III SA/Łd 606/21
Sądy administracyjne2021-10-21
Sygnatura
III SA/Łd 606/21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia
2021-10-21
Rodzaj
Wyrok WSA w Łodzi
Sędziowie
Ewa AlberciakMonika KrzyżaniakTeresa Rutkowska
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżony akt
Treść orzeczenia
SENTENCJA
Dnia 21 października 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, , Protokolant Pomocnik sekretarza Ewa Górska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2021 roku sprawy ze skargi E. N. na rozstrzygnięcie Centrum Obsługi Przedsiębiorcy w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny formalno-merytorycznej projektu 1. uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie; 2. zasądza od Centrum Obsługi Przedsiębiorcy w Ł. na rzecz E. N. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
UZASADNIENIE
III SA/Łd 606/21
Uzasadnienie
E. N. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, zarzucając [...] w Ł. bezczynność polegającą na niewezwaniu jej do poprawienia oczywistej omyłki pisarskiej, o której mowa w § 1 ust. 1 pkt 12 Wezwania do naboru numer [...] w ramach Osi priorytetowej II: INNOWACYJNA I KONKURENCYJNA GOSPODARKA Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Łódzkiego na lata 2014-2020 (dalej Wezwanie), pomimo jej oczywistości, widoczności bez przeprowadzenia jakiejkolwiek dogłębnej analizy, nieprowadzącej do zmiany merytorycznej dokumentacji projektowej, popełnionej przez niezamierzoną niedokładność. Zdaniem skarżącej organ nie zastosował się do § 13 ust. 6 oraz ust 9 Wezwania, co doprowadziło do negatywnej oceny jej wniosku na etapie oceny formalno-merytorycznej. Doprowadziło to do utraty wsparcia dla prowadzonej przez nią działalności gospodarczej w wyniku spadku przychodów wynikających z Covid-19.
Jak wynika z załączonych akt sprawy, Skarżąca wniosek o przyznanie bezzwrotnego dofinansowania w kwocie 33 283,98 zł w trybie Wezwania do naboru numer [...] w ramach Osi priorytetowej II: INNOWACYJNA I KONKURENCYJNA GOSPODARKA Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Łódzkiego na lata 2014-2020 złożyła w dniu 8 października 2020 r. Pismem z 2 kwietnia 2021 r. [...] przekazało skarżącej informację o zakończeniu oceny projektu. Organ poinformował, że projekt został negatywnie oceniony na etapie oceny formalno – merytorycznej i nie jest rekomendowany do dofinansowania. Negatywną ocenę projekt uzyskał w zakresie kryterium dostępu nr 5 : Wskaźniki. Uzasadnienie tej negatywnej oceny było następujące: "Wnioskodawca błędnie wskazał wartość docelową wskaźnika : Wartość bezzwrotnego wsparcia (dotacje) dla MŚP finansującego kapitał obrotowy w związku z COVID-19 ( całkowite koszty publiczne) (CV20). Wnioskodawca wpisał wartość 1 a powinien wykazać 33 283,98 PLN. Kryterium niespełnione."
Informacja zawierała pouczenie, że na podstawie § 17 Wezwania do naboru w przypadku negatywnej oceny projektu Wnioskodawcy nie przysługuje prawo wniesienia odwołania. Brak możliwości wniesienia odwołania wynika z ogłoszenia naboru w trybie nadzwyczajnym.
Pismem z dnia 20 kwietnia 2021 r. Skarżąca wniosła protest od tej oceny. Wniosła o wezwanie jej do usunięcia braków formalnych wniosku poprzez wskazanie w nim prawidłowej wartości bezzwrotnego wsparcia, która została błędnie określona jako 1 zamiast 33 283,98 zł. Powołała się na zapisy w Wezwaniu w zakresie poprawy oczywistej omyłki pisarskiej, wskazując na niecelowe popełnienie omyłki, jak i jej oczywistość. Nie będąc pewną upłynięcia terminu na złożenie protestu, E. N. dodatkowo pismem z 22 kwietnia 2021 r. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia protestu. Oba pisma wpłynęły do [...] w dniu 26 kwietnia 2021 r.
W odpowiedzi na ww. pisma Organ pismem z 11 maja 2021 r. ponownie wskazał co było przyczyną przyznania oceny negatywnej. Powołując się na § 17 Wezwania do naboru organ ponownie poinformował, że wnioskodawcy nie przysługuje prawo wniesienia odwołania. Brak możliwości złożenia odwołania wynika z ogłoszenia naboru w trybie nadzwyczajnym. Tym samym, w ocenie COP nie można uwzględnić prośby o wezwanie do usunięcia braków formalnych i umieszczenie wniosku na liście rankingowej.
W dniu 19 czerwca 2021 r. E. N. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę, która z uwagi na jej treść zakwalifikowana została jako skarga na nieuwzględnienie protestu od negatywnej oceny projektu. Uzasadniając wniesioną skargę skarżąca wskazała, że prowadzi działalność gospodarczą, której głównym przedmiotem jest sprzedaż hurtowa wyrobów tekstylnych. Działalność tego rodzaju została objęta ochroną w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Łódzkiego ze względu na fakt, że w okolicznościach pandemii Covid-19 najbardziej ucierpiała. W uzasadnieniu skargi przedstawiła przebieg postępowania po złożeniu przez nią wniosku o przyznanie dofinansowania wskazując, że w proteście złożonym po otrzymaniu decyzji odmownej szczegółowo uargumentowała niecelowe popełnienie omyłki i jej oczywistość.
