II SA/Gl 70/21

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan, Sędzia WSA Renata Siudyka, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 października 2021 r. sprawy ze skargi L.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji odmawiającej przyznania specjalnego zasiłku celowego oddala skargę. UZASADNIENIE Burmistrz Miasta C. (w skrócie: "organ I instancji") decyzją z dnia [...] r., nr [...], odmówił L. B. (dalej: "strona" lub "skarżąca") przyznania specjalnego zasiłku celowego na zakup lekarstw, rajstop, pończoch leczniczych przeciwżylakowych i opaski na kolano. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia stwierdził, że strona prowadzi gospodarstwo domowe wspólne z mężem i uzyskuje dochód w wysokości 7 167,88 zł. miesięcznie, czyli znacznie przewyższający ustawowe kryterium dochodowe dla dwuosobowej rodziny, tj. 1 028 zł., dlatego nie istnieje możliwość przyznania jej specjalnego zasiłku celowego. W wyniku rozpatrzenia odwołania od powyższej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (w skrócie: "SKO") decyzją z dnia [...] r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] r. (k. 53 akt administracyjnych). W dalszej kolejności strona złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji SKO z dnia [...] r. Decyzją z dnia [...] r., nr [...], SKO odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji własnej z dnia [...] r., utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] r. (por. k. 8 akt). Pismem z dnia 10 września 2020 r., skierowanym do Ośrodka Pomocy Społecznej w C. i uzupełnionym pismem z dnia 27 września 2020 r., strona wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji wydanych w okresie od 2016 r. do 2020 r. i wymieniła również decyzję SKO z dnia [...] r., zarzucając zarówno organowi I instancji, jak i SKO, brak rzetelnego ustalenia kryterium dochodowego i jej rodziny. Pismem z dnia [...] r. organ I instancji przesłał pismo strony do SKO, jako do organu właściwego. SKO postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji własnej z dnia [...] r. W uzasadnieniu zacytowało treść art. 61 § 1, art. 61a § 1 i art. 156-157 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm., dalej: "k.p.a."). Podkreśliło, że instytucja stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej ma na celu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji zarówno ostatecznych, jak i nieostatecznych, dotkniętych wadami kwalifikowanymi wskazanymi w art. 156 § 1 k.p.a. Jednakże w sprawie strony uzasadnioną przyczyną odmowy wszczęcia postępowania jest wystąpienie przeszkody przedmiotowej, tj. wniesienie już uprzednio takiego samego żądania i funkcjonowanie w obrocie prawnym decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji SKO z dnia [...] r., utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] r. (k. 8 akt administracyjnych). Pismem z dnia 19 listopada 2020 r. strona wniosła o ponowne rozpatrzenie jej sprawy, gdyż jej zdaniem całe postępowanie powinno być unieważnione z powodu błędnego wyliczenia dochodu jej rodziny. SKO zaskarżonym obecnie postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], po dokładnym przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego i po analizie akt sprawy, utrzymało w mocy własne postanowienie z dnia [...] r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] r. Pismem z dnia 20 stycznia 2021 r. strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Wyraziła w niej niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia. Podniosła, że odmowa przyznania jej specjalnego zasiłku celowego, jest dla niej krzywdząca, dlatego domagała się stwierdzenia nieważności decyzji SKO z dnia [...] r. Przedłożyła również pisemne uzupełnienia do skargi oraz wnioskowała o wsparcie specjalnym zasiłkiem celowym i sprostowanie błędnych ustaleń faktycznych. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (obecnie t.j.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a. Przyjdzie zauważyć, że zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 61a k.p.a., zgodnie z którym gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 k.p.a., czyli żądanie o wszczęcie postępowania zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Ustawodawca wprowadził w tej regulacji dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Pierwszą z nich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną, a drugą zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Bezspornie skarżąca posiada interes prawny w prowadzeniu postępowania w przedmiocie przyznania, czy odmowy przyznania specjalnego zasiłku celowego. Jednakże w niniejszej sprawie występuje negatywna przesłanka wskazana w art. 61a k.p.a., a mianowicie "inne uzasadnione przyczyny", tj. ponowne żądanie wszczęcia postępowania w sprawie już rozstrzygniętej w stosunku do tego samego co do istoty kolejnego już wniosku skarżącej o stwierdzenie nieważności decyzji SKO z dnia [...] r., utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] r. (k. 8 akt administracyjnych). Tymczasem już decyzją z dnia [...] r., nr [...], SKO odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji własnej z dnia [...] r., utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] r. (por. k. 8 akt), dlatego postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], prawidłowo odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji własnej z dnia [...] r. Mając na uwadze, iż motywem działania skarżącej jest doprowadzenie do ponownego merytorycznego rozpatrzenia złożonego przez nią w 2016 r. wniosku o przyznanie specjalnego zasiłku celowego należy wyjaśnić, iż w postępowaniu o stwierdzenie nieważności badane jest jedynie to, czy kwestionowana decyzja nie zawiera kwalifikowanych wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Takie działanie zostało przeprowadzone w decyzji z dnia [...] r. Dopiero ustalenie, że kwestionowana decyzja takie wady zawiera, pozwala na stwierdzenie jej nieważności, a to dopiero otwiera drogę do merytorycznego ponownego rozpatrzenia wniosku o przyznanie wsparcia z pomocy społecznej, między innymi w formie specjalnego zasiłku celowego. Taka sytuacja nie ma miejsca w niniejszej sprawie. Podejmowane przez skarżącą próby wyeliminowania wymienionych powyżej decyzji z obrotu prawnego zakończone zostały odmową wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności konkretnej decyzji SKO z dnia [...] r. oraz odmową stwierdzenia jej nieważności. Nie było zatem podstaw do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy wszczętej kolejnym już wnioskiem skarżącej w tym samym przedmiocie. Mając na uwadze powyższe okoliczności należało uznać, że zaskarżone postanowienie wydane zostało zgodnie z art. 61a § 1 w związku z art. 144 k.p.a., dlatego brak jest podstaw do jego kwestionowania. Z tego powodu Sąd, w oparciu o art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił, o czym orzeczono w sentencji.