I OSK 1044/18

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Iwona Bogucka (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak Sędzia NSA Mirosław Wincenciak po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. o wykładnię wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 2018 r. sygn. akt I OSK 1044/18 w sprawie ze skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 20 grudnia 2017 r. sygn. akt II SAB/Ke 67/17 w sprawie ze skargi S. S. na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. w przedmiocie nieprzedstawienia pisemnej propozycji określającej warunki pełnienia służby postanawia: odmówić dokonania wykładni wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 2018 r. sygn. akt I OSK 1044/18. UZASADNIENIE Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 5 listopada 2018 r., I OSK 1044/18, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 20 grudnia 2017 r., II SAB/Ke 67/17 w sprawie ze skargi S. S. na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. w przedmiocie nieprzedstawienia pisemnej propozycji określającej warunki pełnienia służby, uchylił zaskarżony wyrok i zobowiązał Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. do wydania decyzji w przedmiocie stosunku służbowego, w terminie 14 dni od otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami (pkt 1.); stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2.); odstąpił od zasądzenia od zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości (pkt 3.). Pismem z 20 maja 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. złożył wniosek o rozstrzygnięcie wątpliwości co do treści powołanego wyżej wyroku przez wykładnię, czy zawarte w sentencji wyroku (pkt 1.) zobowiązanie do "wydania decyzji w przedmiocie stosunku służbowego" oznacza decyzję w przedmiocie wygaśnięcia stosunku służbowego czy też w przedmiocie zwolnienia ze służby, a także o wskazanie, czy zobowiązanie do wydania decyzji ze wskazaniem okoliczności faktycznych i kryteriów oceny określonych w art. 165 ust. 7 p.w.u. (s. 29 uzasadnienia), oznacza wskazanie tych kryteriów na dzień 31 maja 2017 r., czy też na dzień wydania decyzji, tj. po zastosowaniu się organu do niniejszego wyroku z 5 listopada 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje: Zgodnie z art. 158 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), Sąd, który wydał wyrok, rozstrzyga postanowieniem wątpliwości co do jego treści. Postanowienie w tym przedmiocie sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym. Wątpliwości mogą dotyczyć zarówno rozstrzygnięcia, jak i uzasadnienia wyroku. Konieczność wykładni konkretnego rozstrzygnięcia zachodzi wtedy, gdy jest ono sformułowane w sposób niejasny, a więc taki, który może budzić wątpliwości co do samego rozstrzygnięcia, zakresu powagi rzeczy osądzonej, a także sposobu wykonania wyroku. Wątpliwość co do stanowiska sądu zawartego w wyroku powinna być rzeczywista, należy przy tym podkreślić, że dla oceny jej charakteru konieczne jest uwzględnienie zarówno sentencji, jak i uzasadnienia wyroku. Wątpliwości co do uzasadnienia orzeczenia mogą być wyjaśnione w trybie art. 158 p.p.s.a. jedynie wówczas, gdy jest to niezbędne do dokonania prawidłowej interpretacji sentencji orzeczenia. W trybie wykładni wyroku nie rozstrzyga się o wszystkich wątpliwościach, jakie strona powzięła wobec rozstrzygnięcia sądu, muszą to być wątpliwości związane z treścią rozstrzygnięcia, zakresem powagi rzeczy osądzonej lub wykonalnością wyroku (por. postanowienie NSA z 26 lipca 2001 r., II SAB 57/98). Przedmiotem wykładni w trybie art. 158 p.p.s.a. nie mogą być także przepisy prawa. