VI SA/Wa 444/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Sałek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek Asesor WSA Agnieszka Dauter-Kozłowska Protokolant st. spec. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2025 r. sprawy ze skargi R. B. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do celu ochrony osobistej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasadza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego R. B. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. R. B. (dalej także jako "Strona", "Skarżący" lub "Wnioskodawca") wnioskiem z dnia 15 kwietnia 2024 roku zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w W.(dalej także jako "Organ I instancji" lub "KWP") o wydanie pozwolenia na broń palną w celu ochrony osobistej w ilości dwóch sztuk. Wnioskodawca wskazał, iż prowadzi działalność gospodarczą pod firmą Wytwórnia Amunicji [...] R. B., której przedmiotem jest produkcja amunicji i jej sprzedaż do różnych krajów. Dodatkowo zajmuje się handlem materiałami wybuchowymi. Skarżący podkreślił, że pod adresem prowadzenia działalności gospodarczej także zamieszkuje. Znajdują się tutaj magazyny, w których przechowywana jest broń i amunicja. Wskazał, że na terenie firmy, we wrześniu 2023 roku nieznana mu osoba dokonała przecięcia przewodów hamulcowych oraz wiązek elektrycznych w jego samochodzie. Podał, że przed tymi wydarzeniami, z nieznanego mu numeru telefonu, otrzymywał groźby pozbawienia życia, co spowodowało u niego obawę o swoje bezpieczeństwo i poczucie zagrożenia. Skarżący wyjaśnił, że złożył zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa gróźb karalnych oraz zniszczenia mienia, jednakże zostało ono umorzone. W związku z zaistniałą sytuacją obawia się, że sprawca podejmie kolejną próbę w celu jego skrzywdzenia bądź pozbawienia życia. W jego ocenie, okoliczności te stanowiły zagrożenie dla jego bezpieczeństwa oraz życia. W dniu 10 maja 2024 roku Komendant Wojewódzki Policji w W. doręczył Skarżącemu informację o przysługujących mu prawach, w tym wynikających z art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r. poz. 572, ze zm., dalej też w skrócie jako "k.p.a.") a następnie postanowieniem z dnia [...] lipca 2024 roku organ pierwszej instancji wyznaczył nowy termin zakończenia postepowania administracyjnego na dzień 31 lipca 2024 roku. Następnie Skarżący pismem z dnia 23 lipca 2024 roku uzupełnił swój wniosek, wskazując, że w czerwcu 2023 roku na terenie Bułgarii, znajdująca się w magazynach amunicja, będąca jego własnością (z przeznaczeniem dla Ministerstwa Obrony Ukrainy) uległa zniszczeniu. Nie został przy tym wykryty sprawca tego czynu a także nie została wyjaśniona przyczyna wybuchu. W kontekście uprzednio opisanej sytuacji z września 2023 roku, gdy nieznana Skarżącemu osoba przecięła przewody hamulcowe oraz wiązki elektryczne w jego samochodzie, Skarżący nadmienił, że we wcześniejszym czasie był obserwowany i śledzony przez nieznane mu osoby a nadto umieszczono w jego samochodzie nadajnik GPS. Ponadto były do niego kierowane rozmowy telefoniczne z zastrzeżonych numerów z groźbami pozbawienia go życia. W ocenie Skarżącego, wydarzenia te świadczą o realnym, stałym i ponadprzeciętnym zagrożeniu jego zdrowia a nawet życia. Skarżący wyjaśnił, że posiada już pozwolenie na broń do celu sportowego, kolekcjonerskiego i łowieckiego. Z uwagi natomiast na zakres prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, jest w kręgach zainteresowania osób i grup, które chciałby przejąć jego działalność a przede wszystkim przejąć jego asortyment. Z kolei Komendant Wojewódzki Policji w W. decyzją z dnia [...] października 2024 r. numer [...], na podstawie art. 10 ust. 1 i 3 pkt 1 oraz art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r., poz. 485, dalej w skrócie także jako "u.b.a."), odmówił wydania Skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do celu ochrony osobistej w ilości dwóch sztuk. W ocenie organu I instancji prowadzona przez Skarżącego działalność gospodarcza w zakresie produkcji amunicji i jej sprzedaży, przecięte przewody hamulcowe oraz wiązki elektryczne a także telefony z pogróżkami nie są wystarczającym argumentem, aby wydać pozwolenie na posiadanie