I GSK 752/10

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Myślińska Sędzia NSA Marzenna Zielińska Sędzia del. WSA Maria Jagielska (spr.) Protokolant Karolina Mamcarz po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2010 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "D. E. M. P." Spółki z o.o. w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 10 czerwca 2010 r., sygn. akt III SA/Gd 423/09 w sprawie ze skargi "D.E. M. P." Spółki z o.o. w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] 2009 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu należności celnych 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od "D. E. M. P." Spółki z o.o. w P. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w G. kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset )złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 10 czerwca 2010 r., sygn. Akt. III SA/Gd 423/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. oddalił skargę D. E. M. P. Spółki z o.o. w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] lipca 2009 r., w przedmiocie zwrotu należności celnych, z następującym uzasadnieniem. W dniu 17 lutego 2009 r. D. E. M. Poland Sp. Z o.o. z siedzibą w P. złożyła w trybie art. 239 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19.10.1992 r. ze zm.) (dalej WKC) - 25 wniosków do Urzędu Celnego w Gdyni o zwrot nienależnie pobranych należności celnych przywozowych wynikających ze zgłoszeń celnych z dnia 13 września 2004 r. do obrotu dokonanych w okresie od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 30 września 2004 r., w kwocie łącznej 210.250,50 zł., oraz o zwrot odsetek podatkowych naliczanych od każdej zgłoszonej należności celnej, począwszy od jej uiszczenia do dnia zapłaty W uzasadnieniu wniosku wskazano, że publikacja części aktów prawnych dotyczących stosowania prawa celnego została dokonana ze znacznym opóźnieniem, sięgającym dnia 1 października 2004 r., co spowodowane było koniecznością przetłumaczenia tych aktów na język polski. W uzasadnieniu powołano się na wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (ETS) z 11 grudnia 2007r. w sprawie C-161/06 (...), w którym stwierdzono, że artykuł 58 aktu dotyczącego warunków przystąpienia do Unii Europejskiej Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej sprzeciwia się temu, aby obowiązki zawarte w przepisach wspólnotowych, które nie zostały opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w języku nowego państwa członkowskiego, jeżeli język ten jest językiem urzędowym Unii, mogły zostać nałożone na jednostki w tym państwie, nawet jeżeli mogły one zapoznać się z tymi przepisami przy użyciu innych środków. Wobec powyższego stwierdzono, że część aktów prawnych, dotyczących stosowania prawa celnego została opublikowana w języku polskim ze znacznym opóźnieniem sięgającym dnia 1 października 2004 r., tym samym istniały uzasadnione podstawy do twierdzenia, iż należności celne pobrane w okresie od 1 maja 2004 r. do 30 września 2004 r. (a więc przed opublikowaniem powyższych aktów prawnych w języku polskim w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej) były nienależne. W piśmie z dnia 20 marca 2009 r. skarżąca wskazała, że konkretyzuje podstawę prawną złożonych wniosków opierając roszczenie na art. 899 ust. 2 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny. Naczelnik Urzędu Celnego w G. działając na podstawie art. 207 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Prawo celne, art. 239 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, art. 878 i 899 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny odmówił zwrotu należności celnych przywozowych uiszczonych za towary objęte w/w zgłoszeniami celnymi z uwagi na uchybienie terminu do złożenia wniosków. