KIO 2556/11, KIO 2558/11
Krajowa Izba Odwoławcza2011-12-16
Sygnatura
KIO 2556/11, KIO 2558/11
Data orzeczenia
2011-12-16
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Piotr Kozłowski (PRESIDING_JUDGE)
Treść orzeczenia
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
WYROK
z dnia 16 grudnia 2011 r.
Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący: Piotr Kozłowski
Protokolant: Łukasz Listkiewicz
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2011 r. w Warszawie odwołań wniesionych
w dniu 1 grudnia 2011 r. do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej przez wykonawców:
A. Poznańskie Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjno-Hydrotechnicznych „WODKAN”
spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, 61-244 Poznań, ul. Zodiakowa 15 –
sygn. akt KIO 2556/11
B. wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia: „FAMBUD – Jerzy
Pietrzak” spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, 96-100 Skierniewice, ul.
Mszczonowska 73 (pełnomocnik – lider konsorcjum), Przedsiębiorstwo
Inżynieryjno-Budowlane „PRZEM-GRI” spółka z ograniczoną odpowiedzialnością,
10-418 Olsztyn, ul. Przemysłowa 3, Przedsiębiorstwo Ochrony Środowiska
„EKOCOMP” spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, 02-293 Warszawa, ul.
Gidzińskiego 17 – sygn. akt KIO 2558/11
w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonym przez zamawiającego:
Gmina Miejska Lidzbark Warmiński, 11-100 Lidzbark Warmiński, ul. Świętochowskiego
przy udziale wykonawców zgłaszających swoje przystąpienia do postępowania
odwoławczego po stronie zamawiającego:
A. MELBUD Spółka Akcyjna, 86-300 Grudziądz, ul. Składowa 4 – w sprawach o sygn.
akt: KIO 2556/11 i KIO 2558/11
B. wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia: „FAMBUD – Jerzy
Pietrzak” spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Skierniewicach
(pełnomocnik – lider konsorcjum), Przedsiębiorstwo Inżynieryjno-Budowlane
„PRZEM-GRI” spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Olsztynie,
Przedsiębiorstwo Ochrony Środowiska „EKOCOMP” spółka z ograniczoną
odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie – w sprawie o sygn. akt KIO 2556/11
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
orzeka:
1. Uwzględnia odwołanie w sprawie o sygn. akt KIO 2556/11 i oddala odwołanie w
sprawie o sygn. akt KIO 2558/11 i nakazuje zamawiającemu: unieważnienie
czynności – wyboru najkorzystniejszej oferty, wykluczenia z postępowania
Przedsiębiorstwa Robót Instalacyjno-Hydrotechnicznych „WODKAN” spółki z
ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Poznaniu i odrzucenia oferty tego
wykonawcy oraz powtórzenie czynności – oceny spełniania warunków udziału w
postępowaniu przez wykonawców, badania i oceny ofert, z uwzględnieniem tego
wykonawcy i złożonej przez niego oferty.
2. Kosztami postępowania obciąża Gminę Miejską Lidzbark Warmiński oraz
wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: „FAMBUD –
Jerzy Pietrzak” spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w
Skierniewicach (pełnomocnik – lider konsorcjum), Przedsiębiorstwo Inżynieryjno-
Budowlane „PRZEM-GRI” spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w
Olsztynie, Przedsiębiorstwo Ochrony Środowiska „EKOCOMP” spółkę z
ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie i:
2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 40000 zł 00 gr
(słownie: czterdzieści tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez Poznańskie
Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjno-Hydrotechnicznych „WODKAN” spółkę
z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Poznaniu i wykonawców
wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: „FAMBUD – Jerzy
Pietrzak” spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w
Skierniewicach (pełnomocnik – lider konsorcjum), Przedsiębiorstwo
Inżynieryjno-Budowlane „PRZEM-GRI” spółkę z ograniczoną
odpowiedzialnością z siedzibą w Olsztynie, Przedsiębiorstwo Ochrony
Środowiska „EKOCOMP” spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z
siedzibą w Warszawie – tytułem wpisów od odwołań,
2.2 zasądza od Gminy Miejskiej Lidzbark Warmiński na rzecz Poznańskiego
Przedsiębiorstwa Robót Instalacyjno-Hydrotechnicznych „WODKAN” spółki
z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Poznaniu kwotę 23600 zł 00
gr (słownie: dwadzieścia trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) – stanowiącą
koszty postępowania odwoławczego poniesione z tytułu uiszczonego wpisu od
odwołania oraz uzasadnionych kosztów strony obejmujących wynagrodzenie
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
pełnomocnika.
Stosownie do art. 198 a i 198 b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień
publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 113, poz. 759, z późn. zm.) na niniejszy wyrok
– w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia – przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa
Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Olsztynie.
Przewodniczący: ………………………………
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
U z a s a d n i e n i e
Zamawiający – Gmina Miejska Lidzbark Warmiński – prowadzi w trybie
przetargu nieograniczonego, na podstawie ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo
zamówień publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 113, poz. 759; zwanej dalej
również „ustawą pzp” lub „pzp”), postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na
roboty budowlane pn. Wykonanie Zadania 1 Rozbudowa i modernizacja miejskiej
oczyszczalni ścieków w Lidzbarku Warmińskim wg Warunków Kontraktowych F1DIC
(Czerwona Księga), w projekcie pn. „Kompleksowe rozwiązanie gospodarki wodno-ściekowej
Gminy Miejskiej Lidzbark Warmiński” w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i
Środowisko na lata 2007-2013 (oznaczenie sprawy: JRP.271.2.2011).
Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii
Europejskiej z 19 kwietnia 2011 r. pod nr 2011/S_76-124276, natomiast 14 kwietnia 2011 r.
Zamawiający przekazał to ogłoszenie Urzędowi Publikacji Unii Europejskiej oraz zamieścił
ogłoszenie o zamówieniu w swojej siedzibie na tablicy ogłoszeń oraz na swojej stronie
internetowej (http://lidzbarkw-um.bip-wm.pl/public/), na której zamieścił również s.i.w.z.
21 listopada 2011 r. (pismem z tej daty) Zamawiający za pośrednictwem faksu
przekazał wykonawcom, którzy złożyli oferty w postępowaniu informację o jego
rozstrzygnięciu, w szczególności o wyborze jako najkorzystniejszej oferty złożonej przez
MELBUD S.A. z siedzibą w Grudziądzu (dalej zwanego również w skrócie „MELBUD”) oraz
wykluczeniu z postępowania Poznańskiego Przedsiębiorstwa Robót Instalacyjno-
Hydrotechnicznych „WODKAN” spółki z o.o. z siedzibą w Poznaniu i odrzuceniu jego oferty
(w tym na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 pzp), a także o sklasyfikowaniu w rankingu ofert
nieodrzuconych podlegających ocenie według jedynego kryterium najniższej ceny na drugim
miejscu oferty złożonej przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie
zamówienia: „FAMBUD – Jerzy Pietrzak” spółkę z o.o. z siedzibą w Skierniewicach
(pełnomocnik – lider konsorcjum), Przedsiębiorstwo Inżynieryjno-Budowlane „PRZEM-GRI”
spółkę z o.o., Przedsiębiorstwo Ochrony Środowiska „EKOCOMP” spółkę z o.o. z siedzibą w
Warszawie (zwanych dalej w skrócie od firmy lidera „Konsorcjum FAMBUD”)
1 grudnia 2011 r. (pismem z 30 listopada 2011 r.) Poznańskie Przedsiębiorstwo
Robót Instalacyjno-Hydrotechnicznych „WODKAN” spółka z o.o. z siedzibą w Poznaniu
wniosło do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej odwołanie (zachowując wymóg przekazania
jego kopii Zamawiającemu) od wykluczenia go z postępowania i odrzucenia jego oferty przez
Zamawiającego, któremu zarzucił naruszenie:
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
1. Zasad udzielenia zamówień publicznych przez obrazę przepisów art. 89 ust. 1 pkt 5 i art.
91 ust. 1 i 2 ustawy pzp.
2. Art. 7; art. 24 ust. 2 pkt 4 oraz ust. 4; art. 26 ust. 2a i 3; art. 29 ust. 1 i 2; art. 31; art. 44;
art. 87 ust. 1.
W związku z podniesionymi w odwołaniu zarzutami Odwołujący wniósł o nakazanie
Zamawiającemu:
1. Dokonania ponownej czynności badania i oceny ofert złożonych w postępowaniu.
2. Uznania przy ponownej ocenie ofert, iż najkorzystniejszą ofertą jest oferta złożona przez
Odwołującego.
Odwołujący wskazał następujące okoliczności prawne i faktyczne uzasadniające
wniesienie odwołania.
Nie można zgodzić się z twierdzeniem Zamawiającego, że Odwołujący nie wykazał
na dzień składania ofert spełnienia warunku wiedzy i doświadczenia oraz dysponowania
osobami zdolnymi do wykonania zamówienia na dzień 14 września 2011 r. Z postanowień
s.i.w.z. – Instrukcji dla wykonawców, cześć VI, pkt. 4 wynika, że: „Za Wykonawcę
dysponującego osobami zdolnymi do wykonania zamówienia uznany zostanie taki, który
dysponuje lub będzie dysponować osobami o następujących kwalifikacjach zawodowych
uprawniających do sprawowania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie w
rozumieniu ustawy z dnia 07.07.1994 r. prawo budowlane (Dz. U. Z 2006 r. nr 156, poz.
1118 z późn. zm.) lub uprawniających do sprawowania samodzielnej funkcji na podstawie
odrębnych przepisów prawa: 4.1. Co najmniej jedną osobę do pełnienia samodzielnej funkcji,
jako Kierownika Budowy posiadającą uprawnienia budowlane do kierowania robotami
budowlanymi bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjno - budowlanej wydane na
podstawie ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 156,
poz. 1118 z późn. zm.) lub odpowiadające im ważne uprawnienia, które zostały wydane na
podstawie wcześniej obowiązujących przepisów lub uprawniają do sprawowania
samodzielnej funkcji na podstawie odrębnych przepisów prawa oraz posiadają minimum
doświadczenie w sprawowaniu funkcji kierownika budowy w realizacji, co najmniej jednej
roboty budowlanej polegającej na budowie lub rozbudowie oczyszczalni ścieków o wartości
nie mniejszej niż 10 000 000,00 zł brutto. 4.2. Co najmniej jedną osobę do pełnienia
samodzielnej funkcji, jako Kierownika Robót w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci,
instalacji i urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych wydane na podstawie ustawy z dnia
07.07.1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.)
lub odpowiadające im ważne uprawnienia, które zostały wydane na podstawie wcześniej
obowiązujących przepisów lub uprawniają do sprawowania samodzielnej funkcji na
podstawie odrębnych przepisów prawa, posiadają minimum doświadczenie w sprawowaniu
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
funkcji kierownika budowy, kierownika robót lub inspektora nadzoru inwestorskiego w
realizacji, co najmniej jednej roboty budowlanej. 4.3. Co najmniej jedną osobę do pełnienia
samodzielnej funkcji, jako Kierownika Robót w branży elektrycznej z uprawnieniami
budowlanymi do kierowania robotami budowlanymi w specjalności instalacyjnej w zakresie:
sieci, instalacji i urządzeń elektrycznych i energetycznych, wydane na podstawie ustawy z
dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn.
zm.) lub odpowiadające im ważne uprawnienia, które zostały wydane na podstawie
wcześniej obowiązujących przepisów lub uprawniają do sprawowania samodzielnej funkcji
na podstawie odrębnych przepisów prawa, posiadają minimum doświadczenie w
sprawowaniu funkcji kierownika budowy, kierownika robót lub inspektora nadzoru
inwestorskiego w realizacji, co najmniej jednej roboty budowlanej.
