II OZ 963/07

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Stahl po rozpoznaniu w dniu 9 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. M. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 lipca 2007 r., sygn. akt II SA/Gl 544/06 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi E. M. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...], [...] w przedmiocie wymeldowania postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 13 października 2006 r. oddalono skargę E. M. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...], którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta B.-B. z dnia [...] o wymeldowaniu E. M. z pobytu stałego przy ul. [...] w B.-B. W piśmie z dnia 18 stycznia 2007 r. skarżący zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. W urzędowym formularzu wniosku skarżący podał jedynie, że otrzymuje emeryturę w wysokości [...] zł. W związku z tym, zarządzeniem z dnia 30 marca 2007 r. wezwano skarżącego do przedstawienia rachunków wskazujących wysokość stałych opłat ponoszonych z tytułu prowadzenia gospodarstwa domowego, oświadczenia, czy skarżący utrzymuje się wyłącznie z emerytury, czy prowadzi dalej działalność gospodarczą, nadesłania kserokopii aktualnego odcinka emerytury, wskazania, czy skarżący korzysta z pomocy finansowej instytucji państwowych, w szczególności z pomocy społecznej. W odpowiedzi E. M. oświadczył, że wniosek nie warunkuje udzielenia pomocy prawnej od dostarczenia jakichkolwiek zaświadczeń natury majątkowej. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 2 maja 2007 r. odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy. W wyniku złożenia sprzeciwu, postanowienie to straciło moc, a wniosek został rozpoznany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, który stwierdził, że wniosek nie zawiera żadnych informacji dających podstawę do uznania, że skarżący faktycznie nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika. Sąd wskazał także, że skarżący nie nadesłał dodatkowych dokumentów i oświadczeń, do czego był wezwany na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Ponieważ Sąd jest zobligowany do rzetelnego ustalenia okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, wniosek skarżącego nie mógł być uwzględniony. W zażaleniu z dnia 16 sierpnia 2007 r. skarżący stwierdził, że został "w podstępny sposób" pozbawiony możliwości skorzystania z prawa pomocy oraz, że jest gotów ponieść koszty ustanowienia adwokata, zgodnie z § 18 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (dz. U. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie pozbawione jest usprawiedliwionych podstaw. Jak wynika z akt sprawy, z uwagi na minimalne informacje, jakie skarżący zawarł we wniosku o przyznanie prawa pomocy, został wezwany do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów zarządzeniem z dnia 30 marca 2007 r. oraz z dnia 18 czerwca 2007 r. W odpowiedzi na te wezwania skarżący nie nadesłał żadnych oświadczeń ani dokumentów, ponieważ jego zdaniem przyznanie pełnomocnika z urzędu nie jest warunkowane sytuacją majątkową wnioskodawcy. Stanowisko to jest błędne. Sąd I instancji słusznie zauważył, iż kryterium przesądzającym o przyznaniu bądź odmowie przyznania prawa pomocy jest stan majątkowy osoby ubiegającej się o przyznanie tego prawa. Przyznanie prawa pomocy powinno sprowadzać się zaś wyłącznie do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest niemożliwe. Przede wszystkim zauważyć należy, że prawo pomocy może być przyznane w sytuacji, kiedy we wniosku o przyznanie prawa pomocy zostanie wykazane, że samodzielne poniesienie przez wnioskodawcę kosztów postępowania w całości bądź w części, jest niemożliwe (art. 246 § 1 p.p.s.a.) i odmowa przyznania tego prawa spowodowałaby naruszenie prawa do rozpoznania sprawy przez sąd. Podkreślić trzeba, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, skarżący nie wskazał nawet, jakie ponosi comiesięczne wydatki związane z utrzymaniem. Skoro wniosek nie zawierał żadnych szczególnych okoliczności, które wskazywać by mogły na brak możliwości poniesienia kosztów postępowania sądowego z posiadanych aktualnie środków, to nie było podstaw do uznania, że skarżący kosztów tych ponieść nie może. Ze wskazanych przyczyn zażalenie należało oddalić. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia. .