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiotowej sprawie nie zachodzą wątpliwości, które uzasadniałyby dokonanie wykładni wyroku. W uzasadnieniu wyroku wyjaśniono, że na mocy art. 170 ust. 3 p.w.u. KAS, wygaśnięcie stosunku służbowego przewidziane w przepisach tej ustawy jako skutek braku jakiejkolwiek propozycji dla dotychczasowego funkcjonariusza, traktuje się jako równoznaczne ze zwolnieniem ze służby, a to następuje zawsze na drodze decyzji administracyjnej. W uzasadnieniu zawarto także wskazanie, że: "Skoro ustawodawca nakazuje traktować wygaśnięcie stosunku służbowego jak zwolnienie ze służby, a zwolnienie ze służby dokonywane jest w trybie decyzji i obwarowane gwarancjami procesowymi oraz możliwością stosowania środków zaskarżenia, to w przypadku wygaśnięcia stosunku służbowego ze względu na brak propozycji dla funkcjonariusza, o jakiej mowa w art. 165 ust. 7 p.w.u. KAS, zachodzi podstawa do wydania przez właściwy organ decyzji w przedmiocie wygaśnięcia tego stosunku służbowego". Wskazane we wniosku wątpliwości nie mają zatem rzeczywistego charakteru, uzasadnienie wyroku dostatecznie wyraźnie wskazuje, że w przypadku instytucji wygaśnięcia stosunku służbowego ustawodawca przewidział zastosowanie formy decyzji, której przedmiotem musi być jednak szczególny sposób ustania stosunku służbowego, jakim jest jego wygaśnięcie. Swoje stanowisko Sąd potwierdził w końcowej części uzasadnienia, określając, że: "uwzględnił skargę i zobowiązał właściwego Dyrektora Izby Administracji Skarbowej do wydania decyzji w przedmiocie wygaszenia stosunku służbowego funkcjonariusza". Stanowisko Sądu zaprezentowane w uzasadnieniu jest spójne pod względem terminologicznym. Zawarte w pkt 1 sentencji wyroku określenie przedmiotu decyzji w żadnej mierze może być wobec powyższego traktowane jako źródło wątpliwości, czy decyzja ma orzekać o zwolnieniu, czy o wygaśnięciu. Uzasadnienie wyroku nie może być także źródłem drugiej wątpliwości zgłoszonej we wniosku, czy zobowiązanie do wydania decyzji ze wskazaniem okoliczności faktycznych i kryteriów oceny określonych w art. 165 ust. 7 p.w.u. KAS oznacza wskazanie tych kryteriów na dzień 31 maja 2017 r., czy też na dzień wydania decyzji, tj. po zastosowaniu się organu do wyroku z 5 listopada 2018 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że: "Przepis art. 170 ust. 1 p.w.u. KAS przewiduje skutek wygaśnięcia stosunków służbowych z dniem 31 sierpnia 2017 r. w przypadku funkcjonariuszy, którym nie przedstawiono do dnia 31 maja 2017 r. pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia lub służby". Kwestionując, jakoby wygaśnięcie stosunku służbowego następowało z mocy prawa, w kolejnym akapicie uzasadnienia wyjaśniono, że skutek wygaśnięcia nie jest rezultatem upływu kalendarzowego terminu, lecz braku propozycji, kwalifikowanego w kategoriach zachowania organu. Sąd stwierdził, że: "Wygaśnięcie stosunku służbowego nie jest niezależne od czyjegokolwiek zachowania, lecz jest przewidzianą w przepisie konsekwencją takiego zachowania. Jest zatem konsekwencją zachowania organu polegającego na selekcji prowadzonej w oparciu o przepis art. 165 ust. 7 p.w.u. KAS, z zastosowaniem wskazanych w nim kryteriów". Sąd stwierdził dalej, że: "Kryteria te są istotne z punktu widzenia przyczyn, dla których nie przedstawiono funkcjonariuszowi propozycji określonej w ostatnio wymienionym przepisie, brak której doprowadził do wygaśnięcia dotychczasowego stosunku służbowego". Stanowisko zaprezentowane przez Sąd w uzasadnieniu wyroku nie zawiera zatem ani wzajemnie sprzecznych tez, ani twierdzeń sprzecznych z regulacją ustawową, które mogłyby uzasadniać zgłoszoną we wniosku wątpliwość. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 158 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.