekwencji przeniesienie uprawnień wynikających z umowy o udostępnienie prawa drogi na <span class="anon-block">T. (...)</span> nastąpiło już po upływie terminu określonego w pkt 3.2 nie czyniło tej zgody bezskuteczną. Jedynym przewidzianym przez strony skutkiem upływu wyznaczonego terminu było uprawnienie <span class="anon-block">T. (...)</span> do odstąpienia od umowy (pkt 5.4), a z uprawnienia tego spółka ta nie skorzystała do 20 stycznia 2006 r. Doszło zatem do skutecznej cesji na <span class="anon-block">T. (...)</span> uprawnień wynikających z umowy z dnia 20 listopada 2000 r. Zauważyć jednocześnie należało, że zawarta w porozumieniu z dnia 20 stycznia 2006 r. zgoda <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> obejmowała nie tylko przejęcie praw wynikających z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> przez <span class="anon-block">T. (...)</span>, ale również obowiązków (<em> <!-- --> vide</em> jednoznaczne brzmienie § 3 porozumienia). Była to zatem również zgoda wierzyciela na zmianę dłużnika (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 519;art. 519 § 2;art. 519 § 2 pkt. 2)">art. 519 § 2 pkt 2 k.c.</a>). W konsekwencji przelewu wierzytelności i zmiany dłużnika doszło do zmiany strony <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> z <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> na <span class="anon-block">T. (...)</span>. W konsekwencji <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> wywiązała się z obowiązków wynikających z pkt 3.1 i 3.2 umów sprzedaży.</p> <p>Powyższe rozważania prowadziły do jednoznacznego wniosku, iż błędne było stanowisko pozwanego o niewejściu w życie umów sprzedaży z dnia 29 czerwca 2005 r., a tym samym braku podstawy prawnej do żądania przez powoda zapłaty należności wynikających z tych umów. Czyniły one również z gruntu bezzasadnymi te zarzuty apelacji, które oparte były na twierdzeniu, iż <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> nie wyraziła zgody na przeniesienie praw i obowiązków wynikających z <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> na <span class="anon-block">T. (...)</span>. Niezależnie od powyższego podnieść należało, że nie znajdowało żadnego uzasadnienia w okolicznościach i przedmiocie niniejszej sprawy powoływanie się przez pozwanego na naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 391)">art. 391 k.c.</a> i wywodzenie z tego przepisu odpowiedzialności odszkodowawczej powoda względem pozwanego. Bezzasadne było również powoływanie się przez skarżącego na naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 521;art. 521 § 2)">art. 521 § 2 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 471)">art. 471 k.c.</a> Nie został również w żaden sposób odniesiony do okoliczności przedmiotowej sprawy zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 65;art. 65 § 2)">art. 65 § 2 k.c.</a> Na marginesie zauważyć należało, że pozwany w żaden sposób nie wyjaśnił wyraźnej rozbieżności pomiędzy przedstawionym przez siebie w apelacji rozumieniem zgodnego zamiaru stron umowy sprzedaży, co do związania się umową wyłącznie do dnia oznaczonego jako termin na uzyskanie zgody <span class="anon-block"> (...)</span> Beskidzkiej (<em> <!-- -->vide</em> k. 503 in fine - 504), tj. najpóźniej do dnia 30 września 2005 r., a późniejszymi swoimi działaniami polegającymi przede wszystkim na przejęciu włókien światłowodowych stanowiących przedmiot umów sprzedaży w dniu 10 października 2005 r., wprowadzeniu ich do ewidencji środków trwałych spółki, jak również przewłaszczenia ich na zabezpieczenie na podstawie umowy z dnia 20 lutego 2006 r.</p> <p>Trafne były natomiast zastrzeżenia strony pozwanej co do uznania przez Sąd Okręgowy oświadczenia z dnia 30 września 2005 r., pochodzącego od jednego członka zarządu <span class="anon-block"> (...) S.A.</span>, za zgodę wierzyciela na cesję praw i zmianę dłużnika <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> o udostępnienie prawa drogi. Brak było podstaw do takiej kwalifikacji przedmiotowego oświadczenia, ale uchybienie to nie wpłynęło ostatecznie na prawidłowość końcowego rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd I instancji. Taka zgoda - jak powyżej była o tym mowa - udzielona została w porozumieniu z dnia 20 stycznia 2006 r.</p> <p>Podkreślić też należało, że zarzut dotyczący nieziszczenia się warunku zawieszającego dotyczył wyłącznie umów sprzedaży, bowiem w umowie podnajmu włókien światłowodowych żaden warunek nie został zastrzeżony. Również zarzut nieważności umów z dnia 29 czerwca 2005 r. mógł odnosić się jedynie do umów sprzedaży światłowodów, a nie umowy podnajmu, bowiem z brzmienia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 229)">art. 229 k.s.h.</a> wynika, że dotyczy on jedynie umów nabycia określonych przedmiotów majątkowych za wskazaną cenę, które to kategorie nie występują w przypadku umowy podnajmu. W tej sytuacji zarzuty pozwanego w żaden sposób nie podważały żądania wynikającego z <span class="anon-block">faktury VAT nr (...)</span> opiewającej na kwotę netto 785.422 zł. Zauważyć też należało, że strona pozwana nie przedstawiła żadnych zarzutów odnoszących się bezpośrednio do umowy przelewu wierzytelności zawartej w dniu 31 maja 2008 r. pomiędzy <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> i<span class="anon-block">(...)</span> </p> <p>Mając powyższe na względzie, Sąd Apelacyjny na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> oddalił apelację pozwanego jako bezzasadną.</p> <p>Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego uzasadnione jest treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3;art. 108;art. 108 § 1)">art. 98 § 1 i 3, art. 108 § 1</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391;art. 391 § 1)">art. 391 § 1 k.p.c.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391 § 6;art. 391 § 6 pkt. 7)">§ 6 pkt 7</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631348" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 (§ 13;§ 13 ust. 1;§ 13 ust. 1 pkt. 2)">§ 13 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu</a> (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).</p> </div>