Skarżąca, przedstawiła też argumenty potwierdzające, w jej ocenie, dopuszczalność skargi. Wskazała, że w § 1 pkt 12 Wezwania do naboru zawarto definicję omyłki pisarskiej, którą określono jako wszelkie błędy rachunkowe, pisarskie lub inne omyłki, które są oczywiste, że wynikają z niezamierzonej niedokładności, błędu lub przeoczenia. Oczywista omyłka musi być widoczna dla każdego bez przeprowadzenia jakiejkolwiek dogłębnej analizy, a jej poprawienie nie może prowadzić do zmiany merytorycznej dokumentacji projektowej. W § 13 ust. 6 Wezwania wskazano procedurę postępowania w celu jej poprawienia: w razie stwierdzenia we wniosku o dofinansowanie oczywistej omyłki IP wzywa Wnioskodawcę do poprawienia oczywistej omyłki w terminie 3 dni licząc od dnia następującego po dniu wysłania wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia, z zastrzeżeniem ust. 7. Jednocześnie zgodnie z § 13 ust. 9 Wezwania wnioskodawca ma możliwość jednokrotnej poprawy/uzupełnienia wniosku w ramach wezwania do poprawy/uzupełnienia wniosku w ramach oczywistej omyłki lub warunków formalnych.
Skarżąca wskazała, że po otrzymaniu decyzji odmownej, złożyła do organu protest wyjaśniający zaistniałą sytuację, niemniej organ nie umożliwił jej skorygowania omyłki zgodnie z § 13 ust. 6 oraz 9 Wezwania do naboru, co uzasadnia postawienie mu zarzutu bezczynności.
Zarzuciła, że organ, pomimo obszernych wyjaśnień, które zostały złożone w ramach protestu, zaniechał przeprowadzenia jakichkolwiek czynności, które miałby na celu wyjaśnienie sprawy, wezwanie do usunięcia omyłki, poprawienie jej z urzędu i przyznanie dotacji, która miała służyć wsparciu podmiotów, które zostały dotknięte pandemią Covid-19, w wyniku czego utraciły dochody. Podkreśliła, że w swoim wniosku o dofinansowanie wykazała, iż spełnia wszystkie warunki formalne do przyznania dotacji, czego potwierdzeniem jest dostarczona skarżącej karta oceny projektu. Organ jednocześnie popełnił błąd w trakcie oceny, nie wzywając skarżącej do poprawy omyłki pisarskiej lub też nie poprawiając jej z urzędu.
Pomimo protestu w zakresie skorygowania błędu organ zaniechał działania i podtrzymał swoją decyzję, powołując się na brak trybu odwoławczego. Jednocześnie organ błędnie zinterpretował protest skarżącej jako wezwanie do usunięcia braków formalnych, zamiast wezwania do usunięcia omyłki pisarskiej, co doprowadziło do niezastosowania trybu wskazanego w § 13 ust. 6 oraz 9 Wezwania. Zatem organ nie przeprowadził czynności, do której był zobowiązany w oparciu o postanowienia Wezwania.
Wskazując na powyższe działania organu, skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do umożliwienia jej sprostowania omyłki pisarskiej (bądź też sprostowanie jej z urzędu) oraz uznanie, że ziściły się przesłanki do zakwalifikowania jej wniosku do dofinansowania. Jednocześnie skarżąca zwróciła się o wymierzenie organowi grzywny w wysokości 1000 zł oraz o zasądzenie na jej rzecz Skarżącej kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę COP wniosło o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej. Organ wyjaśnił, że zgodnie z § 17 Wezwania do naboru w przypadku negatywnej oceny projektu wnioskodawcom nie przysługiwało prawo wniesienia odwołania, co wynikało z ogłoszenia naboru w trybie nadzwyczajnym. Organ wskazał, że zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. W tym przypadku ustawą szczególną jest ustawa z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2020 r. poz. 818 ze zm.), dalej ustawa wdrożeniowa. Aby uruchomić procedurę sądowoadministarcyjną na podstawie art. 3 § 3 p.p.s.a. podstawa prawna do wniesienia skargi musi wynikać wprost z przepisów ustawy wdrożeniowej. Jedynym przepisem ustawy wdrożeniowej, który przewiduje legitymację skargową w celu zainicjowania sprawy sądowoadministracyjnej jest art. 61 ust. 1, w którym brak regulacji, które przewidują możliwość wniesienia skargi na bezczynność w zakresie rozpatrzenia wniosku. W art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej przewidziano, że w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.). Wobec powyższego skarga na bezczynność w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna.
Na rozprawie w dniu 21 października 2021 r. pełnomocnik skarżącej sprecyzował, że złożona przez skarżącą osobiście skarga nie stanowi skargi na bezczynność organu, a jest skargą na nieuwzględnienie protestu od negatywnej oceny formalno-merytorycznej projektu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje przede wszystkim orzekanie w sprawach skarg na rozstrzygnięcia, akty, czynności i bezczynność określone w art. 3 § 2 powołanej ustawy. Stosownie do art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Na wstępie zauważyć należy, że rozpatrywanej sprawie skarżąca zatytułowała swoją skargę jako skargę na bezczynność organu, ale Sąd zakwalifikował ją jako skargę na negatywną ocenę formalno – merytoryczną projektu. Należy zatem wyjaśnić, dlaczego Sąd złożoną skargę potraktował jako skargę na akt administracyjny, a nie jako skargę na bezczynność [...] w Ł., mimo takiego jej zatytułowania przez skarżącą (następnie – na rozprawie w dniu 21 października 2021 r. - pełnomocnik skarżącej sprecyzował, że skarga dotyczy działania organu tj. negatywnej oceny projektu, a nie jego bezczynności). Treść skargi, w ocenie Sądu, nie pozostawiała wątpliwości, że celem skarżącej było poddanie kontroli sądowej bezprawnego, w jej ocenie, postępowania organu zakończonego wydaniem negatywnej oceny, a nie brak rozstrzygnięcia organu. Innymi słowy, skarżąca kwestionowała nielegalne działanie organu, który dokonał negatywnej oceny złożonego przez skarżącą projektu bez wcześniejszego wezwania jej, zgodnie regulacjami Wezwania do naboru, do sprostowania oczywistej omyłki, która znalazła się we wniosku. Skarga została zatem wniesiona na negatywną ocenę projektu dokonaną przez COP.
