II SA/Ke 613/21

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.) Sędzia WSA Beata Ziomek Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Dziopa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2021 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] maja 2021 r. [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz A. S. kwotę [...](dwieście dziewięćdziesiąt pięć [...]) złotych, w tym VAT w kwocie [...](pięćdziesiąt pięć [...]) złotych, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia 10 maja 2021 r. [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego (zwany dalej "ŚWINB"), po rozpoznaniu odwołania T. K. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (dalej "PINB") z dnia 17 marca 2021 r. znak: [...] zatwierdzającą projekt budowlany budynku gospodarczego o wymiarach w rzucie: 10,3 x 5,0 m, usytuowanego na działce nr ewid.[...] w miejscowości W. J., gmina G. wzdłuż granicy z działką nr ewid.[...] oraz nakładającą na M. P. obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie tego budynku. W uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia ŚWINB wyjaśnił, że w wyniku kontroli przeprowadzonej w dniu 27 kwietnia 2017 r. ustalono, że ww. budynek gospodarczy został wybudowany samowolnie i stwierdzono możliwość wypełnienia przesłanek koniecznych do jego zalegalizowania, określonych w art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.), zwanej dalej "P.b". W związku z powyższym postanowieniem z dnia 31 października 2017 r. PINB wstrzymał budowę samowolnie zrealizowanego budynku i nałożył na inwestora - M. P. obowiązek przedłożenia odpowiednich dokumentów celem jego legalizacji. Powyższe postanowienie PINB zostało utrzymane w mocy postanowieniem ŚWINB z dnia 30 sierpnia 2018 r. Następnie WSA w Kielcach wyrokiem z dnia 28 listopada 2018 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Ke [...] oddalił skargę inwestora na to postanowienie. Inwestor w dniu 30 sierpnia 2019 r. przedłożył w PINB wymagany projekt budowlany budynku gospodarczego, a po jego uzupełnieniu, organ pierwszej instancji stwierdził, że projekt ten jest kompletny, posiada wymagane opinie i sprawdzenia oraz został wykonany i sprawdzony przez osoby posiadające stosowne uprawnienia budowlane i legitymujące się ważnym zaświadczeniem potwierdzającym wpis na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego. Projekt zagospodarowania działki opracowany i sprawdzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane - jest zgodny z treścią decyzji Wójta Gminy G. o warunkach zabudowy nr [...] z dnia 13 maja 2019 r. Wobec powyższego PINB postanowieniem z dnia 29 stycznia 2020 r. ustalił dla inwestora opłatę legalizacyjną w wysokości [...] zł dotyczącą samowolnej budowy budynku gospodarczego. Na powyższe postanowienie zażalenie złożył T. K., zaś ŚWINB postanowieniem z dnia 5 marca 2020 r. utrzymał w mocy powyższe postanowienie. Następnie T. K. złożył skargę do WSA w Kielcach na powyższe rozstrzygnięcie ŚWINB, w trakcie rozpatrywania której Wojewoda Świętokrzyski poinformował PINB, że decyzją z dnia 8 lipca 2020 r. odmówił inwestorowi umorzenia opłaty legalizacyjnej. W dniu 13 lipca 2020 r. M. P. uiścił wymaganą opłatę w wysokości [...] zł. Skarga wniesiona przez T. K. na postanowienie ŚWINB z dnia 5 marca 2020 r. w przedmiocie opłaty legalizacyjnej została oddalona prawomocnym wyrokiem WSA w Kielcach z dnia 2 września 2020 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Ke [...]. W tym stanie rzeczy kwestionowaną decyzją z dnia 17 marca 2021 r. PINB zatwierdził projekt budowlany spornego budynku gospodarczego i nałożył na inwestora obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku. Dokonując oceny zebranego materiału dowodowego w trybie odwoławczym ŚWINB stwierdził, że w niniejszej sprawie PINB zasadnie zastosował art. 48 i art. 49 P.b. Zdaniem organu, w sprawie niniejszej nie występują przesłanki uniemożliwiające doprowadzenie budynku do stanu zgodnego z prawem. Uwzględniając fakt, że inwestor wykonał obowiązek polegający na przedłożeniu stosownych dokumentów celem legalizacji, które to dokumenty zgodnie z art. 49 ust. 1 P.b. zostały poddane przez organy nadzoru budowlanego badaniu pod kątem zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kompletności projektu budowlanego i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, wykonania projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane w wyniku czego stwierdzono, że spełniają one ww. przesłanki, należało na podstawie art. 49 