Ppolska.starec← UrzadnikВойти

II Ca 546/21

Sądy powszechne2021-10-07
Sygnatura
II Ca 546/21
Data orzeczenia
2021-10-07
Rodzaj
SENTENCE

Sędziowie

Paweł Hochman (PRESIDING_JUDGE)

Podstawa prawna

Treść orzeczenia

<p>Sygn. akt II Ca 546/21</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 7 października 2021 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:</strong> </p> <table> <colgroup> <col/> <col/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący</p> </td> <td> <p>sędzia Paweł Hochman</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant</p> </td> <td> <p>Katarzyna Pielużek</p> </td> </tr> </table> <p> <strong> <!-- -->po rozpoznaniu w dniu 23 września 2021 r. w Piotrkowie Trybunalskim </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->na rozprawie</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->sprawy z powództwa <span class="anon-block">J. U. (1)</span> i <span class="anon-block">A. U.</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->przeciwko <span class="anon-block"> (...) Spółce Akcyjnej</span> z siedzibą w <span class="anon-block">L.</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->o zapłatę</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->na skutek apelacji obu stron</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->od wyroku Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->z dnia 12 maja 2021 r. sygn. akt I C 1755/18</strong> </p> <p>1.  oddala obie apelacje;</p> <p>2.  znosi wzajemnie między stronami koszty procesu za instancję odwoławczą.</p> <p> Paweł Hochman</p> <p>Sygn. akt II Ca 546/21</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Pozwem wniesionym w dniu 17 grudnia 2018 r. powodowie <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">A. U.</span>, wnieśli o zasądzenie od pozwanej <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">L.</span> kwoty 6.324,30 złotych z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości położonych w <span class="anon-block">P.</span>, oznaczonych nr <span class="anon-block">działek (...)</span> wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od kwoty 6.324,30 złotych od dnia 31 sierpnia 2018 roku do dnia zapłaty oraz o zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p> <p>Sprecyzowali, że dochodzą roszczeń za okres:</p> <p>1. od 1 października 2016 roku do dnia 31 sierpnia 2018 roku w stosunku do <span class="anon-block">działek: nr (...)</span> co do kwoty 470,88 złotych w rozliczeniu rocznym, nr <span class="anon-block">(...)</span>co do kwoty 1.487,32 złotych w rozliczeniu rocznym i nr <span class="anon-block">(...)</span> co do kwoty 287,00 złotych w rozliczeniu rocznym. Łącznie dochodzone z tego tytułu roszczenie szacuje się na kwotę 4.303,30 złotych;</p> <p>2. od 1 stycznia 2016 roku do dnia 31 sierpnia 2018 roku w stosunku do <span class="anon-block">działek: nr (...)</span> co do kwoty 287,00 złotych w rozliczeniu rocznym i nr <span class="anon-block">(...)</span> co do kwoty 470,88 złotych w rozliczeniu rocznym. Łącznie dochodzone z tego tytułu roszczenie szacuje się na kwotę 2.2021 złotych. <span class="anon-block">Działki o nr (...)</span> stały się własnością powodów w wyniku uregulowania ich stanu prawnego poprzez uzyskanie postanowienia o ich zasiedzeniu. Ponadto wskazano, że określając wartość przedmiotu sporu przyjęto wartość wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości powodów, jakie przyjął Sąd Rejonowy w Piotrkowie Tryb. w prawomocnym wyroku wydanym w sprawie o sygn. akt I C 2184/16. Na gruncie przedmiotowego pozwu przyjęto analogiczne kwoty dochodzonego roszczenia dla dwóch nowych <span class="anon-block">działek o nr (...)</span>.</p> <p>W odpowiedzi na pozew pozwana <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">L.</span> wniosła o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania sprawy z wniosku <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">A. U.