Odwołujący w ofercie zgodnie z powyższymi wymaganiami przedstawił wykaz osób,
które będą uczestniczyć w wykonaniu Zamówienia (załącznik nr 6 do IDW), z którego
jednoznacznie wynika, iż wskazał Krzysztofa K. na kierownika budowy, Józefa N. na
kierownika robót i Grzegorza W. na kierownika robót w branży elektrycznej. Zdaniem
Wykonawcy osoby te są zdolne do wykonania zamówienia, gdyż posiadają wymagane
kwalifikacje zawodowe oraz minimum doświadczenia w sprawowaniu określonych funkcji i
dlatego też oświadczenie wykonawcy dołączone do oferty, jako załącznik o spełnieniu
warunków udziału w postępowaniu z dnia 12 września 2011 r., należy uznać za prawdziwe
nie dające podstaw do wykluczenia go z postępowania. Prawdą jest, że Zamawiający
powziął w tym zakresie wątpliwość i pismem z dnia 26 października 2011 r., na podstawie
art. 26 ust. 3 pzp wezwał Odwołującego do uzupełnienia doświadczenia osób wskazanych
na w/w stanowiska, poprzez uzupełnienie w załączniku Wykaz osób informacji dotyczących
doświadczenia zawodowego na wzmaganych stanowiskach, chociażby w minimalnym
zakresie. W odpowiedzi na powyższe Odwołujący w wykazie osób ponownie umieścił te
same osoby, które wskazał wcześniej, uzupełniając ich dane o informacje żądane przez
Zamawiającego z zakresu doświadczenia, które potwierdzają spełnienie wymogów
określonych w s.i.w.z. na dzień składania ofert. Dodatkowo Odwołujący przedstawił jeszcze
w wykazie dwie nowe osoby posiadające stosowne doświadczenie, chcąc podkreślić, że
dysponuje szerszą kadrą, niż ta która jest wymagana przez Zamawiającego (tj. Tomasza S. i
Agnieszkę A.), którzy również są etatowymi pracownikami Odwołującego się i tym samym
także spełniają wymóg określony przez Zamawiającego do dysponowania osobami zdolnymi
do wykonania zamówienia na dzień składania ofert, tj. na dzień 19 września 2011 r.
Okoliczności, że uzupełnione dokumenty posiadają datę 28 października 2011 r., nie można
interpretować automatycznie jak to czyni Zamawiający, że dopiero na ten dzień został
spełniony przez Odwołującego omawiany warunek, albowiem był on już spełniony na dzień
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
składania ofert, przez trzy wcześniej wskazane osoby, zaś na dzień 28 października 2011 r.,
wskazano dwie dodatkowe osoby, które również na dzień 14 września 2011 r., były zdolnymi
do wykonania zamówienia.
Mając powyższe na względzie, obowiązkiem Odwołującego jest wykazanie się
posiadaniem niezbędnej wiedzy i doświadczenia oraz dysponowaniem osobami zdolnymi
przede wszystkim do wykonania zamówienia, a nie do wykazywania się znajomością
pewnych procedur stosowanych przy wykonaniu zamówienia. Taki jest sens art. 22 ust. 1
pkt. 2 pzp i Zamawiający nie może wypaczyć sensu tego wymogu, poprzez dowolna
interpretację złożonych do oferty dokumentów.
Odwołujący wskazał, iż prawidłowość jego rozumowania znajduje potwierdzenie w
orzeczeniach Krajowej Izby Odwoławczej:
1. Wyroku z 17 czerwca 2011 r. (sygn. akt KIO 1203/11): Niezłożenie przez wykonawcę
wezwanego w trybie art. 26 ust. 3 p.z.p. wymaganych oświadczeń lub dokumentów nie
niesie skutku w postaci automatycznego wykluczenia wykonawcy, a jedynie powoduje
obowiązek zamawiającego oceny spełnienia warunków udziału w postępowaniu na
podstawie dokumentów złożonych wraz z ofertą.
2. Wyroku z 10 maja 2011 r. (sygn. akt KIO 858/11): wykonawca może w uzupełnieniu
przedkładać dokumenty wystawione czy też poświadczone po dacie składania
wniosków. Istotne jest jednak, by z dokumentów tych wynikało, iż spełnia warunki
udziału w postępowaniu na datę składania wniosków. Inna interpretacja art. 26 ust. 3
ustawy pzp powodowałaby, iż przepis ten traciłby praktyczne znaczenie.
3. Wyroku z 16 marca 2011 r. (sygn. akt KIO 474/11): Co do zasady możliwe jest
wykazanie spełnienia warunków udziału w postępowaniu poprzez dokumenty
wystawione po terminie składania ofert, jednak wyłącznie pod warunkiem, ze dokumenty
te potwierdzają stan przypadający nie później niż na dzień składania ofert. Ta możliwość
nie ma praktycznego zastosowania w przypadku informacji z Krajowego Rejestru
Karnego, które nie potwierdzają stanu „historycznego”, lecz stwierdzają fakt
niefigurowania w kartotece karnej na dzień ich wydania, (tj. na dzień zamieszczenia
adnotacji urzędowej na zapytaniu).
4. Wyroku z 23 lutego 2011 r. (sygn. akt KIO 293/11): 1. Zgodnie z § 26 ust. 3 p.z.p.
uzupełnione na wezwanie zamawiającego dokumenty mają potwierdzać spełnienie
warunków udziału w postępowaniu na dzień otwarcia ofert – (...) nie oznacza to, ze maja
być wystawione przed tą datą. 2. akceptowany jest pogląd o dopuszczalności
uzupełnienia na wezwanie zamawiającego w celu wykazania się posiadaniem
odpowiedniego doświadczenia czy potencjału – nowym, nie zaprezentowanym
wcześniej w wykazach załączonych do oferty, zrealizowanym zadaniem czy nową osobą
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
posiadającą odpowiednie kwalifikacje.
5. Wyroku z 4 lipca 2008 r. (sygn. akt KIO 622/08): Skoro na podstawie art. 26 ust. 3 P.z.p.
dopuszcza się do uzupełnienia dokumentów, jeżeli ich wcześniej nie złożono albo
zawierają błąd, to nie można odmówić wykonawcy prawa do przedłożenia, w wyniku
wezwania, uprawnień dla nowej osoby, jeżeli uprawnienia wcześniej załączone nie
spełniały wymogów SIWZ. (…) nawet przedstawienie uprawnień dla osoby nie ujętej w
wykazie załączonym do oferty, nie jest zmianą treści oferty, uprawnienia te bowiem nie
są treścią oferty, lecz dokumentem potwierdzającym warunek udziału w postępowaniu.
Odwołujący podniósł, iż bezprawna jest także druga podstawa jego wykluczenia
przyjęta przez Zamawiającego w oparciu o art. 87 ust. 1 pzp. Jest rzeczą bezsporną, że na
wezwanie Zamawiającego Odwołujący przedłożył zestawienia podstawowych urządzeń
technologicznych wg załącznika nr 8a i 8b, podając niezbędne parametry techniczne
wymaganych urządzeń oraz wskazując ewentualnych przyszłych producentów i dostawców.
Odwołujący nie zgadza się z twierdzeniem Zamawiającego, że: powyższe braki nie
kwalifikują się do wyjaśnienia, ponieważ następstwem wyjaśnień byłoby uzupełnianie
dokumentów prowadzące do zmiany zaoferowanego w ofercie produktu – urządzenia, co jest
złamaniem normy wyrażonej w art. 87 ust. 1 ustawy pzp.
W przypadku określenia przedmiotu zamówienia jako wykonanie robót budowlanych
Zamawiający winien dokonać opisu przedmiotu zamówienia w oparciu o prawidłowo
sporządzoną dokumentacje projektową umożliwiającą uzyskanie zakładanych przez
Zamawiającego parametrów pracy przedmiotu zamówienia, co bezpośrednio wynika z
przepisu art. 31 ust. 1 pzp. Sposób opisania przedmiotu zamówienia jest kwestią kluczową
dla postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Poglądy te ugruntowane są przez
bogate orzecznictwo Krajowej Izby Odwoławczej, w szczególności:
1. W wyroku z 29 stycznia 2008 r. (sygn. akt KIO/UZP 113/07): Opisanie przedmiotu
zamówienia musi być przede wszystkim jednoznaczne.
2. W wyroku z 7 lutego 2008 r. (sygn. akt KIO/UZP 43/08): Niestaranne i niejasne zapisy
SIWZ nie mogą być interpretowane w sposób niekorzystny dla wykonawcy biorącego
udział w postępowaniu. Wykonawca nie ponosi odpowiedzialności za błędy
Zamawiającego.
3. W wyroku z dnia 7 grudnia 2009 r. (sygn. akt KIO/UZP 1579/09): Nieuprawnione byłoby
obarczanie wykonawcy negatywnymi konsekwencjami czynności dokonanych przez
Zamawiającego wbrew przepisom p.z.p.
4. W wyroku z 20 czerwca 2008 r. (sygn. akt: KIO/UZP 540/08 i KIO/UZP 541/08):
Zamawiający nie może przerzucić na wykonawców obowiązku opracowywania czy
weryfikacji opisu przedmiotu zamówienia, szczególnie w trybie przetargu
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
nieograniczonego.
5. W wyroku z 22 sierpnia 2008 r. (sygn. akt KIO/UZP 821/08): Zamawiający nie może
przerzucać na wykonawców odpowiedzialności za właściwe sporządzenie opisu
przedmiotu zamówienia zgodnie z przepisem art. 29 ust. 1 oraz art. 31 ustawy PZP.
6. W wyroku z 14 maja 2008 r. (sygn. akt KIO/UZP 412/08 i KIO /UZP 424/08): 1.
Specyfikacja istotnych warunków zamówienia jest podstawowym dokumentem w
postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, na podstawie którego wykonawcy
przygotowują oferty. 2. Oferty muszą być zgodne z wymaganiami wskazanymi w
specyfikacji, aby ściśle odpowiadać potrzebom Zamawiającego. Wymogi te w
szczególności w przypadku zamówień specjalistycznych, powinny zostać opisane w
specyfikacji szczegółowo. Powinna ona zawierać wszelkie wymagania i okoliczności
mające wpływ na treść oferty (art. 29 ust. 1 ustawy Prawo zamówień publicznych), a
jednocześnie być tak precyzyjna i jednoznaczna, aby zarówno wykonawcy, jak i sam
Zamawiający interpretowali jej zapisy w jednakowy sposób. 3. wykonawcy nie mogą
domyślać się lub wnioskować z ogólnej wiedzy dotyczącej instytucji Zamawiającego,
jakie parametry musi spełniać przedmiot zamówienia – muszą być one jednoznaczne i
wyczerpująco opisane w specyfikacji, tak aby nie wprowadzać w błąd wykonawców.