broni palnej do ochrony osobistej. Tym bardziej że postępowania zostały umorzone wobec niewykrycia sprawcy, a Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego nie potwierdziła prowadzenia postępowań dotyczących Strony. Tym samym, w ocenie KWP, przedstawione we wniosku argumenty oraz przeprowadzone postępowanie administracyjne, nie wskazują na istnienie stałego i realnego niebezpieczeństwa zamachu na życie lub zdrowie Skarżącego oraz konieczności przyznania mu tak wyjątkowego uprawnienia, jakim jest dysponowanie bronią palną bojową. Od wspomnianej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w W. z dnia [...] października 2024 r. Skarżący wniósł odwołanie do Komendanta Głównego Policji (dalej też jako "Organ odwoławczy", "Organ II instancji" lub "KGP"), zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji. W ocenie Skarżącego wykazał on bowiem, że w jego przypadku występuje realne, szczególne i ponadprzeciętne zagrożenie zdrowia, bezpieczeństwa i życia. Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] grudnia 2024 roku nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i przepisu art. 268a ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 10 ust. 1 i 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji, utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w W. z dnia [...] października 2024 r. Organ odwoławczy stwierdził, iż Skarżący nie udowodnił istnienia przesłanek z art. 10 ust. 1 i 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji. Wywodził bowiem jej istnienie z jednorazowego uszkodzenia przewodów hamulcowych oraz wiązki elektrycznej w jego samochodzie a także z telefonicznych gróźb oraz z obawy przed ewentualnymi, kolejnymi takimi zdarzeniami. Tego rodzaju zagrożenie, jakie starał się wykazać Skarżący, nie nosi, zdaniem KGP, cech stałego, realnego i ponadprzeciętnego, a jedynie nosi cechy zagrożenia hipotetycznego. Takiej odmiany zagrożenia ustawodawca nie wskazywał w przepisach omawianej ustawy i nie uzależniał od jej istnienia przyznania pozwolenia na posiadanie broni bojowej. W ocenie organu odwoławczego Strona nie wskazała takich okoliczności, które wyczerpywałyby powyższe przesłanki ustawowe wydania pozwolenia na broń do celu ochrony osobistej. Organ odwoławczy podkreślił ponadto, że ustawodawca nie uznał, aby prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią i amunicją jest szczególnie niebezpieczne. Gdyby bowiem zagrożenie bezpieczeństwa dla wszystkich osób zajmujących się wytwarzaniem czy obrotem materiałami wybuchowymi było ponadprzeciętne, osoby takie uprawnienie do posiadania broni zagwarantowane miałyby na podstawie przepisów ustawowych, regulujących taką działalność. Skoro ustawodawca tego nie uczynił, to należy domniemywać, iż nie uznał, że ryzyko związane z prowadzeniem takiej działalności automatycznie uzasadnia przyznanie prawa do posiadania broni. Tym samym takie osoby ustawodawca poddał zatem ogólnym zasadom określonym w ustawie o broni i amunicji. We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2024 roku, Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 u.b.a., tj. jego niezastosowanie, w sytuacji, gdy przedstawiony w sprawie stan faktyczny, materiał dowodowy oraz okoliczności sprawy wskazują, że w przypadku Skarżącego zachodzą przesłanki uzasadniające wydanie mu pozwolenia na broń palną w celu ochrony osobistej. Mając na uwadze powyższe Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i wydanie mu pozwolenia na broń w celu ochrony osobistej, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie. Z kolei na rozprawie w dniu 29 maja 2025 roku pełnomocnik Skarżącego wniósł ponadto o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 roku, poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. W ramach tej kontroli sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej zwana "p.p.s.a."). Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 p.p.s.a.). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach, Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna. Otóż przedmiotem skargi R. B. jest decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2024 roku, utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w W. z dnia [...] października 2024 r., odmawiającą wydania Skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do celu ochrony osobistej w ilości dwóch sztuk, na podstawie art. 10 ust. 1 i 3 pkt 1 oraz art. 12 ust. 1 ustawy o broni i amunicji. Zgodnie natomiast z art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni. Za ważną przyczynę, o której mowa w ust. 1, uważa się w szczególności stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia, zdrowia lub mienia - dla pozwolenia na broń do celów ochrony osobistej, osób i mienia (art. 10 ust. 3 pkt 1) wspomnianej ustawy). Warunkiem udzielenia pozwolenia na broń do celów ochrony osobistej jest zatem, ściśle określony przez prawo związek okoliczności, które występując łącznie stanowić mogą ważną przyczynę uzasadniającą udzielenie pozwolenia. Jedną z tych przesłanek jest stałe zagrożenie życia, zdrowia lub mienia wnioskodawcy. Jednocześnie ustawodawca wskazuje, że zagrożenie to musi być ponadprzeciętne. W realiach niniejszej sprawy zauważyć należy, że Skarżący, uznając, że w jego przypadku ma miejsce przesłanka stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia, zdrowia lub mienia, powoływał się na zdarzenie w postaci przecięcia przewodów hamulcowych oraz wiązek elektrycznych w jego samochodzie, poprzedzonym anonimowymi groźbami pozbawienia życia, umieszczeniem w jego samochodzie lokalizatora GPS, a także zniszczenie na terenie Bułgarii, znajdującej się w magazynach amunicji, będącej jego własnością (z przeznaczeniem dla Ministerstwa Obrony Ukrainy). W tej sytuacji obowiązkiem organów obu instancji było dokonanie kompleksowej i całościowej analizy sytuacji Skarżącego w kontekście oceny zaistnienia w sensie obiektywnym stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia, o którym mowa w dyspozycji przepisu art. 10 ust. 3 pkt 1) u.b.a. Tymczasem Komendant Główny Policji w swej decyzji z dnia [...] grudnia 2024 roku, przytaczając wskazane przez Skarżącego we wniosku i uzupełnione w toku postępowania administracyjnego okoliczności, mające świadczyć, zdaniem Strony o wystąpieniu stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia, zdrowia lub mienia, uznał, że "tego rodzaju zagrożenia, jakie starał się wykazać Pan R. B., nie nosi cech stałego, realnego i ponadprzeciętnego, a jedynie nosi cechy zagrożenia hipotetycznego" (strona 4 zaskarżonej decyzji), konkludując następnie, że "W niniejszej sprawie wnioskodawca nie uprawdopodobnił, że istnieje zagrożenie dla jego życia i zdrowia, a nadto, że ma ono charakter stały, realny i ponadprzeciętny" (strona 5 zaskarżonej decyzji). Jednakże zaskarżona decyzja, zawierając co prawda w swej treści zarówno przytoczenie opisanych przez Skarżącego okoliczności, przemawiających, w jego ocenie, za zasadnością pozytywnego rozpatrzenia wniosku o wydanie mu pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do celu ochrony osobistej, jak również konkluzję samego organu odwoławczego, dopatrującego się w przytoczonych przez Skarżącego zdarzeniach jedynie cech zagrożenia hipotetycznego a nie realnego, co skutkowało odmową udzielenia Stronie stosownego pozwolenia, o które się ubiegała, w istocie nie zawiera odpowiedzi na pytanie o przyczyny takiej właśnie oceny. Skarżący powinien mieć natomiast możliwość poznania motywów stojących, w ocenie organu odwoławczego, za zakwalifikowaniem przez Komendanta Głównego Policji przytoczonych przez Stronę zdarzeń za niespełniające przesłanki stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia dla jego życia, zdrowia lub mienia. Motywy te można poznać na podstawie prawidłowo zredagowanego uzasadnienia. Uzasadnienie rozstrzygnięcia organu, w postaci decyzji ma bowiem stanowić uzewnętrznienie tychże motywów, pokazanie rozumowania organu, a nie tylko wykaz zebranych faktów i norm. Uzasadnienie ma stanowić właśnie odpowiedź na pytanie: "dlaczego?", a nie tylko stwierdzenie "że". Ono ma nie tylko przekonać adresata danej czynności podjętej przez organ o słuszności rozstrzygnięcia, ale właśnie umożliwić pogłębioną kontrolę i ocenę rozumowania. W przedmiotowej sprawie, zaskarżona decyzja nie zawiera natomiast odpowiedzi na pytanie, dlaczego w toku ponownego rozpatrzenia sprawy zapadło takie a nie inne rozstrzygnięcie. Z kolei brak przedstawienia takich argumentów