</span> o ustanowienie służebności przesyłu toczącej się w Sądzie Rejonowym w Piotrkowie Tryb. pod sygn. akt I Ns 612/15, oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powodów na rzecz pozwanej kosztów postępowania według norm przepisanych. Podniosła także zarzut braku legitymacji czynnej powodów do dochodzenia roszczenia za okres od 1 stycznia 2016 r. do 13 czerwca 2017 r. w zakresie działek o nr ewid. <span class="anon-block">(...)</span>, wskazując, że z dniem 13 czerwca 2017 r. uprawomocniło się postanowienie stwierdzające nabycie przez powodów własności nieruchomości w drodze zasiedzenia. Ponadto wskazała, że roszczenia dotyczące korzystania z nieruchomości za okres poprzedzający uprawomocnienie się postanowienia stwierdzającego zasiedzenie uległy przedawnieniu. Pozwana podniosła również, że posiada tytuł prawny w zakresie odpowiadającym treści służebności przesyłu i zgłosiła zarzut zasiedzenia tejże służebności.</p> <p>W piśmie z dnia 18 marca 2020 roku powodowie rozszerzyli powództwo, domagając się dodatkowo zasądzenia od pozwanej łącznie kwoty 4.594,40 złotych tytułem wynagrodzenia za bezumowne korzystanie przez pozwaną w okresie od 1 września 2018 roku do 12 marca 2020 roku z <span class="anon-block">działek nr (...)</span>. Pozwana nie uznała powództwa także w tym zakresie.</p> <p>Wyrokiem z dnia 12 maja 2021 r Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim zasądził od pozwanego <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">L.</span> na rzecz powodów <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">A.</span> małżonków <span class="anon-block">U.</span> solidarnie kwotę 2383,00 złote z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 31.08.2018 r. do dnia zapłaty; oddalił powództwo w pozostałej części; zniósł wzajemnie koszty procesu pomiędzy stronami i nie obciążył stron kosztami poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa wydatków na opinie biegłego.</p> <p>Podstawę powyższego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia Sądu Rejonowego:</p> <p>Powodowie - małżonkowie <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">A. U.</span> są właścicielami nieruchomości położonych w <span class="anon-block">P.</span>, stanowiących działki gruntu oznaczone w ewidencji gruntów jako:</p> <p>- <span class="anon-block">działka (...)</span>, dla której urządzona jest w Sądzie Rejonowym w Piotrkowie Trybunalskim <span class="anon-block">księga wieczysta nr (...)</span>,</p> <p>- <span class="anon-block">działka (...)</span>, dla której urządzona jest w Sądzie Rejonowym w Piotrkowie Trybunalskim <span class="anon-block">księga wieczysta nr (...)</span>,</p> <p>- <span class="anon-block">działka (...)</span>, dla której urządzona jest w Sądzie Rejonowym w Piotrkowie Trybunalskim <span class="anon-block">księga wieczysta nr (...)</span>,</p> <p>- <span class="anon-block">działka (...)</span>, dla której urządzona jest w Sądzie Rejonowym w Piotrkowie Trybunalskim <span class="anon-block">księga wieczysta nr (...)</span>,</p> <p>- <span class="anon-block">działka (...)</span>, dla której urządzona jest w Sądzie Rejonowym w Piotrkowie Trybunalskim <span class="anon-block">księga wieczysta nr (...)</span>.</p> <p> <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">A. U.</span> nabyli z dniem 24 grudnia 2015 roku przez zasiedzenie do wspólności majątkowej małżeńskiej własność nieruchomości położonej w <span class="anon-block">P.</span>, obręb <span class="anon-block">(...)</span>, o łącznej powierzchni <span class="anon-block">(...)</span> ha, oznaczonej w ewidencji gruntów numerami <span class="anon-block">działek (...)</span>.</p> <p>Przedmiotowe działki są położone w północno - wschodniej peryferyjnej części <span class="anon-block">P.</span> Sąsiedztwo działek stanowią tereny luźnej zabudowy mieszkaniowej. Działki posiadają dostęp do dróg lokalnych o nawierzchni asfaltowej, za wyjątkiem <span class="anon-block">działki (...)</span>, która to dochodzi do drogi gruntowej, nie posiadającej infrastruktury technicznej. Pozostałe działki posiadają dostęp do sieci wodociągowej i energetycznej. Działki tworzą ze sobą kilka areałów gruntu o szerokości 9 m do 18 m. Przez <span class="anon-block">działki oznaczone nr (...)