Wnioskowanie o zamiarze zamawiającego z innych przesłanek niż treść specyfikacji, tj.
np. na podstawie wiedzy technicznej czy logiki skutkowałoby dowolnym określaniem
przedmiotu danego zamówienia.
Jeżeli powyższe orzecznictwo skonfrontuje się z tezą zawartą w wyroku z 1 czerwca
2011 r. (sygn. akt KIO 1071/11): Zamawiający nie ma prawa narzucać wykonawcom podanie
w ofercie określonego typu maszyny czy urządzenia oraz producenta, ale może żądać
zamieszczenia tych danych w ofercie wykonawcy. Jest to praktyka stosowana i umożliwia
wykonawcy podanie dowolnej maszyny, urządzenia i producenta zgodnej jednak z
wymaganiami SIWZ – to wówczas jest rzeczą oczywistą, że przedłożone przez
Odwołującego zestawienia są prawidłowe i wystarczające, i nie naruszają w żaden sposób
art. 87 ust. 1 pzp
Reasumując zdaniem Odwołującego nie istniały podstawy prawne, ani faktyczne do
wykluczenia go z postępowania i odrzucenia jego oferty, w sytuacji gdy oferent przedstawił
doświadczoną i kompetentną osobę do pełnienia funkcji kierownika kontraktu, a także w
sytuacji gdy brak precyzyjnych zapisów s.i.w.z. co do sposobu opisu wymogu i sposoby jego
oceny i dlatego też złożona przez niego oferta była prawidłowa i winna być wybrana.
Również 1 grudnia 2011 r. (pismem z tej daty) Konsorcjum FAMBUD wniosło do
Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej odwołanie (zachowując wymóg przekazania jego kopii
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
Zamawiającemu) od zaniechania odrzucenia oferty MELBUD S.A. z siedzibą w Grudziądzu
przez Zamawiającego, któremu zarzucił naruszenie: art. 7 ust. 1 i 3, art. 26 ust. 4, art. 87 ust.
1, art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy pzp.
W związku z podniesionymi w odwołaniu zarzutami Odwołujący wniósł o nakazanie
Zamawiającemu:
1. Unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej.
2. Przeprowadzenia powtórnego badania i oceny ofert.
Odwołujący wskazał następujące okoliczności prawne i faktyczne uzasadniające
wniesienie odwołania.
Zamawiający w oparciu o art. 38 ust. 4 pzp 20 lipca 2011 r. dokonał modyfikacji treści
s.i.w.z. poprzez wprowadzenie wymagania złożenia wraz z ofertą załączników oznaczonych
nr 8a Zestawienie podstawowych urządzeń technologicznych i 8b Zestawienie
podstawowych urządzeń technologicznych(do uzupełnienia przez wykonawcę). Wskazane
załączniki stanowią treść złożonej oferty i stanowić mają szczegółową informację o
oferowanych podstawowych urządzeniach technologicznych, umożliwiając Zamawiającemu
dokonania oceny zgodności parametrów oferowanych urządzeń z wymaganiami zawartymi w
treści s.i.w.z. Nie stanowią one dokumentów w rozumieniu art. 25 ust. 1 pkt. 2 pzp, gdyż te
określone zostały enumeratywnie w wydanym na podstawie art. 25 ust. 2 pzp
rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2009 r. w sprawie rodzajów
dokumentów, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy, oraz form, w jakich te
dokumenty mogą być składane (Dz. U. Nr 226, poz. 1817). Warunkiem żądania takich
dokumentów jest ich ścisłe określenie i wymienienie już na etapie ogłoszenia o wszczęciu
postępowania. Wymagane przez Zamawiającego informacje zawarte w załączniku nr 8b
dotyczące nie mieszczą się w zakresie dokumentów określonych art. 25 ust. 1 pzp, zatem
podjęta przez Zamawiającego czynność wezwania Wykonawcy MELBUD do złożenia
wyjaśnień złożonych dokumentów na podstawie art. 26 ust. 4 pzp jest nieuprawniona i
wadliwa. Przyjmując nawet, iż Zamawiający mógł dokonać czynności wezwania tego
Wykonawcy do złożenia wyjaśnień treści oferty na podstawie art. 87 ust. 1 pzp, to czynność
ta nie może być czynnością pozorną i prowadzić w konsekwencji do zmiany treści złożonej
oferty lub jej uzupełnienia, jak, w ocenie Odwołującego, miało to miejsce w niniejszym
postępowaniu. Zamawiający umożliwił Wykonawcy MELBUD uzupełnienie i skorygowanie
zawartej w załączniku nr 8b informacji dotyczącej pozycji Budynek krat. ob. 4, pozycja 3.1
Zespół do odwadniania i rozdrabniania skratek oraz w zakresie wymaganego uszczelnienia
pomp wykonanego z węglika wolframu. W wyniku wyjaśnienia nastąpiło uzupełnienie
informacji stanowiącej treść złożonej oferty.
Zawarte przez Wykonawcę MELBUD w treści załącznika nr 8b informacje nie
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
zawierają określenia typu oferowanych urządzeń, co umożliwiałoby Zamawiającemu
dokonanie szczegółowego badania oferty w zakresie zgodności z postawionymi wymogami,
a parametry techniczne wypełnione w kolumnie 3 nie odzwierciedlają rzeczywistych
parametrów technicznych wynikających z dokumentacji techniczno ruchowej („DTR”),
instrukcji montażu bądź innych dokumentów wystawianych przez producenta. Przykładem
takiej sytuacji są poz. 4.1, poz. 8.1, poz. 9.1, poz. 11.1, poz. 12.1, poz. 24.1, poz. 25.1, poz.
26.1, poz.28.1, poz.29.1, poz.32.1. Podane przez wykonawcę parametry techniczne
oferowanych urządzeń zostały podane metodą „kopiuj i wklej”, nie są odzwierciedleniem
rzeczywistych parametrów. Przykładem braku możliwości określenia urządzenia może być
np. poz. 8.1, gdzie wykonawca wskazał jako producenta ABS oraz określił parametry
techniczne Ns=2,5 kW i n= ok. 475 obr/min, przy masie mieszadła około 65 kg. Pomimo
podjętej próby identyfikacji mieszadła o wskazanych parametrach technicznych
produkowanych przez firmę ABS w udostępnionych danych technicznych dla różnych
typoszeregów wytwarzanych mieszadeł, brak takiego mieszadła w katalogu tego producenta.
Powyższe może wskazywać na brak analizy parametrów technicznych oferowanego
rozwiązania oraz zaoferowanie mieszadła, które jest nie produkowane. Jako dowód
Odwołujący załączył do odwołania „Instrukcję obsługi” mieszadeł ABS napędzanych
silnikami zatapialnymi, zawierającą parametry mieszadeł produkowanych przez ABS. Brak
określenia typu urządzenia uniemożliwia Zamawiającemu dokonanie weryfikacji i oceny
poprawności zaoferowania danego typu urządzenia. Odwołujący podniósł także, iż MELBUD
w poz.15.1 załącznika nr 8b wskazał jako producenta zespołu wirówki odwadniającej PEK-
MONT sp. z o.o., pomimo iż wskazany podmiot nie jest producentem takich urządzeń.
Krajowa Izba Odwoławcza w uzasadnieniu do wyroku z 28 lutego 2011 r. (sygn. akt KIO
321/11) zauważyła, że: Przechodząc do uzasadnienia poglądu Izby w przedmiotowej kwestii
przede wszystkim trzeba wyrazić opinię, iż kluczowe znaczenie dla oceny, czy treść oferty
odpowiada treści siwz, przyznać należy przedłożonym przez wykonawcę dokumentom. To
na ich podstawie Zamawiający weryfikuje, czy oferowane dostawy są zgodnie z
wymaganiami postawionymi w siwz. (...). Mając powyższe na uwadze, brak wskazania w
treści oferty typów poszczególnych urządzeń oraz podanie parametrów technicznych
urządzeń, które nie znajdują potwierdzenia w ofercie handlowej producentów, DTR, jak
również wskazanie producenta oferowanego zespołu wirówki odwadniającej, która nie jest
przez tego przedsiębiorcę produkowana, wskazuje, wobec wymagań określonych treścią
siwz, iż treść złożonej oferty jest niezgodna z treścią si.w.z., a zaniechanie odrzucenia tej
oferty narusza postanowienia art.89 ust. 1 pkt 2 pzp.
Zamawiający odmiennie traktował wykonawców podczas badania i oceny ofert.
Podstawą odrzucenia oferty w oparciu o art. 89 ust.1 pkt. 2 pzp złożonej przez Wykonawcę
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
WODKAN był brak wskazania w treści załącznika nr 8b typów oferowanych urządzeń.
Zamawiający wskazał, iż brak wskazania typów oferowanych urządzeń nie kwalifikuje się do
wyjaśnienia, ponieważ następstwem wyjaśnień byłoby uzupełnienie dokumentów
prowadzące do zmiany zaoferowanego w ofercie produktu – urządzenia, co jest złamaniem
normy wyrażonej w art. 87 ust.1 pzp. Pomimo wyrażonego stanowiska i podjętej czynności
odrzucenia tej oferty wobec braku określenia w treści załącznika nr 8b typów urządzeń –
Zamawiający tej samej czynności nie dokonał wobec uznanej za najkorzystniejszą oferty
Wykonawcy MELBUD, przy zajściu identycznych okoliczności stanowiących podstawę do jej
odrzucenia. Zamawiający w podobnych okolicznościach wezwał do wyjaśnień, a w
konsekwencji odrzucił na podstawie art. 89 ust. 1 pkt. 2 ustawy pzp ofertę złożoną przez
konsorcjum: Przedsiębiorstwo Budownictwa i Instalacji ABT spółka z o.o. z siedzibą w
Częstochowie i ABT sp. z o.o. i Wspólnicy – spółka komandytowa z siedzibą w
Częstochowie. Pomimo zaistnienia tych samych i identycznych okoliczności stanowiących
podstawę do odrzucenia oferty, Zamawiający preferował Wykonawcę, którego oferta uznana
została za najkorzystniejszą. W ocenie Odwołującego w celu zachowania fundamentalnej
zasady zachowania uczciwej konkurencji wynikającej z treści art. 7 ust. 1 pzp,
niedopuszczalne jest dokonywanie przez Zamawiającego oceny i badania ofert w sposób
odmienny i także odmienne traktowanie poszczególnych wykonawców.
Wskutek wezwania przez Zamawiającego 1 i 2 grudnia 2011 r. (z przekazaniem kopii
odwołań wniesionych przez WODKAN i Konsorcjum FAMBUD) wykonawców
uczestniczących w prowadzonym postępowaniu o udzielenie zamówienia do wzięcia udziału
w postępowaniu odwoławczym, do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej swoje przystąpienia
do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego zgłosili 5 grudnia 2011 r.:
– MELBUD – zarówno w sprawie o sygn. akt KIO 2556/11, jak i w sprawie o sygn. akt KIO
2558/11
– Konsorcjum FAMBUD – w sprawie o sygn. akt KIO 2556/11.
