II GSK 1718/22

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. M. Sp.j. w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2022 r. sygn. akt V SA/Wa 3226/21 w sprawie ze skargi A. M. Sp.j. w P. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia 5 marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej postanawia: odrzucić skargę kasacyjną UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 25 lutego 2022 r., sygn. akt V SA/Wa 3226/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. M. sp. j. z siedzibą w P. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia 5 marca 2021 r. w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej . Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła Spółka zaskarżając ten wyrok w całości i wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zaskarżonemu orzeczeniu, na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. zwana dalej "p.p.s.a."), zarzuciła naruszenie: I. przepisów prawa materialnego, przez niewłaściwe zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1a p.p.s.a. w zw. z art. 37 ap ust.1 pkt 2 w zw. art. 101 pkt 4 ustawy Prawo farmaceutyczne; dalej także jako u.p.f. poprzez błędne uznanie, iż skarżąca w okolicznościach niniejszej sprawy nie daje rękojmi należytego prowadzenia apteki; II. przepisów postępowania, w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania: 1. art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a. w zw. art. 8 § 1 i 2, art. 9, art. 10 i art. 11 k.p.a. polegające na prowadzeniu postępowania w sposób naruszający zasadę pewności prawa, zasadę zaufania, zasadę informowania, zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu oraz zasadę przekonywania poprzez brak sprecyzowania stawianych spółce zarzutów i naruszeń; 2. art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a. w zw. art. 7, art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 78 § 1 i 2 k.p.a., art. 81 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na zaniechaniu podjęcia przez organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, braku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz odniesienia się do całokształtu okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, co wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, 3. art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz 141 § 1 pkt 4 p.p.s.a. poprzez brak należytego wyjaśnienia okoliczności sprawy oraz brak uzasadnienia wyroku spełniającego przewidziane przez przepisy prawa wymogi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlega odrzuceniu W niniejszej sprawie wyrok Sądu I instancji został wysłany pełnomocnikowi skarżącej pocztą, co oznacza, że jego doręczenie powinno było nastąpić zgodnie z przepisami działu III rozdziału IV ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi regulującymi zasady doręczania przesyłek w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W tej mierze z art. 73 § 3 p.p.s.a, który ustanawia fikcję prawną doręczenia pisma wynika, że w razie niemożności doręczenia pisma w jej mieszkaniu lub miejscu pracy, w przypadku doręczania pisma przez pocztę, poczta przechowuje pismo przez 14 dni w swojej placówce, a adresata zawiadamia dwukrotnie o miejscu pozostawienia pisma. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni. Zawiadomienie o miejscu pozostawienia pisma umieszcza m.in. się w oddawczej skrzynce pocztowej. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane w upływem ostatniego dnia okresu, tj. z upływem czternastego dnia przechowywania pisma w placówce pocztowej (art. 73 § 4 p.p.s.a.). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przepisy art. 73 § 1 do § 4 p.p.s.a. nie nasuwają żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Wynika z nich wprost, że w sytuacji, o której mowa w tym przepisie adresat pisma ma obowiązek odbioru pisma złożonego w placówce pocztowej, o czym jest dwukrotnie zawiadamiany, w terminie 14 dni liczonych od dnia złożenia pisma w urzędzie pocztowym. Z upływem tego terminu przyjmuje się fikcję doręczenia pisma stronie. Odebranie pisma przez adresata po tym terminie nie wywołuje żadnych skutków prawnych (por. np. postanowienie NSA z dnia 12 stycznia 2010 r., sygn. akt II FSK 1908/09; publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; dalej zwana: "CBOSA"). W sprawie jest bezsporne, że wobec braku możliwości doręczenia przesyłki adresatowi, listonosz pozostawił zawiadomienie o pozostawieniu tej przesyłki w placówce pocztowej. Przesyłka została awizowana po raz pierwszy w dniu 10 maja 2022 r. oraz po raz kolejny w dniu 18 maja 2022 r. W tej sytuacji czternastodniowy termin do jej odbioru upłynął w dniu 24 maja 2022 r. i w konsekwencji termin do złożenia skargi kasacyjnej upływał z dniem 23 czerwca 2022 r., a nie jak przyjął skarżący z upływem 24 czerwca 2022 r., co zadecydowało, że skarga kasacyjna zostało wniesione z przekroczeniem ustawowego terminu. Należy podkreślić, że dniem doręczenia zastępczego jest dzień, w którym bezskutecznie upłynął czternastodniowy termin odbioru decyzji prawidłowo złożonej w placówce pocztowej (art. 73 § 4 p.p.s.a.), a nie dzień późniejszego faktycznego wydania jej w tej placówce adresatowi. Wprowadzona przez ustawodawcę fikcja prawna doręczenia pisma jest w tej sytuacji prawnie skuteczna, a to oznacza, że pociąga za sobą wszelkie skutki doręczenia, w tym także, skutek w postaci rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Nie można przyjąć, że doręczenie nie nastąpiło, jeśli skarżący nie zgłosi się po jej odbiór w wymaganym przepisami terminie. Przyjęcie odmiennego poglądu mijałoby się z celem przepisów o doręczeniach pism w toczącym się postępowaniu Zatem okoliczność, że placówka pocztowa faktycznie wydała przesyłkę adresatowi w dniu 25 maja 2022 r. nie może w żadnym razie przesądzać o dniu doręczenia stronie wyroku w rozumieniu przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a tym samym o rozpoczęciu z tym dniem biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Nie ma znaczenia fakt, że doręczenie zaskarżonego wyroku nastąpiło w dniu 25 maja 2022 r., gdyż w tym właśnie dniu przesyłka została faktycznie wydana. Okoliczność późniejszego i nieuprawnionego zarazem wydania przez urząd pocztowy przesyłki nie niweczyła fikcji prawnej doręczenia uregulowanej w art. 73 § 4 p.p.s.a. W przepisie tym wprost wskazano na reguły doręczania oraz moment, z którym uznaje się pismo za doręczone. Dniem doręczenia jest dzień, w którym upłynął czternastodniowy termin odbioru decyzji prawidłowo złożonej w placówce pocztowej, gdy w tym czasie jej nie podjęto, a nie dzień późniejszego faktycznego wydania przesyłki adresatowi. W powyższym zakresie Sąd podziela poglądy wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 grudnia 2012 r., sygn. I FSK 132/12 oraz z dnia 27 września 2013 r., sygn. akt I FSK 1407/12, które co prawda zapadły na gruncie przepisów ustawy Ordynacja podatkowa, jednakże z uwagi na brzmienie, różne ich funkcje, cele, jak w przypadku przepisów o doręczeniach na gruncie p.p.s.a., zachowują aktualność w niniejszej sprawie. Na marginesie wskazać należy, że na zwrotnym poświadczeniu odbioru widnieje data nieprawidłowego powtórnego awizowania przesyłki tj.:18 maja 2022 r., a nie 17 maja 2022 r., jednakże ta okoliczność może być przedmiotem oceny Sądu przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 180 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.