KIO 2297/11, KIO 2315/11
Krajowa Izba Odwoławcza2011-11-02
Sygnatura
KIO 2297/11, KIO 2315/11
Data orzeczenia
2011-11-02
Rodzaj
DECISION
Sędziowie
Barbara Bettman (PRESIDING_JUDGE)
Treść orzeczenia
Sygn. akt: KIO 2297/11
Sygn. akt: KIO 2315/11
POSTANOWIENIE
z dnia 2 listopada 2011 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodniczący – członek Krajowej Izby Odwoławczej: Barbara Bettman
Protokolant: Agata Dziuban
Po rozpoznaniu na posiedzeniu z udziałem stron oraz uczestników postępowania w
dniu 2 listopada 2011 r. w Warszawie odwołań wniesionych do Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej:
A. w dniu 24 października 2011 r. przez wykonawcę: Polska Telefonia Cyfrowa
S.A. Al. Jerozolimskie 181, 02-222 Warszawa, Sygn. akt: KIO 2297/11,
B. w dniu 25 października 2011 r. przez wykonawcę: PTK Centertel Sp. z o. o. ul.
Skierniewicka 10A, 01-230 Warszawa, adres do korespondencji: ul.
Moniuszki 1A, 00-014 Warszawa, Sygn. akt: KIO 2315/11,
w postępowaniu o zawarcie umowy ramowej prowadzonym przez zamawiającego: Miasto
Stołeczne Warszawa, Plac Bankowy 3/5, 00-950 Warszawa, w imieniu którego
postępowanie prowadzi Biuro Informatyki i Przetwarzania Informacji we współpracy z
Biurem Zamówień Publicznych Urzędu m.st. Warszawy, adres do korespondencji:
Biuro Zamówień Publicznych Urzędu m.st. Warszawy, ul. Senatorska 36, IV p. pok. 10,
00-095 Warszawa, przy udziale wykonawców:
A. Polska Telefonia Cyfrowa S.A. Al. Jerozolimskie 181, 02-222 Warszawa,
zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego sygn. akt KIO 2315/11, po
stronie odwołującego,
B. PTK Centertel Sp. z o. o. ul. Skierniewicka 10A, 01-230 Warszawa, adres do
korespondencji: ul. Moniuszki 1A, 00-014 Warszawa, zgłaszającego przystąpienie do
postępowania odwoławczego sygn. akt KIO 2297/11, po stronie odwołującego,
C. Polkomtel S.A. ul. Postępu 3, 02-676 Warszawa, zgłaszającego przystąpienie do
postępowania odwoławczego sygn. akt KIO 2297/11, po stronie odwołującego,
postanawia:
1. Umarza postępowanie odwoławcze w sprawie sygn. akt: KIO 2297/11.
2. Umarza postępowanie odwoławcze w sprawie sygn. akt: KIO 2315/11.
3. Nakazuje zwrot z rachunku bankowego Urzędu Zamówień Publicznych na rzecz
odwołującego: Polska Telefonia Cyfrowa S.A. Al. Jerozolimskie 181, 02-222
Warszawa, sygn. akt KIO 2297/11, kwoty 15 000,00 zł (słownie: piętnaście tysięcy
złotych zero groszy) uiszczonej tytułem wpisu od odwołania.
4. Nakazuje zwrot z rachunku bankowego Urzędu Zamówień Publicznych na rzecz
odwołującego: PTK Centertel Sp. z o. o. ul. Skierniewicka 10A, 01-230 Warszawa,
adres do korespondencji: ul. Moniuszki 1A, 00-014 Warszawa, sygn. akt KIO
2315/11, kwoty 15 000,00 zł (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy)
uiszczonej tytułem wpisu od odwołania.
5. Znosi wzajemnie koszty postępowania odwoławczego między stronami w sprawie
sygn. akt: KIO 2297/11.
6. Znosi wzajemnie koszty postępowania odwoławczego między stronami w sprawie
sygn. akt: KIO 2315/11.
Stosownie do art. 198a ust. 1 i 198b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo
zamówień publicznych (Dz. U. z 2010 r. Nr 113, poz. 759) na niniejsze postanowienie - w
terminie 7 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa
Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie.
Przewodniczący:
……………………
Sygn. akt: KIO 2297/11
Sygn. akt: KIO 2315/11
U z a s a d n i e n i e:
W postępowaniu o zawarcie umowy ramowej, prowadzonym w trybie w przetargu
nieograniczonego na „Świadczenie usług telefonii komórkowej dla Urzędu Miasta
Stołecznego Warszawy, jednostek organizacyjnych M. St. Warszawy wraz z dostawą
niezbędnych do tego elementów i urządzeń," ogłoszonym w Dzienniku Urzędowym Unii
Europejskiej w dniu 15 października 2011 r. pod numerem 2011/S 199-324577, wobec
postanowień ogłoszenia oraz treści specyfikacji istotnych warunków zamówienia zostały
złożone w formie pisemnej odwołania:
A. w dniu 24 października 2011 r. przez wykonawcę: Polska Telefonia Cyfrowa S.A.
w Warszawie,
B. w dniu 25 października 2011 r. przez wykonawcę: PTK Centertel Sp. z o. o. w
Warszawie,
- w kopii przekazane zamawiającemu w tym samym terminie.