</span> przebiega linia energetyczna średniego napięcia 15 KV (<span class="anon-block">P.</span> - <span class="anon-block">W.</span>). <span class="anon-block">Działki oznaczone nr (...)</span> są obciążone przebiegiem linii energetycznej średniego napięcia 15 KV (<span class="anon-block">P.</span> - <span class="anon-block">S.</span>). Przez <span class="anon-block">działkę oznaczoną nr (...)</span> przebiegają dwie linie wysokiego napięcia 110 KV (<span class="anon-block">P.</span> - <span class="anon-block">S.</span> i <span class="anon-block">P.</span> - <span class="anon-block">P.</span>).</p> <p>Linia <span class="anon-block">P.</span> - <span class="anon-block"> (...)</span>KV oraz linia <span class="anon-block">P.</span> - <span class="anon-block"> (...)</span>kV, przebiegająca przez powyżej wskazane działki była modernizowana około 1988 r. Modernizacja polegała m.in. na zmianie słupów z drewnianych na betonowe, zmianie położenia dotychczasowych słupów i w konsekwencji biegu tych linii.</p> <p>Na działkach należących uprzednio do świadka <span class="anon-block">M. P.</span>, a stanowiących obecnie własność jego synów, modernizacja miała miejsce w 1997 r. Drewniane słupy zostały zastąpione betonowymi i przeniesione w inne miejsce.</p> <p>Pozwana jest następcą prawnym <span class="anon-block"> przedsiębiorstwa państwowego Zakład (...)</span>, następnie <span class="anon-block"> Zakładu (...)</span>, następnie <span class="anon-block"> Zakładu (...)</span>. Z kolei <span class="anon-block"> przedsiębiorstwo Zakład (...)</span> przekształciło się na mocy aktu komercjalizacji w <span class="anon-block"> Zakład (...) S.A.</span> W 2010 r. w ramach konsolidacji przedsiębiorstw energetycznych, <span class="anon-block"> Zakład (...) S.A.</span> przekształciły się w <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">Ł.</span> i został przejęty przez <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">L.</span>.</p> <p>Postanowieniem z dnia 13 marca 2020 r. Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim w sprawie o sygn. akt I Ns 612/15 ustanowił służebność przesyłu na nieruchomościach stanowiących działki gruntu oznaczone w ewidencji nr: <span class="anon-block">(...)</span>.</p> <p>Wartość wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z działek oznaczonych:</p> <p>- nr <span class="anon-block">(...)</span> w okresie od 1 października 2016 r. do 31 sierpnia 2018 r. wynosi 1028 zł;</p> <p>- nr<span class="anon-block">(...)</span> w okresie od 1 czerwca 2016 r. do 31 sierpnia 2018 r. wynosi 341 zł;</p> <p>- nr <span class="anon-block">(...)</span> w okresie od 1 września 2018 r. do 12 marca 2020 r. wynosi 1014 zł.</p> <p>Sąd Rejonowy wyjaśnił, że powyższy stan faktyczny ustalił na podstawie zaoferowanych przez strony dowodów z dokumentów, w tym dotyczących własności poszczególnych działek przez powodów. Wskazał, że w zakresie wysokości należnego wynagrodzenia za poszczególne nieruchomości oparł się na rzetelnej, rzeczowej, wnikliwej, wyczerpującej, kategorycznej i jednoznacznej, logicznie uzasadnionej, a przez to przekonującej opinii biegłego sądowego z zakresu szacowania nieruchomości <span class="anon-block">M. R.</span>. W jego ocenie biegły w wyczerpujący sposób odniósł się do zarzutów podnoszonych przez pełnomocnika powodów. Sąd wyjaśnił również, że nie podzielił stanowiska powodów, że w niniejszej sprawie należało przyjąć kwoty wyliczone przez innego biegłego sądowego w sprawie I C 43/13, zdecydowanie korzystniejsze dla powodów, albowiem obowiązuje zasada bezpośredniości dowodów, w niniejszej sprawie została sporządzona opinia dotycząca co prawda tych samych nieruchomości, ale dotycząca innego okresu, a biegły przekonująco uzasadnił odmienne wyliczenia.</p> <p>Na podstawie wzajemnie uzupełniających się zeznań świadków <span class="anon-block">M. P.</span> i <span class="anon-block">Z. G.