III RC 33/25

<p>Sygn. akt III RC 33/25</p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Pozwem z dnia 15 stycznia 2025 roku (k. 3-4) powód <span class="anon-block">R. J.</span> domagał się ustalenia wygaśnięcia jego obowiązku alimentacyjnego wobec pozwanego <span class="anon-block">D. J.</span> z dniem wniesienia pozwu.</p> <p>W uzasadnieniu pozwu wskazano, iż pozwany nie kontynuuje nauki oraz, że podjął on zatrudnienie pozwalające na samodzielne utrzymanie. Do złożonego pozwu powód dołączył również wydruk korespondencji sms -owej z pozwanym, w której potwierdza on fakt przerwania nauki. Z korespondencji tej wynika również, że zarówno powód jak też pozwany zamieszkują poza granicami Polski.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 1103)">art. 1103 Kodeksu postępowania cywilnego</a> sprawy rozpoznawane w procesie należą do jurysdykcji krajowej jeżeli pozwany ma miejsce zamieszkania lub miejsce zwykłego pobytu w Rzeczypospolitej Polskiej. Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 1103(3);art. 1103(3) § 1)">art. 1103^{<!-- -->3} § 1 k.p.c.</a> stanowi natomiast, że sprawy o alimenty oraz sprawy o roszczenia związane z ustaleniem pochodzenia dziecka należą do jurysdykcji krajowej także wtedy, gdy powodem jest uprawniony, który ma miejsce zamieszkania lub miejsce zwykłego pobytu w Rzeczypospolitej Polskiej.</p> <p>Mając na uwadze treść powyższych przepisów należy wskazać, że sprawy o alimenty należą do fakultatywnej jurysdykcji krajowej sądów polskich, a więc gdy pozwany ma miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu w Polsce, a ponadto w sytuacji, w której powodem jest osoba uprawniona, która ma miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu w Polsce. Uprawnionym w rozumieniu komentowanego przepisu jest osoba, która twierdzi, że przysługują jej roszczenia alimentacyjne (por. T. E., w: T. E. (red.), Kodeks, t. V, 2012, s. 88).</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 1099;art. 1099 § 1)">art. 1099 § 1 k.p.c.</a> brak jurysdykcji krajowej sąd bierze pod uwagę z urzędu w każdym stanie sprawy, zaś w razie braku jurysdykcji krajowej sąd odrzuca pozew lub wniosek. Jurysdykcja krajowa to inaczej właściwość międzynarodowa, która stanowi przesłankę warunkującą dopuszczalność rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przez sąd danego państwa. Stanowi ona bezwzględną przesłankę procesową. Brak jurysdykcji krajowej występuje wówczas, gdy nie istnieje żaden przepis, który przyznawałby jurysdykcję sądów polskich, a strony nie zawarły umowy prorogacyjnej lub też jej zawarcie w danej sprawie byłoby niedopuszczalnej. Brak jurysdykcji krajowej w procesie skutkuje odrzuceniem pozwu, niezależnie od tego, na jakim etapie postępowania brak ten został ujawniony.</p> <p>Biorąc powyższe pod uwagę wskazać należy, iż przedmiotowa sprawa nie podlega jurysdykcji krajowej, tj. jurysdykcji sądów Rzeczypospolitej Polskiej, bowiem pozwany, który jest jednocześnie osobą uprawnioną do alimentów, mieszka i pracuje na terenie Holandii, a zatem należy uznać, że nie ma on w Polsce ani miejsca zamieszkania, ani miejsca zwykłego pobytu, bowiem przeniósł on swoje centrum życiowe do innego państwa.</p> <p>Zwrócić należy również uwagę na przepisy rozporządzenia Rady (WE) nr 4/2009 z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń oraz współpracy w zakresie zobowiązań alimentacyjnych (Dz. U. UE L. z 2009 r. nr 7, str. 1 ze zm.; dalej: rozporządzenie), do którego odsyła, w zakresie ustalania prawa właściwego dla zobowiązań alimentacyjnych, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20110800432" title="Ustawa z dnia 4 lutego 2011 r. - Prawo prywatne międzynarodowe - Dz. U. z 2011 r. Nr 80, poz. 432 (art. 63)">art. 63 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. Prawo prywatne międzynarodowe</a>. W myśl art. 3 rozporządzenia, sądami, które mają jurysdykcję do rozpoznania spraw dotyczących zobowiązań alimentacyjnych w państwach członkowskich są: a) sąd zwykłego miejsca pobytu pozwanego; lub b) sąd zwykłego miejsca pobytu wierzyciela; lub c) sąd, który zgodnie z prawem sądu ma jurysdykcję do prowadzenia postępowania dotyczącego statusu osoby, w przypadku gdy sprawa dotycząca zobowiązań alimentacyjnych jest związana z tym postępowaniem, chyba, że jurysdykcja ta wynika tylko z obywatelstwa jednej ze stron; lub d) sąd, który zgodnie z prawem sądu jest właściwy do prowadzenia postępowania dotyczącego odpowiedzialności rodzicielskiej, w przypadku gdy sprawa dotycząca zobowiązań alimentacyjnych jest związana z tym postępowaniem, chyba że jurysdykcja ta wynika tylko z obywatelstwa jednej ze stron. W perspektywie powyższych należy zauważyć, że pozwany w niniejszej sprawie jest jednocześnie wierzycielem alimentacyjnym, dlatego przesłanki z art. 3 lit. a) i b) rozporządzenia należy rozpatrywać łącznie. Sądem właściwym dla strony pozwanej będzie zatem sąd jego miejsca zwykłego pobytu, którym na chwilę wniesienia pozwu i odrzucenia pozwu był sąd holenderski. Z kolei, ze względu na specyfikę rozpoznawanej sprawy, przesłanki z art. 3 lit. c) i d) rozporządzenia w ogóle się nie zaktualizowały.</p> <p>Mając na uwadze powyższe, należało uznać, że w niniejszej sprawie brak było jurysdykcji krajowej, dlatego pozew podlegał odrzuceniu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 1099;art. 1099 § 1)">art. 1099 §1 k.p.c.</a> </p> <p>Z uwagi na treść orzeczenia, Sąd na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 79;art. 79 ust. 1;art. 79 ust. 1 pkt. 1;art. 79 ust. 1 pkt. 1 lit. b;art. 79 ust. 3)">art. 79 ust. 1 pkt 1 lit. b i ust. 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a>, zwrócił powodowi uiszczoną opłatę od pozwu, pomniejszoną o kwotę równą opłacie minimalnej.</p> <p>Sędzia Dorota Tarka</p> </div> <div> <h2>ZARZĄDZENIE</h2> <p>Odpis uzasadnienia doręczyć pełnomocnikowi powoda – <span class="anon-block">adw. J. P.</span>.</p> <p>4 marca 2025 roku Sędzia Dorota Tarka</p> </div>