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że strona winna była wystąpić ze stosownymi wnioskami z zachowaniem wskazanego w art. 239 ust. 2 WKC terminu dwunastu miesięcy, liczonego od dnia powiadomienia o długu celnym. Strona stosownych wniosków nie złożyła zaś w terminie; nie wnioskowano także o przedłużenie tego terminu. Natomiast wykładnia prawa dokonana przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości w w/w wyroku nie może być okolicznością stanowiącą należycie uzasadniony przypadek zezwalający na przekroczenie w/w terminu. Po rozpoznaniu odwołania Dyrektor Izby Celnej w G. decyzją z dnia 15 lipca 2009 r., utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygniecie organu I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy, odwołując się treści do art. 58 Aktu przystąpienia [...], orzecznictwa polskich sądów administracyjnych oraz orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości C-161/06 wskazał, że z dniem 1 maja 2004 r. wspólnotowe przepisy prawa celnego stały się źródłem prawa na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Tym samym organy polskiej administracji celnej zostały zobligowane do stosowania tych przepisów w praktyce niezależnie od braku oficjalnej ich publikacji w języku polskim. Akty te były jednakże dostępne w wersji polskiej na stronach internetowych Ministerstwa Finansów oraz Służby Celnej. Organ odwoławczy podniósł nadto, że w sprawie dopuszczenie towarów do wolnego obrotu nastąpiło w ramach tzw. "samooclenia". W sprawie organy celne nie wydawały zaś jakiejkolwiek decyzji nakładającej na stronę określone obowiązki. Z kolei we wskazywanym przez stronę wyroku ETS na stosowny podmiot została nałożona kara grzywny z powodu niedopełnienia obowiązków. W tamtym jednakże przypadku niedopełnienie obowiązków wynikało z faktu braku publikacji przepisów nakładających te obowiązki w języku państwa członkowskiego. W rozpatrywanej sprawie taka sytuacja nie miała zaś miejsca a brak publikacji przepisów celnych w języku polskim nie spowodował dla strony jakichkolwiek konsekwencji negatywnych. Sąd I instancji oddalając skargę na powyższą decyzję wskazał, iż przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w sprawie jest rozstrzygnięcie dotyczące odmowy zwrotu należności celnych uiszczonych z tytułu objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu towarów. Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów prawa. WSA zważył,, iż w orzecznictwie wskazywano, że według art. 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej, stanowiącego integralną część Traktatu akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864), od dnia przystąpienia nowe Państwa Członkowskie są związane postanowieniami Traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot i Europejski Bank Centralny przed dniem przystąpienia, przy czym postanowienia te są stosowane w nowych Państwach Członkowskich zgodnie z warunkami określonymi w tych Traktatach i w Akcie. Przepisy tych aktów prawnych nie uzależniają obowiązywania rozporządzenia Rady nr 32/2000 na terytorium Polski od jego ogłoszenia w języku polskim w Dzienniku Urzędowym WE. Zasadą bowiem jest przyjęcie całego dorobku prawnego Wspólnoty (acquis communautaire) przez państwa do niej przystępujące, od daty akcesji poczynając, z wyjątkami wyraźnie określonymi w aktach akcesyjnych. WSA podkreślił, że Europejski Trybunał Sprawiedliwości (dalej ETS) w wyroku z dnia 15 maja 1986 r. w sprawie Oryzomyli Kavallas (C-160/84) nie zakwestionował zasady stosowania całości prawa wspólnotowego w pełni bez względu na brak oficjalnej publikacji konkretnego aktu w języku państwa przystępującego, uznał to natomiast za jeden z "wysoce wyjątkowych czynników" usprawiedliwiających w konkretnej sytuacji uniknięcie przez jednostkę negatywnych konsekwencji niedostosowania się do regulacji wspólnotowej. Z kolei ETS w tezach 70- 73 orzeczenia z dnia 11 grudnia 2007 roku w sprawie C-161/06 Skoma-Lux przeciwko Celni reditelstvi Olomouc stwierdził, że "...nawet jeśli akt jest sprzeczny z prawem i jest uznany za akt, który nigdy nie istniał, Trybunał może na mocy wyraźnego przepisu traktatu WE zadecydować, że będzie wywoływał zgodnie z prawem niektóre skutki prawne. Wskazane wymogi pewności prawa nakazują, że ma być tak również w przypadku decyzji krajowych przyjętych na podstawie przepisów prawa wspólnotowego, na które nie można powołać się na terytorium niektórych państw członkowskich z uwagi na brak prawidłowej publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w języku urzędowym zainteresowanych państw, z wyjątkiem tych decyzji, które były przedmiotem skargi administracyjnej lub sądowej w dniu niniejszego wyroku". Trybunał podkreślił, że "...państwa członkowskie nie mają,. na podstawie prawa wspólnotowego, obowiązku zakwestionowania decyzji administracyjnych lub orzeczeń sądowych wydanych na podstawie takich przepisów, jeżeli stały się one ostateczne na mocy obowiązujących przepisów krajowych. Odmienne postępowanie może odnosić się do w wyjątkowych przypadków, gdy na mocy przepisów, które nie zostały opublikowane oficjalnie w języku państwa członkowskiego, zostały przyjęte środki administracyjne lub zostały wydane orzeczenia sądowe, w szczególności o charakterze represyjnym, które naruszałyby prawa podstawowe. Trybunał wskazał, że stwierdzenie tego należy do właściwych władz krajowych. Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko organów administracji, które rozpatrywały żądanie strony skarżącej jako wniosek o zwrot należności celnych. Sąd stwierdził, iż skoro wobec skarżącej spółki nie zastosowano sankcji administracyjnych ani środków naruszających prawa podstawowe, to trudno dopatrywać się w powyższym wyroku ETS podstawy do uchylenia lub zmiany decyzji organu ustalającej zobowiązania celne strony skarżącej - zgodnie z jej wnioskiem. Skoro Trybunał wskazał, że orzeczenia ostateczne wydane na podstawie tekstów prawnych pozbawionych tłumaczenia we właściwym terminie mogą być podważone jedynie w wyjątkowych wypadkach, to niewątpliwie nie należy do wypadków wyjątkowych sytuacja, w której importer - jeden z tysięcy działających w Polsce dokonuje zgłoszenia celnego i uiszcza stosowne należności. Sytuacja ta nie posiada żadnych cech specyficznych, uzasadniających zakwalifikowanie jej jako wypadku wyjątkowego w stosunku do wielkiej liczby podobnych operacji, dokonanych przez inne podmioty, aktywne na naszym rynku. Za prawidłowe Sąd pierwszej instancji uznał stanowisko organów, iż w sprawie nie zachodziła żadna z przesłanek wymienionych w art. 900 – 903 WKC, dotyczących szczególnych sytuacji związanych z samym importowanym towarem. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia art. 122, 180 § 1 i art. 187 § 1 Ordynacji w związku z art. 5 ust. 1 z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U. Nr 90, poz. 999, z późn. zm.) poprzez fakt dokonywania przez organy ustaleń w oparciu o obcojęzyczny materiał dowodowy. WSA nie zakwestionował też stwierdzenia organów celnych, iż strona złożyła wniosek o zwrot cła z uchybieniem dwunastomiesięcznego terminu, o którym mowa w art. 239 ust. 2 WKC. Skargą kasacyjną pełnomocnik D. E. M. P. zaskarżył powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Wyrokowi zarzucono, w oparciu o art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a.: 1. rażące naruszenia prawa materialnego, prawa wspólnotowego mającego pierwszeństwo przed prawem krajowym, poprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie art. 254 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską w zw. z art. 2 i art. 58 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia Polski oraz dostosowań w Traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej, polegające na: a. błędnym i nieuprawnionym przyjęciu, iż przepisy powyższych aktów prawnych nie uzależniają ich obowiązywania na terytorium Polski od ogłoszenia tych aktów w języku polskim w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich, pomimo jasnych i czytelnych zasad zawartych w przepisach ww. aktów prawnych, a także wbrew wiążącemu państwa członkowskie prejudycjalnemu orzecznictwu ETS, w szczególności wyroku z dnia 11 grudnia 2007 r. dotyczącego pytania prejudycjalnego w sprawie czeskiej C-161/06, które jednoznacznie wyklucza możliwość powoływania się na przepisy wspólnotowe, które nie zostały przetłumaczone na język danego kraju i opublikowane w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich, a którego treść w polskim prawie stanowi również przesłankę wznowienia postępowania; b. naruszeniu zasady pewności prawa poprzez przyjęcie, iż informacyjne opublikowanie przepisów prawa wspólnotowego na stronach internetowych daje gwarancję pewności oceny prawnej tego, że adresaci w tym i skarżąca, dowiedzieli się o treści przysługujących im praw lub nałożonych na nich obowiązków, zgodnie z autentyczna treścią aktów prawnych, działanie takie pozostaje w oczywistej sprawczości z postanowieniem zawartym w Ogłoszeniu Prezesa RM z dnia 11 maja 2004 r., w sprawie stosowania prawa Unii Europejskiej (M.P. z dnia 14 maja 2004 r.), w myśl którego akty prawa Unii Europejskiej podlegają ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej wydanym przez Biuro Publikacji Wspólnot Europejskich z siedzibą Luksemburgu; 2. rażące naruszenie prawa procesowego, mające istotny wpływ na treść wydanego orzeczenia, a to: a. art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. poprzez nienależyte rozważenie zarzutów skargi oraz nierozważnie wniosku