II SAB/Ol 100/21

SENTENCJA Dnia 12 października 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Beata Jezielska Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Matczak sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 października 2021 roku sprawy ze skargi A. C. na bezczynność Wójta Gminy w udostępnieniu informacji publicznej I. zobowiązuje Wójta Gminy do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia "[...]" - w terminie 14 dni; II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Wójta Gminy na rzecz skarżącego kwotę 100 złotych (słownie: sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. UZASADNIENIE A.C. (dalej: "Skarżący") wywiódł do tut. Sądu skargę na bezczynność Wójta Gminy "[...]" (dalej: "Wójt Gminy") w udostępnieniu informacji publicznej. Skarżący podał, że 30 czerwca 2021 r. zwrócił się do Wójta Gminy z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej przez przesłanie na adres poczty elektronicznej informacji dotyczącej: 1.Wysokości kar pieniężnych, podwyższonych opłat, administracyjnych kar pieniężnych nałożonych na Gminę "[...]"związanych z: 1) brakiem pozwoleń na pobór wód z ujęć gminnych w latach 2017 - 2021, 2) niedopełnieniem innych obowiązków wynikających z obowiązujących przepisów prawa w ww. okresie, 3) nieprawidłowościami przy realizacji wszystkich projektów realizowanych przez gminę, współfinansowanych ze środków unijnych w perspektywie finansowej 2014-2020. 1.1. Dołączenie do odpowiedzi w postaci pliku PDF lub JPEG: wniósł o przesłanie 1) skanów dokumentów urzędowych określających wysokość nałożonych kar pieniężnych, podwyższonych opłat, administracyjnych kar pieniężnych nałożonych na gminę w ww. okresach, 2) skanów innych dokumentów, w tym skanów przelewów bankowych, 3) informacji o wysokości ewentualnie zapłaconych odsetkach ustawowych od ww. wydatków z budżetu. 2. o podanie okresu obowiązywania zezwolenia na pobór wód z ujęć gminnych i w tym zakresie o przesłanie skanów ostatnich zezwoleń (decyzji) na pobór wód do 2018 r. i od tego roku. Skarżący podał, że 2 lipca 2021 r. Wójt udostępnił informację w zakresie okresu obowiązywania zezwolenia z pkt 2 i skany decyzji, lecz w pozostałym zakresie informacja nie została udostępniona. Dlatego też skarżący wniósł o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku w zakresie nieudostępnionych informacji publicznych oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy stwierdził, że wnioskodawca 1 lipca 2021 r. drogą elektroniczną, został powiadomiony o braku możliwości udzielenia odpowiedzi na przedmiotowe pytania. Wyjaśnił, że dokonał analizy wniosku, zinterpretował pytania, zestawiając je ze stanem faktycznym, tj. posiadanymi zasobami (dokumenty, pisma), po czym odpowiedział na informację publiczną tak, jak zrozumiał treść pytań. W oparciu o stan faktyczny, protokoły kontroli organów nadzorujących, np. RIO czy Marszałka Województwa "[...]" (projekty unijne), poinformowano wnioskodawcę, że nie można udzielić odpowiedzi na przedmiotowe pytania, gdyż organ nie posiada informacji, której domaga się wnioskodawca. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że złożona skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Kontrola sądu sprowadza się w tym wypadku do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności. Kontroli sądu w przypadku skargi na bezczynność poddawany jest brak aktu lub czynności, w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. W sprawach o udostępnienie informacji publicznej skarga na bezczynność przysługuje zarówno w przypadku braku reakcji podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji, wymaganego ustawą o dostępie do informacji publicznej, jak i wówczas, gdy podmiot ten stwierdza, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej lub nie podlega udostępnieniu na zasadach ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2176, z późn. zm.), dalej jako "u.d.i.p.". W rozpoznawanej sprawie Skarżący domagał się udostępnienia informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, zaś skarga dotyczyła wyłącznie pkt 1 i pkt 1.1., wniosku z 1 lipca 2021 r. ( a nie jak mylnie określono w skardze z 1 czerwca 2021 r. ) gdyż odpowiedź na żądaną informację w pkt 2 wniosku została udzielona. Dlatego też przedmiotem rozważań sądu w niniejszej sprawie pozostawała kwestia prawidłowości załatwienia przez organ kwestii podniesionych w pkt 1 i pkt 1.1. wniosku, co pozostawało również w zgodzie z żądaniem skargi. Stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. W art. 6 u.d.i.p. zawarto przykładowy katalog informacji i dokumentów