ust. 4 P.b. zatwierdzić projekt budowlany budynku gospodarczego i nałożyć na inwestora obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na jego użytkowanie. Organ odwoławczy podkreślił, że w uzasadnieniu wyroku z dnia 2 września 2020 r., WSA w Kielcach wskazał. iż nie może budzić wątpliwości w sprawie prawidłowość prowadzenia postępowania oraz, że objęty postępowaniem legalizacyjnym budynek jest budynkiem gospodarczym, a także, że poprzednie rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego, jak również decyzja Wójta Gminy G. z dnia 13 maja 2019 r. o ustaleniu warunków zabudowy i przedłożony przez inwestora projekt budowany - dotyczą budynku gospodarczego. W związku z powyższym, zdaniem ŚWINB, zarzut skarżącego, że nastąpiła zmiana charakteru budynku gospodarczego na mieszkalny ujęta w projekcie budowlanym jest błędny, gdyż aktualny projekt budowlany w całej swojej zawartości, jak i przedstawionych rysunkach, dotyczy budynku gospodarczego. [...] zaś użytkowanie budynku gospodarczego jako budynku mieszkalnego nie powoduje, że budynek ten staje się budynkiem mieszkalnym. Ponadto przeznaczenie i funkcję jaką pełni ten budynek zostały określone przez PINB w prowadzonym postępowaniu wyjaśniającym. Odnosząc się do kolejnego zarzutu odwołania ŚWINB stwierdził, że prawomocnym postanowieniem z dnia 30 stycznia 2014 r. sygn. akt. VIII Ns [...], Sąd Rejonowy w K. rozgraniczył nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] (własność inwestora) z nieruchomością oznaczoną jako działka nr [...] (własność skarżącego) według linii wskazanej na mapie sporządzonej przez geodetę uprawnionego, przyjętej do zasobu w dniu 21 stycznia 2014 r. pod numerem 2402-8/2014 (tj. po licu wschodnich ścian murowanych budynków gospodarczych inwestora). Tym samym, brak jest podstaw do kwestionowania usytuowania tego budynku. Nadto ŚWINB wyjaśnił, że ściana budynku gospodarczego zwrócona w stronę granicy działki nr ewid.[...] jest ścianą murowaną, pełną, bez otworów, natomiast dach pokryty jest eternitem falistym, który jest materiałem niepalnym. Wobec powyższego, ściana usytuowana w granicy działki, spełnia wymogi ściany oddzielenia przeciwpożarowego, natomiast wody opadowe z dachu, który jest jednospadowy, odprowadzane są na teren nieruchomości inwestora. Końcowo ŚWINB zaznaczył, że sporny budynek znajduje się na działce, której szerokość wynosi 15,79 m, więc usytuowanie w granicy z sąsiednią działką budowlaną jest zgodne § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 1065), zwanego dalej "rozporządzeniem". Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na powyższą decyzję ŚWINB wniósł T. K., zarzucając, że nie miał wiedzy o decyzji PINB z dnia 17 marca 2021 r., od której złożył odwołanie. Skarżący podniósł, że sąsiad wybudował budynki na części jego działki i nie próbował nawiązać z nim porozumienia. W konsekwencji wniósł o usunięcie z jego posesji budynków wybudowanych bezprawnie. W odpowiedzi na skargę ŚWINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Na rozprawie w dniu 13 października 2021 r. pełnomocnik skarżącego poparł skargę i wniósł o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, że nie zostały one uiszczone w żadnej części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszenia przez organy administracji przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani też naruszenia przepisów prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem kontroli sądowej w rozpoznawanej sprawie była decyzja ŚWINB utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji zatwierdzającą projekt budowlany budynku gospodarczego o wymiarach w rzucie: 10,3 x 5,0 m, usytuowanego na działce nr ewid.[...] w miejscowości W. J., gmina G. wzdłuż granicy z działką nr ewid.[...] oraz nakładającą na M. P. obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie tego budynku. Decyzja ta wydana została w toku uruchomionego w 2017 r. postępowania legalizacyjnego, dotyczącego wskazanego budynku gospodarczego zrealizowanego w warunkach samowoli budowlanej. Postępowanie to prowadzone było w trybie uregulowanym w art. 48 i art. 49 P.b., a prawidłowość jego zastosowania w tej sprawie w istocie potwierdzona została w wydanych uprzednio wyrokach WSA w Kielcach. Istotne dla tej sprawy okoliczności faktyczne zostały przez organ ustalone prawidłowo, a materiał dowodowy był wystarczający do wydania decyzji kończącej niniejszą sprawę. W ustalonym stanie faktycznym organ zastosował właściwe przepisy prawa materialnego. Przepis art. 48 