W następnej kolejności rozważenia wymaga dopuszczalność rozpoznania niniejszej skargi przez sąd administracyjny. W ocenie organu, skoro z ustawy wdrożeniowej, której przepisy stosuje przy ocenie projektu, nie wynika podstawa prawna do wniesienia skargi do sądu, to skarga powinna zostać odrzucona jako niedopuszczalna. Stanowiska tego z niżej wskazanych względów Sąd nie podzielił.
W niniejszej sprawie podstawę złożenia wniosku do naboru numer [...] w ramach Osi priorytetowej II: INNOWACYJNA I KONKURENCYJNA GOSPODARKA Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Łódzkiego na lata 2014-2020 stanowiła ustawa z dnia 3 kwietnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach wspierających realizację programów operacyjnych w związku z wystąpieniem COVID-19 (Dz.U. z 2020 r. poz. 694 ze zm.), dalej ustawa o szczególnych rozwiązaniach w związku z COVID-19.
Zgodnie z art. 1 ust. 2 ww. ustawy w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014–2020 (Dz. U. z 2018 r. poz. 1431) – zwanej dalej ustawą wdrożeniową.
Jak stanowi art. 2 ustawy o szczególnych rozwiązaniach w związku z COVID-19, ilekroć w ustawie jest mowa o:
1/ COVID-19 - rozumie się przez to chorobę zakaźną wywołaną wirusem
SARS-CoV-2;
2/ programie operacyjnym - rozumie się przez to odpowiednio program operacyjny, o którym mowa w art. 2 pkt 17 ustawy wdrożeniowej, albo program operacyjny, o którym mowa w art. 15 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2019 r. poz. 1295 i 2020 oraz z 2020 r. poz. 1378 i 2327);
3/ projekcie - rozumie się przez to projekt, o którym mowa w art. 2 pkt 18 ustawy wdrożeniowej.
Ustawę wdrożeniową należy niewątpliwie zaliczyć do ustaw szczególnych, przewidujących kontrolę sądów administracyjnych sprawowaną w stosunku do działania organów administracji publicznej.
W myśl art. 10 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach w związku z COVID-19, stanowiącego podstawę przeprowadzenia Naboru, wybór do dofinansowania projektów mających na celu ograniczenie wystąpienia negatywnych skutków COVID-19 może następować w trybie nadzwyczajnym.
W trybie nadzwyczajnym wnioskodawca składa na wezwanie właściwej instytucji w terminie przez nią wyznaczonym wniosek o dofinansowanie projektu służącego ograniczeniu negatywnych skutków wystąpienia COVID-19. Przepis art. 48 ust. 4a ustawy wdrożeniowej stosuje się odpowiednio (ust. 2).
Właściwa instytucja wybiera do dofinasowania projekt, który spełnił kryteria wyboru projektów ( ust. 3).
Należy w tym miejscu przypomnieć, że przepis art. 48 ust. 4a ustawy wdrożeniowej określa wymogi, jakie musi spełniać wezwanie właściwej instytucji w trybie pozakonkursowym. Określa ono w szczególności : nazwę i adres właściwej instytucji (pkt 1), miejsce i formę złożenia wniosku i sposób uzupełniania w nim braków w zakresie warunków formalnych oraz poprawiania oczywistych omyłek (2), czynności jakie powinny zostać dokonane przed zawarciem umowy o dofinansowanie projektu albo podjęciem decyzji o dofinansowanie projektu , oraz wymagane dokumenty i terminy ich przedłożenia (3), formę i sposób komunikacji miedzy wnioskodawcą a właściwą instytucją , w tym wzywania wnioskodawcy do uzupełniania lub poprawiania projektu /.../ i skutki niezachowania wskazanej formy komunikacji (4), formę złożenia przez wnioskodawcę oświadczenia o świadomości skutków niezachowania wskazanej formy komunikacji (5).
Odwołanie się do przepisu ustawy wdrożeniowej dotyczącego trybu pozakonkursowego, wskazuje, że do nadzwyczajnego trybu wyboru projektów do dofinansowania wprowadzonego art. 10 ustawy o szczególnych rozwiązaniach w związku z COVID-19 należy stosować przepisy ustawy wdrożeniowej, które będą właściwe dla przyjętego pozakonkursowego trybu postępowania.
W uzasadnieniu do projektu ustawy o szczególnych rozwiązaniach w związku z COVID-19 (druk sejmowy nr 313) ustawodawca w sposób wyraźny wytycza kierunek, w którym należy odczytywać postanowienia ustawy. Ustawodawca jasno określa, że w "projekcie wprowadzono zasadę (art. 1 ust. 2), że w zakresie nieuregulowanym jej przepisami zastosowanie znajdzie ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014–2020 (Dz. U. z 2018 r. poz. 1431, ze zm.).Z przytoczonej regulacji wynika także, że nadzwyczajny tryb wyboru projektów do dofinasowania może być stosowany do wyboru projektów mających ograniczyć negatywne skutki epidemii COVID-19. Przepisy specustawy należy więc stosować tylko w związku z wystąpieniem w 2020 r. COVID-19 i jedynie wtedy , gdy nie jest możliwe zastosowanie trybów podstawowych ( konkursowego i pozakonkursowego) . W pozostałym zakresie nadal powinny obowiązywać regulacje określone w ustawie z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014–2020, zwanej dalej "ustawą wdrożeniową".
Odesłanie w art. 10 ustawy o szczególnych rozwiązaniach w związku z COVID-19 do odpowiedniego stosowania art. 48 ust. 4a ustawy wdrożeniowej oznacza, że w trybie nadzwyczajnym w zakresie złożonych wniosków o dofinansowanie odpowiednie zastosowanie znajduje pozakonkursowy tryb postępowania, eliminując tym samym tryb konkursowy.