Sygn. akt: KIO 2297/11
A. Odwołujący Polska Telefonia Cyfrowa S.A. zarzucił zamawiającemu: Miastu
Stołecznemu Warszawa, naruszenie przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo
zamówień publicznych (Dz. U. z 2010 r., Nr 113, poz. 759 ze zm.), dalej zwanej Pzp, tj.
1. art. 22 ust. 1 pkt. 1 Pzp oraz art. 25 ust. 1 pkt. 2 Pzp, przez określenie, że aktualny
wpis do rejestru przedsiębiorców telekomunikacyjnych jest dokumentem przedkładanym w
celu potwierdzenia, że oferowane usługi odpowiadają wymaganiom określonym przez
zamawiającego;
2. naruszenie przepisu art. 92 ust. 1 pkt. 1 i 2 Pzp oraz art. 26 ust. 3 Pzp, przez
określenie, że w ramach oceny ofert według kryteriów oceny ofert rozpatrywane będą oferty
złożone przez wykonawców niepodlegających wykluczeniu;
3. naruszenie art. 29 ust. 1 Pzp poprzez zobowiązanie do dostarczenia fabrycznie
nowych telefonów komórkowych obsługujących transmisję danych w technologii CSD i
HSCSD;
4. naruszenie art. 29 ust. 1 Pzp, przez niejednoznaczne i nieprecyzyjne określenie
przedmiotu zamówień wykonawczych w zakresie świadczeń gwarancyjnych wykonawcy, bez
uwzględnienia wszystkich wymagań i okoliczności mogących mieć wpływ na sporządzenie
oferty;
5. naruszenie art. 3511 Kodeksu cywilnego w związku z art. 14 ustawy Pzp, przez
określenie obowiązku zapłaty kar umownych w wyniku opóźnienia wykonawcy w wykonaniu
świadczeń (to jest niezawinionego przez wykonawcę niewykonania świadczeń w terminie);
6. naruszenie art. 29 ust. 1 Pzp i art. 7 ust. 1 Pzp, przez niezamieszczenie w
specyfikacji istotnych warunków zamówienia (SIWZ) informacji na temat okresu związania
uprawnionych jednostek umowami o świadczenie usług telefonii komórkowej.
Powołując się na interes w zawarciu umowy ramowej i uzyskaniu przedmiotowego
zamówienia odwołujący wnosił o nakazanie zamawiającemu zmian postanowień ogłoszenia
oraz specyfikacji istotnych warunków zamówienia, w tym wzoru umowy stanowiącej
załącznik nr 6 do SIWZ, w sposób przez siebie postulowany, tj.:
Ad 1) Zmiany postanowienia zawartego w sekcji III.2.1) pkt. 2.2.1 ogłoszenia o
zamówieniu oraz w pkt. 12.2.1 specyfikacji istotnych warunków zamówienia przez określenie,
że za spełniających warunek udziału w postępowaniu określony w pkt. 12.1) ppkt. 1) SIWZ
zamawiający uzna wykonawców, którzy przedstawią aktualny odpis z rejestru
przedsiębiorców telekomunikacyjnych, i jednocześnie wykreślenia z sekcji III.2.1) pkt. 2.2.3.
ogłoszenia o zamówieniu oraz pkt. 13.2.3. SIWZ postanowienia, zgodnie z którym w celu
potwierdzenia, że oferowane usługi odpowiadają wymaganiom określonym przez
zamawiającego, należy złożyć aktualny odpis wpisu do rejestru przedsiębiorców
telekomunikacyjnych.
W uzasadnieniu podał, że zgodnie z treścią pkt. 12.1) ppkt. 1) SIWZ, o udzielenie
zamówienia mogą ubiegać się wykonawcy, którzy spełniają warunki udziału w postępowaniu,
o których mowa w art. 22 ust. 1 ustawy, dotyczące posiadania uprawnień do wykonywania
określonej działalności lub czynności, jeżeli przepisy prawa nakładają obowiązek ich
posiadania. Przedmiotem postępowania jest zawarcie umowy ramowej na świadczenie usług
w zakresie telefonii komórkowej, w wyniku realizacji umów zawartych na podstawie umowy
ramowej wykonawca zobowiązany będzie zatem do świadczenia usług objętych zakresem
działalności telekomunikacyjnej. Zgodnie z postanowieniami art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 16
lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. z 2004 r., Nr 171, poz. 1800 ze zm.),
działalność telekomunikacyjna jest działalnością gospodarczą regulowaną i podlega wpisowi
do rejestru przedsiębiorców telekomunikacyjnych. W celu potwierdzenia posiadania
uprawnień do wykonywania działalności objętej przedmiotem zamówień udzielanych na
podstawie umowy ramowej, zamawiający winien zatem wymagać przedstawienia aktualnego
odpisu z rejestru przedsiębiorców telekomunikacyjnych. Zamawiający tymczasem nie
wymaga żadnego dokumentu w celu potwierdzenia posiadania uprawnień niezbędnych do
realizacji umów wykonawczych. Aktualny odpis z rejestru przedsiębiorców
telekomunikacyjnych ma być zaś (zgodnie z treścią pkt. 13.2.3 SIWZ) przedstawiany w celu
potwierdzenia, że oferowane usługi odpowiadają wymaganiom określonym przez
zamawiającego. Odwołujący zakwestionował ustalony katalog dokumentów, które należy
przedstawić w celu potwierdzenia spełniania warunków udziału w postępowaniu i
potwierdzenia, że oferowane dostawy spełniają wymagania określone przez zamawiającego.
