III OPP 72/22

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędzia NSA Piotr Korzeniowski po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi B. L. na przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt III OSK 6318/21 ze skargi kasacyjnej B. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 stycznia 2021 r., sygn. akt III SAB/Gl 232/20 w sprawie ze skargi B. L. na bezczynność Prezesa [...] w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania. UZASADNIENIE B. L. (dalej: skarżąca) pismem z dnia 10 października 2020 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Prezesa [...] przy Izbie Adwokackiej w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skardze nadana została sygnatura III SAB/Gl 232/20. Wyrokiem z dnia 11 stycznia 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę. Od tego rozstrzygnięcia skarżąca w dniu 17 marca 2021 r. wniosła skargę kasacyjną. Skardze kasacyjnej nadano sygnaturę akt III OSK 6318/21 Pismem z dnia 7 września 2022 r., doręczonym do Naczelnego Sądu Administracyjnego 8 września 2022 r., skarżąca wniosła skargę na przewlekłość postępowania prowadzonego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym dotyczącym rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 stycznia 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W przedstawionym stanie faktycznym skarga na przewlekłość postępowania nie zasługuje na uwzględnienie i jako taka podlega oddaleniu. Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz. U. z 2018 r., poz. 75, dalej, jako: "ustawa"). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że jest ona nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 wskazanej ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku rozpoznania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach. Stosownie do § 26 ust. 2 Rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 4 lipca 2020 r. Regulamin Naczelnego Sądu Administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 1202), Przewodniczący Wydziału w zarządzeniu o wyznaczeniu posiedzenia jawnego albo niejawnego w składzie trzech sędziów przydziela sprawy sędziom wydziału według kolejności ich wpływu, z wyłączeniem spraw wymienionych w tym przepisie bądź spraw, w których szybszy termin rozpoznania wynika z przepisów szczególnych. Powyższe oznacza, że sprawa wniesiona później nie może być rozpoznana przed rozpoznaniem spraw, które zostały wniesione do sądu wcześniej. Dotyczy to również spraw podlegających szybszemu rozpoznaniu. To znaczy, że nawet jeżeli wpływa do Sądu sprawa podlegająca - ze względu na jej przedmiot - szybszemu wyznaczeniu na posiedzenie, to i tak nie może ona zostać wyznaczona przed innymi sprawami podlegającymi rozpoznaniu poza kolejnością, które wpłynęły do sądu wcześniej. W każdej sprawie, niezależnie od jej przedmiotu, to liczba spraw wpływających do Sądu jest przyczyną oczekiwania na wyznaczenie terminu rozprawy. Istnieją również podstawy do szybszego rozpoznawania spraw wynikające z przepisów ww. Regulaminu regulujących tryb postępowania umożliwiający rozpoznanie sprawy poza kolejnością. Takie możliwości stwarza zarządzenie rozpoznania sprawy poza kolejnością (§ 26 ust. 5 Regulaminu). W sprawie niniejszej skarga kasacyjna została nadana przez pełnomocnika skarżącej w dniu 18 marca 2021 r. i wpłynęła do Sądu I instancji w dniu 22 marca 2021 r. Zarządzeniem z 8 czerwca 2021 r. skarga kasacyjna oraz akta sprawy III SAB/Gl 232/20 zostały przesłane do Naczelnego Sądu Administracyjnego (doręczono 21 czerwca 2021r.). Ze względu na braki formalne skargi powstała konieczność zwrotu akt do WSA w Gliwicach, co potwierdza zarządzenie z dnia 24 czerwca 2021 r. Pismem z dnia 3 sierpnia pełnomocnik skarżącej uzupełnił braki formalne skargi, a 30 sierpnia 2021 r. skarga wraz z aktami sprawy została ponownie doręczona do NSA, a tego samego dnia sprawie nadano sygnaturę III OSK 6318/21. Po prawidłowym i terminowym wykonaniu powyższych czynności sądowych, sprawa oczekuje na wyznaczenie terminu posiedzenia zgodnie z kolejnością wpływu. Termin rozpatrzenia sprawy ze skargi kasacyjnej złożonej do Izby Ogólnoadministracyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyznaczony jest liczbą złożonych skarg kasacyjnych oscyluje od 24 miesięcy. Od momentu rejestracji skargi kasacyjnej do dnia wniesienia skargi na przewlekłość postępowania przed NSA przez skarżącą minął ponad rok. Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki nie określa wprost, jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływie 12 miesięcy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, więc, że ustawodawca uznał za przewlekłe takie postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy (por. postanowienia NSA: z dnia 7 marca 2014 r., sygn. akt II OPP 14/14, z dnia 25 lipca 2013 r., sygn. akt II OPP 25/13, z dnia 19 sierpnia 2011 r., II OPP 27/11, z dnia 3 października 2014 r., sygn. akt I OPP 101/14). Istotne są, bowiem również ustalenia faktyczne danej sprawy. W związku z powyższym, w ocenie NSA, czynności były podejmowane terminowo w tej sprawie, zatem nie można uznać że zaistniała przewlekłość postępowania. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.