Odpowiednie stosowanie określonego przepisu może polegać na jego stosowaniu wprost albo z pewnymi modyfikacjami, wynikającymi z odmienności stanu podpadającego pod dyspozycję stosowanego przepisu, bądź na odstąpieniu od jego zastosowania w całości. Niedopuszczalność odpowiedniego zastosowania określonego przepisu może wynikać ze specyfiki i odmienności rozpoznawanego stanu . Obowiązek odpowiedniego stosowania przepisów ustawy wdrożeniowej oznacza też, że w niniejszej sprawie zastosowanie znajdują wypracowane zarówno przez orzecznictwo jak i doktrynę rozwiązania odnoszące się bezpośrednio do trybu pozakonkursowego uregulowanego tą ustawą.
O ile ustawa o szczególnych rozwiązaniach w związku z COVID-19 nakazała do wyboru projektów do dofinansowania w trybie nadzwyczajnym odpowiednie stosowanie art. 44 ust. 4a ustawy wdrożeniowej , o tyle nie uregulowała w żadnym zakresie środków odwoławczych dla tego trybu, co oznacza, że zgodnie z art. 1 ust. 2 tej ustawy mogłyby mieć tutaj wprost zastosowanie przepisy ustawy wdrożeniowej.
W związku z tym należy przypomnieć, że zgodnie z przyjętymi w ustawie wdrożeniowej zasadami realizacji programów operacyjnych, wybór projektów do dofinansowania następuje w trybie konkursowym albo pozakonkursowym. Jak wynika z art. 38 ust. 2 i 3 ustawy wdrożeniowej, tryb pozakonkursowy może być zastosowany do wyboru projektów, których wnioskodawcami, ze względu na charakter lub cel projektu, mogą być jedynie podmioty jednoznacznie określone przed złożeniem wniosku o dofinansowanie projektu i mogą być wybierane wyłącznie projekty o strategicznym znaczeniu dla społeczno-gospodarczego rozwoju kraju , regionu lub obszaru objętego realizacją ZIT., lub projekty dotyczące realizacji zadań publicznych. W trybie konkursowym wniosek o dofinansowanie projektu jest składany w ramach konkursu organizowanego i przeprowadzanego przez właściwą instytucję ( art. 39 ust. 1).
W trybie pozakonkursowym wniosek o dofinansowanie projektu jest składany na wezwanie właściwej instytucji w terminie przez nią wyznaczonym ( art. 48 ust. 1). Właściwa instytucja wybiera do dofinansowania projekt, który spełnił kryteria wyboru projektów albo spełnił kryteria wyboru projektów i uzyskał wymaganą liczbę punktów ( art. 48 ust. 5 ustawy). Zgodnie z art. 52 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowe, podstawę dofinansowania projektu stanowi umowa o dofinansowanie projektu albo decyzja o dofinansowanie projektu. Umowa o dofinansowanie projektu może zostać zawarta , a decyzja o dofinasowanie projektu może zostać podjęta , jeżeli projekt spełnia wszystkie kryteria wyboru projektów i zostały złożone dokumenty wskazane w regulaminie konkursu albo wezwaniu, o których mowa odpowiednio w art. 41 ust. 2 pkt 6a albo w art. 48 ust. 4a pkt 3.
Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przeprowadza konkurs na podstawie określonego przez siebie regulaminu. Obligatoryjne elementy regulaminu konkursu zostały zawarte w art. 41 ust. 2 ustawy wdrożeniowej. Regulamin konkursu określa m.in. kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia (art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy wdrożeniowej). Na gruncie ustawy wdrożeniowej legitymacja do wniesienia protestu, w przypadku negatywnej oceny projektu, przysługuje wyłącznie wnioskodawcom w ramach postępowań konkursowych. Według art. 53 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, wnioskodawcy, w przypadku negatywnej oceny jego projektu wybieranego w trybie konkursowym, przysługuje prawo wniesienia protestu w celu ponownego sprawdzenia złożonego wniosku w zakresie spełniania kryteriów wyboru projektów.
Ustawa wdrożeniowa nie przewiduje natomiast prawa do wniesienia protestu na ocenę projektu wybieranego w trybie pozakonkursowym, na co wielokrotnie zwracano uwagę zarówno w orzecznictwie jak i doktrynie. Tymczasem należy podkreślić, że projekty pozakonkursowe, podobnie jak konkursowe, podlegają ocenie w oparciu o kryteria wyboru, a więc nie uzyskują dofinansowania automatycznie po pozytywnej identyfikacji. Dlatego prawidłowość negatywnej oceny projektu pozakonkursowego, co podkreśla się zarówno w orzecznictwie jak i doktrynie, również powinna podlegać kontroli w drodze protestu (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 24 listopada 2011 r., III SA/Wr 485/11). Ograniczenie w tym zakresie prawa do odwołania( protestu) oceniać należy jako naruszenie art. 78 Konstytucji RP.
Niezależnie jednak od istniejącego w ustawie wdrożeniowej niekonstytucyjnego ograniczenia prawa do odwołania (protestu), uznać należy, że wnioskodawcom projektów pozakonkursowych przysługuje skarga do sądu administracyjnego na ogólnych zasadach określonych w ustawie p.p.s.a. Informacja o negatywnej ocenie projektu stanowi bowiem, w ocenie Sądu rozpoznającego sprawę, akt o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. także : R. Poździk (red.), A. Ostrowska, J. Ostałowski, M. Wołyniec, pozostali autorzy: M. Dołowiec, D. Harasimiuk, E. Metlerska-Drabik, Komentarz do art. 53 i art. 61 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, LEX).
Nie do pogodzenia bowiem z przepisami prawa wspólnotowego, jak i krajowego byłoby wymknięcie się tego typu spraw spod jakiejkolwiek kontroli sądowej.
Zgodnie z art. 61 ust. 1 i ust. 8 ustawy wdrożeniowej, w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.).
W wyniku rozpoznania skargi sąd może: 1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1; 2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia; 3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe. Natomiast, zgodnie z art. 64 ustawy wdrożeniowej, w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 tej ustawy.