stanowiących informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., o czym świadczy użyty w tym przepisie zwrot "w szczególności". Zgodnie z ugruntowanymi poglądami orzecznictwa, informacją publiczną jest każda informacja wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Pod pojęciem informacji publicznej należy rozumieć wszelkie fakty dotyczące spraw publicznych rozumianych jako działalność zarówno organów władzy publicznej, jak i samorządów gospodarczych i zawodowych oraz osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem publicznym. Charakter publiczny należy przypisać tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności organów (por. wyrok WSA w Gdańsku z 28 września 2016 r., II SAB/Gd 13/16; wyrok NSA z 25 marca 2003 r., II SA 4059/02 - dostępne na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl), przy czym oceny tej należy dokonywać każdorazowo na gruncie konkretnej sprawy. Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są natomiast m.in. władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Ustawa ta przewiduje różne sposoby udostępniania informacji publicznych. Jednym z nich jest udostępnianie informacji publicznej na wniosek, co przewiduje art. 10 u.d.i.p. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni, za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Stosownie zaś do art. 13 ust. 2 u.d.i.p. jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnym z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot zobowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.). Natomiast w myśl art. 16 ust. 1 i art. 17 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. następuje w drodze decyzji administracyjnej. W rozpoznawanej sprawie nie jest sporne, że Wójt Gminy jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., a żądane przez Skarżącego informacje, dotyczące majątkiem publicznego (gminy), stanowią informację publiczną. Zatem, organ był zobowiązany załatwić przedmiotowy wniosek w trybie przewidzianym przepisami u.d.i.p. Zasadny jest zarzut bezczynności, gdyż udzielona pismem z 1 lipca 2021 r. odpowiedź nie może być oceniona jako właściwa ( oczywiście w zakresie pkt 1 i pkt 1.1. żądania ). Niezrozumiałe jest po prostu stwierdzenie, że organ nie posiada informacji w zakresie pkt 1. i pkt 1.1. wniosku. Z treści odpowiedzi na wniosek nie wynika, czy kary w latach 2017 – 2021 były na Gminę nakładane czy też nie. Jeżeli jakakolwiek kara czy podwyższona opłata została na Gminę nałożona to rzeczą niemożliwą jest, aby Wójt Gminy "nie posiadał informacji w zakresie sformułowanym w punktach 1 . oraz 1.1.", a tak przecież brzmiała odpowiedź organu. Jeżeli natomiast kary takie czy podwyższone opłaty nie były nakładane to należy w tym zakresie udzielić odpowiedzi negatywnej, ale jasnej i precyzyjnej, a nie zasłaniać się brakiem wiedzy ( informacji w tej kwestii ). Rzeczą całkowicie zrozumiałą jest to, że jeżeli żadne kary, czy podwyższone opłaty nie zostały nałożone to nie będzie dokumentów określających ich wysokość, ale jeżeli jakaś kara ( podwyższona opłata ) została na Gminę nałożona to musiało to nastąpić na podstawie konkretnego aktu administracyjnego. Wójt Gminy pozostaje więc w bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego w zakresie pytań sformułowanych w pkt 1. oraz pkt 1.1. wniosku od dnia jego złożenia, dlatego też Sąd zobowiązał ten organ do rozpoznania wniosku Skarżącego z 1 lipca 2021 r. w terminie 14 dni, od zwrotu akt organowi o czym orzeczono w pkt I wyroku. Zobowiązanie to dotyczy oczywiście jedynie pytań z pkt 1. i pkt 1.1., gdyż na zagadnienie z pkt 2. odpowiedź została udzielona. W ocenie Sądu stwierdzona bezczynność nie wyczerpywała przesłanki rażącego naruszenia prawa. Sąd uwzględnił, że organ niezwłocznie, w dniu odebrania wniosku, udostępnił część żądanych informacji publicznych. Ponadto, z odpowiedzi na skargę wynika, że prawdopodobną przyczyną bezczynności jest błędne zinterpretowanie przez organ treści przedmiotowych pytań, nie zaś celowe zaniechanie, mające uniemożliwić uzyskanie wnioskowanej informacji. Z akt sprawy nie wynika, aby zachodził przypadek oczywistego lekceważenia przez organ wniosku Skarżącego i brak woli załatwienia sprawy, który można byłoby rozpatrywać w kategoriach rażącego naruszenia prawa, oznaczającego wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. Brak było więc podstaw, by zwłoce w rozpoznaniu wniosku Skarżącego przypisać charakter rażący, o czym orzeczono w pkt II wyroku. O kosztach postępowania, obejmujących wpis od skargi, na podstawie art. 200 p.p.s.a. orzeczono w pkt III wyroku.