Wpisanie do rejestru przedsiębiorców telekomunikacyjnych nie stanowi potwierdzenia, że
świadczone usługi spełniają określone wymagania. Wpis stanowi potwierdzenie, że usługi te
mogą być świadczone zgodnie z prawem. Odpis z rejestru przedsiębiorców
telekomunikacyjnych powinien być zatem przedkładany w celu potwierdzenia spełniania
warunku udziału w postępowaniu, określonego w art. 22 ust. 1 pkt. 1 Pzp i pkt. 12.1. ppkt. 1)
specyfikacji istotnych warunków zamówienia. Wskazywał, iż zamawiający powinien mieć
świadomość prawidłowych zasad określania warunków udziału w postępowaniu, którego
przedmiotem jest zawarcie umowy ramowej na świadczenie usług telefonii komórkowej. W
poprzednim postępowaniu o zawarcie umowy ramowej w tym samym przedmiocie, odpis z
rejestru przedsiębiorców telekomunikacyjnych prawidłowo określony został jako dokument
przedstawiany w celu potwierdzenia spełniania warunków udziału w postępowaniu.
Ad. 2) Wykreślenia postanowienia zawartego w części V pkt. 24.2. specyfikacji istotnych
warunków zamówienia, stanowiącego, że w ramach oceny ofert według kryteriów oceny ofert
(w II etapie) rozpatrywane będą oferty złożone przez wykonawców niepodlegających
wykluczeniu.
W uzasadnieniu podał, że zgodnie z treścią pkt. 24.2. części V specyfikacji
istotnych warunków zamówienia, w ramach oceny ofert według kryteriów oceny ofert (w II
etapie) rozpatrywane będą oferty złożone przez wykonawców niepodlegających wykluczeniu.
Konsekwencją przyjętych założeń będzie zaniechanie oceny ofert wykonawców
podlegających wykluczeniu. Tymczasem przepisy Prawa zamówień publicznych zobowiązują
zamawiającego do dokonania oceny ofert złożonych przez wszystkich wykonawców -
niezależnie od tego, czy zamawiający dokonał pozytywnej, czy negatywnej weryfikacji tych
wykonawców pod kątem przesłanek wykluczenia z postępowania. Zgodnie z treścią art. 92
ust. 1 ustawy Pzp, niezwłocznie po wyborze najkorzystniejszej oferty zamawiający
jednocześnie zawiadamia wykonawców, którzy złożyli oferty, o:
1) wyborze najkorzystniejszej oferty, podając nazwę (firmę) albo imię i nazwisko, siedzibę
albo miejsce zamieszkania i adres wykonawcy, którego ofertę wybrano, uzasadnienie jej
wyboru oraz nazwy (firmy) albo imiona i nazwiska, siedziby albo miejsca zamieszkania i
adresy wykonawców, którzy złożyli oferty, a także punktację przyznaną ofertom w każdym
kryterium oceny ofert i łączną punktację;
2) wykonawcach, których oferty zostały odrzucone, podając uzasadnienie faktyczne i
prawne;
3) wykonawcach, którzy zostali wykluczeni z postępowania o udzielenie zamówienia,
podając uzasadnienie faktyczne i prawne - jeżeli postępowanie jest prowadzone w trybie
przetargu nieograniczonego, negocjacji bez ogłoszenia albo zapytania o cenę;
4) terminie, określonym zgodnie z art. 94 ust. 1 lub 2, po którego upływie umowa w
sprawie zamówienia publicznego może być zawarta.
Biorąc pod uwagę zasadę koncentracji czynności w postępowaniu o udzielenie
zamówienia publicznego i środków ochrony prawnej, czynność weryfikacji przesłanek
wykluczenia z postępowania i oceny ofert powinna być dokonana przez zamawiającego w
odniesieniu do wszystkich złożonych w postępowaniu ofert. Z punktu widzenia wykonawców
utrzymanie zapowiedzianej przez zamawiającego metody weryfikacji i oceny ofert oznacza
natomiast, że znacząco przedłuża się okres niepewności co do prawidłowości działań
zamawiającego i co do ostatecznego rozstrzygnięcia. Jeżeli bowiem zamawiający wykluczy
danego wykonawcę, bez weryfikacji merytorycznej jego oferty, to następnie w wypadku
skutecznego wniesienia odwołania wobec wykluczenia, zamawiający będzie musiał dokonać
oceny merytorycznej oferty i czynność ta ponownie będzie mogła zostać zweryfikowana
przez wykonawców, co może doprowadzić do kolejnego odwołania wobec wyboru oferty.
Ad. 3) Rezygnacji z wymagania dostarczenia telefonów komórkowych obsługujących
transmisję danych w technologii CSD i HSCSD.