Brzmienie art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej wskazuje, że sytuacja jaka zachodzi w rozpoznawanej sprawie, kiedy skarżącą poinformowano o negatywnej ocenie projektu bez możliwości złożenia protestu (odwołania) nie mieści się w dyspozycji tego przepisu.
Mimo to, należy jednak uznać, że prawo do wniesienia skargi do sądu przysługuje również wnioskodawcy składającemu wniosek w trybie pozakonkursowym, w stosunku do którego uznano niespełnienie pewnych wymogów formalnych czy merytorycznych, które implikowały dokonanie przez Instytucję Pośredniczącą negatywnej oceny złożonego wniosku. Gwarantuje to art. 45 ust. 1 Konstytucji RP.
Wskazana w art. 61 i 64 ustawy wdrożeniowej regulacja prawna, z mocy art. 3 § 3 p.p.s.a. dotyczy bowiem sądowej kontroli następujących aktów: nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia. Sąd administracyjny stosuje w wyniku tej kontroli środki z art. 61 ust. 6 i 8 ustawy wdrożeniowej, nie stosuje art. 146 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że "Sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt, interpretację, opinię zabezpieczającą lub odmowę wydania opinii zabezpieczającej albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio."
W sytuacji, kiedy ustawa wdrożeniowa nie przewiduje prawa do wniesienia protestu na ocenę projektu wybieranego w trybie pozakonkursowymi i w związku z tym art.61 ust. 1 tej ustawy nie ma zastosowania, znajduje zastosowanie art. 3 § 2 pkt 4) p.p.s.a..
Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 4 marca 2021 r. sygn. I GSK 139/21 uznał, że pismo Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) o "odstąpieniu od zawarcia umowy o dofinansowanie projektu" jest aktem administracyjnym podlegającym kognicji sądu administracyjnego, o którym mowa w art. 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu wskazał, że akty tego typu jak , jak "odmowa podpisania umowy" w przedmiocie dofinansowania projektu, spełniają wszystkie przesłanki wynikające z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Taka ponowna kontrola prawidłowości oceny projektu powinna podlegać kontroli sądów administracyjnych. . Także w wyroku z dnia 8 stycznia 2019 r. sygn.. akt I GSK 3429/18 NSA wskazał, że ponowna kontrola prawidłowości oceny projektu powinna podlegać kontroli sądów administracyjnych, podzielając argument przywołany w uzasadnieniu wyroku WSA w Warszawie, sprzeciwiający się nierównemu traktowaniu podmiotów biorących udział w konkursie ( od informacji o ocenie projektu nie przysługiwały, tak jak w niniejszej sprawie, środki odwoławcze). W sprawie tej PARP odmówiła zawarcia umowy na skutek dokonania – przed podpisaniem umowy – ponownej oceny projektu, która w przeciwieństwie do oceny pierwotnej okazała się negatywna .
Rozważając w rozpoznawanej sprawie, czy kontroli sądu administracyjnego podlega wydana w trybie pozakonkursowym informacja o negatywnej ocenie projektu, Sąd uznał , że pismo [...] w Ł. z 2 kwietnia 2020 r. dotyczące "informacji o zakończeniu oceny projektu", z podaniem przyczyn negatywnej oceny projektu na etapie oceny formalno-merytorycznej i informujące o nierekomendowaniu projektu do dofinansowania, jest aktem z zakresu administracji publicznej, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i podlega ocenie sądu mimo, iż Wezwanie do naboru w § 17 wyłączyło możliwość wniesienia odwołania w przypadku negatywnej oceny projektu. W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że z negatywną oceną projektu mamy do czynienia w sytuacji, w której projekt nie otrzymał dofinansowania (por. postanowienie NSA z 13 stycznia 2011 r., II GSK 1494/10, wyrok NSA z 24 marca 2010 r., II GSK 248/10, postanowienie NSA z 21 czerwca 2011 r., II GSK 1058/11, wyrok NSA z 18 sierpnia 2010 r., II GSK 847/10.
Warunkiem wniesienia skargi, jeżeli Wezwanie do naboru nie przewiduje wniesienia odwołania( protestu) jest otrzymanie przez wnioskodawcę informacji o negatywnej ocenie projektu.
Jak stanowi art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r. poz. 900, ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Przesłana skarżącej informacja z 2 kwietnia 2020 r. o negatywnej ocenie projektu rozpatrzonego w trybie nadzwyczajnym, określonym w art. 10 ustawy o szczególnych rozwiązaniach w związku z COVID-19, spełnia przesłanki wynikające z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., tzn. nie przynależy do kategorii aktów administracyjnych wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1–3, ma charakter indywidualny, dotyczy uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa, a także jest niewątpliwie wydana w sprawie z zakresu administracji publicznej (por. J. Drachal, J. Jagielski, R. Stankiewicz, [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, (red.) R. Hauser, M. Wierzbowski, Wydawnictwo C.H.BECK, Warszawa 2015, s. 61-72, pkt 29–48 komentarza do art. 3).