zawartego w piśmie uzupełniającym, stanowiącym załącznik do protokołu oraz niezastosowanie środków usuwających naruszenie prawa w stosunku do czynności dokonanych przez Naczelnika Urzędu Celnego w G. w dniu 13 września 2004 r., w ramach zgłoszenia celnego przez skarżącą do procedury dopuszczenia do wolnego obrotu, w szczególności poprzez zaniechanie uznania tychże czynności za nieważne i w konsekwencji bezskuteczne, co w tym przypadku skutkuje nieważnością postępowania, którą Sąd powinien wziąć pod uwagę z urzędu zwłaszcza przez wzgląd na takie przesłanki nieważności decyzji jak wydanie jej z naruszeniem podstawowych obowiązków proceduralnych, wynikających z art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej i art. 4 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim poprzez zastosowanie do odprawy celnej obcojęzycznego tekstu, co stanowiło naruszenie obowiązującej w polskim prawie zasady "publikacji prawa" oznaczającej konieczność ogłoszenia każdego aktu prawnego w stosownym publikatorze dla możliwości przyjęcia jego obowiązywania; b. art. 6 i 7 K.p.a. w zw. z art. 77 K.p.a. polegające na naruszeniu podstawowych zasad postępowania administracyjnego poprzez: - zaniechanie dokładnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy oraz naruszenie reguł kontroli prawidłowości ustaleń faktycznych w sprawie, a w szczególności nieuwzględnienie okoliczności naruszenia prawa (art. 120 w zw. z art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej) przez organ podatkowy – Dyrektora Izby Celnej w G., który obowiązany jest do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, - uchybienie obowiązkowi ustosunkowania się w uzasadnieniu wyroku do wszystkich zarzutów skargi, a w szczególności zarzutów podniesionych w piśmie uzupełniającym - załączniku do protokołu, gdzie pełnomocnik skarżącej wniósł o zastosowanie środków usuwających naruszenie prawa oraz uznanie za nieważne, a w konsekwencji bezskuteczne czynności dokonanych przez Naczelnika Urzędu Celnego w G. w ramach zgłoszenia celnego przez skarżącą do procedury dopuszczenia do obrotu. W uzasadnieniu podniesiono, iż po wejściu Polski do struktur Unii Europejskiej przepisy wspólnotowe zaczęły obowiązywać w Polsce, lecz nie w całości, gdyż przed terminem akcesji ogłoszono jedynie część z nich – prawo pierwotne. Akty prawa wtórnego, a więc min. rozporządzenia, dyrektywy, w tym rozporządzenie Rady ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny, na mocy art. 58 Aktu przystąpienia (...) miały dopiero zostać opublikowane w Dzienniku Urzędowym UE, co też się stało z tym, że polskie wydanie specjalne zawierające tłumaczenia na język polski aktów prawnych obowiązujących od dnia 11 maja 2004 r., zostało ukończone dopiero w dniu 22 marca 2006 r. W konsekwencji rozpatrując indywidualne sprawy, organy celne nie mogły powoływać się na przepisy wspólnotowe, które nie zostały przetłumaczone na język danego kraju opublikowane w Dzienniku Urzędowym UE. W ocenie kasatora podobne stanowisko zajął ETS w powoływanym orzeczeniu C-161/06 odpowiadając na pytanie, czy państwo członkowskie może stosować wobec jednostek rozporządzenie, które w chwili stosowania nie było prawidłowo opublikowane w Dz. UE. Jak wywodził kasator Polska jest państwem prawa stanowionego gdzie obowiązuje zasada "publikacji prawa" wynikająca nie tylko z przepisów prawa krajowego ale ze wspólnotowego porządku prawnego, co oznacza bezwzględną konieczność ogłoszenia każdego aktu prawnego w stosownym publikatorze. W ocenie autora skargi kasacyjnej, w badanym stanie faktycznym należało przyjąć, iż Wspólnotowy Kodeks Celny wraz z rozporządzeniami wykonawczymi do niego nie obowiązywał do czasu jego publikacji w Dz.UE., a więc czynność celna dokonana do dnia 1 października 2004 r. w oparciu o przepisy WKC była nieważna. w konsekwencji nie mogła wywołać skutków prawnych. Podniesiono również, że w analizowanym okresie, tj. od 1 maja do 1 października 2004r., nie występowało zjawisko "próżni prawnej", zaś aktem prawnym który powinien mieć zastosowanie w tym okresie była Ordynacja. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w G. wniósł o jej oddalenie w całości i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych. . Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na podstawach: 1) naruszenia przepisów prawa materialnego przez błędna jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Według art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, która zachodzi w przypadku ziszczenia się co najmniej jednej z przesłanek wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Przypomnienie podstawowych zasad dotyczących podstaw kasacyjnych i zakresu badania sprawy w postępowaniu kasacyjnym jest celowe zważywszy, że podnoszone zarzuty w części zostały sformułowane w sposób uniemożliwiający przyjęcie, by wyznaczały one prawidłowo zakres badania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny. Dodatkowo wskazać należy, że zarzuty skargi kasacyjnej nie korespondują do końca z zaskarżonym wyrokiem. "D. E. M. P." Sp. z o.o. w ramach zarzutów naruszenia przepisów postępowania wymieniła jako naruszone art. 5, art. 7 w związku z art. 77 oraz art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Przepisy te nie miały zastosowania w sprawie i tym samym nie mogły zostać naruszone. Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 ze zm.) do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV Ordynacji podatkowej. Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego nie ma więc zastosowania. Strona wnosząca skargę kasacyjną w ramach, oznaczonego jako pkt 2a osnowy skargi kasacyjnej, zarzutu naruszenia przepisów postępowania wymienia jako naruszony art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. bez powiązania tego przepisu z normą prawa materialnego. Wymieniony przepis stanowi podstawę uwzględnienia skargi w przypadku naruszenia prawa materialnego. Zarzut jego samodzielnego naruszenia nie stanowi skutecznego środka uruchomienia kontroli instancyjnej wymykając się spod kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 8 sierpnia 2008 r., sygn. akt II GSK 271/08, LEX nr 516815). Wymienione w ramach tego zarzutu przepisy art. 145 § 1 pkt 2 i art. 135 p.p.s.a. nie odnoszą się do materii zarzucanego nienależytego rozważenia zarzutów skargi. Skarżący nie zarzucił w skardze kasacyjnej art. 239 ust. 2 WKC, istotnego ze względu na nie zakwestionowane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w G., a podnoszone przez organ stanowisko dotyczące złożenia wniosku po upływie dwunastomiesięcznego terminu, o którym stanowi ten przepis. "D. E. M. P." Sp. z o.o. zarzuciła Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w G., że nie zastosował art. 135 p.p.s.a. poprzez uznanie za nieważne czynności organu celnego dokonanych 7 czerwca 2004 r., a także, że Sąd pierwszej instancji nie odniósł się do wniosku strony w tym zakresie. Art. 135 p.p.s.a. stanowi podstawę zastosowania przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy. Odnosząc się do zarzutu naruszenia tego przepisu wystarczy stwierdzić, że znajduje on zastosowanie jedynie w przypadku uwzględnienia skargi (por. A. Kabat [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Komentarz, LEX, 2009 r., wyd. III). Skarga w niniejszej sprawie została oddalona, wobec czego Sąd pierwszej instancji nie miał możliwości zastosowania art. 135 p.p.s.a. ani obowiązku odnoszenia się do wniosku o zastosowanie tego przepisu. Stanowisko strony wnoszącej skargę kasacyjną, prezentowane w ramach wszystkich zarzutów, sprowadza się do twierdzenia, że skoro w chwili dokonywania zgłoszenia celnego akty wspólnotowe z zakresu prawa celnego nie zostały opublikowane w języku polskim w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich, to uiszczone przez podmiot dokonujący obrotu z zagranicą należności celne powinny podlegać zwrotowi na zasadach słuszności. "D. E. M. P." Sp. z o.o. w ramach zarzutu naruszenia prawa materialnego i w przeważającej liczbie przypadków w uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawia założenie, że niepublikowane w języku polskim akty prawne nie obowiązywały, wobec czego dokonywane na ich podstawie czynności organów celnych dotknięte były nieważnością. Przedstawione poglądy i założenia nie są słuszne. W art. 2 traktatu akcesyjnego zawarta jest regulacja, zgodnie z którą "Od dnia przystąpienia nowe Państwa Członkowskie są związane postanowieniami Traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot i Europejski Bank Centralny przed dniem przystąpienia; postanowienia te są stosowane w nowych Państwach Członkowskich zgodnie z warunkami określonymi w tych Traktatach i w niniejszym Akcie". Jak z tego wynika z dniem akcesji (1 maja 2004 r.) w nowoprzyjętych państwach członkowskich, w tym w Rzeczypospolitej Polskiej, zaczęły obowiązywać wydane przed akcesją