W uzasadnieniu podał, że naruszenie art. 29 ust. 1 ustawy Pzp, polega na
obowiązku dostarczenia fabrycznie nowych telefonów komórkowych obsługujących
transmisję danych w technologii CSD i HSCSD. W opisie wymagań dla aparatów
telefonicznych typu A, B i C (str. 33-35 SIWZ) zamawiający wymaga, aby dostarczane
telefony obsługiwały transmisję danych przy wykorzystaniu wymienionych w tabeli
technologii, m. in. CSD, HSCSD, GPRS, EDGE itd. Jednocześnie w § 1 pkt. 6 wzoru umowy
ramowej oraz w pkt. 8.6. opisu przedmiotu zamówienia wskazano, że dostarczane telefony
mają być fabrycznie nowe. Spełnienie tego świadczenia przez wykonawców, jak ocenił
odwołujący, nie jest możliwe. Producenci telefonów komórkowych od kilku lat nie oferują
telefonów komórkowych obsługujących transmisję danych przy wykorzystaniu technologii
CSD i HSCSD. Technologie te zostały zastąpione bardziej nowoczesnymi, które również są
wymagane przez zamawiającego - GPRS, EDGE, UMTS, HSDPA i HSUPA. Skoro
dostarczane telefony mają być fabrycznie nowe, możliwe jest wyłącznie zaoferowanie modeli
obsługujących transmisję danych przy wykorzystaniu technologii: GPRS, EDGE, UMTS,
HSDPA i HSUPA.
Ad. 4) Jednoznacznego określenia zakresu świadczeń gwarancyjnych wykonawcy na
podstawie umowy wykonawczej.
W uzasadnieniu podał, że we wzorze umowy ramowej, stanowiącym załącznik nr 6
do SIWZ, zamawiający określił szereg obowiązków gwarancyjnych, które będą ciążyć na
wykonawcy w trakcie realizacji umów wykonawczych. Zgodnie z treścią § 6 pkt, 9 wzoru
umowy, wykonawca zobowiązany będzie między innymi do usunięcia awarii: w przypadku
awarii usługi - w ciągu 4 godzin od momentu zgłoszenia awarii, a w przypadku awarii
urządzenia - w ciągu 24 godzin od momentu zgłoszenia awarii w dni robocze (tj. od
poniedziałku do piątku w godz. 8.00 - 18.00). Zamawiający nie określił jednak, co należy
rozumieć pod pojęciem awarii. W przypadku usługi telekomunikacyjnej zdefiniowanie awarii
jest szczególnie istotne, ponieważ można pod tym pojęciem rozumieć różnego rodzaju
problemy z dostępnością usługi. Wskazówką może być co prawda postanowienie paragrafu
7 pkt. 1 ppkt. 3) wzoru umowy, zgodnie z którym wykonawca zobowiązany jest do zapłaty kar
umownych w przypadku nieusunięcia awarii polegającej na braku możliwości wykonywania
połączeń z przyczyn leżących po stronie wykonawcy, jednak sprowadzenie pojęcia awarii do
braku możliwości wykonywania połączeń jest w dalszym ciągu niewystarczające. Usługa
będzie świadczona dla łącznej ilości ponad 7 tys. kart SIM (przewidywana ilość telefonów,
które mają być dostarczone w ramach umów wykonawczych), trudno zatem stwierdzić, od
jakiego poziomu problem z dostępnością usługi będzie uznawany przez uprawnione
jednostki za awarię, i w przypadku niedotrzymania czasu usunięcia awarii skutkować będzie
obowiązkiem zapłaty kar umownych. Odwołujący wskazał ponadto na niejednoznaczną
relację pomiędzy postanowieniami wzoru umowy ramowej a opisem przedmiotu zamówienia,
stanowiącym załącznik nr 1 do umowy ramowej, gdyż wykonawca zobowiązany będzie do
usunięcia awarii usługi w ciągu 4 godzin od momentu jej zgłoszenia, natomiast zgodnie z
treścią pkt. 9.2. opisu przedmiotu zamówienia (str. 31 SIWZ), wykonawca ma
zagwarantować dostępność usług na poziomie 99% w skali roku. Nie wiadomo zatem, w
którym momencie będzie się aktualizował obowiązek zapłaty kar umownych, określonych w
§ 7 pkt. 1 ppkt. 3) wzoru umowy - czy już w momencie nieusunięcia pierwszej awarii, czy też
w momencie przekroczenia limitu dopuszczalnej niedostępności usługi (1% w skali roku).
Ad. 5) Dokonania zmiany postanowień § 7 wzoru umowy ramowej poprzez określenie, że
wykonawca zobowiązany będzie do zapłaty kar umownych w przypadku zwłoki (zawinionego
przez wykonawcę opóźnienia) w wykonaniu świadczeń określonych w tym paragrafie.
W uzasadnieniu podał, że zgodnie z treścią § 7 pkt. 1 wzoru umowy, wykonawca
zobowiązany będzie do zapłaty kar umownych w przypadku zaistnienia wymienionych w tym
paragrafie okoliczności, przy czym tylko w odniesieniu do okoliczności wymienionych w ppkt.