Rozwijając powyższe przesłanki aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., wskazać należy, że akt w postaci "informacji o negatywnej ocenie projektu rozpatrzonego w trybie nadzwyczajnym, określonym w art. 10 ustawy o szczególnych rozwiązaniach w związku z COVID-19" nie jest decyzją administracyjną, nie jest postanowieniem administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącym postępowanie, a także postanowieniem rozstrzygającym sprawę co do istoty, nie jest również postanowieniem wydanym w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (przesłanka pierwsza). Został podjęty w sprawie indywidualnej skarżącej (przesłanka druga). Akt ten dotyczy też uprawnienia w postaci dofinansowania wynikającego z przepisów prawa (przesłanka trzecia). Ma charakter publicznoprawny, gdyż dotyczy relacji o takim charakterze, do czego przekonuje treść stosunku prawnego, w ramach którego przyznanie dofinansowania zwieńczałoby tą relację pomiędzy Instytucją Pośredniczącą a wnioskodawcą. W ramach tego stosunku prawnego realizowany jest cel nakreślony w przepisach ustawowych w postaci pomocy przedsiębiorcom w okresie pandemii. To jest cel publicznoprawny, w interesie publicznym mieści się bowiem wspieranie przedsiębiorców w okresie zamykania niektórych działów gospodarki lub jej ograniczania. Podkreślenia wymaga też sam tytuł ustawy - jest to ustawa wspierająca realizację programów operacyjnych w związku z wystąpieniem COVID-19. Z jej art. 10 wynika, że wybór do dofinansowania projektów dotyczy takich projektów, które mają na celu ograniczenie wystąpienia negatywnych skutków COVID-19. Zatem projekty podlegające dofinansowaniu muszą służyć ograniczeniu negatywnych skutków wystąpienia COVID-19. Niewątpliwie zatem, w ocenie Sądu, jest to akt o publicznoprawnym charakterze. Przedstawiona argumentacja dowodzi spełnienia przez oceniany akt czwartej z przesłanek – charakteru publicznoprawnego tego aktu.
Uzupełniająco zauważyć wypada, że nie jest to akt wyłączony spod działania art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., o którym mowa w końcowej części tego unormowania, a mianowicie - akt podjęty w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r. poz. 900, ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Także R. Poździk zauważa, że negatywna ocena takiego projektu jest aktem, który spełnia przesłanki wynikające z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i na wynik oceny takiego projektu pozakonkursowego przysługuje skarga do sądu administracyjnego (por. R. Poździk (red.), pozostali autorzy: M. Dołowiec, D. Harasimiuk, E. Metlerska-Drabik, A. Ostrowska, J. Ostałowski, M. Wołyniec, Komentarz do art. 48 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, LEX).
Prawo do sądu, jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych i co wynika także z bogatego orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, jest jednym z podstawowych praw jednostki, stanowi zarazem fundamentalną gwarancję praworządności (por. wyrok TK z 9 czerwca 1998 r., K 28/97, OTK 1998, Nr 4, poz. 50, w nowszym orzecznictwie zob. wyrok TK z: 18 lipca 2018 r., SK 10/10, OTK-A 2011, Nr 6, poz. 58; 18 lipca 2012 r., K 14/12, OTK-A 2012, Nr 7, poz. 82; 3 lipca 2008 r., K 38/07, OTK-A 2008, Nr 6, poz. 102; 18 grudnia 2007 r., SK 54/05, OTK-A 2007, Nr 11, poz. 158, a także P. Grzegorczyk, K. Weitz, w: M. Safjan, L. Bosek (red.), Komentarz do art. 45 Konstytucji RP, Tom I, Wydawnictwo C.H.BECK, Warszawa 2016 r., s. 1096).
Konkludując, stwierdzić należy, że pismo [...] w Ł. z dnia 2 kwietnia 2020 r. dotyczące "informacji o negatywnej ocenie projektu" rozpatrzonego w trybie nadzwyczajnym, określonym w art. 10 ustawy o szczególnych rozwiązaniach w związku z COVID-19, jest aktem administracyjnym podlegającym kognicji sądu administracyjnego, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
Rozważenia wymagała w następnej kolejności kwestia zachowania terminu do wniesienia skargi.
Informację o negatywnej ocenie złożonego wniosku (opatrzoną datą 2 kwietnia 2021 r.) skarżąca otrzymała jako załącznik do przesłanej drogą mailową wiadomości wysłanej w dniu 6 kwietnia 2021 r. W informacji tej organ nie zawarł pouczenia o przysługującej wnioskodawczyni skardze do sądu administracyjnego i o terminie na złożenie takiej skargi. Organ ograniczył się wyłącznie do poinformowania skarżącej, że od negatywnej oceny jej wniosku nie przysługuje odwołanie, co wynika z nadzwyczajnego trybu konkursu. Mimo tego skarżąca złożyła 26 kwietnia 2021 r. pismo zatytułowane protest i wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia, na które organ odpowiedział pismem z 11 maja 2021 r. ponownie informującym skarżącą, że zgodnie z Wezwaniem i nadzwyczajnym trybem konkursu nie przysługują jej środki odwoławcze od negatywnej oceny projektu i projekt nie może zostać skierowany do dofinansowania. Pismo to doręczono skarżącej 21 maja 2021 r. Dopiero wówczas skarżąca wniosła niniejszą skargę (19 czerwca 2021 r.). Nie został zatem zachowany 30 dniowy termin liczony od daty otrzymania informacji zawierającej negatywną ocenę projektu .
Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a.
Zgodnie z art. 53 § 2 p.p.s.a. jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę.
Termin na dokonanie tej czynności wynosił 30 dni i biegł od 7 kwietnia 2021r. Skarga nadana została listem poleconym 19 czerwca 2021 r., a więc po upływie 30-dniowego terminu. Jednakże okoliczności sprawy, w szczególności brak pouczenia skarżącej odnośnie do możliwości wniesienia skargi do sądu i brak wyraźnych uregulowań w tym zakresie powodują, że nie sposób przyjąć, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło z winy skarżącej. Podejmowała ona wszelkie możliwe kroki, by wyjaśnić organowi istotę popełnionej we wniosku o dofinansowanie oczywistej omyłki, która nie powinna, w jej ocenie, być jedyną przesłanką negatywnej oceny jej wniosku. Dlatego tez Sąd przyjął, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez winy skarżącej i rozpoznał skargę.
