III AUa 899/24
Sądy powszechne2025-05-21
Sygnatura
III AUa 899/24
Data orzeczenia
2025-05-21
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Marta Sawińska (PRESIDING_JUDGE)
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt <strong>
<!-- -->III AUa 899/24</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 21 maja 2025 r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Apelacyjny w Poznaniu III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</strong>
</p>
<p>w składzie:</p>
<p> Przewodniczący: sędzia Marta Sawińska</p>
<p>Protokolant: Emilia Wielgus</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2025 r. w Poznaniu na posiedzeniu niejawnym</p>
<p>sprawy <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">D. C.</span>
</strong>
</p>
<p>przeciwko <strong>
<!-- -->Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w <span class="anon-block">P.</span>
</strong>
</p>
<p>o wysokość kapitału początkowego</p>
<p>na skutek apelacji <span class="anon-block">D. C.</span>
</p>
<p>od wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu</p>
<p>z dnia 4 lipca 2024 r. sygn. akt VIII U 114/24</p>
<p> oddala apelację.</p>
<table>
<colgroup>
<col width="247"/>
<col width="248"/>
<col width="247"/>
</colgroup>
<tr>
<td> </td>
<td>
<p>sędzia Marta Sawińska</p>
</td>
<td> </td>
</tr>
</table>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Decyzją z dnia 14 listopada 2023 r., znak <span class="anon-block"> (...)</span>-2004, Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w <span class="anon-block">P.</span>, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 ()">ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (Dz.U. z 2016 r., poz. 887), po rozpoznaniu wniosku z dnia 12 października 2023 r., odmówił <span class="anon-block">D. C.</span> ponownego ustalenia wartości kapitału początkowego na dzień 1 stycznia 1999 r.</p>
<p>W treści decyzji organ rentowy wskazał, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 7;art. 7 ust. 7)">art. 7 ust. 7 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> do stażu pracy zalicza się okresy niewykonywania pracy spowodowane koniecznością sprawowania opieki nad dziećmi przypadające przed nabyciem prawa do emerytury lub renty.</p>
<p>
<span class="anon-block">D. C.</span>, w formie i terminie przewidzianym prawem, odwołała się od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie i ponowne ustalenie wartości kapitału początkowego na dzień 1 stycznia 1999 r.</p>
<p>W uzasadnieniu odwołująca podkreśliła, że sposób wykładni art. 7 ust. 5 ustawy o emeryturach i rentach z FUS jest dyskryminujący dla matek, które z przyczyn zdrowotnych w trakcie narodzin dziecka nie pracowały, a pracy w ograniczonym zakresie nie mogły podjąć. Ustawodawca wprowadzając przepis o okresie nieskładkowym dla matek, które urodziły dziecko i na czas ich wychowywania zrezygnowały z pracy zarobkowej miał zamiar chronić osoby decydujące się na założenie rodziny. Nielogicznym i krzywdzącym jest uznanie, że matka, która z powodu choroby nie podjęła pracy zarobkowej w ograniczonym zakresie ma nie być chroniona finansowo, ponieważ przebywa na okresowej rencie chorobowej.</p>
<p>W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i prezentowaną argumentację w całej rozciągłości, wnosząc o oddalenie odwołania i zasądzenie od odwołującej kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p>
<p>Wyrokiem z dnia 4 lipca 2024 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu oddalił odwołanie (punkt 1.), zasądzając od <span class="anon-block">D. C.</span> na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w <span class="anon-block">P.</span> 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty (punkt 2.).</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->U podstaw powołanego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne i rozważania prawne:</span>
</p>
<p>
<span class="anon-block">D. C.</span> <span class="anon-block">urodziła się (...)</span>
</p>
<p>Wnioskiem z dnia 9 października 2003 r. odwołująca zwróciła o ustalenie kapitału początkowego.</p>
