I OZ 595/22

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Polskiego Związku[...] w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 września 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 1578/22 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Polskiego Związku Piłki Nożne[...] w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2022 r. nr KOC/5512/Go/21 w przedmiocie ustalenia dodatkowej opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Postanowieniem z 15 września 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej przez Polski Związek [...] w W. decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2022 r. w przedmiocie ustalenia dodatkowej opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego. Sąd I instancji podał, że wniosek o zastosowanie ochrony tymczasowej został zawarty w skardze. W jego uzasadnieniu podniesiono, że obciążająca skarżącego dodatkowa opłata roczna w wysokości 472.585,40 zł stanowi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Konieczność uiszczenia tak wysokiej opłaty może narazić skarżącego na zaburzenie jego aktualnej sytuacji ekonomicznej oraz znacząco utrudnić funkcjonowanie skarżącego jako podmiotu reprezentującego [...] na arenie międzynarodowej. Ponadto wyliczenie tej opłaty zostało dokonane w zaskarżonej decyzji w sposób oczywiście wadliwy, a zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem naczelnych zasad postępowania administracyjnego. Odmawiając zastosowania ochrony tymczasowej Sąd I instancji wskazał, że wniosek skarżącego nie został poparty stosowną argumentacją, a przede wszystkim dokumentacją świadczącą o sytuacji finansowej strony, która uzasadniałaby jego uwzględnienie. Skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił więc okoliczności, które miałyby świadczyć o spełnieniu przesłanek z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, zwanej dalej: P.p.s.a.). Sąd I instancji uznał, że bez wskazania konkretnych okoliczności uzasadniających wystąpienie przesłanki "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków" oraz bez przedstawienia stosownych dokumentów potwierdzających ich istnienie, nie jest możliwa ocena wniosku pod kątem spełnienia warunków uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Podniesione w uzasadnieniu wniosku argumenty w istocie odnoszą się do zasadności wydania zaskarżonej decyzji, która nie może zostać oceniana w postępowaniu w przedmiocie wstrzymania jej wykonania. Nadto w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalone jest stanowisko, zgodnie z którym świadczenia pieniężne są ze swej natury świadczeniami odwracalnymi - nie wywołują trudnych do odwrócenia skutków. W przypadku bowiem ewentualnego wzruszenia zaskarżonej decyzji przez Sąd istnieje możliwość zwrotu tego świadczenia. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zarzucił Sądowi I instancji błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że niewstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, nie stwarza obiektywnego ryzyka wyrządzenia szkody stronie, a w konsekwencji nie powoduje wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem wnoszącego zażalenie, w sprawie istnieje wysokie ryzyko, że w przypadku uwzględnienia skargi przez Sąd, Miasto Stołeczne Warszawa nie będzie w stanie dokonać sprawnego zwrotu uiszczonej kwoty dodatkowej opłaty rocznej. W tym kontekście skarżący wskazał na zarejestrowany deficyt budżetowy Miasta stołecznego Warszawy wynoszący ponad 2 miliardy złotych, a także obecny kryzys energetyczny, który istotnie wpłynie na dalsze pogorszenie sytuacji budżetowej Miasta. W ocenie autora zażalenia, struktura finansów skarżącego ma wtórne znaczenie wobec bardzo wysokiej kwoty przedmiotowego świadczenia, sięgającej blisko pół miliona złotych. Konieczność zabezpieczenia w budżecie skarżącego takiej kwoty łączyłaby się z brakiem możliwości przeznaczenia tych pieniędzy na działalność statutową, co miałoby istotny wpływ na realizację jej celów statutowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z brzmienia cytowanego przepisu wynika, że katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia jest zamknięty. Wskazać należy, że pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę – majątkową lub niemajątkową – której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki, to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, prawidłowo Sąd I instancji odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji, na mocy której ustalono skarżącemu dodatkową opłatę roczną z rok 2019 r. z tytułu niedotrzymania terminu zagospodarowania oznaczonej nieruchomości na kwotę 472 585,40 zł. Należy zgodzić się z Sądem I instancji, że w złożonym wniosku strona skarżąca nie przedstawiła dostatecznych argumentów oraz okoliczności odnoszących się do jej sytuacji finansowej i majątkowej, z których wynikałoby, że uiszczenie ww. dodatkowej opłaty rocznej przed rozpoznaniem skargi, rodzi niebezpieczeństwo skutków o jakich mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. W tym zakresie ograniczono się do wskazania, że konieczność uiszczenia tak wysokiej opłaty może narazić skarżącego na zaburzenie jego aktualnej sytuacji ekonomicznej oraz znacząco utrudnić funkcjonowanie i realizację celów statutowych. Argumentacja wniosku jest ogólnikowa, nie odnosi się ona do konkretnych okoliczności istotnych przy ocenie zasadności wstrzymania wykonania decyzji. Z uwagi na charakter objętego skargą rozstrzygnięcia wydanie orzeczenia w przedmiocie ochrony tymczasowej musi zostać poprzedzone porównaniem aktualnej sytuacji majątkowej i finansowej wnioskodawcy z wielkością obowiązku wynikającego z zaskarżonej decyzji. Skarżący nie przedstawił jednak żadnych konkretnych informacji i dowodów dotyczących jego sytuacji w tym zakresie. Powyższe skutkowało brakiem możliwości dokonania oceny, czy wykonanie objętej skargą decyzji rzeczywiście będzie stanowiło tak duże obciążenie dla skarżącego, że może zagrozić jego płynności finansowej, a co za tym idzie, wpłynie negatywnie na jego funkcjonowanie i możliwość realizacji działalności statutowej, co mogłoby świadczyć o wystąpieniu niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Również na etapie postępowania zażaleniowego skarżący nie przedstawił żadnych danych dotyczących jego sytuacji finansowej i majątkowej uznając, że struktura jego finansów ma wtórne znaczenie wobec bardzo wysokiej kwoty przedmiotowego świadczenia, sięgającej blisko pół miliona złotych. Należy zatem podkreślić, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, nawet jeśli kwota zobowiązania objętego decyzją jest wysoka. Jak już wyżej wskazano, aby ocenić, czy rzeczywiście uiszczenie tej kwoty może wyrządzić stronie znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, konieczne jest odniesienie tej kwoty do sytuacji finansowej zobowiązanego. Bez porównania tych dwu wartości nie jest możliwe zweryfikowanie czy wykonanie obowiązku nałożonego zaskarżoną decyzją narazi ją na niebezpieczeństwo wystąpienia skutków wskazanych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Rozważania autora zażalenia co do trudnej sytuacji finansowej Miasta Stołecznego Warszawy, która mogłaby w razie uwzględnienia skargi utrudnić, a nawet uniemożliwić odzyskanie przez skarżącą uiszczonej kwoty dodatkowej opłaty rocznej, nie są przekonujące. Niebezpieczeństwo braku możliwości zwrócenia przez Miasto Stołeczne Warszawa tej kwoty jest hipotetyczne i mało prawdopodobne. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a., oddalił zażalenie.