3) i 6) zamawiający wiąże obowiązek zapłaty kar umownych z przyczynami leżącymi po
stronie wykonawcy. Opóźnienie w wykonaniu świadczeń wymienionych w ppkt. 1), 2) 4) i 5)
wzoru umowy ramowej ma zatem powodować obowiązek zapłaty kar umownych również w
przypadku, gdy wynika ono z przyczyn niezależnych od wykonawcy, w tym również -
zależnych od zamawiającego (uprawnionej jednostki). Odwołujący podkreślał, że
zobowiązanie do przejęcia przez wykonawcę ryzyka wszelkich możliwych przyczyn
nieterminowego wykonania świadczeń prowadzi do rażącej nierówności stron stosunku
prawnego, dla którego podstawą jest umowa w sprawie zamówienia publicznego. W
konkretnych okolicznościach realizacji umów wykonawczych dotrzymanie terminów
wynikających z umowy może być wręcz z założenia niemożliwe. Dla przykładu, zgodnie z
treścią § 6 pkt. 4 wzoru umowy, wykonawca ma obowiązek przyjmować zgłoszenia awarii w
działaniu usługi lub urządzenia całodobowo, we wszystkie dni tygodnia, nie wyłączając sobót
i dni ustawowo wolnych od pracy. Natomiast zgodnie z treścią § 6 pkt. 9 lit. a) wzoru umowy,
czas usunięcia awarii urządzeń wynosi 24 godziny od momentu zgłoszenia awarii w dni
robocze (tj. od poniedziałku do piątku w godz. 8.00 -18.00). W przypadku zgłoszenia przez
uprawnioną jednostkę awarii urządzenia w ostatni dzień roboczy (piątek), czas na dokonanie
naprawy urządzenia skraca się do ilości godzin pozostałych do końca tego dnia roboczego
uprawnionej jednostki, a w przypadku dokonania zgłoszenia w sobotę lub dzień ustawowo
wolny od pracy wykonawca nie ma żadnej możliwości dostarczenia urządzenia zastępczego
w wymaganym terminie 24 godzin od przyjęcia zgłoszenia. Nawet przy założeniu, że
dotrzymanie terminów wykonania wskazanych świadczeń jest technicznie możliwe, to
odwołujący wskazywał na nieracjonalność nałożenia na wykonawcę odpowiedzialności za
wszelkie przyczyny opóźnień. Konieczność uwzględnienia ryzyka związanego z
opóźnieniami wynikającymi z okoliczności niezależnych od wykonawców spowoduje
znaczący wzrost zaoferowanych w ofertach cen. Korzyść z potencjalnie należnych kar
umownych jest zatem pozorna, ponieważ w konsekwencji utrzymania powołanych
postanowień uprawnione jednostki będą obciążone kosztem nałożenia na wykonawców
obowiązku zapłaty kar w przypadku opóźnienia w wykonaniu świadczeń - skalkulowanym w
podwyższonych cenach.
Ad. 6) Uzupełnienia opisu przedmiotu zamówienia przez podanie wykazu umów,
wiążących uprawnione jednostki z operatorami telefonii komórkowej, zawierającego
informacje na temat zakończenia okresu obowiązywania tych umów.
W uzasadnieniu podał, że z treści postanowień wzoru umowy ramowej można
wnioskować, że telefony komórkowe, które będą dostarczane w ramach umów
wykonawczych, są urządzeniami. Jednocześnie zamawiający określił w pkt. 6.5. opisu
przedmiotu zamówienia, że cena urządzeń nie może przekroczyć 5 zł. brutto. Wykonawcy
zobowiązani są zatem do zaoferowania cen dostarczanych telefonów komórkowych
(zaklasyfikowanych do przedziału cenowego 400 zł, 1200 zł. i 2600 zł.) w cenie nie wyższej
niż 5 zł. Przyjęty przez zamawiającego system opiera się zatem na rozłożeniu
wynagrodzenia wykonawcy za dostarczone telefony w cenach świadczonych usług
telekomunikacyjnych. Tego rodzaju mechanizm jest powszechnie stosowany w przypadku
standardowych umów, zawieranych na z góry określony czas. Operator telefonii komórkowej
ma możliwość przeliczenia potencjalnego przychodu ze świadczonych usług i
odpowiedniego obniżenia wynagrodzenia płatnego przez abonenta na początku
obowiązywania umowy (czyli obniżenia ceny telefonu). Nakładając na wykonawców
obowiązek określenia ceny telefonu na poziomie maksymalnie 5 zł. brutto zamawiający
narzucił wykonawcom zastosowanie takiego samego mechanizmu w umowach zawieranych
z uprawnionymi jednostkami. Zamawiający nie określił jednak, na jaki czas mają być
zawierane umowy wykonawcze. Zamawiający nie podał w specyfikacji istotnych warunków
zamówienia okresów, przez jaki uprawnione jednostki będą związane obecnie
obowiązującymi umowami. Informacje na ten temat są w przekonaniu odwołującego,
konieczne do ustalenia cen świadczonych usług i skalkulowania w nich rzeczywistej ceny za
dostarczane telefony komórkowe. Wskazał, że zgodnie z treścią pkt. 8.6.1. opisu przedmiotu
zamówienia (str. 31 SIWZ), wykonawca zobowiązany będzie - przy umowach wykonawczych
zawartych na okres ponad 24 miesięcy - do dostarczenia zamawiającemu kolejnych
fabrycznie nowych telefonów komórkowych po 24 miesiącach od poprzedniej dostawy.
Biorąc pod uwagę opisany powyżej obowiązek zaoferowania cen telefonów komórkowych na
poziomie nieprzekraczającym 5 zł brutto, zobowiązanie wykonawcy do dostarczenia nowych
telefonów po upływie 24 miesięcy trwania umowy stanowi dla wykonawcy istotne ryzyko
braku zwrotu kosztu poniesionego na zakup telefonu w cenie świadczonych usług.
Możliwość skalkulowania zaniżonej ceny telefonu w cenie świadczonych usług istnieje tylko
w przypadku, gdy wykonawca posiada wiedzę na temat okresu świadczenia tych usług.
Zamawiający nie określił natomiast, na jaki okres mają być zawierane umowy wykonawcze.