W ocenie Sądu, ponieważ w rozpoznawanej sprawie wybór projektu następuje poza konkursem, a wnioskodawcy nie przysługuje protest, stosowanie art. 53 § 1 i 2 p.p.s.a. i art. 146 p.p.s.a. nie jest wyłączone na mocy art. 64 ustawy wdrożeniowej. Uznać bowiem należy, że przepis ten modyfikuje zasady prowadzenia postępowania przed sądem administracyjnym jedynie w odniesieniu do spraw wskazanych w art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Stanowisko takie wyraził także Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 22 lipca 2021 r. sygn. I GSK 511/21 (dostępne: baza orzeczeń sądów administracyjnych www.nsa.gov.pl )
Należy także zwrócić uwagę na uregulowanie zawarte w art. 63 ustawy wdrożeniowej. Zgodnie z powyższym przepisem na prawo wnioskodawcy do wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie wpływa negatywnie błędne pouczenie lub brak pouczenia, o których mowa w ustawie. Powyższe uregulowanie należy odnieść także do sytuacji, gdy ustawa jednoznacznie nie wskazuje możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego, wnioskodawca jest pouczany o braku możliwości wniesienia odwołania i nie jest informowany o prawie wniesienia skargi do sądu .
W ocenie Sądu, skoro ustawa o szczególnych rozwiązaniach w związku z COVID-19, nie reguluje środków zaskarżenia w sprawie negatywnej oceny projektu zgłoszonego w trybie art. 10, a zgodnie z cytowanym wyżej art. 1 ust. 2 tej ustawy, w tym zakresie stosuje się przepisy ustawy wdrożeniowej, uregulowanie zawarte w art.63 ustawy wdrożeniowej podkreślające prawo wnioskodawców do kontroli sądowej rozstrzygnięć podejmowanych przy realizacji programów operacyjnych, znajduje pełne zastosowanie.
Przechodząc do merytorycznej kontroli zaskarżonego aktu podkreślić należy, że przeprowadzając kontrolę legalności, sądy administracyjne nie dokonują merytorycznej oceny projektu. Ich zadaniem jest kontrola prawidłowości wykładni przepisów prawa przez organy w zakresie treści kryteriów, kompletności rozstrzygnięcia w kontekście rozpatrzenia podniesionych w proteście zarzutów (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 maja 2014 r. w sprawie V SA/Wa 539/14, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych), spójności oceny i rozstrzygnięcia protestu w aspekcie zachowania logiki pomiędzy punktacją projektu a przedstawionym w uzasadnieniu stanem faktycznym oraz na prawidłowości zastosowania norm prawa materialnego i procesowego ( patrz J. Ostałowski [w:] Komentarz do ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, red. R. Poździk, Warszawa 2016, art. 61.)
W tej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że akt, jakim jest negatywna ocena projektu skarżącej, podjęty został z uchybieniem przepisów ustawy wdrożeniowej, które – jak już wyżej Sąd wykazał – powinny w sprawie znaleźć odpowiednie zastosowanie oraz z naruszeniem postanowień Wezwania do naboru stanowiącego podstawę złożenia wniosku o dofinansowanie. Okoliczność, że konkurs procedowany był w trybie nadzwyczajnym nie może powodować, że organ nie musi stosować się ogólnych zasad wyrażonych w ustawie wdrożeniowej. W doktrynie przyjmuje się, że tryb szczególny nie może prowadzić do naruszania praw beneficjentów i obniżania efektywności wykorzystania środków UE. Wprowadzenie takich obostrzeń jest uzasadnione tym, że tryb nadzwyczajny, jako swoista "wolna ręka" w wyborze, w sposób skrajny ogranicza podstawowe zasady wyboru projektów wynikające z prawa UE, tj. zasadę określania niedyskryminacyjnych i przejrzystych procedur (art. 125 ust. 3 rozporządzenia 1303/2013) oraz zasadę informowania o możliwości uczestnictwa "wszystkich możliwych beneficjentów". W Zbiorze wyjaśnień MFPR wprost wskazano, że tryb nadzwyczajny to rozwiązanie pozwalające "wybierać projekty najpilniejsze z punktu widzenia ograniczania negatywnych skutków COVID-19". Z kolei w uzasadnieniu do projektu specustawy ograniczono jego stosowanie do tych projektów, których "celem ma być zapobieżenie negatywnym skutkom COVID-19 we wdrażaniu programów operacyjnych". W komentarzu do ustawy stwierdzono, że przedstawiona w uzasadnieniu dyrektywa nie została w pełni wyartykułowana w treści art. 10 specustawy i jest sprzeczna z tym przepisem w zakresie, w jakim zastrzega stosowanie trybu jedynie do zapobiegania negatywnym skutkom COVID-19 we wdrażaniu programów operacyjnych. Ze względu na niespójność treści specustawy z przedstawianymi przez MFPR wyjaśnieniami oraz jego potencjalną niezgodność z Konstytucją i prawem UE tryb nadzwyczajny powinien być stosowany przez właściwe instytucje z dużą ostrożnością (Ostałowski Jakub, Szczególne rozwiązania wspierające realizację programów operacyjnych w związku z wystąpieniem COVID-1. Komentarz do art. 10, LEX el.2020).
W informacji o negatywnej ocenie projektu z 2 kwietnia 2021 r. wskazano, że projekt został negatywnie oceniony na etapie oceny formalno-merytorycznej i nie jest rekomendowany do dofinansowania z uwagi na niespełnienie kryterium dostępu nr 5 : Wskaźniki. Wnioskodawca błędnie bowiem wskazał wartość docelową wskaźnika : Wartość bezzwrotnego wsparcia (dotacje) dla MŚP finansującego kapitał obrotowy w związku z COVID-19 ( całkowite koszty publiczne) (CV20). Wnioskodawca wpisał wartość 1 a powinien wykazać 33 283,98 PLN i dlatego kryterium to uznano za niespełnione.