P.b. stanowi podstawę do przeprowadzenia postepowania legalizacyjnego, natomiast art. 49 P.b. dotyczy kolejnych etapów tego postępowania. Podstawę do zatwierdzenia projektu budowlanego i nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie stanowi art. 49 ust. 4 i ust. 5 P.b. Jak słusznie podkreślił organ odwoławczy, przepis art. 48 ust. 2 P.b. umożliwia legalizację samowoli budowlanej, o ile budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Rację ma organ odwoławczy wskazując, że w realiach kontrolowanej sprawy nie występują przesłanki uniemożliwiające doprowadzenie budynku do stanu zgodnego z prawem. Nie może budzić wątpliwości, że inwestor wykonał obowiązek polegający na przedłożeniu stosownych dokumentów celem legalizacji, a które to dokumenty zgodnie z art. 49 ust. 1 P.b. zostały poddane przez organy nadzoru budowlanego badaniu w zakresie : 1) zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) kompletności projektu budowlanego i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, 3) wykonania projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. W ocenie Sądu, organ dokonał prawidłowej oceny ww. dokumentów i trafnie stwierdził, że spełniają one wskazane przesłanki. W konsekwencji zasadnie uznał, że zaistniały podstawy do zatwierdzenia projektu budowlanego budynku gospodarczego i nałożenia na inwestora obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie spornego budynku. Analiza uzasadnień wyroków WSA w Kielcach - w tym zwłaszcza o sygn. akt II SA/Ke [...] - wydawanych w sprawach związanych z przedmiotowym budynkiem gospodarczymi prowadzi do wniosku, że objęty postępowaniem legalizacyjnym budynek jest budynkiem gospodarczym. W związku z powyższym, zarzut autora skargi eksponujący zmianę charakteru budynku gospodarczego na mieszkalny, jest nieuzasadniony. Z przedłożonego projektu budowalnego jednoznacznie wynika, że sprawa niniejsza dotyczy budynku gospodarczego. Sąd podziela również stanowisko organu, że czasowe użytkowanie budynku gospodarczego jako budynku mieszkalnego, nie powoduje, że budynek ten staje się budynkiem mieszkalnym. Przedłożone w toku postępowania legalizacyjnego dokumenty potwierdzają legalność budynku gospodarczego zrealizowanego samowolnie oraz uiszczenie opłaty legalizacyjnej przez M. P., co uzasadniało wydanie orzeczenia o zatwierdzeniu projektu budowlanego i nałożeniu obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Nie budzi wątpliwości Sądu, że inwestor wywiązał się z obowiązku przedłożenia dokumentów (oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wymagany projekt, sporządzony i sprawdzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane) niezbędnych do legalizacji i uiszczenia ustalonej w drodze postanowienia przez organ pierwszej instancji - opłaty legalizacyjnej. Skoro wymogi legalizacji zostały spełnione, zasadnie organ zatwierdził projekt budowlany i orzekł o obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi stwierdzić należy, że są one nieuzasadnione. Usytuowanie spornego budynku w granicy z sąsiednią działką budowlaną jest zgodne z § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia. Po pierwsze, szerokość działki [...],75 m (wymiar działki, na której znajduje się przedmiotowy budynek gospodarczy) została wskazana przez projektanta na projekcie zagospodarowania działki. Po drugie, prawomocnym postanowieniem z dnia 30 stycznia 2014 r. sygn. akt. VIII Ns [...], Sąd Rejonowy w K. orzekł o rozgraniczeniu nieruchomości ozn. jako działka nr [...] (własność inwestora) z nieruchomością ozn. jako działka nr [...] stanowiącą własność skarżącego, a mapa z rozgraniczenia, sporządzona przez geodetę uprawnionego, została przyjęta do zasobu geodezyjnego w dniu 21 stycznia 2014 r. pod numerem 2402-8/2014. Rozgraniczenie nieruchomości nastąpiło po licu wschodnich ścian murowanych budynków gospodarczych M. P.. Zauważyć również trzeba, że ściana budynku gospodarczego zwrócona w stronę granicy działki nr ewid.[...] jest ścianą murowaną, bez otworów, pełną, a dach tego budynku pokryty jest materiałem niepalnym (eternit falisty). W związku z powyższym, ściana ta, usytuowana w granicy działki, spełnia wymogi ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł w punkcie I sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a. O wynagrodzeniu pełnomocnika ustanowionego z urzędu orzeczono w punkcie II sentencji wyroku na podstawie art. 205 § 2 ustawy p.p.s.a. w związku z § 4 ust. 1 i 3 oraz § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 18).