akty prawa wspólnotowego. Akty te stosowane są na zasadach określonych w szczególności w art. 249 TWE, to jest, między innymi, zgodnie z regułą bezpośredniego skutku stosowaną w odniesieniu do niektórych aktów prawa pochodnego. Stan taki powstał mimo tego, że w dniu akcesji akty prawa wspólnotowego nie były publikowane w języku polskim. Regulacja zawarta w art. 58 traktatu akcesyjnego stanowi, że "Teksty aktów instytucji oraz Europejskiego Banku Centralnego przyjętych przed przystąpieniem i sporządzone przez Radę, Komisję lub Europejski Bank Centralny w językach: czeskim, estońskim, litewskim, łotewskim, maltańskim, polskim, słowackim, słoweńskim i węgierskim są od dnia przystąpienia tekstami autentycznymi na tych samych warunkach, co teksty sporządzone w obecnych jedenastu językach. Zostaną one opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, jeśli teksty w obecnych językach były w ten sposób opublikowane". Celem wypełnienia wskazanego w cytowanym przepisie obowiązku instytucji Unii Europejskiej wydawane jest wydanie specjalne Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej, w którym publikowane są w języku polskim akty prawa wspólnotowego wydane przed akcesją. W sprawie Skoma – Lux ETS doszedł do wniosku, że "art. 58 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia sprzeciwia się, aby obowiązki zawarte w przepisach wspólnotowych, które nie zostały opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w języku nowego państwa członkowskiego, jeżeli język ten jest językiem urzędowym Unii, mogły zostać nałożone na jednostki w tym państwie, nawet jeżeli mogły one zapoznać się z tymi uregulowaniami przy użyciu innych środków". Z omawianego wyroku wynika, że ETS nie kwestionuje obowiązywania (ważności) aktów, o jakich mowa w art. 2 traktatu akcesyjnego. Problem dotyczy wykładni i w efekcie stosowania prawa wspólnotowego w określony sposób, to jest poprzez nakładanie obowiązków na jednostki. ETS formułując takie stanowisko miał na względzie wymienioną w skardze kasacyjnej jako naruszoną zasadę pewności prawa. W niniejszej sprawie nie zachodziła wskazana w omawianym wyroku ETS sytuacja nałożenia obowiązków zawartych w przepisach wspólnotowych, gdyż importer dobrowolnie zadeklarował i uiścił należności celne. Wobec tego to nie organy celne lecz importer zachowywał się w zgodzie z aktami prawnymi w językach innych niż polski. Regulacje zawarte w art. 4 ustawy o języku polskim określające język polski jako język urzędowy instytucji i urzędów nie miały zastosowania. Obowiązywanie aktów prawa wspólnotowego z zakresu prawa celnego jest okolicznością, skutkiem której kwota uiszczonych należności celnych była prawnie należna wobec czego nie zachodziła uzasadniająca jej zwrot sytuacja przewidziana w art. 236 ust. 1 WKC. Ta sama okoliczność wyłącza możliwość przyjęcia przedstawionego w uzasadnieniu skargi stanowiska co do zasadności stosowania, w miejsce nieobowiązujących zdaniem strony aktów wspólnotowych, przepisów prawa krajowego, między innymi jako podstawy prawnej określenia terminu do złożenia wniosku o zwrot należności celnych. Strona wnosząca skargę kasacyjną, chociaż powołuje się na zasady słuszności, nie wymienia jako naruszonych art. 239 WKC ani art. 899 RWKC stanowiących podstawę prawną zwrotu należności na tej zasadzie. Wobec tego jedynie marginalnie godzi się zaznaczyć, że zasada słuszności nie jest stosowana w sytuacjach dotyczących ogółu przedsiębiorców, jaką jest brak dostępu do Dziennika Urzędowego z daną wersją językową, a jedynie w indywidualnie wyodrębnionych szczególnych przypadkach. W powoływanej w toku postępowania sprawie C – 160/84 Kavallas ETS opowiedział się za zastosowaniem zasady słuszności w szczególnej sytuacji, której tylko jednym z elementów był brak dostępu do aktu prawnego w wersji językowej kraju importera, na którego nałożono obowiązki wynikające z nieprzetłumaczonego aktu prawnego. W sprawie występowały różnorakie okoliczności faktyczne związane, najogólniej rzecz biorąc, z niewłaściwym działaniem greckich organów celnych, które -między innymi - nienależycie pouczyły importera co do sposobu wypełnienia dokumentów pozwalającego na uniknięcie wnoszenia opłat. ETS skupił się na kwestii występowania w sprawie szczególnych okoliczności nie odnosząc się wprost do zagadnienia braku greckiej wersji językowej. Skarga kasacyjna z wymienionych powodów podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.