Konkluzja organu, w ocenie Sądu, jest niezgodna z Wezwaniem do naboru i postanowieniami ustawy wdrożeniowej
Zgodnie z art. 43 ust. 2 ustawy wdrożeniowej., w razie stwierdzenia oczywistej omyłki we wniosku o dofinansowanie projektu właściwe instytucja poprawia tę omyłkę z urzędu, informując o tym wnioskodawcę , albo wzywa wnioskodawcę do poprawienia oczywistej omyłki w wyznaczony terminie, nie krótszym niż 7 dni i nie dłuższym niż 21 dni , pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Art. 48 ust. 4a pkt 2 . ustawy wdrożeniowej, mający odpowiednie zastosowanie w zastosowanym trybie nadzwyczajnym wyboru projektów do dofinansowania wymaga określenia w Wezwaniu do naboru m.in. sposobu uzupełniania braków w zakresie warunków formalnych oraz poprawiania w nim oczywistych omyłek. W wezwaniu do naboru numer RPLD.02.03.01-IP.02-10-072/20 w ramach Osi priorytetowej II: INNOWACYJNA I KONKURENCYJNA GOSPODARKA Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Łódzkiego na lata 2014-2020 sposób poprawiania oczywistych omyłek został określony. Określono też, co należy rozumieć pod pojęciem oczywistej omyłki. Skrócenie w Wezwaniu do naboru ustawowego terminu do poprawienia oczywistej omyłki z minimum 7 dni do dni 3 znajduje swoją podstawę w art. 28 ustawy o szczególnych rozwiązaniach w związku z COVID-19.
Zasadnie skarżąca wskazuje na § 1 pkt 12 Wezwania, w którym oczywistą omyłkę określono jako wszelkie błędy rachunkowe, pisarskie lub inne omyłki, które są oczywiste, wynikają z niezamierzonej niedokładności, błędu lub przeoczenia. Oczywista omyłka musi być widoczna dla każdego bez przeprowadzenia jakiejkolwiek dogłębnej analizy, a jej poprawienie nie może prowadzić do zmiany merytorycznej dokumentacji projektowej.
Popełniony przez skarżącą błąd - ujęty na stronie 8 wniosku, Sekcja VI. Wskaźniki, w rubryce Wartość bezzwrotnego wsparcia (dotacje) dla MŚP finansującego kapitał obrotowy w związku z COVID-19 (całkowite koszty publiczne) (CV 20) - niewątpliwie wypełnia definicję oczywistej omyłki z § 1 pkt 12 Wezwania do naboru. Wpisanie w ww. rubryce cyfry 1 zamiast kwoty dofinansowania 33 283,98 zł, o którą skarżąca wystąpiła i która pojawiała się w innych, właściwie wypełnionych rubrykach i miejscach we wniosku (choćby na stronie 1 w Sekcji I. Informacje o projekcie, na stronie 9, w Sekcji VII. Zakres rzeczowy i finansowy projektu, w Podsekcji II. Zakres finansowy projektu), nie sposób uznać za wadę formalną, dyskwalifikującą wniosek, a właśnie za oczywistą omyłkę. Wniosek skarżącej dotyczył przecież przyznania bezzwrotnej pomocy finansowej w kwocie 33 283,98 zł. Pracownicy Instytucji Pośredniczącej, jako specjaliści w zakresie składanych wniosków o dofinansowanie, niewątpliwie powinni bez przeprowadzenia jakiejkolwiek dogłębnej analizy dostrzec ów błąd, nierzutujący zresztą na pozostałą merytoryczną treść wniosku. Poprawienie takiej omyłki w żadnym wypadku nie doprowadziłoby do zmiany merytorycznej dokumentacji projektowej.
Sytuację taką przewidywały przepisy Wezwania do naboru. W § 13 ust. 6 Wezwania wskazano procedurę postępowania w celu poprawienia oczywistej omyłki - w razie stwierdzenia we wniosku o dofinansowanie oczywistej omyłki IP wzywa Wnioskodawcę do poprawienia oczywistej omyłki w terminie 3 dni licząc od dnia następującego po dniu wysłania wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia, z zastrzeżeniem ust. 7. Jednocześnie zgodnie z § 13 ust. 9 Wezwania wnioskodawca ma możliwość jednokrotnej poprawy/uzupełnienia wniosku w ramach wezwania do poprawy/uzupełnienia wniosku w ramach oczywistej omyłki lub warunków formalnych.
Tymczasem Instytucja Pośrednicząca, bez wezwania wnioskodawczyni do poprawienia oczywistej omyłki, od razu skierowała wniosek do oceny merytorycznej i uznając, że wniosek zawiera błędy – dokonała jego negatywnej oceny.
Takie działanie nie mogło znaleźć aprobaty Sądu. Skoro organ zobligowany był kierować się przepisami zawartymi w Wezwaniu (dokonując negatywnej oceny wniosku organ powoływał się na przepisy Wezwania o braku możliwości poprawy wniosku na etapie oceny), to nie miał prawa kierować wniosku do merytorycznej oceny przed wezwaniem do sprostowania omyłki. Czyniąc tak pozbawił skarżącą prawa do poprawy wniosku w terminie 3 dni i możliwości uzyskania dofinansowania w ogłoszonym konkursie. Uzasadnia to, w ocenie Sądu, uchylenie zaskarżonego aktu na podstawie art. 146 p.p.s.a.
Jak już wyżej wskazano, ponieważ wybór projektów w tej sprawie następuje poza konkursem, a wnioskodawcy nie przysługuje protest, stosowanie art. 53 § 1 i 2 p.p.s.a. i art. 146 p.p.s.a. nie jest wyłączone na mocy art. 64 ustawy wdrożeniowej, skoro przepis ten modyfikuje zasady prowadzenia postępowania przed sądem administracyjnym jedynie w odniesieniu do spraw wskazanych w art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej.
Wobec powyższego Sąd uznał, że ocena projektu złożonego przez E. N. przeprowadzona została z naruszeniem prawa i uchylił na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. ten akt - informację o negatywnej ocenie projektu z 2 kwietnia 2021 r., w celu ponownego rozpatrzenia wniosku przez właściwą instytucję. Po wezwaniu skarżącej do poprawienia oczywistej omyłki organ skieruje projekt do oceny merytoryczno-formalnej i po jej dokonaniu przekaże skarżącej informację o dokonanej ocenie, uzasadniając merytorycznie podjęte rozstrzygnięcie.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
d.j.