<p>Decyzją z dnia 16 listopada 2004 r. organ rentowy ustalił kapitał początkowy na dzień 1 stycznia 1999 r. Do obliczenia podstawy wymiaru kapitału początkowego przyjęto wskaźnik wysokości podstawy wymiaru renty z tytułu niezdolności do pracy ustalony w decyzji o jej przyznaniu – w wysokości 54,19%. Organ rentowy uwzględnił także 11 lat, 6 miesięcy i 11 dni okresów składkowych oraz 3 lata, 0 miesięcy i 25 dni okresów nieskładkowych. Kapitał początkowy ustalony na dzień 1 stycznia 1999 r. wyniósł 59.247,32 zł.</p>
<p>Decyzją z dnia 27 lipca 2021 r. organ rentowy, z urzędu, ponownie ustalił kapitał początkowy na dzień 1 stycznia 1999 r. Do obliczenia podstawy wymiaru kapitału początkowego przyjęto podstawę wymiaru kapitału początkowego w kwocie 661,60 zł ustaloną w decyzji z dnia 16 listopada 2004 r. o ustaleniu kapitału początkowego. Organ rentowy uwzględnił 11 lat, 6 miesięcy i 11 dni okresów składkowych, 3 miesiące i 4 dni okresów nieskładkowych oraz 2 lata, 9 miesięcy i 21 dni okresów sprawowania opieki nad dzieckiem. Kapitał początkowy ustalony na dzień 1 stycznia 1999 r. wyniósł 61.544,23 zł.</p>
<p>Wnioskiem z dnia 12 października 2023 r. odwołująca zwróciła się o ponowne przeliczenie kapitału początkowego poprzez uwzględnienie następujących okresów:</p>
<dl>
<dt></dt>
<dd>
<p>od 3 czerwca 1988 r. do 14 grudnia 1989 r. opieka nad dzieckiem i przebywanie na zasiłku wychowawczym,</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>od 1 sierpnia 1993 r. do 8 grudnia 1993 r. opieka nad dzieckiem i przebywanie na urlopie macierzyńskim,</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>od 28 lutego 1997 r. do 28 lutego 2001 r. opieka nad dzieckiem i przebywanie na rencie inwalidzkiej III grupy.</p>
</dd>
</dl>
<p>Zaskarżoną decyzją z dnia 14 listopada 2023 r. organ rentowy odmówił <span class="anon-block">D. C.</span> ponownego ustalenia wartości kapitału początkowego na dzień 1 stycznia 1999 r. W treści decyzji organ rentowy wskazał, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 7;art. 7 ust. 7)">art. 7 ust. 7 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> do stażu pracy zalicza się okresy niewykonywania pracy spowodowane koniecznością sprawowania opieki nad dziećmi przypadające przed nabyciem prawa do emerytury lub renty.</p>
<p>W okresie od 1 marca 1995 r. do 30 września 2003 r. odwołująca była uprawniona do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy.</p>
<p>Dnia 28 lutego 1997 r. odwołująca urodziła córkę, nad którą sprawowała opiekę do 28 lutego 2001 r.</p>
<p>Sąd przyjął, że dokumenty stanowiące podstawę rozstrzygnięcia są prawdziwe i wiarygodne. Strony nie kwestionowały ich wiarygodności, a Sąd nie znalazł podstaw, by czynić to z urzędu. Nadto ich treść i forma nie były kwestionowane przez żadną ze stron postępowania, a zatem i sąd nie znalazł podstaw, by czynić to z urzędu. Fakt niekwestionowania przez strony treści kserokopii dokumentów pozwolił na potraktowanie tychże kserokopii jako dowodów pośrednich istnienia dokumentów o treści im odpowiadającej.</p>
<p>Za wiarygodny Sąd uznał dowód z przesłuchania odwołującej odnośnie okresu sprawowania opieki nad dzieckiem <span class="anon-block">urodzonym dnia (...)</span> Dowód z przesłuchania odwołującej był zgodny ze złożonymi dokumentami.</p>
<p>W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd I instancji uznał, że odwołanie <span class="anon-block">D. C.</span> nie zasługiwało na uwzględnienie.</p>
<p>Na wstępie rozważań powołał <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 173;art. 173 ust. 1)">art. 173 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (Dz.U. z 2023 r., poz. 1251), w myśl którego dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., którzy przed dniem wejścia w życie ustawy opłacali składki na ubezpieczenie społeczne lub za których składki opłacali płatnicy składek, ustala się kapitał początkowy.</p>
<p>Zgodnie z ust. 3 w/w przepisu wartość kapitału początkowego ustala się na dzień wejścia w życie cytowanej ustawy.</p>
<p>Stosownie do treści art. 174 ust. 1 cyt. ustawy kapitał początkowy ustala się na zasadach określonych w art. 53, z uwzględnieniem ust. 2-12.</p>
<p>Przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy:</p>
<p>1)
okresy składkowe, o których mowa w art. 6;</p>
<p>2)
okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 5;</p>
<p>3)
okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 1-4 i 6-12, w wymiarze nie większym niż określony w art. 5 ust. 2. (ust. 2)</p>