Wobec braku zgłoszenia opozycji przez Strony w obydwu sprawach oraz dokonania
zgłoszeń przystąpień do postępowania odwoławczego w ustawowym terminie i z
zachowaniem wymogu przekazania ich kopii Stronom danego postępowania, a więc zgodnie
z przepisem art. 185 ust. 2 pzp, Izba nie stwierdziła podstaw do niedopuszczenia tych
Wykonawców do udziału w postępowaniu odwoławczym po stronie Zamawiającego jako
uczestników tego postępowania (Przystępujących), w sprawach, w których zgłosili swoje
przystąpienia.
W przystąpieniu do sprawy KIO 2556/11 Przystępujący MELBUD wskazał, iż
wskazany załącznikiem nr 6 potencjał osobowy Odwołującego w sposób oczywisty nie
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
potwierdza spełniania warunku potencjału osobowego określonego postanowieniami IDW.
Odwołujący WODKAN w uzupełnieniu wskazał dwie dodatkowe osoby, ale z datą ich
dyspozycji 28 października 2011 r., czyli po terminie składania ofert, co powoduje, iż uwagi
na przepis art. 26 ust. 3 pzp nie mogło zostać ono uznane za skuteczne. Ponieważ w
załączniku 8b Odwołujący WODKAN dla tego samego urządzenia w kilku pozycjach wskazał
po kilku producentów, nie wskazując przy tym typów urządzeń technologicznych, złożył
ofertę wariantową, której Zamawiający nie dopuszczał. Nie potwierdził w ten sposób
zgodności oferty z wymaganiami IDW w zakresie technologii urządzeń. Dalsze wyjaśnienia
tej oferty na podstawie art. 87 ust. 1 naruszyłoby normę tego przepisu, tym samym
odrzucenie oferty było konieczne.
Natomiast w przystąpieniu do sprawy KIO 2556/11 Przystępujący MELBUD podniósł,
iż popiera zastosowaną przez Zamawiającego instytucję wyjaśnienia jego oferty w zakresie
załącznika nr 8b, potwierdzającego zastosowanie właściwych urządzeń w wymaganej
technologii. Zgodnie z § 5 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia wykonawczego o dokumentach w
celu potwierdzenia, że oferowane dostawy, usługi lub roboty budowlane odpowiadają
wymaganiom określonym przez zamawiającego, zamawiający może żądać w szczególności:
opisu urządzeń technicznych, instrukcji obsługi oraz środków stosowanych przez wykonawcę
dostaw lub usług oraz opisu zaplecza naukowo-badawczego wykonawcy, w celu
potwierdzenia zapewnienia odpowiedniej jakości realizowanego zamówienia. Zamawiający
ma uprawnienie ustawowe o żądanie wyżej wymienionego dokumentu – opisu urządzeń
technicznych, co jest także zgodne z art. 25 ust. 1 pkt. 2 pzp, gdyż zostało to wskazane w
s.i.w.z. Tym samym, zgodnie z art. 26 ust. 4 pzp dany dokument podlega obowiązkowej
instytucji jego wyjaśnienia.
W załączniku 8b Przystępujący wskazał urządzenia technologiczne o wymaganych
przez Zamawiającego parametrach technicznych. Podnoszona przez Odwołującego
niezgodność oferty MELBUD w zakresie parametrów technicznych urządzeń w poz. 4.1, poz.
8.1, poz. 9.1, poz. 11.1, poz.12.1, poz. 24.1, poz. 25.1, poz. 26.1, poz. 28.1, poz. 29.1 i poz.
32.1. nie ma żadnego uzasadnienia stanu faktycznego ze względu na to, że: po pierwsze –
producenci urządzeń nie ujmują w swoich ofertach handlowych całej swojej gamy produktów
urządzeń, które mogą wyprodukować; po drugie – producenci urządzeń na poszczególne
zamówienia odbiorców dostosowują parametry techniczne tych urządzeń pod konkretne
potrzeby odbiorców; po trzecie – producenci urządzeń w zakresie zespołów i podzespołów
poszczególnych wytwarzanych urządzeń korzystają z całej gamy możliwości instrumentów
handlowych w zakresie podwykonawstwa i dostaw. Tym samym zarzucane niezgodności w
parametrach technicznych wskazanych urządzeń nie mają żadnego uzasadnienia
faktycznego, ponieważ Przystępujący jest w stanie pozyskać urządzenia wskazane
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
załącznikiem 8b od podanych producentów w wymaganych parametrach technicznych.
Zarzut, że PEK-MONT sp. z o.o. nie jest producentem zespołu wirówki odwadniającej jest
również chybiony, gdyż został wskazany jako producent całego układu, jakim jest zespół
wirówki odwadniającej, w skład którego wchodzą, oprócz samej wirówki, również rurociągi
osadu, rurociągi polielektrolitu ze stali kwasoodpornej wraz z kompletną armaturą i
przystosowaniem istniejącej instalacji polielektrolitu. Nadto niniejsze zamówienie realizowane
będzie zgodnie z Warunkami Kontraktowymi FIDIC (Czerwona Księga), a zgodność
oferowanych parametrów urządzeń będzie rozpatrywana na etapie składania wniosków
materiałowych do Inżyniera Kontraktu.
W swoim przystąpieniu do sprawy KIO 2556/11 Przystępujący Konsorcjum FAMBUD
stwierdził, iż nie doszło do naruszenia zarzucanych przez Odwołującego WODKAN
przepisów pzp, w szczególności art. 89 ust. 1 pkt 2 pzp, w odniesieniu do czynności
związanych z badaniem i oceną złożonej przez tego Wykonawcę oferty. Przystępujący
podniósł analogiczną, jak we własnym odwołaniu, argumentację odnośnie charakteru
prawnego załącznika nr 8 do IDW, niebędącego dokumentem w rozumieniu art. 25 ust. 1 pkt
2 pzp, lecz stanowiącego wymaganą treść oferty ze szczegółową informacją o oferowanych
podstawowych urządzeniach technologicznych. Zdaniem Przystępującego Zamawiający w
sposób nieuprawniony wezwał Odwołującego WODKAN do uzupełnienia dokumentów w
zakresie oferowanych urządzeń wymienionych w załączniku nr 8, gdyż oferta ta podlegała
odrzuceniu na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 pzp już przed podjęciem tej czynności, wobec
braku złożenia załącznika nr 8a i 8b. Tym samym wobec niewykazania się w treści oferty
spełnieniem warunków udziału w postępowaniu Odwołujący WODKAN podlegał wykluczeniu
z postępowania na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 4 pzp.
Nawet w złożonym uzupełnieniu dokumentów Odwołujący WODKAN nie wskazał
jednoznacznie, jakie urządzenia oferuje i konkretnie którego producenta urządzenie jest
oferowane. Wskazanie dla jednego urządzenia kilku producentów jest sprzeczne z
wymaganiami treści s.i.w.z. i uniemożliwia dokonanie oceny zgodności oferowanych
urządzeń z jej wymaganiami. Natomiast wskazane w kolumnie trzeciej identyczne parametry
techniczne dla różnych producentów w praktyce nie mogą mieć miejsca, gdyż każdy z
producentów oferuje innego rodzaju urządzenia, takie jak pompy, mieszadła itp., różniące się
zarówno parametrami technicznymi, jak i standardem ich wykonania, np. sposobem
uszczelnienia i stosowaniem odmiennych materiałów. Wskazanie w treści oferty dla jednego
urządzenia kilku producentów oznacza złożenie oferty wariantowej, której Zamawiający nie
dopuścił. W ocenie Przystępującego poprzez wskazanie dla jednego konkretnego
urządzenia kilku producentów Odwołujący winien na etapie złożenia oferty udowodnić
Zamawiającemu, iż oferowane dane urządzenie każdego producenta spełnia wymagania
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
określone treścią s.i.w.z. Niezależnie od powyższego Odwołujący w treści uzupełnionego
załącznika nr 8 b, między innymi w poz. 4.1, poz. 8.1, poz. 9.1, poz. 11.1, poz.12.1, poz.
24.1, jako producenta wskazał Tiga Pumps, który jest przedstawicielem handlowym, a nie
producentem wskazanych w tych pozycjach urządzeń. Również brak wskazania w treści
załącznika nr 8 b określonych typów oferowanych urządzeń uniemożliwia Zamawiającemu
dokonanie badania i oceny ich zgodności z wymaganymi parametrami zawartymi w treści
specyfikacji technicznych wykonania i odbioru robót.
Zamawiający nie wniósł przed rozprawą pisemnie ani ustanie do protokołu
odpowiedzi na którekolwiek z odwołań.
Ponieważ żadne z odwołań nie zawierało braków formalnych i wpisy zostały
uiszczone przez każdego z Odwołujących – podlegały rozpoznaniu przez Izbę.
Wobec sprawdzenia w toku czynności formalnoprawnych i sprawdzających, iż żadne
z odwołań nie podlega odrzuceniu na podstawie którejkolwiek z przesłanek określonych w
art. 189 ust. 2 pzp i braku zgłoszenia w tym zakresie odmiennych wniosków na posiedzeniu
przez Strony, Izba przeprowadziła rozprawę, podczas której Odwołujący poparli wniesione
odwołania, Zamawiający wniósł o ich oddalenie, a Przystępujący w danej sprawie poparli
jego stanowisko.
Po przeprowadzeniu rozprawy z udziałem Stron i Uczestników postępowania,
uwzględniając zgromadzony materiał dowodowy, jak również biorąc pod uwagę
oświadczenia i stanowiska Stron i Uczestników zawarte w odwołaniach, zgłoszeniach
przystąpień, pismach procesowych, a także wyrażone ustnie na rozprawie
i odnotowane w protokole, Izba ustaliła i zważyła, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 179 ust. 1 pzp odwołującemu przysługuje legitymacja do
wniesienia odwołania, gdy ma (lub miał) interes w uzyskaniu zamówienia oraz może ponieść
szkodę w wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy. W ocenie składu
orzekającego Izby obydwaj Odwołujący mają interes w uzyskaniu przedmiotowego
zamówienia, gdyż każdy z nich złożył ofertę w postępowaniu prowadzonym przez
Zamawiającego. Jednocześnie podjęte lub zaniechanie przez Zamawiającego czynności
wykluczenia lub odrzucenia objęte zarzutami poszczególnych odwołań, narażają każdego z
Odwołujących na szkodę z powodu utraty możliwości uzyskania odpłatnego zamówienia
publicznego, na co mogliby w przeciwnym razie liczyć.
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
Izba dopuściła w niniejszej sprawie dowody z dokumentacji postępowania o
zamówienie publiczne, która została również przekazana Izbie w formie kopii poświadczonej
za zgodność z oryginałem przez Zamawiającego, w szczególności zaś przeprowadziła
dowody z następujących dokumentów: ogłoszenia o zamówieniu, s.i.w.z. wraz z ze zmianami i
udzielonymi wyjaśnieniami, ofert złożonych przez WODKAN, MELBUD i Konsorcjum FAMBUD,
pism Zamawiającego kierowanych do tych Wykonawców i pism przesłanych przez nich w
odpowiedzi, a także innych pism i dokumentów, które zostały wspomniane w treści niniejszego
uzasadnienia.