Odwołujący podkreślał również, że nieudostępnienie wykonawcom informacji na temat czasu
wygaśnięcia poszczególnych umów wiążących uprawnione jednostki skutkuje naruszeniem
zasady prowadzenia postępowania w sposób zapewniający zachowanie uczciwej
konkurencji i równego traktowania wykonawców. Wiedzę w tym zakresie posiada bowiem
operator obecnie świadczący usługi na rzecz uprawnionych jednostek - Polkomtel S.A.
Podmiot ten jest potencjalnym wykonawcą w niniejszym postępowaniu, zatem posiadane
informacje w tym zakresie, statuują go na pozycji uprzywilejowanej w stosunku do
pozostałych wykonawców ubiegających się o zawarcie umowy ramowej, ponieważ jest w
stanie skalkulować cenę oferowanych usług w odniesieniu do rzeczywistego czasu ich
świadczenia. A zatem - w odróżnieniu od pozostałych wykonawców - nie będzie zmuszony
do uwzględnienia w cenie oferowanych usług potencjalnego ryzyka ich świadczenia w
krótkim okresie lub wcale. Dlatego też odwołujący wnosił o uzupełnienie opisu przedmiotu
zamówienia, przez podanie wykazu umów, wiążących uprawnione jednostki z operatorami
telefonii komórkowej, zawierającego informacje na temat zakończenia okresu
obowiązywania tych umów.
Sygn. akt: KIO 2315/11
B. Odwołujący: PTK Centertel Sp. z o. o. zarzucił zamawiającemu: Miastu
Stołecznemu Warszawa, naruszenie przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo
zamówień publicznych (Dz. U. z 2010 r., Nr 113, poz. 759 ze zm.), dalej zwanej Pzp, tj.
1. art. 7, art. 29 ust. 1 i 2 ustawy Pzp, w związku z art. 99 ustawy Pzp, przez opisanie
przedmiotu zamówienia w sposób niejednoznaczny oraz nieuwzględniający wszystkich
wymagań i okoliczności mogących mieć wpływ na sporządzenie oferty, w szczególności
poprzez zaniechanie podania:
a) ilości aktywnych kart SIM aktywowanych w związku z umowami cząstkowymi
zawartymi w ramach umowy ramowej, z podziałem na jednostki zawierające te umowy,
b) liczby aparatów i modemów, których zakup stanowił przedmiot umów cząstkowych,
zawartych w związku z realizacją umowy ramowej,
c) harmonogramu określającego koniec obowiązywania umów cząstkowych, z
podziałem na ilości SIM oraz jednostki z jakimi umowy zostały zawarte,
- a przez to uprzywilejowanie wykonawcy dotychczas świadczącego usługi, który posiada te
informacje.
2. art. 29 ust. i ustawy Pzp, w związku z art. 99 ustawy Pzp, w związku z art. 61 ustawy
z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm,),
przez żądanie przedłożenia dedykowanego cennika usług świadczonych przez wykonawcę
w ramach telefonii komórkowej przygotowanego zgodnie z zasadami wyceny usług dla
klientów posiadających co najmniej 1000 aktywacji.
Powołując się na interes w zawarciu umowy ramowej i uzyskaniu przedmiotowego
zamówienia odwołujący PTK Centertel Sp. z o.o. wnosił o nakazanie zamawiającemu zmian
postanowień ogłoszenia oraz specyfikacji istotnych warunków zamówienia, w tym wzoru
umowy stanowiącej załącznik nr 6 do SIWZ, w sposób przez siebie postulowany, tj.:
Ad. 1) Podania w SIWZ informacji dotyczących dotychczas świadczonych usług
odpowiadających przedmiotowi umowy ramowej, w szczególności:
a) ilość aktywnych kart SIM aktywowanych w związku z umowami cząstkowymi
zawartymi w ramach umowy ramowej z podziałem na jednostki zawierające te umowy,
b) liczby aparatów i modemów, których zakup stanowił przedmiot umów cząstkowych,
zawartych w związku z realizacją umowy ramowej,
c) harmonogramu określającego koniec obowiązywania umów cząstkowych, z
podziałem na ilości SIM oraz jednostki z jakimi umowy zostały zawarte,
W uzasadnieniu podnosił, że zgodnie z art. 2 pkt 9a ustawy Pzp, w umowie ramowej
ustala się "przewidywane ilości" świadczeń, "jeżeli zachodzi taka potrzeba." Zwrot "jeżeli
zachodzi taka potrzeba" należy tłumaczyć "jeżeli jest to uzasadnione," "celowe" lub
"odpowiednie." Dlatego przewidywany rozmiar świadczeń podaje się w umowie ramowej
tylko wtedy, gdy można go oszacować, Brak określenia rozmiaru dostaw, usług lub robót
budowlanych - w następstwie prowadzi do wzrostu kosztów, ponieważ wykonawcy mogą
wkalkulować tego rodzaju ryzyko w cenę oferty. Z tego powodu należy dokładać starań, aby
wszędzie tam, gdzie to tylko możliwe, określać przewidywany rozmiar jednostkowych
zamówień. Zdaniem odwołującego, w przypadku przedmiotowego postępowania istnieje
możliwość określenia przewidywanego rozmiaru jednostkowych zamówień. Próbę taką
podjął zamawiający w szeregu postanowieniach SIWZ: pkt 1 i 12 załącznika nr 1 do umowy,
„Opis przedmiotu zamówienia," załącznik nr 2 do umowy „Przewidywane ilości nabywanych
urządzeń," załącznik nr 3 do umowy dotyczy jednostek uprawnionych do zawierania umów
wykonawczych. Powyższe postanowienia w ocenie odwołującego, nie uwzględniają jednak
dwóch podstawowych elementów wpływających na szacowanie cen ofertowych w przypadku
usług telekomunikacyjnych, tj okoliczności, że:
- liczba i cena usług określana jest zwykle na podstawia danych historycznych
dotyczących świadczenia tych usług, która odbiegać może znacznie od liczby planowanych
zakupów - gdyż zamawiający nie musi zakupić wszystkich usług planowanych w umowie
ramowej,
- usługi mają charakter ciągły, gdzie rozmiar świadczenia określany jest między innymi przez
czas świadczenia.