</span> oraz powódki Sąd Rejonowy ustalił natomiast, że doszło do zmiany pierwotnej lokalizacji przebiegu obu linii 15kV na działkach powodów, co niweczy podnoszony przez stronę pozwaną zarzut zasiedzenia służebności. Okoliczności tej strona pozwana nie była w stanie skutecznie podważyć.</p> <p>W następstwie powyższych ustaleń, Sąd pierwszej instancji uznał, że powództwo zasługiwało na uwzględnienie w części.</p> <p>Sąd zważył, że podstawę prawną żądania pozwu w zakresie wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości stanowią przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 224;art. 224 § 2)">art. 224 § 2 i nast. k.c.</a> </p> <p>Odnosząc się do stanowiska strony pozwanej, Sąd meritii podniósł, że nie zasługuje na uwzględnienie podnoszony przez nią zarzut braku legitymacji czynnej po stronie powodowej w zakresie dochodzonego roszczenia dotyczącego <span class="anon-block">działek (...)</span>. Postanowieniem z dnia 22 maja 2017 roku w sprawie I Ns 764/16 Sąd Rejonowy stwierdził, że skutek zasiedzenia nieruchomości oznaczonej wskazanymi numerami nastąpił w dniu 24 grudnia 2015 roku. Zgłoszone roszczenia dotyczą natomiast okresu od 1 stycznia 2016 roku do 31 sierpnia 2018 roku. Przechodząc do zarzutu zasiedzenia przez pozwaną służebności przesyłu, wyjaśnił natomiast że badanie tej kwestii odnośnie linii energetycznych biegnących przez działki powodów miało już miejsce w sprawie IC 43/13. We wskazanej sprawie Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 9 czerwca 2016 roku (sygn. akt II Ca 444/15) zasądził od tej samej pozwanej na rzecz tych samych powodów wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z tych samych ich działek w zakresie przedmiotowych linii energetycznych za dochodzony okres, ustalając, że pozwana nie wykazała, aby ona lub jej poprzednik prawny zasiedział służebność przesyłu odnośnie tych linii na działkach powodów. Sąd zauważył, że choć prawomocne ustalenia nie wiążą Sądu rozpoznającego tożsamą sprawę, to nie pozostają jednak bez znaczenia dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Wyjaśnił, że dokonanie odmiennych ustaleń w tym zakresie możliwe jest tylko w razie przedstawienia dowodów, które nie były powołane w poprzedniej sprawie, a które to wskazują na odmienne niż ustalono uprzednio fakty, co też w niniejszej sprawie nie miało miejsca.</p> <p>Ustalając wysokość wynagrodzenia za bezumowne korzystanie Sąd Rejonowy wskazał, że oparł się o treść opinii biegłego z zakresu szacowania nieruchomości <span class="anon-block">M. R.</span>.</p> <p>W konsekwencji Sąd zasądził od pozwanego <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">L.</span> solidarnie na rzecz powodów <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">A.</span> małżonków <span class="anon-block">U.</span> solidarnie kwotę 2.383,00 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 31 sierpnia 2018 roku do dnia zapłaty.</p> <p>W pozostałej części Sąd oddalił powództwo jako niezasadne.</p> <p>O kosztach procesu orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100;art. 100 § 1)">art. 100 § 1 k.p.c.</a>, który stanowi, że w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone. Sąd zniósł koszt postępowania pomiędzy stronami, kierując się zasadą słuszności. Powyższy przepis nie wymaga bowiem arytmetycznie dokładnego rozdzielenia kosztów, ale pozwala ocenić zakres wygranej. Ponadto przepis ten znajduje zastosowanie kiedy proporcja wygranej do przegranej części jest odwrotnie proporcjonalna do wyłożonych kosztów przez każdą ze stron. Żądanie powoda zostało oddalone w 79% wobec czego Sąd zniósł wzajemnie koszty procesu pomiędzy stronami.</p> <p>Ponadto na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 113;art. 113 ust. 4)">art. 113 ust. 4 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 623) Sąd nie obciążył stron kosztami poniesionymi tymczasowo przez Skarb Państwa tytułem wydatków na wynagrodzenie biegłego.</p> <p>Apelacją od powyższego wyroku wniosły obie strony.</p> <p>Pozwany w wniesionej apelacji zaskarżył wyrok Sądu pierwszej instancji w części dotyczącej pkt 1 i 3 ( zasądzającej roszczenie oraz zawierającej rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania ).</p> <p>Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił:</p> <p>1) naruszenie przepisów prawa materialnego - przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305(2);art. 305(2) § 2)">art. 305<sup> <!-- -->2</sup> § 2 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 292)">art. 292 k.c.</a> poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, iż pozwana nie nabyła służebności przesyłu na nieruchomości objętej pozwem przez zasiedzenie, podczas gdy pozwana, a wcześniej jej poprzednicy prawni korzystali z infrastruktury posadowionej na nieruchomości należącej do powodów nieprzerwanie przez co najmniej 30 lat, a zatem nastąpiło zasiedzenie służebności gruntowej odpowiadającej służebności przesyłu;</p> <p>2) naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na treść zapadłego rozstrzygnięcia - przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> poprzez dokonanie oceny materiału dowodowego bez wszechstronnej jego analizy w sposób przekraczający granice swobodnej oceny dowodów, w szczególności poprzez pominięcie dowodów z dokumentów złożony wraz z odpowiedzią na pozew, a przez to niezasadne przyjęcie, iż pozwana nie udowodniła nabycia służebności przesyłu w drodze zasiedzenia, podczas gdy z dokumentacji wynika, iż linie posadowione na nieruchomości powodów pozostają od czasu wybudowania w nieprzerwanym władaniu każdoczesnych przedsiębiorstw przesyłowych.</p> <p>Wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia poprzez oddalenie powództwa w całości; zasądzenie od powodów na rzecz pozwanej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych za obie instancje.</p> <p>Powodowie w wniesionej apelacji zaskarżyli wyrok w zakresie pkt 2 - w części dotyczącej oddalenia powództwa ponad kwotę 2.383.00 złotych.</p> <p>Zaskarżonemu wyrokowi zarzucili:</p> <p>1. naruszenie prawa materialnego - art. 225 w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 224)">art. 224 k.c.</a> poprzez jego niewłaściwą interpretację w wyniku bezzasadnego przyjęcia przez Sąd I instancji, iż wyliczona wysokość wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z gruntu przez biegłego mgr inż. <span class="anon-block">M. R.</span> dla nieruchomości o <span class="anon-block">numerach ewidencyjnych (...)</span> w pełni rekompensuje uszczerbek jakiego doznali powodowi w wyniku posadowienia na ich nieruchomości infrastruktury energetycznej - urządzeń przesyłowych tj. linii 15 kV , poprzez zaniżenie wartości tych nieruchomości szacując wartość jednego metra gruntu na sumę nie większą niż 38,98 złotych , podczas gdy z załączonej do akt sprawy IC 43/13 opinii sądowej biegłej <span class="anon-block">A. J.</span> powyższe nieruchomości zostały wycenione w przedziale od 45 - 50 złotych w 2013 roku;</p> <p>2. naruszenie prawa procesowego:</p> <p>- <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1;art. 233 § 2)">art. 233§1 i §2 k.p.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 286)">art. 286 k.p.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 328;art. 328 § 2)">art.328§2 k.p.c.</a> poprzez dokonanie przez Sąd I instancji wadliwej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego wyniku uznania za miarodajną opinię sporządzoną do sprawy przez biegłego mgr inż. <span class="anon-block">M. R.</span> wydaną w przedmiocie ustalenia wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z wyżej opisanych nieruchomości , podczas gdy opinia ta stoi w wyraźnej sprzeczności z wnioskami zawartymi w opinii biegłej <span class="anon-block">A. J.</span> , która stała się podstawą do wydania następujących wyroków: Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim w sprawie - sygn. akt II Ca 444/15 , Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim w sprawie - sygn. akt I C 2184/16 i Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim w sprawie - sygn. akt II Ca 193/18 ;</p> <p>- <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 4)">art. 386 §4 k.p.c.