świadczy o naruszeniu przez organ odwoławczy przepisów postępowania o ewidentnie możliwym wpływie na wynik sprawy a nadto powoduje, że decyzja organu w istocie "wymyka się" spod kontroli sądowej. Tym samym, w ocenie Sądu, zaskarżona decyzja nie spełnia wymagań statuowanych w art. 7, 77 § 1 i odpowiednio 107 § 3 k.p.a. Organ odwoławczy podkreślił co prawda w zaskarżonej decyzji fakt jednorazowego uszkodzenia przewodów hamulcowych oraz wiązki elektrycznej w samochodzie Skarżącego, co, jak należy domniemywać, w ocenie Komendanta Głównego Policji nie wyczerpuje wymogu stałego charakteru zagrożenia, jednakże podkreślenia wymaga, że organ drugiej instancji zobowiązany był do dokonania oceny całokształtu okoliczności sprawy a nie poszczególnych zdarzeń w oderwaniu od siebie. A zatem nawet jedno z szeregu zdarzeń, będące co prawda jednorazowym, ale istotnym w kontekście zagrożenia życia lub zdrowia Skarżącego (jakim jest tego typu intencjonalne uszkodzenie samochodu w świetle możliwych skutków), nie wyklucza, w powiązaniu z pozostałymi okolicznościami opisanymi przez Stronę, że zagrożenie, o którym mowa w art. 10 ust. 3 pkt 1) u.b.a., ma charakter stały. O tym, z jakim stopniem zagrożenia mamy do czynienia w konkretnym przypadku świadczyć może bowiem dopiero zbadanie i ocena całokształtu okoliczności sprawy, a nie pojedynczych incydentów, czego w niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, zabrakło. Nadto irrelewantnymi w ramach mniejszej sprawy są rozważania organu odwoławczego odnośnie braku uznania przez ustawodawcę, że w przypadku osób zajmujących się wytwarzaniem czy obrotem materiałami wybuchowymi, zachodzi ponadprzeciętne zagrożenie. To nie charakter prowadzonej przez Skarżącego od 2016 roku działalności gospodarczej per se stanowił podstawę wystąpienia przez niego z wnioskiem o wydanie mu pozwolenia na broń palną w celu ochrony osobistej w ilości dwóch sztuk, lecz szereg wydarzeń, jakie nastąpiły w roku 2023 a więc po siedmiu latach od rozpoczęcia prowadzenia tejże działalności przez Stronę a które spowodowały u Skarżącego obawę o swoje bezpieczeństwo i poczucie zagrożenia. Reasumując, Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie uznał, że organ odwoławczy nie przeprowadził rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy a tym samym naruszył art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych też względów, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2024 roku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. (punkt pierwszy sentencji wyroku). W ramach ponownego rozpatrzenia sprawy Komendant Główny Policji zobowiązany będzie, przy uwzględnieniu uwag zawartych w niniejszym uzasadnieniu, do wydania decyzji spełniającej wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Stanowisko organu musi być przy tym oparte na analizie wszystkich elementów zebranego materiału dowodowego, odnosić się do argumentacji Skarżącego, a sam Skarżący powinien mieć jasno przedstawione stanowisko organu, co do podstaw przyjętego rozstrzygnięcia, tak aby mógł ewentualnie się do nich ustosunkować. Z tej też przyczyny przedwczesne byłoby dokonywanie aktualnie oceny sprawy na gruncie przepisów prawa materialnego, bowiem oceny prawidłowości zastosowania tych przepisów można dokonać dopiero po pełnym i wyczerpującym ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Jednakże, mając na względzie ujęte w zaskarżonej decyzji stanowisko organu odwoławczego, w myśl którego "pozwolenia na broń palną do celu ochrony osobistej nie wydaje się na bliżej nieokreślone, przyszłe i nieznane zdarzenie", Sąd zaznacza, że w toku ponownego rozpatrzenia sprawy, organ odwoławczy winien mieć na uwadze, iż posiadanie pozwolenia na broń w celu ochrony osobistej powinno służyć głównie celom prewencyjnym, odstraszać i zapobiegać zamachom na życie i zdrowie, a nie dawać możliwość ewentualnego odreagowania na działania godzące w te podstawowe dobra osobiste (p. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 grudnia 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 1611/20 publ. LEX nr 3157091). O zwrocie kosztów postępowania Sąd rozstrzygnął z kolei w punkcie drugim wyroku, na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r. poz. 1964).