Stąd dla prawidłowego szacowania cen oferty, jak zaznaczał odwołujący, niezbędne
są dane dotyczące aktualnie świadczonych usług oraz dane „historyczne," w tym w
szczególności dane dotyczące terminów, w których ekspirują dotychczas zawarte umowy
cząstkowe. W związku z brakiem powyższych danych wykonawcy muszą uwzględnić w
swojej ofercie ryzyka związane z;
- zawarciem umów cząstkowych na krótki okres,
- zawarciem umów cząstkowych dot. niewielkiej liczby usług, nie odpowiadającej
liczbie szacowanej przez zamawiającego.
Skutkiem uwzględnienia tych ryzyk, jest konieczność podania odpowiednio wyższych
cen usług, co zmniejsza szanse konkurencyjne względem wykonawcy aktualnie
świadczącego usługi, który posiada te dane. W przypadku nieuwzględnienia powyżej
wskazanego ryzyka w cenach ofertowych, operator musi liczyć się z tym, że cena zawarta w
umowie ramowej uniemożliwi mu świadczenie usług za cenę powyżej ponoszonych kosztów.
Brak danych dotyczących aktualnie i historycznie świadczonych usług, skutkuje jak
argumentował odwołujący, naruszeniem art. 29 ust. 1 i 2 ustawy Pzp, gdyż brak jest
wszystkich danych niezbędnych do oszacowania cen ofertowych, a nadto narusza art. 29
ust. 2 ustawy Pzp, poprzez uprzywilejowanie wykonawcy aktualnie świadczącego usługi na
rzecz zamawiającego.
Ad. 2) Zmodyfikowania pkt 12.2.3 lit. b) SIWZ w ten sposób, że wykonawcy zobowiązani
będą przedłożyć wraz z ofertą cennik usług telekomunikacyjnych w rozumieniu art. 61
ustawy Prawo telekomunikacyjne, przeznaczony dla klientów biznesowych, z zastrzeżeniem,
że cennik ten będzie wiązał w zakresie niesprzecznym z ofertą, ewentualnie aby
zamawiający podał co rozumie przez „przygotowanie cennika zgodnie z zasadami wyceny
usług dla klientów posiadających co najmniej 1000 aktywacji,” przy uwzględnieniu, że nie
wszyscy operatorzy dysponują cennikiem dla klientów posiadających powyżej 1000
aktywacji.
W uzasadnieniu podał, że w pkt 13. 2.3. lit. b) SIWZ zamawiający wymaga aby oferta
składała się między innymi z „Cennika usług świadczonych przez wykonawcę w ramach
telefonii komórkowej, przygotowanego zgodnie z zasadami wyceny usług dla klientów
posiadających co najmniej 1000 aktywacji. Cennik nie powinien obejmować usług
wycenionych formularzu ofertowym o treści zgodnej z określoną we wzorze, stanowiącym
załącznik nr 1 do SIWZ. Ceny usług podane w cenniku nie będą brane po uwagę przy ocenie
oferty, stanowią jedynie punkt wyjściowy do negocjacji cen tych usług przy zawieraniu umów
wykonawczych." Sposób określenia cen szczegółowych usług telekomunikacyjnych odbywa
się co do zasady, w ten sposób, że zamawiający określa wzór formularza ofertowego, gdzie
wyspecyfikowane są ceny poszczególnych usług. Zwykle też katalog tych usług ma
charakter zamknięty, a ceny określone w takim formularzu stanowią podstawę wyliczenia
ceny oferty. W zakresie nieuregulowanym w tak skonstruowanej ofercie zastosowanie mają
ceny, określone w cennikach świadczenia usług dla klientów biznesowych. Są to cenniki, o
których mowa w 61 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171,
poz. 1800 z późn. zm.). W takiej sytuacji nie powstają jakiekolwiek wątpliwości, co do
zakresu zastosowania cenników - są one stosowane w zakresie niesprzecznym z ofertą,
specyfikacją istotnych warunków zamówienia i umową. W przedmiotowym postępowaniu
zamawiający przyjął odmienny sposób określenia cen oferowanych usług i wymaga
przedłożenia cennika dedykowanego tylko na użytek tego postępowania oraz umowy
zawartej w wyniku postępowania. W związku z tym powstają zasadnicze wątpliwości, co
konstruowania takiego cennika: Po pierwsze, czy cennik dedykowany powinien uwzględniać
wszystkie usługi oferowane klientom biznesowym, z wyłączeniem cen podanych w
formularzu ofertowym. Po drugie, w jaki sposób rozumieć zasady wyceny usług dla „klientów
posiadających co najmniej 1000 aktywacji." Ze sformułowania tego nie wynika czy ceny te
nie powinny być wyższe niż określone w cenniku dla klientów posiadających powyżej 1000
aktywacji. Ponadto zamawiający nie uwzględnił faktu, że nie wszyscy operatorzy posiadają
odrębne cenniki dla klientów posiadających powyżej 1000 aktywacji, W związku z tym
powstaje wątpliwość czy można zastosować standardowy cennik dla klientów biznesowych.