Przy rozpoznawaniu przedmiotowej sprawy Izba wzięła również pod uwagę
stanowiska i oświadczenia Stron i Przystępujących złożone na piśmie w ramach środków
ochrony prawnej oraz wyrażone ustnie i odnotowane w protokole rozprawy.
Izba wzięła również pod uwagę następujące pisma i dokumenty złożone w toku
rozprawy, dokonując odpowiedniej oceny ich mocy dowodowej i znaczenia dla
rozstrzygnięcia zarzutów odwołań:
1) Oświadczenie Odwołującego z 12 grudnia 2011 r. (1 strona);
2) Ofertę handlową PEK-MONT sp. z o.o. dla MELBUD S.A. z 18 maja 2011 r. dotyczącą
Instalacji odwadniania i higienizacji osadu (3 strony);
3) Oświadczenie Cardo Flow Solutions Poland sp. z o.o. z 12 grudnia 2011 r., podpisane
przez Marcina J. – Dyrektora Handlowego (1 strona);
– złożone przez Przystępującego MELBUD na dowód, iż wskazane w załączniku nr 8 b
urządzenia spełniają wymagania Zamawiającego;
4) Oferta handlowa zatapialnych pomp i mieszadeł produkcji ABS z 20 czerwca 2011 r. (3
strony) – złożona przez Odwołującego Konsorcjum FAMBUD na dowód braku
możliwości zastosowania przez przystępującego urządzeń marki ABS o parametrach
wskazanych przez niego w załączniku 8b.
Biorąc pod uwagę zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, poczynione ustalenia
faktyczne oraz zakres zarzutów podniesionych w odwołaniach i podlegających rozpatrzeniu,
skład orzekający Izby stwierdził, iż odwołanie w sprawie o sygn. akt KIO 2556/11– podlega
uwzględnieniu, natomiast odwołanie w sprawie o sygn. akt KIO 2558/11 – podlega
oddaleniu.
I. Zarzuty odwołania WODKAN naruszenia przez Zamawiającego art. 24 ust. 2 pkt 4 pzp i
innych przepisów wskazanych w odwołaniu przez wykluczenie Odwołującego WODKAN z
powodu niewykazania spełniania warunków udziału w postępowaniu dotyczących posiadania
wiedzy i doświadczenia oraz dysponowania osobami zdolnymi do wykonania zamówienia.
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
Zamawiający bezpodstawnie i przedwcześnie dokonał wykluczenia Odwołującego
WODKAN na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 4 pzp za niewykazanie spełnienia warunków
udziału w postępowaniu dotyczących zarówno posiadania wiedzy i doświadczenia, jak i
dysponowania osobami zdolnymi do wykonania zamówienia. Zamawiający przedstawił
następujące wspólne dla obu tych warunków uzasadnienie faktyczne swojej decyzji:
Załączone dokumenty, wystawione z datą 28 października 2011 r. nie potwierdzają
spełnienia warunku wiedzy i doświadczenia oraz dysponowania osobami zdolnymi do
wykonania zamówienia na dzień składania ofert, tj. na dzień 14 września 2011 r.
Uzupełnione dokumenty (…) nie spełniają więc warunku zawartego w art. 26 ust. 3 ustawy
(…), że złożone na wezwanie Zamawiającego oświadczenia i dokumenty powinny
potwierdzać spełnianie przez Wykonawcę warunków udziału w postępowaniu (…) nie później
niż w dniu, w którym upłynął (…) termin składania ofert tj. w dniu 14.09.2011 r.
Zgodnie z pkt. 3 części VI Instrukcji dla wykonawców (zwanej dalej w skrócie „IDW”):
Za Wykonawcę posiadającego niezbędną wiedzę i doświadczenie Zamawiający uzna
takiego, który w okresie ostatnich pięciu lat przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli
okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie wykaże się posiadanym
doświadczeniem w wykonywaniu, co najmniej jednej roboty budowlanej polegającej na
budowie lub rozbudowie oczyszczalni ścieków o wartości nie mniejszej niż 10 000 000,00 zł
brutto. Wykonawca zobowiązany jest do złożenia dokumentów potwierdzających, że roboty
te zostały wykonane zgodnie z zasadami sztuki budowlanej i prawidłowo ukończone.
WODKAN załączył pierwotnie do oferty wykaz sporządzony na wzorze stanowiącym
załącznik nr 5 do IDW, zawierający 1 pozycję opisaną w następujący sposób: [kolumna
Rodzaj robót budowlanych] Budowa i przebudowa oczyszczalni ścieków; [kolumna Wartość,
za którą kolumna Wykonawca był odpowiedzialny] 12.098.122,56 zł brutto; [kolumna Daty
wykonania (data zakończenia – dzień, miesiąc, rok)] nic nie wpisano; [kolumna Miejsce
wykonania] Gmina Długołęka]. Do wykazu załączono List referencyjny z 7 maja 2010 r.
wystawiony WODKAN przez Envirotech spółkę z o.o. z siedzibą w Poznaniu jako
Generalnego Realizatora Inwestycji. Pismem z 26 października 2011 r. Zamawiający,
działając na podstawie art. 26 ust. 4 pzp – wezwał WODKAN do wyjaśnienia, czy wykazane
w załączniku „Wykaz wykonanych robót budowlanych” zadanie, obejmuje wykonanie co
najmniej jednej roboty budowlanej polegającej na budowie lub rozbudowie oczyszczalni
ścieków o wartości nie mniejszej niż 10 000 000,00 zł brutto. Zamawiający zajął stanowisko,
iż z przedstawionego wykazu oraz listu referencyjnego nie wynika potwierdzenie spełniania
warunku udziału w postępowaniu, gdyż wynika z nich w szczególności, że Przedsiębiorstwo
WODKAN „pełniło funkcję generalnego dostawcy wszystkich materiałów, urządzeń i sprzętu
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
oraz koordynatora podwykonawców (za wyjątkiem robót elektrycznych i automatyki” oraz
„wykonało również część robót przygotowawczych oraz dokonało rozruchu mechaniczno-
biologicznej oczyszczalni ścieków komunalnych o przepustowości maksymalnej do 2100
m3/d”. W zakreślonym przez Zamawiającego terminie Odwołujący w piśmie z 27
października 2011 r. złożył między innymi następujące wyjaśnienia: Niezależnie od treści
referencji nasza spółka była de facto generalnym podwykonawcą całej inwestycji w Mirkowie.
(…) zapewniła kierownika budowy, kierownika kontraktu i 2 kierowników robót. (…) W
związku z powyższym inwestycję wykonuje w istocie ten podmiot, który zapewnia kierownika
budowy. PPRI-H WODKAN Sp. z o.o. w istocie koordynował całość robót budowlanych
wykonywanych przez podwykonawców, dostarczał materiały i urządzenia oraz
przygotowywał dokumenty odbiorowe, jako generalny podwykonawca stąd treść referencji.
Zgodnie z § 7 ust. 1 w/w umowy nasza spółka otrzymała wynagrodzenie w wys.
9.835.872,00 zł netto plus VAT, czyli 12.098.122,56 zł brutto. Wartość zamówienia
publicznego udzielonego spółce „Envirotech” wyniosła: 11.749.120,32 zł netto, co
potwierdza, że to „Wodkan” wykonał prawie całą inwestycję. Oprócz tego Odwołujący w
piśmie tym wskazał, iż jednocześnie na potwierdzenie posiadania niezbędnej wiedzy i
doświadczenia przesyłam w załączeniu referencję potwierdzającą wykonanie oczyszczalni
ścieków wraz z rurociągami dla zakładu CYKORIA S.A. w Wierzchosławiacach, na kwotę
12.300.000,00 netto wykonanej przez nas jako generalny wykonawca, która również spełnia
wymogi udokumentowania odpowiedniego doświadczenie do realizacji przedmiotowego
kontraktu. Do pisma została załączona wspomniana referencja z 2 czerwca 2009 r. oraz
uzupełniony Wykaz wykonanych robót budowlanych, opatrzony datą 28 października 2011 r.,
w którym w poz. 1 uzupełniono 4 kolumnę o datę wykonania 09.2008-12.2009, oraz
dopisano poz. 2: Rozbudowa i modernizacja oczyszczalni ścieków; 15.006.000,00 zł brutto;
2003-2007; Wierzchosławice.
Zamawiający podał dodatkowo następujące uzasadnienie wykluczenia za
niespełnianie warunku dotyczącego wiedzy i doświadczenia: Wykonawca nie wyjaśnił w
sposób pozwalający na potwierdzenie posiadania wiedzy i doświadczenia. Wykonawca
dodatkowo uzupełnił ofertę w zakresie wiedzy i doświadczenia, poprzez wykazanie
dodatkowego obiektu spełniającego warunki wiedzy i doświadczenia, wykazanego w
dosłanym w odpowiedzi na wezwanie Załączniku Nr 5 „Wykaz wykonanych robót
budowlanych” oraz referencjach. Złożony wykaz został opatrzony datą 28.10.2011 r., co
oznacza, że na dzień składania ofert tj. 14.09.2011 r. Wykonawca nie wykazał, że spełnia
warunek udziału w postępowaniu w zakresie wiedzy i doświadczenia.
Skład orzekający Izby zważył, iż w tych okolicznościach faktycznych podjęta przez
Zamawiającego decyzja nie może być uznana za prawidłową. Po pierwsze, Zamawiający nie
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
tylko w uzasadnieniu wykluczenia w enigmatyczny sposób odniósł się do udzielonych przez
WODKAN wyjaśnień, ale również na rozprawie nie był w stanie odpowiedzieć, z jakich
konkretnie powodów uznał je za niewystarczające. Skoro Zamawiający w przytoczonych
powyżej okolicznościach domagał się wyjaśnień, to musiał uznać, iż mogą one rozwiać jego
wątpliwości, w przeciwnym razie wezwanie w trybie art. 26 ust. 4 pzp nie miałoby żadnego
sensu, a należało od razu wezwać do uzupełnienia dokumentów w trybie art. 26 ust. 3 pzp.
Po drugie, Zamawiający nie podał żadnych merytorycznych podstaw nieuwzględnienia
dodatkowej roboty budowlanej wskazanej przez WODKAN. Z uzasadnienia wykluczenia
wynika, iż niezależnie od treści wykazu i referencji (wystawionej 2 czerwca 2009 r.), których
treść wskazuje na robotę budowlaną dotyczącą rozbudowy i modernizacji oczyszczalni
ścieków o wartości ponad 15 mln zł, zrealizowaną w okresie 2003-2007 w
Wierzchosławicach – wyłącznie opatrzenie uzupełnionego wykazu datą po terminie
składania ofert byłą podstawą do jej nieuwzględnienia. Tymczasem na rozprawie
Zamawiający deklarował znajomość i akceptację stanowiska (wyrażonego między innymi w
przytoczonych za odwołaniem WODKAN orzeczeniach KIO), iż dokumenty złożone w wyniku
wezwania do uzupełnienia mogą być wystawione z datą po terminie składania ofert, jeżeli
tylko z ich treści wynika spełnianie warunków udziału na ten dzień. Jednocześnie na
rozprawie Zamawiający oświadczył, iż nie oceniał merytorycznie uzupełnienia wykazu i
nowej referencji, jako złożonych z własnej inicjatywy przez WODKAN, gdyż wezwanie
dotyczyło jedynie wyjaśnień. Stanowisko to jest niespójne z uzasadnieniem wykluczenia, z
którego literalnej treści wynika nie tylko wzięcie pod uwagę rezultatów tego samorzutnego
uzupełnienia, ale wręcz jego pozytywna ocena merytoryczna jako wykazanie dodatkowego
obiektu spełniającego warunki wiedzy i doświadczenia. W rezultacie w ocenie składu
orzekającego Izby, o ile nie wiadomo czym w istocie kierował się Zamawiający stwierdzając
niepotwierdzenie przez Odwołującego WODKAN spełniania warunku dotyczącego wiedzy i
doświadczenia, o tyle przyczyny ujawnione w zawiadomieniu o wykluczeniu z postępowania
w żaden sposób nie uzasadniają podjętej decyzji, którą należy uznać za co najmniej
przedwczesną.
