II SA/Po 668/21

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w dniu 6 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranego zasiłku pielęgnacyjnego postanawia odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. /-/ A. Skomra UZASADNIENIE M. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...] składając jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Uzasadniając wniosek Skarżąca wskazała, iż nie mogła dochować terminu z uwagi na fakt przebywania na zwolnieniu lekarskim z tytułu ciężkiego stanu ciąży. Pismem z dnia [...] września 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wezwał Skarżącą do uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi poprzez: - przedłożenie dokumentów wskazujących na ciężki przebieg ciąży uniemożliwiający terminowe nadanie skargi, - wskazanie okoliczności z powodu których skarżąca nie mogła skorzystać z pomocy członków rodziny czy też osób trzecich w terminowym wniesieniu skargi w terminie 7 dni pod rygorem uznania, iż Skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. W odpowiedzi na powyższe wezwanie w piśmie z dnia [...] września 2021 r. Skarżąca oświadczyła, iż nie posiada żadnych dokumentów wskazujących jej stan zdrowia oprócz wskazań lekarz aby jak najmniej obciążać organizm. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W świetle art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, zaś w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Z treści art. 87 § 1 p.p.s.a. wynika, że dla zastosowania instytucji przywrócenia terminu, konieczne jest sprostanie przez zainteresowanego ciążącemu nań obowiązkowi m. in. uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu ustawowego. Obowiązek ten został przez ustawodawcę nałożony na stronę postępowania. Uprawdopodobnienie istnienia braku winy nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Pojęcie uprawdopodobnienia sprowadza się do postępowania zmierzającego do stwierdzenia istnienia lub nieistnienia określonego zdarzenia, czynności podjętej w ramach postępowania, w wyniku tego postępowania bądź wreszcie do zastępczego środka dowodowego. Należy zaznaczyć, że ocena, czy w realiach konkretnej sprawy uprawdopodobnienie braku winy w istocie nastąpiło, pozostawione jest ocenie sądu. Sąd nie jest związany twierdzeniami wniosku, gdyż istota uprawdopodobnienia sprowadza się do przekonania sądu o przynajmniej prawdopodobieństwie zaistnienia okoliczności mających wpływ na brak winy w uchybieniu terminu. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz doktrynie ugruntowany jest pogląd, że o braku winy w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu do dokonania czynności procesowej można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody niedającej się przezwyciężyć. Oceniając wystąpienie powyższej przesłanki, Sąd obowiązany jest przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o własne interesy (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012, s. 270; M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera, M. Wierzbowskiego, C. H. Beck 2013, s. 444-446). Oznacza to, że strona składająca wniosek, celem uprawdopodobnienia braku swojej winy w uchybieniu terminu, powinna wskazać na okoliczności, które nastąpiły nagle i niespodziewanie, uniemożliwiając prawidłowe dokonanie czynności procesowej. Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in. stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. Przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej, należy brać pod rozwagę także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienia NSA: z dnia 12 czerwca 2008 r., sygn. akt II OZ 580/08, z dnia 10 września 2010 r., sygn. akt II OZ 849/10, z dnia 7 lutego 2020 r., sygn. akt I OZ 9/20). W niniejszej sprawie okoliczności takie nie występują. Uzasadniając wniosek strona lakoniczne stwierdziła, iż nie mogła złożyć skargi w terminie, ponieważ przebywała na zwolnieniu lekarskim z tytułu ciężkiego stanu ciąży. Rozpoznając niniejszą sprawę należy pamiętać, iż samo zwolnienie lekarskie, ani zaświadczenie lekarskie nie stanowi potwierdzenia braku winy w uchybieniu terminu. Niekoniecznie muszą one bowiem oznaczać niemożność dokonania w sposób prawidłowy konkretnej czynności procesowej. Jakkolwiek stan chorobowy, czy ogólnie mówiąc przebywanie na zwolnieniu lekarskim, mogą w określonych okolicznościach faktycznych uzasadniać przywrócenie terminu procesowego, to powyższe przesłanki oceniane są zawsze indywidualnie, tj. z uwzględnieniem całokształtu okoliczności sprawy, w oparciu o zebrane w sprawie dokumenty. Nagła choroba stanowi przesłankę przywrócenia terminu, jeżeli przedstawione zostanie zaświadczenie, że stan zdrowia w danym momencie uniemożliwiał prowadzenie spraw i dokonywanie czynności (postanowienie NSA z dnia 7 kwietnia 2008 r., II FZ 111/08). Z powyższych względów Sąd wezwał Skarżącą do uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi poprzez: - przedłożenie dokumentów wskazujących na ciężki przebieg ciąży uniemożliwiający terminowe nadanie skargi, - wskazanie okoliczności z powodu których skarżąca nie mogła skorzystać z pomocy członków rodziny czy też osób trzecich w terminowym wniesieniu skargi. W odpowiedzi na powyższe wezwanie Skarżąca oświadczyła, iż nie posiada żadnych dokumentów wskazujących jej stan zdrowia oprócz wskazań lekarz aby jak najmniej obciążać organizm. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, iż Skarżąca nie uprawdopodobniła, iż jej stan zdrowia uniemożliwiał terminowe wniesienie skargi osobiście czy też przy pomocy innych osób. Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a, Sąd orzekł jak w sentencji /-/ A. Skomra