Kolejną wątpliwość budził fakt, że niektórzy operatorzy posiadają po kilka cenników dla
klientów biznesowych, co skutkuje wątpliwością, który z nich można zastosować. W związku
z tym za zasadne uznał, aby zamawiający, podobnie jak jest to czynione w większości
postępowań prowadzonych w trybie ustawy Pzp, wymagał dołączenia cennika dla klientów
biznesowych, który będzie stosowany w zakresie niesprzecznym z treścią oferty. Operatorzy
nie będą zmuszeni do modyfikowania cenników powszechnie obowiązujących (przesyłanych
do Prezesa UKE). Ewentualnie niezbędne jest opisanie sposobu przygotowania „cennika
dedykowanego."
Sygn. akt: KIO 2297/11, Sygn. akt: KIO 2315/11
Na wezwanie zamawiającego z dnia 25 października 2011 r. do postępowania
odwoławczego pismami z dnia 28 października 2011 r., w kopii przesłanymi stronom, zgłosili
swoje przystąpienia następujący wykonawcy:
A. Polska Telefonia Cyfrowa S.A. do postępowania odwoławczego sygn. akt KIO 2315/11,
po stronie odwołującego,
B. PTK Centertel Sp. z o. o. do postępowania odwoławczego sygn. akt KIO 2297/11, po
stronie odwołującego,
C. Polkomtel S.A. do postępowania odwoławczego sygn. akt KIO 2297/11, po stronie
odwołującego.
Zgłaszający przystąpienie, powołali się na interes w ukształtowaniu postanowień
SIWZ w sposób postulowany w odwołaniach.
Izba nie stwierdziła przesłanek do odrzucenia odwołań na podstawie art. 189 ust. 2
ustawy Pzp.
Izba postanowiła dopuścić do udziału w niniejszych postępowaniach, zgłaszających
przystąpienie:
A. Polska Telefonia Cyfrowa S.A. do postępowania odwoławczego sygn. akt KIO 2315/11,
B. PTK Centertel Sp. z o. o. do postępowania odwoławczego sygn. akt KIO 2297/11,
C. Polkomtel S.A. do postępowania odwoławczego sygn. akt KIO 2297/11.
Pismami z dnia 31 października 2011 r. zamawiający uwzględnił w całości zarzuty
przedstawione w odwołaniu sygn. akt: KIO 2297/11 oraz w odwołaniu sygn. akt KIO
2315/11. Biorąc pod uwagę powyższe, Izba uznała, iż zamawiający uwzględnił zarzuty
obydwu odwołań w sposób, o jakim stanowi art. 186 ust. 2 ustawy Pzp, tj. w odniesieniu do
„całości zarzutów przedstawionych w odwołaniu.” W takim przypadku, zgodnie z treścią
przywołanego przepisu, zamawiający wykonuje, powtarza lub unieważnia czynności w
postępowaniu o udzielenie zamówienia zgodnie z żądaniami zawartymi w odwołaniach.
W tym stanie rzeczy zachodziły ustawowe przesłanki umorzenia postępowań
odwoławczych na podstawie art. 186 ust. 2 ustawy Pzp, który stanowi, iż w przypadku
uwzględnienia przez zamawiającego w całości zarzutów przedstawionych w odwołaniu, Izba
może umorzyć postępowanie na posiedzeniu niejawnym bez obecności stron, oraz
uczestników postępowania odwoławczego, którzy przystąpili do postępowania po stronie
wykonawcy, pod warunkiem, iż po stronie zamawiającego nie przystąpił w terminie żaden
wykonawca. W niniejszym przypadku zachodziły takie właśnie okoliczności, gdyż zgłoszone
przystąpienia miały miejsce po stronie odwołujących. Odpowiedzi na odwołania zostały
natomiast złożone w dniu 31 października 2011 r. o godzinie 15:00. Wobec czego termin
wyznaczonego posiedzenia – 2 listopada 2011 r., godz.10:00 z udziałem stron i uczestników
postępowania, nie został zniesiony.
Zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca
2010 r. w sprawie wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzaju kosztów
w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania. (Dz. U. Nr 41, poz. 238), w
przypadku umorzenia postępowania odwoławczego przez Izbę, wobec uwzględnienia przez
zamawiającego w całości zarzutów przed rozpoczęciem wyznaczonego posiedzenia Izby z
udziałem stron i uczestnika, Izba orzeka o dokonaniu zwrotu odwołującemu z rachunku
Urzędu Zamówień Publicznych uiszczonej kwoty wpisu od odwołania. Zgodnie z art. 186 ust.
6 pkt 1 ustawy Pzp w przypadku umorzenia postępowania, inne koszty postępowania
odwoławczego w opisanych wyżej okolicznościach zaistniałych w niniejszych sprawach -
podlegają wzajemnemu zniesieniu między stronami.
Przewodniczący:
……………………