Skład orzekający Izby ustalił, iż zacytowane powyżej za odwołaniem WODKAN
brzmienie warunku dotyczącego dysponowania osobami zdolnymi do wykonania zamówienia
– odpowiada brzmieniu postanowienia pkt. 4 części VI IDW. WODKAN załączył pierwotnie
do oferty wykaz sporządzony na wzorze stanowiącym załącznik nr 6 do IDW, w którym
odręcznie wpisano 3 osoby: Krzysztofa K., jako kierownika budowy, Józefa N., jako
kierownika robót i Grzegorza W., jako kierownika robót w branży elektrycznej (stanowiska
wynikające z kolumny 4. Zakres wykonywanych czynności). W wykazie zostały wypełnione
także kolumny: 3. Wykształcenie, 6. Uprawnienia (zakres, nr) i 7. Informacja o podstawie do
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
dysponowania osobami – natomiast pozostawiono bez zmian kolumnę 5., w którą
Zamawiający wkleił treść warunku z pkt. 4.1-4.3. części VI IDW. Wspomnianym pismem z 26
października 2011 r. Zamawiający, w tym przypadku działając na podstawie art. 26 ust. 3
pzp – wezwał WODKAN do uzupełnienia doświadczenia osób wskazanych na w/w
stanowiska, potwierdzającego spełnianie warunków udziału w postępowaniu o udzielenie
zamówienia publicznego zawartych w części VI punkt 4 IDW. Zamawiający zajął stanowisko,
iż w załączniku „Wykaz osób” nie podano informacji dotyczących doświadczenia
zawodowego na wymaganych stanowiskach dla wskazanych osób tj. informacji o posiadaniu
wymaganej praktyce zawodowej w kierowaniu robotami budowlanymi na wymaganym
stanowisku (…). W odpowiedzi Odwołujący do swojego pisma z 27 października 2011 r., w
którym nadmienił, iż przesyła poprawiony wykaz osób, które będą uczestniczyć w
wykonywaniu zamówienia, załączył wykaz opatrzony datą 28 października 2011 r.,
uzupełniony o: po pierwsze, następujące informacje w kolumnie 5. Doświadczenie: Krzysztof
K. – Kierownik budowy przy rozbudowie oczyszczalni ścieków w Mirkowie gm. Długołęka o
wartości 12.098.122,56 brutto, Józef N. – Kierownik robót przy modernizacji oczyszczalni
ścieków w Dopiewie, Grzegorz W. – Kierownik robót przy budowie oczyszczalni ścieków w
Kleszczowie, Kierownik robót przy budowie oczyszczalni ścieków w Szczercowie; po drugie
– wpisane dodatkowo osoby: Tomasza S., dla funkcji kierownika budowy oraz Agnieszkę A.,
dla funkcji kierownika robót w zakresie sieci, instalacji i urządzeń wodociągowych i
kanalizacyjnych. W stosunku do obu tych osób wskazano, jako podstawę dysponowania,
umowę o pracę, a dla pierwszej z nich wpisano doświadczenie kierownika budowy zdobyte
przy rozbudowie i modernizacji oczyszczalni ścieków w Wierzchosławicach dla CYKORIA
S.A. o wartości 15.006.000,00 zł brutto.
W tym przypadku Zamawiający podał dodatkowo następujące uzasadnienie
wykluczenia za niespełnianie warunku dotyczącego dysponowania osobami zdolnymi do
wykonania zamówienia: Wykonawca na potwierdzenie spełniania warunku dysponowania
osobami zdolnymi do wykonania zamówienia dodatkowo uzupełnił ofertę, wykazując
dodatkowe osoby, wykazane w dosłanym Załączniku Nr 6 (…). Złożony wykaz został
opatrzony datą 28.10.2011 r., co oznacza, że od tego dnia Pan Tomasz S. i Pani Agnieszka
A. znajdują się w dyspozycji Wykonawcy. Wykonawca nie wykazał, że spełnia warunek
udziału w postępowaniu na dzień składania ofert.
Skład orzekający Izby zważył, iż w tych okolicznościach faktycznych również ta
podjęta przez Zamawiającego decyzja nie może być uznana za prawidłową. Po pierwsze,
Zamawiający w uzasadnieniu wykluczenia odniósł się wyłącznie do osób nowo wskazanych,
w ogóle nie odnosząc się do uzupełnionych przez WODKAN informacji w stosunku do osób
ujętych od początku w wykazie. Zważając na wskazany powyżej pogląd Zamawiającego
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
zajęty na rozprawie, nie może zostać uznana za wystarczającą argumentacja odwołująca się
wyłącznie do mechanicznego zestawiania dat: terminu składania ofert i podpisania
uzupełnionego wykazu, gdyż nie jest ona adekwatną w stosunku do osób wskazanych już w
terminie składania ofert. Dopiero na rozprawie Zamawiający zaczął konstruować ad hoc
argumentację, iż z uwagi na brak podania dat, nie wiadomo, czy doświadczenie wynikające z
inwestycji dopisanych przy tych osobach w wyniku uzupełnienia, nie zostało uzyskane po
terminie składania ofert. Zamawiający przy tym sam wskazał na rozprawie, iż nie wymagał by
doświadczenie osób zostało uzyskane przy inwestycjach zakończonych. W ocenie składu
orzekającego Izby ponieważ wpisane w uzupełnionym wykazie doświadczenie jest
uzupełnieniem informacji dotychczas zawartej w wykazie – logicznym jest wniosek, iż tak
skonkretyzowane doświadczenie zostało zdobyte przez te osoby, tak, jak to dotychczas
wskazano za pomocą sformułowania przeniesionego z treści warunku z pkt. 4.1-4.3, przed
terminem składania ofert. Nowe informacje należy w tym przypadku traktować jako
dopełnienie dotychczasowych – dotyczą przecież tych samych osób, co do których zostało
już złożone w terminie składania ofert oświadczenie, iż posiadają wymagane doświadczenie.
W okolicznościach niniejszej sprawy nie bez znaczenia jest również okoliczność, iż sposób
podania informacji w wykazie załączonym do oferty zasugerował sam Zamawiający, który do
wzoru wykazu wkleił informacje skopiowane z przywołanych ppkt. IDW, odmiennie, niż w
przypadku wykazu robót, nie wskazując również nigdzie wymogu wskazania kalendarium
uzyskanego doświadczenia. Jednocześnie skoro w treści wymagań odnośnie
poszczególnych funkcji brak zarówno wymagania konkretnego minimalnego okresu
doświadczenia, jak i terminu granicznego wstecz z jakiego może ono pochodzić – nie można
uznać w tym przypadku wpisania konkretnych dat w wykazie osób za niezbędne do
wykazania ich spełnienia. Jeżeli Zamawiający rzeczywiście miałby nadal takie wątpliwości,
jakie podniósł dopiero na rozprawie, to jego obowiązkiem jest uprzednie skorzystanie z
wyjaśnień w trybie art. 26 ust. 4 pzp. Również w tym przypadku decyzja Zamawiającego była
zatem co najmniej przedwczesna, a w kształcie ujawnionym w zawiadomieniu o wykluczeniu
bezpodstawna i nieoparta na rozważeniu całokształtu okoliczności wynikających z
dokumentów, którymi dysponował.
II. Zarzut odwołania WODKAN dotyczący naruszenia przez Zamawiającego art. 89 ust. 1 pkt
2 pzp i innych przepisów wskazanych w odwołaniu przez odrzucenie oferty Odwołującego
WODKAN oraz zarzut odwołania Konsorcjum FAMBUD naruszenia przez Zamawiającego
art. 89 ust. 1 pkt 2 i innych przepisów wskazanych w odwołaniu przez zaniechanie
odrzucenia oferty MELBUD – zasadny w przypadku odwołanie WODKAN, niezasadny w
przypadku odwołania Konsorcjum FAMBUD.
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
Skład orzekający Izby ustalił następujący stan faktyczny odnośnie postanowień
s.i.w.z. związanych z tymi zarzutami, z uwzględnieniem zmian wprowadzonych przez
Zamawiającego w wyniku zadawanych przez wykonawców pytań.
Specyfikacja Techniczna Wykonania i Obioru Robót Budowlanych („STWiOR”), z
września 2008 r., w ST-00 Wymagania ogólne pkt. 2 Materiały, w ppkt. 2.1 Wymagania
ogólne: Wykonawca zobowiązany jest do prowadzenia systematycznych badań w celu
udokumentowania, że wyroby uzyskane z dopuszczonego źródła w sposób ciągły spełniają
wymagania określone w ST w czasie postępu Robót. Ppkt 2.2. Źródła pochodzenia wyrobów
(materiałów i urządzeń), brzmienie pierwotne: Wykonawca poda w terminie składania Oferty
nazwy producentów, od których zakupi materiały i urządzenia. Lista materiałów, elementów i
urządzeń, dla których konieczna jest identyfikacja producenta zamieszczona jest w
Załączniku Nr 8 do Instrukcji Dla Wykonawców. W przypadku materiałów i drobnych
urządzeń nie wymienionych w liście urządzeń, każdorazowo na trzy tygodnie przed
składaniem zamówień na ich zakup, Wykonawca będzie przedstawiał Inżynierowi nazwy
producentów i firm dystrybucyjnych od których proponuje je pozyskać oraz odpowiednie
świadectwa badań laboratoryjnych oraz próbki do zatwierdzenia przez Inżyniera.