<p>Podstawę wymiaru kapitału początkowego ustala się na zasadach określonych w art. 15, 16, 17 ust. 1 i 3 oraz 18, z tym że okres kolejnych 10 lat kalendarzowych ustala się z okresu przed dniem 1 stycznia 1999 r. (ust. 3)</p>
<p>Jeżeli okres wskazany do ustalenia podstawy wymiaru kapitału początkowego obejmuje rok kalendarzowy, w którym ubezpieczony pozostawał w ubezpieczeniu społecznym na podstawie przepisów prawa polskiego jedynie przez część miesięcy tego roku, do obliczenia stosunku sumy kwot podstaw wymiaru składek i kwot, o których mowa w art. 15 ust. 3, w okresie tego roku do przeciętnego wynagrodzenia, przyjmuje się sumę kwot przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ogłoszonego za ten rok kalendarzowy odpowiednią do liczby miesięcy pozostawania w ubezpieczeniu (3b).</p>
<p>W niniejszej sprawie odwołująca domagała się uwzględnienia do przeliczenia kapitału początkowego poprzez doliczenie okresu sprawowania opieki nad dzieckiem, przypadający w czasie korzystania prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy.</p>
<p>Zgodnie z art. 7 ust. 5 w/w ustawy okresami nieskładkowymi są przypadające przed dniem nabycia prawa do emerytury lub renty okresy urlopu wychowawczego, urlopu bezpłatnego udzielonego na podstawie przepisów w sprawie bezpłatnych urlopów dla matek pracujących opiekujących się małymi dziećmi, innych udzielonych w tym celu urlopów bezpłatnych oraz okresy niewykonywania pracy - z powodu opieki nad dzieckiem:</p>
<p>a)
w wieku do lat 4 - w granicach do 3 lat na każde dziecko oraz łącznie - bez względu na liczbę dzieci - do 6 lat,</p>
<p>b)
na które ze względu na jego stan fizyczny, psychiczny lub psychofizyczny przysługuje zasiłek pielęgnacyjny - dodatkowo w granicach do 3 lat na każde dziecko.</p>
<p>Wykładnia powołanego przepisu była przedmiotem analizy w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z 7 grudnia 2017 r. (II UK 620/16), okres sprawowania opieki nad dzieckiem do lat 4, przypadający w czasie korzystania z prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, nie jest okresem nieskładkowym w rozumieniu art. 7 pkt 5 ustawy emerytalnej (teza 2 wyroku). W uzasadnieniu wyroku z 23 sierpnia 2005 r. (I UK 347/04), Sąd Najwyższy szczegółowo wyjaśnił, że przepis art. 7 wymienia w dwunastu punktach okresy nieskładkowe. Zarówno okresy składkowe jak i nieskładkowe mogą zbiegać się z okresami pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy. W przypadku okresów składkowych jest to oczywiste, gdyż w tych okresach opłacane są składki na ubezpieczenie społeczne. Natomiast okresy nieskładkowe mogą przypadać w okresie pobierania renty, jeżeli nie wyłączają tego przepisy określające te okresy. Wyłączenia takie wymienione są w trzech punktach - 5, 6 i 7. Jednocześnie Sąd Najwyższy podkreślił, że sformułowanie zamieszczone w początkowej części tych przepisów („przypadające przed dniem nabycia prawa do emerytury lub renty okresy”) w żaden sposób nie uprawnia do wniosku, że chodzi o okresy przypadające przed przyznaniem prawa do świadczenia, o które zainteresowany aktualnie się ubiega. Jest bowiem oczywiste, że wszystkie okresy zarówno składkowe, jak i nieskładkowe, niezbędne do spełnienia warunku posiadania wymaganego okresu uprawniającego do emerytury lub renty, muszą przypadać przed przyznaniem tego prawa. Wynika to z treści art. 100 ust. 1, który stanowi, że prawo do świadczeń powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków do przyznania tego prawa. Wszystkie okresy wymagane do nabycia prawa do emerytury ubiegający się o to świadczenie powinien wykazać we wniosku, a więc siłą rzeczy przypadają one przed przyznaniem prawa. Zastrzeżenie, że określone okresy muszą przypadać przed przyznaniem prawa do świadczenia jest zbyteczne i nie występuje ono w pozostałych punktach art. 7. Określony w punktach 5-7 warunek posiadania okresu opieki nad dzieckiem lub innym członkiem rodziny przed przyznaniem prawa do emerytury lub renty oznacza, że okresy przypadające po przyznaniu jednego z tych świadczeń, z którego uprawniony korzystał przed ubieganiem się o prawo do kolejnego świadczenia, nie są okresami nieskładkowymi. Okres sprawowania opieki nad dzieckiem do lat 4 przypadający w czasie korzystania z prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy nie jest więc okresem nieskładkowym w rozumieniu art. 7 pkt 5 ustawy. Wymienione w art. 7 okresy nieskładkowe są okresami niewykonywania pracy i niepodlegania ubezpieczeniu społecznemu z powodu przeszkód uniemożliwiających jakąkolwiek działalność, na przykład represji politycznych (pkt 4), nauki w szkole wyższej (pkt 9), dokształcania zawodowego lekarzy (pkt 10). Taką przeszkodą jest również sprawowanie opieki nad dzieckiem lub innym członkiem rodziny. Jednak w tym ostatnim przypadku ustawodawca uznał, że zarówno przy ustalaniu prawa do świadczeń, jak i ich wysokości nie są uwzględniane okresy niewykonywania pracy, w których wypłacane były świadczenia z ubezpieczenia społecznego - emerytura lub renta - także w przypadku, gdy emeryt lub rencista opiekował się dzieckiem lub innym członkiem rodziny wymagającym opieki.</p>
<p>Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie również w późniejszym orzecznictwie Sądu Najwyższego, w tym wyroku z dnia 7 grudnia 2017 r. (II UK 620/16), z dnia 18 marca 2010 r. (II UK 266/09) oraz z dnia 7 lutego 2018 r. (II UK 679/16).</p>
<p>W konsekwencji należy zgodzić się z organem rentowym, że niemożliwe okazało się uwzględnienie do przeliczenia wysokości kapitału początkowego okresu sprawowania opieki nad dzieckiem przypadający w czasie korzystania z prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, tj. okresu od 28 lutego 1997 r. do 28 lutego 2001 r.</p>
<p>Mając na względnie powyższe, Sąd Okręgowy, w myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477<sup>
<!-- -->14</sup> § 1 k.p.c.</a> oddalił odwołanie – punkt 1 sentencji wyroku.</p>
<p>W przedmiocie kosztów procesu Sąd orzekł w punkcie 2 sentencji wyroku na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 1(1);art. 98 § 3)">art. 98 § 1, 1<sup>
<!-- -->1</sup> i 3 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99)">art. 99 k.p.c.</a> i zasądził od odwołującej na rzecz pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w <span class="anon-block">P.</span> kwotę 180 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty – stosownie do treści § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935).</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->Apelację od powołanego orzeczenia wywiodła <span class="anon-block">D. C.</span>, domagając się „uchylenia zaskarżonej decyzji i ponowne ustalenie wartości kapitału początkowego odwołującej na dzień 1 stycznia 1999 r.</span>
</p>
<p>Zarzuty apelacji objęły:</p>
<p>-naruszenie art.7 ust.5 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że odwołująca nie może zaliczyć do stażu pracy okresów nieskładkowych z tytułu opieki nad małoletnią córką z uwagi na pobieranie w tym okresie renty umożliwiającej pracę zawodową i przyznanej na czas rekonwalescencji zdrowotnej,</p>
<p>-błędne ustalenie faktyczne polegające na pominięciu okoliczności, iż renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy nie uniemożliwiała pracy zawodowej.</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->Organ rentowy nie zajął wobec wniesionej apelacji merytorycznego stanowiska.</span>
</p>
<p>
<strong>
<!-- --> Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Apelacja <span class="anon-block">D. C.</span> jest bezzasadna.</p>
<p>Konkludując, spór w niniejszej sprawie, wbrew zarzutom apelacji, sprowadza się jedynie do naruszenia prawa materialnego i zarzutu, jakoby Sąd Okręgowy dokonał wadliwej subsumpcji ustalonego prawidłowo stanu faktycznego do obowiązujących przepisów ustawy emerytalnej, błędnie pomijając treść art. 7 pkt 5 tej ustawy.</p>
<p>Zgodnie z powołanym przepisem okresami nieskładkowymi są okresy: przypadające przed dniem nabycia prawa do emerytury lub renty okresy urlopu wychowawczego, urlopu bezpłatnego udzielonego na podstawie przepisów w sprawie bezpłatnych urlopów dla matek pracujących opiekujących się małymi dziećmi, innych udzielonych w tym celu urlopów bezpłatnych oraz okresy niewykonywania pracy - z powodu opieki nad dzieckiem:</p>
<p>a) w wieku do lat 4 - w granicach do 3 lat na każde dziecko oraz łącznie - bez względu na liczbę dzieci - do 6 lat,</p>
<p>b) na które ze względu na jego stan fizyczny, psychiczny lub psychofizyczny przysługuje zasiłek pielęgnacyjny - dodatkowo w granicach do 3 lat na każde dziecko.</p>
<p>Jak słusznie naprowadzał sąd I instancji wykładnia powołanego przepisu była przedmiotem analizy w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z 7 grudnia 2017 r., w sprawie II UK 620/16 (por. też wyrok SN z 23 sierpnia 2005 r., I UK 347/04), okres sprawowania opieki nad dzieckiem do lat 4, przypadający w czasie korzystania z prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, nie jest okresem nieskładkowym w rozumieniu art. 7 pkt 5 ustawy emerytalnej (teza 2 wyroku). W uzasadnieniu wyroku z 23 sierpnia 2005 r., I UK 347/04, zapadłym w zbliżonym stanie faktycznym, Sąd Najwyższy szczegółowo wyjaśnił, że "przepis art. 7 wymienia w dwunastu punktach okresy nieskładkowe. Zarówno okresy składkowe jak i nieskładkowe mogą zbiegać się z okresami pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy.</p>
<p>W przypadku okresów składkowych jest to oczywiste, gdyż w tych okresach opłacane są składki na ubezpieczenie społeczne. Natomiast okresy nieskładkowe mogą przypadać w okresie pobierania renty, jeżeli nie wyłączają tego przepisy określające te okresy. Wyłączenia takie wymienione są w trzech punktach - 5, 6 i 7." Jednocześnie Sąd Najwyższy podkreślił, że "sformułowanie zamieszczone w początkowej części tych przepisów ("przypadające przed dniem nabycia prawa do emerytury lub renty okresy") w żaden sposób nie uprawnia do wniosku, że chodzi o okresy przypadające przed przyznaniem prawa do świadczenia, o które zainteresowany aktualnie się ubiega. Jest bowiem oczywiste, że wszystkie okresy zarówno składkowe jak i nieskładkowe, niezbędne do spełnienia warunku posiadania wymaganego okresu uprawniającego do emerytury lub renty, muszą przypadać przed przyznaniem tego prawa.</p>
<p>Wynika to z treści art. 100 ust. 1, który stanowi, że prawo do świadczeń powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków do przyznania tego prawa. Wszystkie okresy wymagane do nabycia prawa do emerytury ubiegający się o to świadczenie powinien wykazać we wniosku, a więc siłą rzeczy przypadają one przed przyznaniem prawa. Zastrzeżenie, że określone okresy muszą przypadać przed przyznaniem prawa do świadczenia jest zbyteczne i nie występuje ono w pozostałych punktach art. 7. Określony w punktach 5-7 warunek posiadania okresu opieki nad dzieckiem lub innym członkiem rodziny przed przyznaniem prawa do emerytury lub renty oznacza, że okresy przypadające po przyznaniu jednego z tych świadczeń, z którego uprawniony korzystał przed ubieganiem się o prawo do kolejnego świadczenia, nie są okresami nieskładkowymi. Okres sprawowania opieki nad dzieckiem do lat 4 przypadający w czasie korzystania z prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy nie jest więc okresem nieskładkowym w rozumieniu art. 7 pkt 5 ustawy. Wymienione w art. 7 okresy nieskładkowe są okresami niewykonywania pracy i niepodlegania ubezpieczeniu społecznemu z powodu przeszkód uniemożliwiających jakąkolwiek działalność, na przykład represji politycznych (pkt 4), nauki w szkole wyższej (pkt 9), dokształcania zawodowego lekarzy (pkt 10). Taką przeszkodą jest również sprawowanie opieki nad dzieckiem lub innym członkiem rodziny. Jednak w tym ostatnim przypadku ustawodawca uznał, że zarówno przy ustalaniu prawa do świadczeń jak i ich wysokości nie są uwzględniane okresy niewykonywania pracy, w których wypłacane były świadczenia z ubezpieczenia społecznego - emerytura lub renta - także w przypadku, gdy emeryt lub rencista opiekował się dzieckiem lub innym członkiem rodziny wymagającym opieki."</p>
<p>Przekładając powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd Okręgowy prawidłowo, zgodnie z treścią cyt. art. 7 pkt 5, nie zaliczył wnioskodawczyni do okresów nieskładkowych okresu sprawowania opieki nad dzieckiem po dacie przyznania jej prawa do renty.</p>
<p>Dywagacje co do wpływu na tę ocenę kwalifikacji rentowej nie ma znaczenia. Cytowany przepis ustawy emerytalnej nie odnosi się do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy a do renty jako świadczenia z tytułu niezdolności do pracy jako takiej, a więc zarówno częściowej jak i całkowitej.</p>
<p>W rezultacie prawidłowa jest treść zaskarżonych decyzji o ustaleniu kapitału początkowego.</p>
<p>Mając na względzie całość przywołanej argumentacji orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art.385 k.p.c.</a> o oddaleniu apelacji jako bezzasadnej.</p>
<p>sędzia Marta Sawińska</p>
</div>