</a> poprzez nierozpoznanie istoty sprawy w zakresie jakim strona powodowa rozszerzyła powództwo w piśmie procesowym z dnia 18 marca 2020 roku , domagając się zasądzenia dodatkowej kwoty 4.594,40 złotych z takiej samej podstawy faktycznej i prawnej co do <span class="anon-block">działek nr (...)</span> - za nowy okres tj. od 1 września 2018 roku do 12 marca 2020 roku , przy pełnej skuteczności procesowej tej czynności;</p> <p>- naruszenie prawa procesowego tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 278;art. 278 § 1)">art. 278 § 1 k.p.c.</a> poprzez nie uwzględnienie na wskazanej podstawie prawnej wniosku pełnomocnika powodów o oparcie wyliczenia wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z gruntów powodów na podstawie opinii sporządzonej przez innego biegłego - <span class="anon-block">A. J.</span> do analogicznej sprawy, w takim samym stanie faktycznym i prawnym , będącej w aktach sprawy Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim - sygn. akt I C 43/13 , która stała się podstawą poprzedniego rozstrzygnięcia sprawy , z tą argumentacją, iż nie logicznym jest aby wartość nieruchomości objętej pozwem była wyższa w roku 2013 , niż określona ich wartość w roku 2020 przez biegłego <span class="anon-block">M. R.</span> , co jawnie stoi w sprzeczności z obiektywną tendencją wzrostu wartości nieruchomości w ostatnim okresie 7 lat.</p> <p>Pełnomocnik powodów wniósł również o rozpoznania przedmiotowej apelacji na rozprawie i załączenie akt sprawy I C 43/13 i dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu szacowania nieruchomości <span class="anon-block">A. J.</span> - na okoliczność ustalenia wysokości należnego powodom wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z ich nieruchomości przez stronę pozwana, w oparciu o wyliczenia na 2013 rok .</p> <p>W konsekwencji pełnomocnik powodów wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w pkt. 2 i zasadzenie od pozwanego dodatkowej kwoty 8.535, 70 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 31 sierpnia 2018 roku do dnia zapłaty, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sadowi I instancji do ponownego rozpoznania.</p> <p>Sąd Okręgowy zważył co następuje.</p> <p>Wniesione w przedmiotowej sprawie skargi apelacyjne nie zasługują na uwzględnienie.</p> <p>Odnosząc się w pierwszej kolejności do apelacji strony pozwanej należy wskazać, że jak wynika z dodatkowych ustaleń Sądu Okręgowego, w sprawie sygn. akt I Ns 612/15 (sygn. akt II Ca 367/20) prawomocnym orzeczeniem z dnia 13 marca 2020 r. ustanowiona została na nieruchomościach powodów <span class="anon-block">J. U. (2)</span> i <span class="anon-block">J. U. (3)</span> o nr <span class="anon-block">działek (...)</span>; <span class="anon-block">(...)</span> służebność gruntową odpowiadającą treścią służebności przesyłu (vide: postanowienie k 832 akt sygn. I Ns 612/15). W toku postępowania, jak wynika chociażby z uzasadnienia orzeczenia Sądu drugiej instancji wydanego w następstwie wniesionej przez pozwanego (uczestnika w powołanej sprawie) apelacji, przedmiotem oceny było zagadnienie nabycia prawa odpowiadającego służebności przesyłu w drodze zasiedzenia. Sąd Rejonowy (a następnie Sąd Okręgowy) nie przychylił się do stanowiska uczestnika <span class="anon-block"> (...) SA</span> zgłaszającego zarzut wcześniejszego zasiedzenia ustanowionego w powołanym postanowieniu prawa. Uwzględnienie powyższego zarzutu, co oczywiste musiałoby bowiem prowadzić do oddalenia wniosku o ustanowienie służebności przesyłu złożonego w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305(2);art. 305(2) § 2)">art. 305<sup> <!-- -->2 </sup>§ 2 k.c.</a> jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu z 2 kwietnia 2014 r. (sygn. akt V CSK 255/13) właściciel może realizować uprawnienie określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305(2);art. 305(2) § 2)">art. 305<sup> <!-- -->2</sup> § 2 KC.</a> tylko w razie braku tytułu prawnego do korzystania przez przedsiębiorcę z nieruchomości, na której zainstalowane zostały urządzenia przesyłowe oraz porozumienia z właścicielem nieruchomości.</p> <p>W tym miejscu należy podkreślić, że orzeczenie wydane w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305(2))">art. 305<sup> <!-- -->2 </sup>k.c.</a> ma charakter konstytutywny, co oznacza, że kształtuje ono określony stan prawny. Odwołując się do normy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365;art. 365 § 1)">art. 365 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a> przypomnieć należy, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Powyższe oznacza, że w przedmiotowej sprawie za niedopuszczalne należało uznać ponowne badanie czy pozwany nie nabył uprawnienia do korzystania z nieruchomości powód przez zasiedzenie.</p> <p>Powyższe rozważania w sposób dostateczny uzasadniają stwierdzenie, że wydając zaskarżone orzeczenie Sąd pierwszej instancji nie dopuścił się naruszenia wskazanych w skardze apelacyjnej przepisów prawa procesowego i materialnego. W sprawie brak było podstaw do zastosowania przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305(2);art. 305(2) § 2)">art. 305<sup> <!-- -->2</sup> § 2 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 292)">art. 292 k.c.</a> i ustalenia pozwana nabyła służebności przesyłu na nieruchomości objętej pozwem przez zasiedzenie, co w konsekwencji uzasadnia przyjęcie, że pominięcie przedstawionych przez pozwanego na tą okoliczność dowodów nie stanowiło naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> </p> <p>W uzupełnieniu powyższych uwag wyjaśnić należy, że bez znaczenia dla powyższego stanowiska pozostają wywiedzione w skardze apelacyjnej argumenty, iż w analogicznej sprawie zainicjowanej przez sąsiadów powodów odnoszącej się do tej linii <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> dysponuje prawem do korzystania z nieruchomości o treści służebności przesyłu nabytym na drodze zasiedzenia.</p> <p>W uzasadnieniu skargi apelacyjnej pełnomocnik pozwanego wskazał również, że Sąd I instancji nie odniósł się do zarzutu podniesionego przez pozwaną zgodnie z którym powodowie nie posiadali legitymacji do dochodzenia roszczenia za okres od 1 stycznia 2016 roku do 13 czerwca 2017 roku w zakresie działek o nr ewidencyjnych <span class="anon-block">(...)</span>.</p> <p>Również ten zarzut nie zasługuje na uwzględnienie. Powodowie nabyli własność wskazanych działek nie z datą 13 czerwca 2017 roku, w której uprawomocniło się postanowienie stwierdzające nabycie przez Powodów własności nieruchomości w drodze zasiedzenia a w dacie 24 grudnia 2015 r. Powyższe wynika wprost z postanowienia Sądu Rejonowego w Piotrkowie Tryb. wydanego w sprawie sygn. akt I Ns 764/16 i nie wymaga szerszego uzasadnienia.</p> <p>Apelacja w powodów nie zasługuje na uwzględnienie.</p> <p>W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy brak jest podstaw aby uznać, że sąd I instancji nie rozstrzygnął części roszczenia zgłoszonego na skutek rozszerzenia pierwotnego żądania powodów w piśmie z dnia 18 marca 2020 roku.</p> <p>W uzasadnieniu skargi apelacyjnej pełnomocnik powodów sam przyznaje, że sporządzonym uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji przytoczył pismo rozszerzające zgłoszone przez powodów powództwo. Przypomnieć w związku z powyższym należy, że powodowie domagali się odszkodowania za bezumowne korzystanie z ich nieruchomości w następujących granicach:</p> <p>1. za okres od 1 października 2016 roku do dnia 31 sierpnia 2018 roku w stosunku do <span class="anon-block">działek: nr (...)</span> </p> <p>2. za okres od 1 stycznia 2016 roku do dnia 31 sierpnia 2018 roku w stosunku do <span class="anon-block">działek: nr (...)</span> </p> <p>3. za okresie od 1 września 2018 roku do 12 marca 2020 roku w stosunku <span class="anon-block">działek nr (...)</span> ( na skutek rozszerzenia powództwa).</p> <p>Jak wynika z opinii biegłego <span class="anon-block">M. R.</span>, która stanowiła podstawę przyjętego przez Sąd pierwszej instancji rozstrzygnięcia, przy ustaleniu wysokości należnego powodom wynagrodzenia zostały objęte wszystkie wskazanej wyżej okresy ( opinia k. 321, 350,351).</p> <p>Sąd Okręgowy nie podziela również zarzutu wskazującego na, zdaniem skarżących, bezkrytyczne przyjęcie oszacowanej wartości wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości w oparciu o opinię biegłego mgr inż. <span class="anon-block">M. R.</span>.</p> <p>Przyjmując za podstawę rozstrzygnięcia wskazaną opinię Sąd meritii nie naruszył powołanych w skardze apelacyjnej przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1;art. 233 § 2)">art. 233§1 i §2 k.p.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 286)">art. 286 k.p.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 328;art. 328 § 2)">art.328§2 k.p.c.</a> Nie ulega żadnej wątpliwości, że opinia biegłego została sporządzona w sposób profesjonalny i wnikliwy. Wywody w niej zawarte stanowią logiczną całość. Brak jednocześnie podstaw aby ustalając wysokość wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości powodów biegły zastosował niewłaściwą, odbiegającą od przyjętych standardów metodę.</p> <p>Porównanie omawianej opinii z opinią biegłej <span class="anon-block">A. J.</span> ( k. 230 i nst. akt sygn. I C 43/13), wskazuje wiele czynników, które spowodowały różnice w wysokości ustalonego wynagrodzenia. Przykładowo <span class="anon-block">M. R.</span> zastosował dodatkowy współczynnik korygujący : - 10% wartości działek, z uwagi na przebieg sieci gazowej. Niewątpliwie jednak istniejąca różnica stanowi konsekwencje rozbieżności w przyjętych cenach transakcyjnych nieruchomości sprzedawanych na obszarze <span class="anon-block">P.</span> </p> <p>W ocenie Sądu Okręgowego brak jest jakichkolwiek podstaw aby zakwestionować prawidłowość dokonanych w tym zakresie przez biegłego <span class="anon-block">M. R.</span> ustaleń. Za zasadnością decyzji o wykorzystaniu omawianej opinii przemawia jednocześnie to, że objęte analizą transakcje, w oparciu o które ustalono wartość nieruchomości zostały przeprowadzone w latach 2019 - 2020 r. a więc są aktualne, podczas gdy transakcje na które powoływała się biegła <span class="anon-block">A. J.</span> miały miejsce w 2013 r. Ponadto <span class="anon-block">M. R.</span> poddał analizie jedenaście transakcji, podstawę opinii <span class="anon-block">A. J.</span> stanowią tylko trzy, co jest dodatkowym argumentem przemawiającym za uznaniem, że opinia biegłego <span class="anon-block">M. R.</span> musi być uznana za bardzie obiektywną.</p> <p>Powyższe argumentacji nie podważa zawarta w skardze apelacyjnej sugestia, że brak podstaw aby wyjaśnić spadek wartości nieruchomości objętej przedmiotowym pozwem, jaką przyjął biegły <span class="anon-block">M. R.</span> na przestrzeni ostatnich 7 lat. Tylko za polemiczna należy tym samym uznać twierdzenie że biegły nieprawidłowo przyjął niższą wartość wycenianych nieruchomości na rok 2020 w stosunku do ich wartości w 2013 roku.</p> <p>W uzupełnieniu powyższych uwag wskazać należy, że w przedmiotowej sprawie strona powodowa powołując się na sprzeczność w powołanych wyżej opiniach mogła wnosić o przeprowadzenie dowodu z opinii innego biegłego. Nie skorzystała z tej możliwości, oczekując, że Sąd meritii odwoła się do dowodów pozwalających korzystniejsze dla niej ustalenia. Taką postawę należy uznać za nieusprawiedliwioną.</p> <p>Reasumując, w przedmiotowej sprawie brak było podstaw aby w ramach ponownej oceny dowodów zgromadzonych w toku postępowania dokonać zmiany w zakresie ustaleń faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia. Tym samym Sąd Okręgowy ustalenia Sądu pierwszej instancji przyjmuje za własne.</p> <p>W konsekwencji za nieuzasadniony należało uznać zarzut naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 225)">art. 225</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 224)">art. 224 k.c.</a> </p> <p>Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy na podstawie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> orzekł o oddaleniu wniesionych w przedmiotowej sprawie apelacji.</p> <p>Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100 k.p.c.</a> Sąd Okręgowy zniósł wzajemnie miedzy stronami koszty procesu za instancję odwoławczą.</p> <p>Paweł Hochman</p> </div>