Wykonawca nie złoży zamówień w jakiejkolwiek firmie bez wcześniejszego uzyskania
akceptacji Inżyniera, po uzgodnieniu z Zamawiającym. Uzyskanie akceptacji Inżyniera na
zakup danych materiałów z konkretnego źródła nie oznacza, że wszystkie materiały z tego
źródła mają taką akceptację. Wszystkie dostarczone materiały, urządzenia i sprzęt muszą
spełniać wymagania zawarte w Specyfikacjach Technicznych Wykonania i Odbioru Robót
Budowlanych orz Dokumentacji Projektowej. Ppkt 2.3. Dokumentacja urządzeń: Dla każdego
rodzaju Urządzeń wymienionych w załączniku do IDW Wykonawca dostarczy dokumentację
techniczno-ruchową (DTR) w języku polskim. Podręczniki wykonane w wersji graficznej i
elektronicznej będą obejmować: schematy procesu i instalacji; listę części składowych
Urządzenia; rysunki złożeniowe, opis wszystkich komponentów/jednostek
Urządzeń/systemów i ich części; założenia projektowe dla komponentów/ jednostek
Urządzeń/systemów; schematy elektryczne połączeń; certyfikaty (certyfikaty materiałów,
certyfikaty prób etc.); obliczenia (wytrzymałość, osiągi etc.); wymagań dotyczących instalacji,
a w tym rysunki wyposażenia z wymiarami, średnicami i lokalizacją połączeń z innymi
elementami oraz z ciężarem urządzenia. (…) Razem z Dokumentacją Techniczno-Ruchową
Wykonawca przedłoży Inżynierowi następujące dokumenty (w komplecie dla każdego
urządzenia): - gwarancje zgodne z warunkami Kontraktu; wyniki testów pracy urządzeń w
warunkach porównywalnych z nominalnymi warunkami pracy; świadectwa legalizacji
urządzeń; programy komputerowe (licencje). Ppkt 2.4 Kwalifikacja właściwości wyrobów
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
(materiałów i urządzeń): Inżynier w uzgodnieniu z Zamawiającym dokona sprawdzenia i
oceny urządzeń i materiałów dostarczonych na Teren Budowy przez Wykonawcę pod
względem zgodności ze Specyfikacjami Technicznymi wykonania i odbioru robót
budowlanych oraz Dokumentacją Projektową. Żadne materiały i urządzenia przeznaczone
do wbudowania nie zostaną dostarczone przed ich akceptacją przez Inżyniera. Inżynier
może polecić przeprowadzenie testów na wyrobach przed ich dostarczeniem na Teren
Budowy oraz może on polecić przeprowadzenie dalszych testów o ile uzna to za właściwe
już po ich dostawie.(…) Ppkt. 2.5 Zmiany w wykazach materiałów podczas realizacji
Kontraktu: Wykonawca może w trakcie realizacji robót dokonać zmiany dostawcy materiałów
i urządzeń w stosunku do listy dołączonej do Oferty (Załącznik nr 8 do IDW). Powinien on
powiadomić Inżyniera o sugerowanych zmianach i przedstawić do zatwierdzenia
udokumentowane dowody, że produkt alternatywny jest ekwiwalentny w stosunku do
zaproponowanego w liście pod względem materiału, bezpieczeństwa, niezawodności,
przeznaczenia, kompatybilności z pozostałymi elementami, dostępności akcesoriów i
parametrów eksploatacyjnych. Inżynier w uzgodnieniu z Zamawiającym ustosunkuje się do
zaproponowanej zmiany.
Część XI Opis sposobu przygotowania ofert IDW zawiera pkt. 16 Kompletna oferta
musi zawierać: a) Formularz Oferty, sporządzony zgodnie z wzorem stanowiącym załącznik
nr 1 do niniejszej IDW b)Załącznik do Oferty, sporządzony zgodnie z wzorem stanowiącym
załącznik nr 1a do niniejszej IDW; c) Oświadczenie o spełnianiu warunków udziału w
postępowaniu, sporządzone według wzoru stanowiącego załącznik nr 2 do niniejszej IDW; d)
Oświadczenie o braku podstaw do wykluczenia z postępowania, sporządzone według wzoru
stanowiącego załącznik nr 3 do niniejszej IDW, e) Oświadczenie w zakresie art. 24 ust. 1 pkt
2 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych, sporządzone wg wzoru
stanowiącego załącznik nr 4 do niniejszej IDW, g) Wykaz wykonanych robót budowlanych,
sporządzony wg wzoru stanowiącego załącznik nr 5 do niniejszej IDW, g) Wykaz osób, które
będą uczestniczyć w wykonaniu zamówienia, sporządzony wg wzoru stanowiącego
załącznik nr 6 do niniejszej IDW, i) Stosowne Pełnomocnictwo (a) – w przypadku, gdy…, j)
kopie wniesienia wadium, k)harmonogram rzeczowo-finansowy wg wzoru stanowiącego
załącznik nr 8 do niniejszej IDW, l) Kosztorys ofertowy sporządzony w formie uproszczonej w
stopniu szczegółowości odpowiadający przedmiarom robót [z czego Zamawiający
zrezygnował w wyjaśnieniach s.i.w.z. z 23 maja 2011 r. – odpowiedź na pytanie 1] m)
Pozostałe dokumenty wymienione w Cz VII niniejszej IDW. Część VII IDW wymienia
wyłącznie dokumenty na potwierdzenie spełniania warunków udziału w postępowaniu, w tym
dokumenty dotyczące braku podstaw do wykluczenia z postępowania.
20 lipca 2011 r. Zamawiający udzielił odpowiedzi na następujące pytanie nr 3:
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
Specyfikacja techniczna ST-00 Wymagania ogólne pkt. 2 – Materiały ppkt. 2.2. przywołuje
listę materiałów, elementów i urządzeń, dla których konieczna jest identyfikacja producenta,
która ma stanowić Załącznik nr 8 do Instrukcji Dla Wykonawców. Prosimy o załączenie listy,
gdyż załącznik nr 8 stanowi harmonogram rzeczowo-finansowy”. Zamawiający wyjaśnił:
„Zestawienie podstawowych urządzeń technologicznych znajduje się w Tomie III – Projekt
technologiczny w Projekcie Budowlanym, punkt 13. W załączniku załączamy zestawienie
urządzeń nie obejmujące armatury, żurawików, wciągników itp. (w wersji edytowalnej).
Wykonawcy, zgodnie z zapisami ST-00, powinno wypełnić zestawienie urządzeń wpisując
przyjętego do kalkulacji ceny producenta oraz parametry urządzenia.” Skład orzekający Izby
ustalił, iż jest to w istocie cytat udzielonej przez biuro projektowe BIPROWOD-WARSZAWA
sp. z o.o. (które opracowało dokumentację projektową i STWiOR) odpowiedzi na przekazane
20 czerwca 2011 r. przez Zamawiającego pytanie, które uzupełnił o uwagę: W opracowanej
przez Państwa dokumentacji przetargowej (w 2008 r.), Część I Instrukcja dla Wykonawców
(IDW) – Załącznik nr 8 do Instrukcji dla Wykonawców to: „Wzór streszczenia informacji
finansowych”. Zamawiający natomiast dostosowując materiały otrzymane od Państwa do
obecnie obowiązujących przepisów zmienił załącznik nr 8, który dotyczy harmonogramu
rzeczowo-finansowego, ale mimo to faktem jest, że tego załącznika, który jest wymieniony w
Specyfikacji technicznej ST-00 Wymagania ogólne pkt. 2 – Materiały ppkt. 2.2 w ogóle nie
ma. Prosimy o uzupełnienie załącznika, o którym mowa w Specyfikacji technicznej ST-00
Wymagania ogólne pkt. 2 – Materiały ppkt. 2.2.
Po udzielonych wyjaśnieniach w tym samym piśmie z 20 lipca 2011 r. Zamawiający
dokonał zmiany s.i.w.z. w następujący sposób: Jednocześnie działając zgodnie z art. 38 ust.
4 ustawy Prawo zamówień publicznych, zawiadamiam o zmianie treści specyfikacji istotnych
warunków zamówienia. W SIWZ w Części I Instrukcji dla Wykonawców (IDW) uzupełnia się o
załącznik 8a i 8b: 8a – Zestawienie podstawowych urządzeń technologicznych; 8b
Zestawienie podstawowych urządzeń technologicznych (do uzupełnienia przez wykonawcę).
W związku z powyższym działając zgodnie z art. 38 ust. 4 ustawy Prawo zamówień
publicznych, zawiadamiam o zmianie treści specyfikacji istotnych warunków zamówienia. W
SIWZ w Części III Opis przedmiotu zamówienia w Specyfikacji technicznej ST – 00
Wymagania ogólne pkt. 2 – Materiały ppkt 2.2 zamiast: „Wykonawca poda w terminie
składania Oferty nazwy producentów, od których zakupi materiały i urządzenia. Lista
materiałów, elementów i urządzeń, dla których konieczna jest identyfikacja producenta
zamieszczona jest w Załączniku Nr 8 do Instrukcji Dla Wykonawców”, jest: „Lista materiałów,
elementów i urządzeń, dla których konieczna jest identyfikacja producenta zamieszczona
jest w Załączniku Nr 8 a i 8 b do Instrukcji Dla Wykonawców”.
W ocenie składu orzekającego Izby w niniejszej sprawie nie można uznać, iż złożenie
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
wypełnionego załącznika nr 8b do IDW było obligatoryjnym elementem treści oferty
składanej przez wykonawców (bez znaczenia jest złożenie lub nie załącznika nr 8a, jako
niezawierającego żadnych treści do wypełnienia). Ponieważ ewentualna nieprawidłowość
treści oferty może skutkować jej odrzuceniem, z treści s.i.w.z. musi wynikać w sposób
jednoznaczny zakres wymagań zamawiającego odnośnie zakresu i poziomu konkretyzacji
oświadczeń woli wykonawców. Skład orzekający Izby zważył, iż treść s.i.w.z. ukształtowana
przez Zamawiającego nie pozwala na uznanie, iż wprowadził on wymóg złożenia w ramach
oferty szczegółowej informacji o oferowanych podstawowych urządzeniach technologicznych
w celu oceny zgodności parametrów oferowanych urządzeń z wymaganiami opisu
przedmiotu zamówienia. Uwzględniając wprowadzoną przez Zamawiającego 20 lipca 2011 r.
zmianę s.i.w.z., jedynym elementem treści IDW, w którym pojawia się załącznik nr 8b, jest
spis załączników oraz sam załącznik. Poza tym treść IDW w żaden sposób nie odnosi się do
tego załącznika. Co więcej, w opisie sposobu przygotowania ofert Zamawiający zawarł
postanowienie określające katalog oświadczeń i dokumentów składających się na kompletną
pod każdym względem ofertę, obejmujący zarówno te odnoszące się do potwierdzenia
spełniania warunków udziału w postępowaniu, jak i wykazania umocowania do podpisania
oferty, jak również składających się bezpośrednio na jej treść. Wśród tych dokumentów
składających się na kompletną ofertę nie wymieniono zestawienia podstawowych urządzeń
technologicznych do uzupełnienia przez wykonawcę, według wzoru stanowiącego załącznik
nr 8b do IDW. Jedynym merytorycznym postanowieniem s.i.w.z. odnoszącym się do tego
załącznika są postanowienia STWiOR. Jednakże na mocy wprowadzonej 20 lipca 2011 r.
zmiany ppkt. 2.2 pkt. 2 ST-00, polegającej na zastąpieniu dotychczasowego zdania
pierwszego i drugiego zmienionym zdaniem drugim, Zamawiający, co prawda poprawił
błędne odesłanie do harmonogramu rzeczowo-finansowego zawartego w drugim zdaniu,
jednocześnie jednak wykreślił pierwsze zdanie, wskazujące, iż podanie przez wykonawcę
nazw producentów, od których zostaną zakupione materiały i urządzenia, ma nastąpić w
terminie składania ofert. W ten sposób Zamawiający doprowadził do niejasności już na
gruncie samej treści STWiOR, co do swoich wymagań na etapie składania ofert.
Poza spowodowanym przez Zamawiającego brakiem jednoznaczności co do
momentu złożenia informacji, również cel ich złożenia nie pozwala na uznanie, iż ich treść
miała polegać na wskazaniu w chwili składania oferty konkretnych typów urządzeń, które
zostaną następnie zastosowane przy budowie oczyszczalni ścieków. Postanowienie ppkt.
2.2 Źródła pochodzenia wyrobów (materiałów i urządzeń) STWiOR dotyczy ustalenia źródła
pochodzenia materiałów i urządzeń, co ma nastąpić przez zidentyfikowanie ich producentów.
Niewątpliwie identyfikacja ta, w przypadku podstawowych urządzeń technologicznych
objętych załącznikiem 8a i 8b, ma nastąpić wcześniej, niż w stosunku do drobnych urządzeń
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
spoza listy, co których sprecyzowano, iż ma to nastąpić na trzy tygodnie przed składaniem
zamówień na ich zakup. Z postanowień tych nie wynika konieczność podania konkretnego
typu urządzenia spośród urządzeń aktualnie produkowanych przez danego producenta.
Kolumna druga załącznika nr 8b Nazwa urządzenia została już wypełniona przez
Zamawiającego, np. w pkt. 1.1. jako Krata mechaniczna rzadka, a uzupełnić należało jedynie
źródło pochodzenia przez podanie producenta [wskazano tylko w tym wierszu całego
załącznika: Producent (Uzupełnia Wykonawca):]. Wobec tego, choć w treści załącznika nr
8b, oprócz miejsca na wpisanie producenta w kolumnie drugiej, pozostawiano puste miejsce
w kolumnie trzeciej Parametry techniczne do uzupełnienia przez wykonawcę, wpisanie dla
podanego producenta parametrów urządzenia tożsamych z opisanymi przez
Zamawiającego, nie może być podstawą do prowadzenia weryfikacji w oparciu o parametry
typów urządzeń danego producenta, które są znane Zamawiającemu. Bezprzedmiotowe są
zatem wywody Odwołującego Konsorcjum FAMBUD, iż Przystępujący MELBUD zaoferował
mieszadło marki ABS o parametrach, które nie jest produkowane, przy powołaniu się na
posiadaną Instrukcję obsługi mieszadeł ABS napędzanych silnikami zatapialnymi, a także
przedstawiona na rozprawie oferta handlowa z czerwca 2011 r. Ponieważ nie było wymogu
sprecyzowania konkretnego typu urządzania, nie ma podstaw do dokonywania w ten sposób
weryfikacji zgodności i poprawności urządzeń, co do których określono producenta i wpisano
parametry zgodne z wymaganymi. Nie można bowiem wykluczyć sytuacji, iż nawet
producent, który aktualnie nie oferuje urządzeń dokładanie o takich parametrach, jak
wpisane w załączniku nr 8b, na zamówienie wykonawcy wykona je lub wprowadzi do swojej
oferty do czasu realizacji zamówienia. Taką możliwość w przypadku produktów ABS
potwierdza pismo przedstawione na rozprawie przez Przystępującego MELBUD. Odwołujący
Konsorcjum FAMBUD domaga się od Zamawiającego przeprowadzania weryfikacji
rzeczywistych parametrów technicznych w oparciu o DTR, instrukcję montażu lub inne
dokumenty wystawione przez producenta, tymczasem nigdzie w s.i.w.z. nie wymagano
złożenia takich dokumentów wraz z ofertą. W IDW w ogóle nie przewidziano obowiązku
złożenia tego typu dokumentów na potwierdzenie zgodności parametrów oferowanych
urządzeń z wymaganymi przez Zamawiającego, natomiast z STWiOR ST-00, ppkt. 2.3
Dokumentacja urządzeń, wynika, iż tego typu dokumenty należy dostarczyć wraz z
urządzeniem, co z kolei umożliwi przeprowadzenie, zgodnie z ppkt. 2.4 Kwalifikacja
właściwości wyrobów (materiałów i urządzeń) – sprawdzenia tych urządzeń przed ich
wbudowaniem pod względem ich zgodności z wymaganiami STWiOR i dokumentacji
projektowej. Nadto pomiędzy tymi dokumentami składającymi się na opis przedmiotu
zamówienia zdarzają się znaczące różnice w opisie wymaganych parametrów, np. w
zestawieniu podstawowych urządzeń technologicznych z Tomu III Projektu wykonawczego –
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
Projektu technologicznego (bazują na nim później dodane załącznik 8a i 8b do IDW)
mieszadła zatapialne średnioobrotowe z prowadnicą i zintegrowanym żurawikiem mają mieć
prędkość obrotową wirnika około 470 lub około 475 obrotów na minutę, natomiast według
ST-00 STWiOR nie powinna być ona większa niż 750 obrotów na minutę, z czego skorzystał
Odwołujący Konsorcjum FAMBUD opisując w wypełnionym przez siebie załączniku nr 8b
mieszadło z obrotami wirnika dopuszczonymi jako maksymalne przez STWiOR, czego
Zamawiający nie zakwestionował. Podważa to jednak możliwość ścisłej weryfikacji
parametrów urządzeń na podstawie załącznika nr 8b do IDW, skoro okazuje się, iż „około
470” przewidziane w tym dokumencie może również znaczyć 750.
O ile skład orzekający Izby nie podzielił konsekwentnego stanowiska Odwołującego
Konsorcjum MELBUD, iż załącznik nr 8b stanowi treść oferty, o tyle dostrzegł również brak
konsekwencji Zamawiającego, który z jednej strony twierdził, iż załącznik 8b jest
dokumentem, o którym mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 pzp, co uprawniało do wzywania w trybie
art. 26 ust. 3 i 4 pzp do jego uzupełnienia lub wyjaśnienia, a jednocześnie dokonał
odrzucenia oferty WODKAN z powołaniem się na to, iż wyjaśnianie podania kilku
producentów dla jednego urządzenia prowadziłoby do zmiany zaoferowanego produktu, a
zatem do niedopuszczalnej z mocy art. 87 ust. 1 pzp zmiany treści oferty. Zamawiający na
rozprawie przyznał natomiast, iż błędnie podał w podstawie faktycznej odrzucenia oferty
WODKAN brak podania typów urządzeń, natomiast potwierdził, iż uznaje za wystarczającą
podstawę do odrzucenia tej oferty podanie kilku producentów dla urządzenia z danej pozycji.
Zarówno Odwołujący Konsorcjum FAMBUD, Przystępujący MELBUD, jak i Zamawiający
błędnie poczytują wpisanie przez WODKAN w uzupełnionym załączniku nr 8b kilku
producentów za złożenie oferty wariantowej. Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 7 pzp przez
ofertę wariantową należy rozumieć ofertę przewidującą, zgodnie z warunkami określonymi w
s.i.w.z., odmienny niż określony przez zamawiającego sposób wykonania zamówienia.
Zamawiający opisał sposób wykonania robót budowlanych w dokumentacji projektowej i
STWiOR, w tym niektóre parametry wybranych urządzeń wyszczególnił dodatkowo w tabeli
projektu technologicznego, a także w załącznikach nr 8a i 8b. Odwołujący WODKAN
potwierdził na wezwanie Zamawiającego w wypełnionym załączniku nr 8b wbudowanie w
modernizowanej i rozbudowywanej oczyszczalni ścieków urządzeń technologicznych o
parametrach wymaganych przez Zamawiającego, przy czym podał w niektórych
przypadkach, kilka możliwych źródeł ich pochodzenia. Enigmatyczne i hasłowe wskazanie w
jednym miejscu w załączniku nr 8 b Producent (uzupełnia wykonawca), można odczytać jako
wskazanie rodzaju informacji do uzupełnienia, a nie zakaz wskazania większej liczby
producentów, od których urządzenie o danych parametrach do może pochodzić. Nie stanowi
to ani złożenia oferty wariantowej, ani złożenia oferty równoważnej, gdyż Zamawiający opisał
Sygn. akt: KIO 2556/11
KIO 2558/11
te urządzenia za pomocą podanych, mniej lub bardziej precyzyjnie, parametrów
technicznych, a nie przez wskazanie znaków towarowych, patentów lub pochodzenia, z
dopuszczeniem rozwiązań równoważnych. Jednocześnie ani Zamawiający, ani
Przystępujący po jego stronie nie wykazali w toku postępowania odwoławczego, iż żadne ze
źródeł pochodzenia urządzeń wskazanych przez Odwołującego WODKAN, nie może być
źródłem urządzeń o wymaganych parametrach. Postanowienia STWiOR gwarantują przy
tym Zamawiającemu kontrolę nad zgodnością urządzeń dostarczonych na plac budowy z
wymaganiami dokumentacji technicznej i szczegółowych STWiOR przed ich wbudowaniem
przez wykonawcę robót budowlanych. Niezasadny jest również zarzut Odwołującego
Konsorcjum FAMBUD co do nieprawidłowego wskazania w poz. 15.1 załącznika nr 8b jako
producenta PEK-MONT spółki z o.o., skoro pozycja ta dotyczy zespołu urządzeń, a nie tylko
samego urządzenia wirówki, który Przystępujący MELBUD zamierza zakupić jako komplet od
wskazanego przez siebie podmiotu.
Wobec stwierdzenia w sprawie o sygn. akt KIO 2556/11 naruszenia przez
Zamawiającego przepisów art. 24 ust. 2 pkt 4, ust. 4 w zw. z art. 26 ust. 2a, ust. 3 pzp oraz
art. 89 ust. 1 pkt 2 pzp, które może mieć istotny wpływ na wynik postępowania, Izba działając
na podstawie przepisów art. 192 ust. 1 i 2 pzp – orzekła w tej sprawie, jak w sentencji.
Natomiast Izba nie stwierdziła naruszenia przez Zamawiającego przepisów
wskazanych przez Odwołującego Konsorcjum FAMBUD i działając na podstawie przepisu
art. 192 ust. 1 pzp – orzekła w sprawie o sygn. akt KIO 2558/11, jak w sentencji.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosownie do jego wyniku, na
podstawie przepisu art. 192 ust. 9 i 10 ustawy Prawo zamówień publicznych oraz zgodnie z
przepisami § 6 w zw. z § 3 pkt. 1 i 2 oraz w zw. z § 5 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Prezesa
Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie wysokości i sposobu pobierania wpisu
od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich
rozliczania (Dz. U. Nr 41, poz. 238) – obciążając Zamawiającego tymi kosztami w sprawie o
sygn. akt KIO 2556/11, na które złożyły się: uiszczony wpis oraz uzasadnione koszty
Odwołującego WODKAN w postaci wynagrodzenia pełnomocnika w kwocie 3600 zł,
udokumentowane złożoną do akt fakturą VAT, zgodnie z § 3 pkt 2 lit. b przywołanego
rozporządzenia, a także obciążając Odwołującego Konsorcjum FAMBUD tymi kosztami w
sprawie o sygn. akt KIO 2558/11, na które złożył się uiszczony przez niego wpis.
Przewodniczący: ………………………………