I GZ 374/18

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Barbara Mleczko-Jabłońska po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. F. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 sierpnia 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 695/18 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. F. na decyzję Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia [...] lutego 2018 r., nr [...] w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania z budżetu Unii Europejskiej postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 695/18, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. F. na decyzję Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia [...] lutego 2018 r. w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania z budżetu Unii Europejskiej. W skardze do WSA na ww. decyzję skarżący wniósł o wstrzymanie jej wykonania. Stwierdził, że z uwagi na rażący i oczywisty charakter pogwałcenia prawa przy wydawaniu zaskarżonych decyzji oraz z uwagi na grożącą skarżącemu wysoką szkodę w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji w toku postępowania sądowego, zainicjowanego niniejszą skargą, na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302; dalej: p.p.s.a.) uzasadnione jest niezwłoczne wstrzymanie wykonalności decyzji do czasu prawomocnego zakończenia niniejszego postępowania. Zdaniem WSA, skoro skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika nie wskazał, jakie przesłanki przemawiają za tym, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, ani czy występują okoliczności powodujące, że wykonanie decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki, to Sąd nie ma możliwości merytorycznej oceny wniosku. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, wnosząc o jego zmianę poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu zażalenia skarżący wskazał, iż posiada gospodarstwo rybackie, w ramach działalności którego złożył w 2012 r. wniosek o dofinansowanie działań wodno-środowiskowych, a następnie otrzymał 67 704,14 zł. Skarżący rozdysponował całą kwotę pochodzącą z tego dofinansowania, zatem zwrot przyznanych środków stanowiłby dla niego istotną szkodę w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Ponadto, skarżący zauważył, że – na podstawie ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych oraz ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego – podmiot, który nie dokona zwrotu środków, podlega wykluczeniu z możliwości otrzymania środków pochodzących z programów finansowanych z udziałem środków europejskich na okres trzech lat. Powyższe oznacza, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować u skarżącego szkodę znacznie przekraczającą kwotę przypadającą do zwrotu. W dniu [...] lutego 2018 r. skarżący wystąpił do Śląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR o przyznanie dofinansowania w zakresie działania 2.5 "Akwakultura świadcząca usługi środowiskowe" w ramach Priorytetu 2 – Wspieranie akwakultury zrównoważonej środowiskowo, zasobooszczędnej, innowacyjnej, konkurencyjnej i opartej na wiedzy, zawartego w Programie Operacyjnym "Rybactwo i Morze", w kwocie 820 949,15 zł. Pomimo spełnienia merytorycznych warunków do uzyskania dofinansowania, ARiMR wystąpiła do Ministra Finansów z wnioskiem o wpisanie skarżącego do rejestru podmiotów wykluczonych z możliwości otrzymania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, co nastąpiło [...] maja 2018 r. W konsekwencji, w dniu [...] maja 2018 r. ARiMR odmówiła skarżącemu udzielenia dofinansowania. W związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji skarżący poniósł zatem szkodę w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. w wysokości 820 949,15 zł. Do zażalenia skarżący załączył zawiadomienie o odmowie przyznania mu prawa pomocy z [...] maja 2018 r. oraz zawiadomienie o wpisie do rejestru podmiotów wykluczonych z [...] maja 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powyższego wynika, że na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. W niniejszej sprawie analiza wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji potwierdza stanowisko Sądu I instancji zawarte w zaskarżonym postanowieniu, że strona nie uprawdopodobniła w nim w dostateczny sposób przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zawiera żadnych argumentów, które mogłyby przemawiać za koniecznością wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Słusznie Sąd I instancji uznał, że brak uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego merytoryczną ocenę, co w konsekwencji doprowadziło do odmowy udzielenia stronie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministarcyjnym. W szczególności nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, iż z wywodów skargi oraz całokształtu stanu faktycznego wynika, że wykonanie decyzji spowoduje u niego znaczą szkodę. Podkreślić w tym miejscu należy, że to na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., poprzez przytoczenie i uprawdopodobnienie okoliczności, mogących w tej konkretnej sprawie przemawiać za uwzględnieniem jego wniosku. Sama konieczność zwrotu środków nie przesądza, że w stosunku do strony zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Także ewentualna wadliwość zaskarżonej decyzji nie podlega na obecnym etapie kontroli sądowej, zatem Sąd, rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, nie może brać pod uwagę zarzutów skargi. Wynika to z samej istoty instytucji wstrzymania, która ma charakter wpadkowy i może być stosowana tylko przed rozpoznaniem wniesionego środka zaskarżenia. W świetle tego, co zostało wyżej powiedziane, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Odnosząc się natomiast do argumentów podniesionych w zażaleniu, przemawiających – zdaniem jego autora – za zasadnością wydania przez NSA orzeczenia reformatoryjnego w tej sprawie – Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że samo wpisanie skarżącego do rejestru podmiotów wykluczonych z możliwości otrzymania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich nie jest wystarczającym uzasadnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 12 czerwca 2014 r., sygn. akt II GZ 297/14). Zauważyć w tym miejscu wypada, że decyzja wydana na podstawie art. 207 u.f.p. nie zawiera rozstrzygnięcia w zakresie wpisu do rejestru podmiotów wykluczonych. Wpis ten jest oczywiście skutkiem wydania takiej decyzji, ale nie stanowi jej wykonania. Zgodnie § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 stycznia 2018 r. w sprawie rejestru podmiotów wykluczonych z możliwości otrzymania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich (Dz. U. poz. 307) podstawą wpisu do rejestru jest zgłoszenie podmiotu podlegającego wpisowi do rejestru. Właściwa instytucja zgłasza podmiot podlegający wpisowi do rejestru niezwłocznie po wystąpieniu przesłanki wykluczenia określonej w art. 207 ust. 4 pkt 1, 3 lub 4 ustawy. W rozpoznawanej sprawie zgłoszenie, o którym mowa w ww. rozporządzeniu, zostało przekazanie Ministrowi Finansów w dniu [...] maja 2018 r. i na tej podstawie w dniu [...] maja 2018 r. skarżący został wpisany do rejestru podmiotów wykluczonych. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wstrzymanie wykonania decyzji o zwrocie dofinansowania nie ma wpływu na kwestię wpisu do rejestru, gdyż wpis ten następuje na podstawie zgłoszenia, a nie decyzji. Niezależnie od rozważań dotyczących braku wpływu wstrzymania wykonania decyzji określającej przypadającą do zwrotu kwotę dofinansowania na wpisanie skarżącego na listę podmiotów wykluczonych, zauważyć należy, że ten skutek już wystąpił, a więc tym bardziej brak jest podstaw do udzielenia stronie ochrony tymczasowej z tego powodu. W tych okolicznościach w rozpoznawanej sprawie przyjąć należało, że skarżący – także na etapie postępowania zażaleniowego – nie wykazał przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji