I OZ 1014/11

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 4 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 100/11 odrzucające sprzeciw B. B. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 7 października 2011 r. odmawiającego A. K. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi Komitetu Organizacyjnego Spółdzielni Mieszkaniowej Centrum S w Łodzi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia [...] grudnia 2010 r., Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 22 marca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), odrzucił skargę Komitetu Organizacyjnego Spółdzielni Mieszkaniowej Centrum S w Łodzi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia [...] grudnia 2010 roku, nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 13 maja 2011r., sygn. akt II SA/Łd 100/11, odmówił Komitetowi Organizacyjnemu Spółdzielni Mieszkaniowej Centrum S w Łodzi przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym ze względu na oczywistą bezzasadność skargi określoną w art. 247 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Postanowieniem z dnia 16 czerwca 2011 r., sygn. akt I OZ 423/11, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił powyższe postanowienie wskazując, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy Sąd winien ocenić wniosek strony skarżącej w świetle przesłanek, o jakich mowa w art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż oddalenie wniosku może w tym stanie rzeczy nastąpić tylko przy braku tychże przesłanek. Postanowieniem z dnia 17 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 100/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 245 i art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy odmówił Andrzejowi Kornackiemu przyznania prawa pomocy. A. K. złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, postanowieniem z dnia 7 października 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 100/11, odmówił A. K. przyznania prawa pomocy. Odpis tegoż postanowienia został omyłkowo doręczony na adres Komitetu Organizacyjnego Spółdzielni Mieszkaniowej Centrum S w Łodzi, który jednocześnie jest adresem B. B.. Sprzeciw od wskazanego wyżej postanowienia wniosła B. B. Postanowieniem z dnia 4 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 100/11, Wojewódzki Sad Administracyjny w Łodzi odrzucił sprzeciw, wskazując, że sprzeciw od postanowienia o przyznaniu, bądź odmowie przyznania prawa pomocy przysługuje wyłącznie wnioskodawcy, którym w tym przypadku nie była B. B. W ocenie Sądu sam fakt omyłkowego doręczenia odpisu postanowienia z dnia 7 października 2011 r. na adres Komitetu Organizacyjnego Spółdzielni Mieszkaniowej Centrum S w Łodzi, który to adres jest jednocześnie adresem zamieszkania B. B., nie może skutkować uznaniem, że ma ona legitymację w kwestionowaniu rozstrzygnięcia, dotyczącego innej osoby fizycznej, to jest A. K. Na to postanowienie zażalenie złożyła B. B. wnosząc o ponowne rozpoznanie sprawy związanej ze zwolnieniem Komitetu Organizacyjnego Spółdzielni Mieszkaniowej "Centrum S" z kosztów sądowych, wskazując, że nie posiada ona żadnego majątku ani dochodów z tytułu pobieranego czynszu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z art. 252 § 3 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowienie o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy doręcza się stronie, która złożyła wniosek. Brzmienie powołanego przepisu oznacza, że w toku postępowania sądowego prowadzonego w sprawie o przyznanie prawa pomocy, prawo do zaskarżania zarządzeń i postanowień wydawanych w toku tegoż postępowania przysługuje jedynie tym osobom, których praw lub obowiązków dotyczą, czyli tym, którzy z wnioskiem o przyznanie tego prawa wystąpili. Za takim stanowiskiem opowiedziała się też H. Knysiak-Molczyk (Prawo pomocy ..... PS 2003 nr 11-12, s. 91). W związku z tym stwierdzić należy że postępowanie dotyczące wniosku o przyznanie prawa pomocy w toku postępowania sądowoadministracyjnego ma charakter incydentalny, bowiem rozpoznanie tego wniosku pozostaje bez wpływu na inne czynności procesowe podejmowane w sprawie, jak chociażby bieg terminów w postępowaniu "głównym". W związku z tym "stronami" takiego wpadkowego postępowania nie są strony postępowania "głównego", gdyż nie mają w nim interesu prawnego. Zatem stroną w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, jest osoba ubiegająca się o przyznanie jej takiego prawa, a sprawa toczy się pomiędzy tymże wnioskodawcą a rozpatrującym wniosek sądem administracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny podziela tym samym stanowisko Sądu zawarte w postanowieniu z dnia 23 lipca 2008 r., sygn. akt I OZ 545/08, w którym wskazano, że z analizy przepisów dotyczących prawa pomocy, zawartych w powołanej ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że ustawodawca mówiąc o stronie postępowania dotyczącego przyznania prawa pomocy, utożsamia pojęcie "strony" z pojęciem podmiotu występującego z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, na przykład w art. 255 tej ustawy. Skoro zatem krąg stron w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy ograniczony jest tylko do podmiotu występującego z takim wnioskiem, to stwierdzić należy, że prawo do zaskarżania orzeczeń dotyczących prawa pomocy należałoby przyznać tylko tym osobom, które z wnioskiem o przyznanie tego prawa wystąpiły. Tym samym strona nie występująca z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy nie ma legitymacji skargowej do wniesienia zarówno sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie przyznania, bądź odmowy przyznania prawa pomocy, jak i do złożenia zażalenia od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego wydanego na skutek rozpoznania sprzeciwu od postanowienia referendarza (wniesionego przez wnioskodawcę ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy) w tejże sprawie. W niniejszej sprawie sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 7 października 2011 r. o odmowie przyznania A. K. prawa pomocy złożyła B. B., do której omyłkowo postanowienie to zostało wysłane. Należy jednak podkreślić, że zarówno z treści odpisu owego postanowienia, jak i zaadresowania go na nazwisko A. K. wynika, że to właśnie on jest adresatem owej korespondencji, a nie B. B., która złożyła sprzeciw, do czego nie była uprawniona. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 4 listopada 2011 r. o odrzuceniu sprzeciwu B. B. nie narusza przepisów obowiązującego prawa. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił, jak w sentencji.